Локални избори во Турција (2019)

мини
Турските локални избори во 2019 година се одржале во недела на 31 март 2019 година во 81 провинци на Турција. Биле избрани вкупно 30 митрополитски и 1.351 окружни општински градоначалници, заедно со 1.251 провинциски и 20.500 општински советници, покрај бројните локални непартиски позиции, како што се маалски чувари (мухтари) и совети за стари лица.

Владејачката Партија на правдата и развојот (АКП) и Партијата за националистичко движење (ПНД) учествувале на изборите во многу провинции во рамките на заедничкиот Народен сојуз. Исто така, Републиканската народна партија (РНП) и Партијата на доброто влегле во некои од трките под знамето на Национален сојуз. Демократската партија на народите (ДПН) не објавила отворено поддршка за ниту една алијанса, но не објавила ниту кандидати во некои области за да ги подобри шансите за опозициските кандидати. Стратешкото гласање и поставувањето кандидати на ДПН во спорните области како Анкара и Истанбул им овозможило на опозициските партии да добијат мнозинство во овие градови преку соработка. Тоа довело и до тоа да главниот сојузник на Ердоган, ПНД  да изгуби огромно гласачко тело на изборите.
мини
Кампањата била  опишана како изразито негативна и поделена, при што опозицијата ја критикувала владата за економскиот пад на Турција, злоупотребата на јавните средства и корупцијата. Како одговор, владата обвинила дека опозициските партии дејствуваат во интерес на „странските сили и терористите“. Посебна контроверзија ги опкружуваше наводите на АКП за финансиска измама против опозицискиот кандидат за градоначалник на Анкара, Мансур Јаваш, кои подоцна се покажале дека биле направени од непроверлив извор. Употребата на видео снимки од терористичкиот напад во Крајстчрч од страна на лидерот на АКП и претседател Реџеп Тајип Ердоган за време на неговите изборни митинзи дополнително наишло на меѓународна осуда и предизвикало влошување на дипломатските односи меѓу Турција и Нов Зеланд. Пет лица загинале, а две лица биле повредени за време на политичкото насилство на денот на изборите, во два одвоени инциденти во Газиантеп и Малатија. Изборите биле критикувани од набљудувачите поради прекумерната медиумска пристрасност во корист на владејачкиот Народен сојуз.

Членовите на Национелниот сојуз првично биле опфатени со прашања во врска со изборот на кандидати и внатрепартиските поделби, кои произлегуваат од нивната загуба на општите избори во јуни 2018 година. Сепак, и Републиканската народна партија и Партијата на доброто колективно успеале да ги надминат очекувањата, обезбедувајќи „шокирани“ победи во главните метрополи во Турција. Тие вклучуваат освојување на контрола и врз Анкара и Истанбул, главниот град и најголемиот град на Турција, соодветно. РНП, исто така, имала контрола врз Измир, третиот по големина град во Турција, и по крајот на изборите, управувала со 5 од 6-те најголеми турски центри за население (единствен исклучок е Бурса, каде што владејачката коалиција тесно победила). Комунистичката партија ја освоила контролата врз главниот град на провинцијата, имено Тунџели, за прв пат. Во провинциите каде што АКП и Партијата за националистичко движење се натпреварувале како посебни партии, имало значителен пресврт од кандидатите на АКП кон ПНД. Сепак, лидерот на АКП и претседател Реџеп Тајип Ердоган ја потврдил победата, објавувајќи дека Народниот сојуз обезбедил над 50% од гласовите и на тој начин ја задржал поддршката од мнозинството електорат (конечните резултати всушност му дале на Народнит сојуз нешто помалку од 50%, додека Националниот сојуз освоил 38%.

Изборите биле опкружени со голем број контроверзи, вклучително и необјаснето „затемнување“ на резултатите во изборната ноќ токму кога опозицијата била на прагот на победата во Истанбул. Изборите за градоначалник на Истанбул, каде кандидатот на НРП, Екрем Имамоглу, го победил кандидатот на АКП и поранешен премиер Бинали Јилдирим со нешто помалку од 14.000 гласови (0,17%), останале спорни две недели по гласањето. Овој резултат бил објавен во јавноста по завршувањето на изборниот процес, но на прегласувањето неговата разлика била зголемена на 24.000 гласови. По изборите се случиле бројни пребројувања, изборни приговори, правни спорови, наводна корупција, обвинувања за терористичка вмешаност и полициски операции, иницирани главно од АКП. Имамоглу положил заклетва како градоначалник, иако нови избори биле одржани на 23 јуни. Резултатот бил неочекувана убедлива победа за Имамоглу, кој го победил Јилдирим со над девет поени, 54,2% спрема 45%.

