Српски поговорки

Ова е список на српски поговорки. Овој список не е целосен и може да подлегне на додатни проширувања. Во прилог следуваат поговорките.Narodne poslovice. Beograd: Rad, 1964.

Поговорки
 Жив човек сè ќе направи.
 Жали ме жив, а немој мртов.
 Живеј просто, ќе доживееш и сто.
 Сè во свое време.
 Секој човек човек има свои маки.
 Тешко на оној кого го жалат.
 Подобро чесно да се умре, отколку нечесно да се живее.
 Смртта е измамничка.
 Долг јазик, краток живот.
 Царот може многу, а смртта уште повеќе.
 Смртен бил, па и умрел.
 Богатството не ја брка смртта.
 Не е лесно душата да ја испуштиш.
 Чесната смрт го прославува целиот живот.
 Кога е мака, тогаш и се кука.
 Овој век - како снег.
 Младиот може, а стариот мора да умре.
 Без здравје нема богатство.
 Чистотата е половина здравје.
 Додека човекот е здрав, и водата му е слатка.
 Весело срце - половина здравје.
 Кој ја крие болеста, му нема лек.
 Болниот се прашува, а на здравиот му се дава.
 Кој е здрав, не ги брои годините.
 Ѕидот го урива влагата, а човекот грижата.
 Здравиот на болниот не му верува.
 Оцетот најмногу го гризе своето буре.
 Секоја кашлица не доаѓа од студот.
 Здравите заби се белег на длабока старост.
 Паднала мувата на мечката.
 Кратка вечера, долг живот.
 Не можат сите рани да се лечат со еден мелем.
 Р'ѓата го јаде железото, а тагата срцето.
 Кашлицата и сиромаштијата не можат да се сокријат.
 Најлошо е болен оној кој не чувствува каде го боли.
 Здравјето лесно се губи, но тешко се добива.
 Лесно му е на здравиот да го советува болниот.
 Нема полоша болест од гладот.
 Жени го синот кога сакаш, а девојката мажи ја кога можеш.
 Плаче огнот, се родила девојка.
 Од првата среќа не се бега!
 Цигу-мигу за три дена, куку леле до века!
 Жешки се мајчините солзи.
 За омажената ќерка и за продадената куќа има многу муштерии.
 Фали му се на туѓинецот, а на својот пожали му се.
 Ни вода ни вино.
 Чуму ти е нивата кога род не дава?
 Хранителот е како родител.
 Иверката не паѓа далеку од огништето.
 Ниту јас не сум репа без корен.
 Човекот сака да е подобар од секого, а од синот да е полош.
 Не носи несој во сој.
 Колку што има бели врани, толку има добри маќеи.
 Не стои куќата на земјата, туку на жената.
 На пушката, на коњот и на жената не треба да им се верува.
 Помогни му боже на неженетиот, а на оженетиот има кој.
 Кој нема сокол, се радува и на кукавица.
 Жената ќе ја сочува само онаа тајна која не ја знае.
 И змијата е убава, ама е лоша.
 И браќата се караат.
 Од лош род нека нема пород!
 Раните птици одлетуваат.
 Валканата облека дома се пере.
 Нема куќа без лош домаќин.
 Ако ја тепаш жената, ја тепаш својата среќа.
 Без жената нема ни среќа ни несреќа.
 Брак без деца, ден без сонце.
 Јаболкото што ќе созрее доцна, долго стои.
 Од самотијата нема ништо полошо.
 Тешко на оној кој се жени со очите, а не се жени со ушите.
 Тешко на куќата со млад старешина, а на овците со стар овчар.
 Од туѓата свеќа мене не ми се гледа.
 Лоша куќа, вечен затвор.
 Кајшто нема жена, нема ни куќа.
 Жените се да зборат, а мажите да творат.
 Жена, оган, море, не се знае што е полошо.
 Жената е мака без која не се може.
 Никој не е помил од мајката.
 Своја куќичка, своја слободичка.