 Заднина 
Турција одржува локални избори на секои пет години во последната недела од март. Последните избори, одржани на 30 март 2014 година, резултирале со победа на владејачката Партија на правдата и развојот (АКП), која ја освоила контролата и на Истанбул и на Анкара, двата најголеми турски града. Главната опозициска Републиканска народна партија се нашла на второто место, освојувајќи ја контролата врз Измир, третиот по големина град во Турција. Изборите биле првиот тест за поддршка по широко распространетите антивладини протести во летото 2013 година и корупцискиот скандал во декември 2013 година. Изборите резултирале со бројни наводи за изборна измама, како и прегласување во области како Јалова и Агри каде што пребројувањето и наводите за измами не успеале да го вратат одлучувачкиот победник.

Изборите во 2019 година следеле по два значајни избори што се одржале на 24 јуни 2018 година, имено претседателските и парламентарните избори, каде што актуелниот претседател Реџеп Тајип Ердоган бил реизбран со 52,59 отсто од гласовите. Со неговиот реизбор, тој презел широко проширени извршни овластувања кои биле одобрени од гласачите на многу контроверзниот уставен референдум во 2017 година  Неговата АК партија го загубила мнозинството во Големото национално собрание, но го задржала мнозинството со поддршка од Партијата за националистичко движење кои заедно со која АКП формирале изборен сојуз наречен Народен сојуз.

 Шпекулации за предвремени избори 
По изборот на 27-миот парламент на Турција на 24 јуни 2018 година, владата на АКП јавно ја објавила својата намера да ги продолжи локалните избори во март 2019 година од ноември 2018 година  Иако опозицијата тврдела дека се подготвени за локални избори, тие јавно не го поддржале повикот на владата. Се шпекулирало дека желбата на владата за предвремени избори е поврзана со остриот економски пад што се случил непосредно по изборите во јуни 2018 година, со стравувања дека тоа ќе доведе до намалување на уделот на гласовите на АКП.

Датумите на локалните избори се вградени во Уставот на Турција, што значи дека секој предлог за нивно одржување на друг датум ќе бара уставен амандман. За ова би било потребно двотретинско мнозинство во Големото национално собрание или три петтини мнозинство заедно со одобрување на референдум. Народниот сојуз меѓу АКП и ПНД  имал само 57 отсто од местата, што го направил предлогот нереален. Владата последователно се откажала од плановите за спроведување на изборите.

 Избрани позиции 
Локалните избори во 2019 година биле вторите што се одржале по реорганизацијата на турската локална власт во 2013 година, која споила неколку општини и значително го намалила бројот на избрани советници и градоначалници. Градоначалниците и советниците се избираат посебно. Окружните општини се состојат од два вида; актуелни окружни општини (од кои има 921) и 397 градски општини кои опслужуваат уште помали населби во руралните провинции. Избраните позиции се прикажани подолу.
 Градоначалници Тип Избрани Митрополитска општина  Окружна општина  Советници Тип Избрани Општински советници  Покраински советници 
Покрај овие партиски позиции, биле избрани и бројни локални непартиски позиции како што се маалски претседатели (мухтари) и совети за стари лица. Според бројките за 2018 година, бројот на мухтарите што треба да бидат избрани е 50.229.

 Општински промени од 2014 година 

 Сменување градоначалници поради малверзации 
мини|270x270пкс| Сите области каде што градоначалниците биле сменети од функцијата помеѓу 2014 и 2019 година ДБП (92) – Обвиненија за тероризам на ПККАКП (4) – Обвиненија за тероризам на ФЕТОРНП (2) – Обвиненија за корупцијаПНД  (1) – Обвиненија за тероризам на ФЕТО
По обидот за државен удар во Турција во 2016 година на 15 јули 2016 година, над 90 градоначалници од курдската Партија на националистичките демократски региони (ДБП) биле сменети од функцијата од страна на Министерството за внатрешни работи и биле привремено заменети со повереници назначени од владата. Повеќето од овие градоначалници биле сменети од функцијата поради обвиненија за приклучување, помагање или водење пропагандни активности за терористичка организација, имено Курдистанската работничка партија (КРП). Неколку директори на окружните партии на ДБП, исто така, биле суспендирани од функцијата под обвинение за тероризам. Покрај тоа, четворица градоначалници на АКП и еден градоначалник на ПНД  биле сменети откако биле уапсени за помагање на движењето Ѓулен, кое од турската влада и нејзините поддржувачи е познато како Терористичката организација Фетула Ѓулен (FETÖ), кои биле обвинети за извршување на пучот.

Отстранувањето на градоначалниците и окружните партиски раководители започнало со декрет за вонредна состојба на 1 септември 2016 година, при што на округот во некои случаи му била доделена улогата на вршител на должноста градоначалник како кајмакам. Од 14 октомври 2018 година, четворица градоначалници на АКП, еден градоначалник на ПНД  и 94 градоначалници на ДБП биле сменети од функцијата.

Покрај смената врз основа на националната безбедност, голем број градоначалници биле сменети од функцијата поради обвиненија за корупција. Во овие случаи, општинските советници го задржале правото да назначат наследник, наспроти Министерството за внатрешни работи да назначи управник. По овие основи, градоначалниците на РНП на Аташехир и Бешикташ, двата окрузи на Истанбул, биле сменети од функцијата на 8 декември 2017 и 4 јануари 2018 година, соодветно. РНП ги критикувал одлуките како политички мотивирани, но мнозинството на РНП во двата совети можеле да изберат наследник на РНП на нивно место.

 Оставки на градоначалниците на АКП 
На 30 мај 2017 година, непосредно по контроверзното прогласување победа на уставниот референдум во 2017 година и изборот за лидер на АК партијата, претседателот Ердоган дал изјава во која тврдел дека неговата партија страда од „замор“ и ги повикал директорите на провинциите на партијата со слаби резултати да гиобјават своите оставки. Седум претседатели на провинцијата АКП поднеле оставки до крајот на 2017 година како одговор на повикот на Ердоган. Намерата на извршната власт на партијата АКП да ја „регенерира“ партијата резултирало со притисок врз некои од поконтроверзните, долгогодишните градоначалници или градоначалниците со слаби резултати на партијата да поднесат оставки.

На 23 септември 2017 година, градоначалникот на Истанбул Кадир Топбаш, на функцијата од 2004 година, поднел оставка. Ова било проследено од градоначалникот на Дузџе, Мехмет Келеш на 2 октомври. На 18 октомври, градоначалникот на Нигде, Фарук Акдоган, поднел оставка. На 23 октомври, градоначалникот на Бурса, Реџеп Алтепе, ја објавил својата оставка. На 27 октомври, градоначалникот на Анкара Мелих Ѓукчек поднел оставка по неколкунеделни неуспешни преговори со Ердоган за да ја задржи функцијата. На 30 октомври, градоначалникот на Баликесир, Едип Угур, исто така поднел оставка откако првично одбил да го послуша притисокот на извршната власт на партијата. Давајќи емотивна изјава за оставка, Угур изјавил дека неговата оставка била принудна и дека неговото семејство добивало закани во случај тој да продолжи да се спротивставува.

На 18 септември 2018 година, градоначалникот на АКП на Орду Енвер Јилмаз ја објавил својата оставка. Неговата оставка се сметала за неповрзана со регенерацијата на „заморот“, туку поради лични несогласувања со високиот партиски функционер и заменик-претседателот Нуман Куртулмуш, кој бил пратеник на Орду.

 Пребегнувања меѓу партиите 
Голем број градоначалници ја смениле партијата помеѓу 2014 и 2019 година. Голем број од овие пребегнувања се сведуваат на формирањето на партијата на доброто, која одзела значителна поддршка од Партијата за националистичко движење. Вкупно 10 општински градоначалници преминале во Партијата на доброто помеѓу формирањето на партијата на 25 октомври 2017 година и 2019 година. Градоначалникот на Мерсин, Бурханетин Коџамаз, преминал во Партијата на доброто од ПНД  на 4 декември 2018 година, станувајќи првиот градоначалник на партијата.