 Мали деца, мала грижа, големи деца, голема грижа.
 Куќниот праг е највисоката планина.
 Додека детето не заплаче, мајката не го сеќава.
 Што прават децата? Тоа што го гледаат од таткото.
 Гледај ја мајката, па земи ја ќерката.
 Кај стар татко, сироти деца.
 Мајката тепала, мајката мила.
 Во најголемата неволја, човекот најпрвин мајката ја споменува.
 Очите се прозорец на срцето.
 Додека цути липата, преполна е со пчели.
 Ловците се за да ловат, а потполошките за да бегаат.
 Љубовта е почеток и на доброто и на злото.
 Љубовта е убава, ама слепа.
 Зајакот од шумата и љубовта од луѓето не излегуваат никогаш.
 Надвор од очите, надвор од срцето.
 Љубовта е полна и со мед и со јад.
 Слободната коза волкот ја јаде.
 Со мек образ, стомакот до носот.
 Стариот трупец повеќе гори кога ќе се запали.
 Пчелата не збира мед од еден цвет.
 Подобро е во колиба да пееш отколку во дворец да плачеш.
 Млад ерген, стар просјак.
 На младата вдовица и на старата девојка и садовите по куќата им пречат.
 Повеќе ја сака туѓата р'ѓа отколку својот мед.
 Од каде што е жената, оттаму и говедата се мили.
 Пријателите се познаваат во невоја, како златото во огнот.
 Гради куќа на секое место.
 Потешко е пријателството да се задржи отколку да се започне.
 Со кого се тепам, со него вино не пијам.
 Не дава оној што има богатство, туку оној што има срце.
 Кај сто пријатели - без пријател.
 Еден, ама вистински пријател.
 Кој му простува на непријателот, добива пријател.
 Лутиот човек не го задржува пријателот.
 На најмилиот гостин - три дена му се доволно.
 Како што влече срцето, така плачат очите.
 Туѓата кокошка изеди ја, својата врзи ја за ногата.
 На подарениот коњ не му се гледаат забите.
 Секому својата песна му е мила.
 Додека има мед, ќе има и муви.
 Кај стариот крвник нема нов пријател.
 Не дај боже со погани да се спријателиш.
 И бог ќе ни прости, а Турците нема да нè разберат.
 Не барај пријател на трпезата, туку на вратата од затворот.
 Некому мајка, некому маќеа.
 И кога ќе се излечи раната се познава белег.
 Кој бара пријател без маана, ќе остане без него.
 Зборот сече како меч.
 Човекот не се жали толку од непријателот колку од пријателот.
 Будалиот на подарокот му се радува.
 Понуден исто како почестен.
 Најголема чест е добрата волја.
 Убав збор и грст слама - доволно е.
 Одбрани ме, боже, од лудите пријатели, а од непријателите сам ќе се одбранам.
 На неповиканиот гостин, местото му е крај вратата.
 Ситиот гостин тешко е да се почести!
 Никој не може да ти помогне кога самиот си свој непријател.
 Ниту во морето мера, ниту во мажот вера.
 Слогата во семејството е најголема среќа.
 Никогаш слогата не изгубила.
 Тешко на домот во кој нема слога.
 Кајшто нема слога, таму нема куќа.
 Инаетот е несреќен занает.
 Кај што има неслога не помага задругата.
 Без слога нема слобода.
 Сложни браќа и во петок јадат месо.
 Збор за збор, па за вратовите.
 Шепотот куќата ја урива.
 Договорот куќа гради.
 Се карале жените за туѓото теле.
 Од слободата нема поголемо добро на светот.
 Секоја земја по еден јунак храни.
 Човекот без слобода е како рибата без вода.
 Во борбата живот, а во работата спас.
 Стравот и куциот го крева на нозе.
 Без жртви нема слобода.
 Човекот е потврд и од дрво и од камен.
 Еднаш се раѓа, еднаш се умира.
 Во неволја не треба да се плаче, туку лек да се бара.