Градоначалникот на Инхисар во Билеџик, Ајхан Одубек, се приклучил на РНП во 2018 година, откако поднел оставка од ПНД  во 2016 година. На 9 мај 2017 година, градоначалникот Мустафа Ѓул од Кемер, во Анталија, поднел оставка од ПНД  и се приклучил на РНП. На 20 октомври 2018 година, градоначалникот Расим Дашан од Шафане, во Ќутахија, поднел оставка од РНП и се приклучил на АКП. На 13 ноември 2018 година, градоначалникот Ѓокан Демирташ од Ѓулуч, мал град во областа Ерегли во Зонгулдак, поднел оставка од РНП и се приклучил на АКП.

 Партии и сојузи 
На изборите им претходеле неколку меѓупартиски преговори и пресметки на тактичко гласање за подобрување на шансите за пораз на кандидатите на одредени партии. Во пресрет на гласањето биле формирани три широки сојузи. За разлика од парламентарните избори каде што изборните сојузи имаат правна основа и влијаат на преточувањето на гласовите во пратенички места, сојузите формирани за локални избори немаат никакви правни основи и се состојат само од тоа што партиите ги повлекуваат своите кандидати за поддршка на друг.

Табелата подолу покажува која партија во двата сојузи се натпреварува во секоја област на главниот град на провинцијата. Ако договорот за сојуз не се проширил на тој главен град на провинцијата и двете страни на сојузот се оспоруваат, тогаш „и двете“ се прикажани во колоната на тој сојуз.
ПровинцијаНароден НационаленАданаАдијаманДветеАфјонДветеАгриAKPДветеАмасијаДветеАнкараAKPАнталијаAKPАртвинAKPАјдинAKPБаликеширAKPБилеџикAKPБинѓолДветеБитлисAKPДветеБолуAKPБурдурAKPБурсаAKPЧанаккалеAKP ПровинцијаНароден НационаленЧанкириДветеДветеЧорумДветеДветеДенизлиAKPДијарбекирAKPОдринAKPЕлазигДветеЕрзинџанДветеЕрзурумAKPДветеЕскишехирAKPГазиантепAKPГиресунAKPЃумушханеДветеДветеХаќариAKPДветеХатајAKPИспартаДветеМерсинДветеИстанбулAKP ПровинцијаНароден НационаленИзмирAKPКарсДветеКастамонуДветеКајсериAKPЛозенградКиршехирДветеКоџаелиAKPКонијаAKPЌутахијаДветеДветеМалатијаAKPМанисаКараманмарашAKPМардинAKPДветеМуглаAKPМушAKPНевшехирДветеНигдеДветеДвете ПровинцијаНароден НационаленОрдуAKPРизеAKPДветеСакаријаAKPСамсунAKPСиртAKPДветеСинопAKPСивасДветеТекирдагAKPТокатДветеТрабзонДветеТунџелиДветеШанлаурфаAKPSP*УшакДветеДветеВанAKPДветеЈозгатДветеЗонгулдакДветеАксарајДвете ПровинцијаНароден НационаленБајбуртДветеДветеКараманДветеДветеКирикалеДветеБатманДветеДветеШирнакAKPБартинДветеАрдаханAKPДветеИгдирN/A^ЈаловаAKPКарбукДветеКилисДветеОсманијеДузџеДвете

 * Партија на среќата (ПС) не била дел од Националниот сојуз на овие избори, но двете партии на Националниот сојуз го поддржале кандидатот на ПС во Шанлаурфа поради поголеми шанси за победа.

 Во Игдир, Националниот сојуз не постоел и партијата на доброто го поддржал кандидатот на Партијата за националистичко движење (МХП), кој бил заеднички кандидат на Народниот сојуз. Партијата на доброто објавила дека нејзината одлука е затоа што тие претпочитаат да победи кандидатот на МХП, наспроти кандидатот на ХДП.

 Народен сојуз (АКП и МХП) 
Народниот сојуз бил основан во февруари 2018 година помеѓу АКП и ПНД  како сојуз на партии кои го поддржуваат реизборот на претседателот Реџеп Тајип Ердоган на претседателските избори во 2018 година. За време на предизборната кампања, на двете партии им се придружила и Партијата за големо единство (ПГЕ) и изјавила дека сојузот ќе трае до следните општи избори во 2023 година.