 Кога е војна, никој никому не му е брат.
 Златен синџир слобода не дава.
 Кој сака војна, нека ја има дома!
 Војната е како облак, некого оросува, а некого покосува.
 Стапот има два краја.
 Со глава ѕид не се пробива.
 Секоја мака не е до века.
 Јунаковата мајка најпрвин заплакува.
 Искрата прави голем оган.
 Најмногу луѓе умираат в кревет, а од креветот никој не се плаши.
 Света е одмаздата.
 На непријателот кој бега прави му широк пат.
 Лесно е покрај чашата да се биде јунак.
 По битката, копјето в трње.
 Покорната глава сабја не ја сече.
 Кој многу се заканува, од него не плаши се.
 Лесно е со туѓи раце за жешко железо да се фаќаш.
 Не се гине повеќе од еднаш.
 Кој многу се плаши од ветрот, нека не оди на море.
 Каде има јунаци - лелекање; каде има девојки - таму пеење.
 На маката се познаваат јунаците.
 Мртвиот лесно можеш да го исечеш.
 И пчелата, бранејќи го своето, животот го губи.
 Златото во огнот се испробува, а човекот во неволјата.
 Подобро е чесно да се умре, отколку срамно да се живее.
 Никогаш и никаде утката не испилила сокол.
 Стојановата мајка плаше, а Бегановата се радува.
 Нема одмазда без луд брат.
 Кој се мачи, тој ќе се измачи.
 Нема волк по кого не лаат кучињата.
 Страшливецот се заканува, сиракот колне, а слабиот плаче.
 Плашливиот пес многу лае.
 Од мирот глава не боли.
 Добриот јунак не умира дома.
 Нема јунак без опинок.
 Нема полза од мртов јунак.
 Мртвиот орел не може да лета.
 Младите во битката, а старите во советот треба да се слушаат.
 Страшливецот дома си доаѓа.
 Кој самиот се советува, самиот и гине.
 Тешко на светот кога лудите ќе се појуначат.
 Тешко земјата по која ќе помине војска.
 Стекна слава, а загуби глава.
 Роб секогаш, гроб никогаш.
 Подобро гроб отколку роб.
 Војната еден обогатува, а илјада упропастува.
 Во стравот се големи очите.
 Од две смрти никој не гине.
 Истепаниот пес и од најмалиот камен се плаши.
 Железото сече и дрво и камен, а и него р'ѓата го јаде.
 Кој сака да живее во мир, треба да молчи и да трпи.
 Пред да се смири ветрот, тогаш најсилно дува.
 И глув и слеп треба да бид еоној кој сака да живее во мир.
 Кој сече со меч, од меч гине.
 Не му е грижа на орелот што јато врапци вика на него.
 Лавицата раѓа едно, ама лав.
 Бесен јунак - крвав нос.
 Ако е гол, ама е сокол.
 Стравот нема образ.
 На песот што бега секој му вика.
 Од изобилство светот не гине.
 Еден мртов стотина живи плаши.
 Од полната пушка се плаши еден човек, а од празната двајца.
 Правдата ќе исплива.
 Над силата, силата е правда.
 Двајца без душа, а третиот без глава.
 Од кантарот подобар кадија нема.
 Чија е силата, негова е правдата.
 Одземено - проклето.
 Никој не може себеси да си биде судија.
 Со една рака дава, а со две зема.
 Виновникот и од сенката се плаши.
 Мртвата уста не зборува.
 Да беше паметта од судот како што беше до судот!
 Правдата одамна погинала.
 Лесно е вината на мртвиот да му се префрли.
 Една штета, илјада гревови.
 Во правото дрво громот повеќе пука.
 Секој сака правда, ама не во својата куќа.
 Ако знаеш што ти било, не знаеш што ќе ти биде.
 Ако можам да ти купам капа, не можам памет.
 Изгорениот кашата ја лади.
 Лошо е кој не знае, а не сака да научи.