По општите избори во 2018 година продолжиле шпекулациите дали Народниот сојуз ќе остане на локалните избори. И покрај првичните мешани сигнали, лидерот на ПНД  Девлет Бахчели во септември 2018 година објавил дека има намера да ги поддржи кандидатите на АКП во клучните трки и да го продолжи сојузот на локалните избори. По серијата несогласувања со АКП, особено во врска со повторното воведување на Студентската заклетва, ПНД  објавила дека сама ќе учествува на изборите. „Привремената суспензија“ на сојузот потоа ја потврдил и Ердоган. Сепак, еден месец подоцна по состанокот меѓу двајцата водачи, било наведено дека сојузот бил обновен, при што ПНД  последователно ги повлекол своите кандидати во корист на АКП во многу провинции, како што се Анкара и Истанбул.

 Национален сојуз (РНП и ПД) 
Националниот сојуз бил главниот политички сојуз за време на општите избори во 2018 година, формиран од РНП, Партијата на доброто, Демократската партија и Партијата на среќа. Сојузот бил прогласен за формално распуштен набргу по изборите. Сепак, преговорите за сојуз за локални избори меѓу РНП и Партијата на доброто продолжил во последните месеци од 2018 година. Сојузот бил финализиран на 12 декември, при што Партијата на доброто се согласила да не става кандидати за градоначалници во Ајдин, Мугла, Текирдаг, Хатај, Измир, Ескишехир, Анкара, Истанбул, Анталија, Бурса или Адана. Двете партии требало дададат свои посебни кандидати во Мерсин, додека РНП требало да го поддржи кандидатот на Партијата на доброто во Баликесир.

На 18 декември 2018 година, заеднички кандидат на РНП и Партијата на доброто во Анкара било објавено дека е Мансур Јаваш, кој тесно загубил од кандидатот на АКП Мелих Ѓукчек на локалните избори во 2014 година поради наводите за измама. По објавувањето на својата кандидатура, Јаваш се прогласил за кандидат на „Националниот сојуз“.

 Сојуз ДПН-ДПП 
Со основањето на Демократската партија на народите (ДПН) во 2012 година, постоечката доминантна прокурдска партија, Партијата за мир и демократија се преструктуирала во организација чисто заснована на локални избори и се преименувала во Партија на Демократските региони (ПДР). На локалните избори во 2014 година, партијааатасе спротивстави на областите со значително курдско население, додека ДПН учествувала во провинции каде курдското население било минимално. Додека ДБП освоила 100 градоначалници во 2014 година, ДПН не успеала да освои ниту една општина и освоила само 9 општински советници.

Во август 2018 година, било објавено дека постојниот однос помеѓу ДПН и ДПП, каде што вториот ќе се натпреварува во регионите населени со Курди, ќе биде напуштен и ДПН ќе се натпреварува на изборите низ целата земја. ДБП ја објавила својата поддршка за ХДП, при што двете партии започнале заедничка работилница за кампања во Дијарбакир на 20-ти октомври. Партиите објавиле дека другите курдски партии се добредојдени да се приклучат на нивниот сојуз, притоа наведувајќи дека нема намера да формираат сојуз со главната опозициска РНП. На 6 јануари 2019 година, шест курдски партии се согласиле да се приклучат на ДПН по преговорите. Партиите се Комунистичката партија на Курдистан, Движењето за слобода, Здруженијата за револуционерна источна култура, Партијата на човекот и слободата, Курдската демократска платформа и Демократската партија на Курдистан – Турција.

 Контроверзи и прашања 
Поради малиот број гласови потребни за промена на изборните резултати во некои области со ниско население, познато е дека локалните избори во Турција имаат повеќе случаи на наводна измама отколку законодавни или претседателски избори. Ова било случај на турските локални избори во 2014 година, каде биле пријавени тешки случаи во Анкара (каде што гласањето за градоначалник во 2014 година останува спорно до ден-денес), Јалова (каде изборите морало да се повторат) и други важни провинции како Истанбул, Ескишехир и Анталија. Изборите во 2014 година го одбележале првиот пат кога функционер на гласачкото ливче бил осуден на затвор за изборна измама, бидејќи бил фатен како ги пренесува гласовите на опозицијата на кандидатот на владејачката АКП.

 Полемика за „лажни гласачи“ 
Прелиминарниот изборен список бил објавен во јануари 2018 година за да им се овозможи на гласачите да ги проверат своите избирачки области и да направат какви било промени за време на „периодот на приговори“. По објавувањето на избирачките списоци, многу опозициски политичари тврделе дека гласачите биле намерно префрлени од една област во соседна област, како средство за превртување на резултатот за фаворизирање на одреден кандидат. Слични обвинувања биле изнесени во предизборието во минатото.

На 6 јануари, градоначалникот на Истанбулскиот округ Адалар, кој е под контрола на РНП, објавил некои истражувања за промените во избирачкиот список на неговата област помеѓу изборите на 24 јуни 2018 година и 2019 година, каде што бројот на гласачи значително се зголемил за 7 отсто во период од шест месеци. Истражувањето покажало дека до 500 (56%) од новите гласачи биле префрлени во Адалар од соседните области како Султанбејли, кои се силно про-АКП и со тоа имале вишок гласачи на АКП. Нивните адреси биле запишани или во згради што не се населени или во локалните канцеларии на АКП. Потегот, за кој градоначалникот тврдел дека е обид на владата да го изведе резултатот во Адалар за да резултира со негов пораз, бил означен како „најголемиот лажен скандал со гласачите во историјата на Републиката“.

Во обид да се идентификуваат лажни гласачи во другите делови на земјата, локалните канцеларии на РНП во Балчова, Измир објавиле формирање на тим од 200 луѓе за да се подигне свеста и да се лоцираат измамите во избирачкиот список.

 Бурханетин Коџамаз, градоначалник на Мерсин 
Покраинскиот изборен совет не ја ратификувал кандидатурата за градоначалник на Бурханетин Коџамаз, кој се кандидирал за јужната провинција на градската општина Мерсин на билетот на Партијата на доброто. „Партијата на доброто, која наидува на многу тешкотии и трикови, денес минува низ уште еден обрач. Кандидатските листи, утврдени по повеќемесечна работа, се доставени до покраинските избирачки одбори. Но, документот за кандидатура на г-дин Бурханетин Коџамаз, нашиот кандидат за градската општина Мерсин, не беше прифатен од избирачкиот одбор со образложение дека е доставен после 17 часот“, се вели во писмената изјава на Партијата на доброто на 19 февруари. Во соопштението на партијата, исто така, било нагласено дека Коџамаз е кандидат кој најверојатно ќе извојува „убедлива победа“ во провинцијата Мерсин. Во меѓувреме, Коџамаз го нарекол инцидентот случај на „предавство“ и „внатрешна работа“. Подоцна, Коџамаз бил номиниран на листата на Демократската партија. Сепак Врховниот изборен совет (ВИС) ја отфрлил неговата кандидатура откако Партијата на доброто се спротивставила на изјавата на Покраинскиот изборен совет. Подоцна на 28 февруари, Ајфер Јилмаз, поранешен државен министер бил номиниран за кандидат на Партијата на доброто на листата на Демократската партија.

 Масовни логори на Ујгури 
Во февруари 2019 година, откако многу демократски земји изразиле загриженост за културниот геноцид на Кина врз муслиманите со години, портпаролот на турското Министерство за надворешни работи и претседател Реџеп Таип Ердоган ја осудил систематската асимилација, произволните апсења, суровото мачење, политичкото перење мозок во логори и затвори во повеќе од еден милиони Ујгури и други муслимански заедници од Кина и повикал да се стави крај на човечката трагедија. Ердоган и АКП го прекршиле молкот за Ујгурите, кои споделуваат културни и јазични сличности со другите турски етнички групи, но долго време трпеле малтретирање од страна на Кина, бидејќи се соочиле со притисок од владејачката коалиција Партијата за националистичко движење и опозициските партии како Партијата на доброто и Партијата на среќата. Големите собири на пан-туркистичката солидарност на национализмот во знак на протест против неактивноста на АКП во врска со угнетувачката акција против Ујгурите го зголемиле притисокот пред изборите.

 Видео на Крајстчерч на митинзи 
За време на некои собири, претседателот Ердоган постојано им покажувал видео снимено од стрелецот во џамијата Крајстчерч на неговите приврзаници на предизборните собири и изјавувал дека Австралијците и Новозеланѓаните кои дошле во Турција со антимуслимански чувства „ќе бидат вратени во ковчези како нивните дедовци“ за време на Кампањата во Галиполи во Првата светска војна.

Австралискиот премиер Скот Морисон ги осудил „непромислените“ и „многу навредливите“ коментари на Ердоган.

 Насилство 
Во Путурге, провинцијата Малатија, службеник на избирачкото место и набљудувач на изборите од партијата Саадет бил застрелан од член на АКП затоа што го спречил неговиот обид да ги натера луѓето да гласаат отворено. Во другите области избувнало насилството меѓу партијата АКП и опозицијата  во текот на денот на изборите и следната недела.

Насилството меѓу полицијата и опозицискиот набљудувач се појавило во југоисточните региони. Прославата на победата покрај главните згради на ДПН била спречена со интервенција на полицијата во многу курдски области како Дијарбекир, Батман  и Сирт, центрите на ДПН биле опколени и насилно испразнети заради јавен ред.

Шефот на набљудувачката мисија од Конгресот на локални и регионални власти на Советот на Европа изјавил дека тие „не се целосно убедени дека Турција во моментов има слободна и фер изборна средина што е неопходна за вистински демократски избори во согласност со европските вредности и принципи“.

 Анкети на јавното мислење 
Во пресрет на изборите биле спроведени голем број анкети за да се проценат резултатите. Тие вклучувале студии за предвидување на вкупниот удел на гласовите, а исто така и исходот од трката за градоначалници во клучните градови.

 Резиме низ целата земја 
Табелата подолу покажува анкети на јавното мислење спроведени на национално ниво за да се измери вкупниот удел на гласовите.
Дата Анкетар Пример АКП РНП МХП ДПН ПД Други % 31 март 2019   – 42,5 29.6 7.2 5.6 7.4 7.7  26 февруари 2019  Консензус – 40.7 33.6 6.4 4.7 4.1 10.5  28 декември 2018 – 3 јануари 2019  ОПТИМАР 252 45,5 28.6 7.6 7.6 7.7 3.1  7-13 октомври 2018  ORC 5.186 40.3 29.7 19.5 6.3 2.9 1.1  11 јули 2016  АКАМ 8.890 40.6 32.3 11.7 11.6   3.8  30 март 2014   43.543.717 42.9 26.3 17.8 6.3   6.8 

 Резултати 

 Клучни трки 
Трките за градоначалници во поголемите градови кои добиле големо покривање за време и по изборите се сумирани подолу.


PartyПартија на правдата и развојотАКПРепубликанска народна партијаРНППартија на добротоПДПартијата за националистичко движењеПНДДемократска партија на народитеДПНПартија на среќатаПСДемократска левичарска партијаДЛПДемократска партијаДПКомунистичка партијаКПТЛидерРеџеп Таип ЕрдоганКемал КиличдароглуМерал АкшенерДевлет БахчелиСезај ТемелиПервин БулданТемел Карамолаоглу Ондер АксакалЃултекин УјсалАјдемир Ѓулер125px125px125px125px125px125px125pxМитрополитски општини (50.00%) (36.67%) (0.00%) (3.33%) (10.00%) (0.00%) (0.00%) (0.00%) (0.00%)Окружни општини (56.47%) (17.83%) (1.77%) (17.24%) (4.21%) (1.55%) (0.52%) (0.59%) (0.07%)Митрополитски советници (49.04%) (22.24%) (5.26%) (13.59%) (5.93%) (1.42%) (0.47%) (0.65%) (0.05%)Покраински советници (59.51%) (14.47%) (1.81%) (14.78%) (7.94%) (0.24%) (0.0%) (0.08%) (0.24%)

 Промени 
Списокот подолу ги прикажува партиите кои управуваат со главните градови на 81 провинции пред и по локалните избори. Провинциите со задебелени букви ги означуваат градските општини.
Резиме Партија / сојуз: Пред: Избрани: Промена:  Партиски збирки АКП     Други вкупно по коалиција Народен   Неврзани

 Целосен список 
ПровинцијаПретходенИзбранАданаАдијаманAKPAKPАфјонAKPAKPAğrıINDAKPАмасијаAKPАнкараAKPАнталијаAKPАртвинAKPАјдинБаликеширAKPAKPБилеџикAKPБинѓолAKPAKPБитлисINDAKPБолуAKPБурдурБурсаAKPAKPЧанаккале ПровинцијаПретходенИзбранЧанкириAKPЧорумAKPAKPДенизлиAKPAKPДијарбекирINDОдринЕлазигAKPAKPЕрзинџанAKPЕрзурумAKPAKPЕскишехирГазиантепAKPAKPГиресунAKPЃумушханеAKPAKPХаќариINDHatayИспартаAKPМерсинИстанбулAKP ПровинцијаПретходенИзбранИзмирКарсКастамонуAKPКајсериAKPAKPЛозенградINDКиршехирAKPКоџаелиAKPAKPКонијаAKPAKPЌутахијаAKPМалатијаAKPAKPМанисаK. МарашAKPAKPМардинINDМуглаМушAKPAKPНевшехирAKPAKPНигдеAKPAKP ПровинцијаПретходенИзбранОрдуAKPAKPРизеAKPAKPСакаријаAKPAKPСамсунAKPAKPСиртINDСинопСивасAKPAKPТекирдагТокатAKPAKPТрабзонAKPAKPТунџелиINDШанлаурфаAKPAKPУшакAKPAKPВанINDЈозгатINDAKPЗонгулдак AKPАксарајAKPAKP ПровинцијаПретходенИзбранБајбурутAKPКараманAKPКирикалеAKPAKPБатманINDШирнакINDAKPБартинАрдаханAKPИгдирЈаловаКарабукКилисAKPAKPОсманијеДузџеAKPAKP

 Карти 

 По област 

 По провинција 

 Прегласување 
Онаму каде што не можело да се утврди одлучувачки победник поради малите маргини на победа и бројните формални жалби за недолично однесување, Врховниот изборен совет ги поништил изборите и наредил прегласување. Изборите биле поништени во 6 области и 1 градска општина (имено Истанбул ). Најголем дел од прегласувањето (имено 4 од 7-те поништени избори) се одржале на 2 јуни 2019 година. Поради долгиот процес зад контроверзната одлука за поништување на гласањето во Истанбул, немало доволно време да се закаже прегласувањето до 2 јуни, при што Советот наместо тоа одлучил да ги одржи новите избори на 23 јуни.

 2 јуни 
На 2 јуни, изборите биле повторени во областа Хоназ во провинцијата Денизли, округот Јусуфели во провинцијата Артвин, округот Кескин во провинцијата Кирикале и градот Кесметепе, во округот Бесни во провинцијата Адијаман.
Резултати од повторените избори на 2 јуни 2019 година Површина Тип Победник 31 март 2 јуни Хоназ (Денизли) Окружниот градоначалник   Јусуфели (Артвин) Окружен градоначалник АКП АКП Кескин (Кириккале) Окружен градоначалник  АКП Кесметепе (Адијаман) Градоначалник на градот  

 * На изборите на 31 март во Кесметепе, РНП и Демократската партија освоиле 281 гласови и заедно биле први. Кандидатот на ДСП формално се пожалил за недолично однесување на една гласачка кутија до Советот и успешно поднел петиција за повторно одржување на изборите.

 23 јуни 
мини| Екрем Имамоглу (на сликата овде со знакот „љубов“ со неговиот потпис на кампањата), бил реизбран во прегласувањето во јуни 2019 година, откако првично освоил тесно мнозинство од 0,1% на гласањето на 31 март.
На 23 јуни, изборите биле повторени во градската општина Истанбул. Резултатите покажале значителен замав во корист на Имамоглу, кој ја зголемил својата разлика за победа од 54,21% наспроти 44,99% на Јилдирим.

 21 јули 
Градот Демирци, во областа Гулагач во провинцијата Аксарај, одржал прегласување на 21 јули 2019 година. Првичните избори, на кои победил кандидатот за градоначалник на Партијата на големата унија (ББП), биле поништени откако Врховниот изборен совет го откажал победничкиот избирачки сертификат за градоначалник, што довело до оставка на целиот градски совет. На повторените избори победил истиот кандидат, овојпат под знамето на АКП.

 4 август 
Градот Суварли, во областа Бесни во провинцијата Адијаман одржал прегласување избори на 4 август 2019 година. Изборите, првично добиени од Партијата на доброто, биле поништени откако изборниот сертификат на победничкиот градоначалник бил откажан поради претходна пресуда што му забранувала на избраниот градоначалник да ја извршува функцијата. На повторените избори победил кандидатот на АКП, која станал првата жена градоначалник во историјата на покраината.

 Наводи 

Категорија:Локални избори во Турција