 Од невештиот и гората плаче.
 На туѓата будалштина се смееме, а од својата не се срамиме.
 Блазе си му она оној што нема памет.
 Добра е замислената, но уште подобра размислената.
 Додека стебленцето е тенко треба да се исправува.
 Целата мудрост не е во еден човек.
 Слушај го мудриот збор на постариот.
 Со будалата нема шега.
 И мудрите некогаш грешат.
 Подобро е да се умее отколку да се има.
 Паметниот мисли што зборува, а лудиот зборува што мисли.
 Подобро е да имаш во главата отколку во сандакот.
 Утрото е помудро од вечерта.
 Подобро е да измериш, па да кроиш.
 На волкот не треба шумата да му ја покажеш.
 Младите волови учат да ораат од старите.
 Со мера мери, а со цена цени.
 Коњите се мерат со педи, а луѓето со паметта.
 Без мака нема наука.
 Маката и неволјата го учат човекот.
 Базе си му на оној кој ќе се опамети од туѓата штета, а тешко на оној кој мора од својата.
 Полека, но сигурно.
 Додека мудрите се надмудруваа, дотогаш лудите се наижуваа.
 Слепецот за патот и будалата за совет не треба да се прашува.
 Човекот учи додека е жив, па повторно луд умира.
 Додека детето не падне, не може да научи да оди.
 Ако знаеме каде сме се родиле, не знаеме каде ќе умреме.
 Тешко на нозете под лудата глава.
 Каде што има многу смеа, има малку памет.
 И луѓето послушај ги, и својта памет имај.
 Оној е мудар кој умее да биде и луд и паметен.
 Испечи па речи.
 Кој оди полека, далеку стигнува.
 Кој прашува за патот, не заскитува.
 Остарел, а памет не стекнал.
 Кој нема во главата, има во нозете.
 Пет занаети, десет неволји.
 Тоа го знае и пијаната врана.
 Кој многу зборува - или многу знае или многу лаже.
 Тоа за него се шпански села.
 Не знаеш, мајко, колку е тешко дете да родиш.
 Кој умее, нему две.
 Јас умеев а немав; ти имаше а не умееше - исто е.
 Кој многу искусил, многу и препатил.
 Кој многу ги менува мајсторите, ќе остане калфа.
 Лесно е мудрите да ги советуваш.
 Тешко на оној кој оди по туѓата памет.
 Кога главата е луда, целото тело страда.
 Еден човек не може сè да знае.
 Ни стар бербер ни млад лекар не барај.
 Лета како ждребе пред рудата.
 Забите се граница на јазикот.
 На очите треба повеќе да им се верува од ушите.
 Однеси го магарето во Стамбол - магарето пак е магаре.
 Лесно е плитка бара да заматиш и будалата да го налутиш.
 Нагаѓањето не е погаѓање.
 На мудрата глава едно око ѝ е доволно.
 Слепиот слепецот го води, па двајцата во јамата.
 Лудиот со свеќа не се бара.
 Знам јас на која нога куцам.
 Мудрост е да се трпи она што е за трпење.
 Празното буре повеќе ѕвечи.
 Пократкиот пат колата ја крши.
 Во таа грмушка лежи зајакот.
 Кој ќе му украде на крадецот?
 Кој искусил, знае другите да ги советува.
 Не врзувај го туѓото ѕвонче на својот овен.
 Не се прашува каде седнал, туку како зборувал.
 Старата лисица се чува од железото.
 Кога будалата молчи, луѓето мислат дека е паметен.
 Да можеше човекот да се роди двапати, секој ќе беше паметен.
 Ништо поцрно од лошата памет.
 Бројот чува сè.
 Никој учен не се родил.
 Знаење - имање.
 Мудрата бубачка преде свила, а не пајажина.
 Младата крв вели „да скокнеме“, старата „да седнеме“.
 Човекот има само една пролет.
 Да се ожениш млад рано е, а стар доцна е.
 Веселата младост е најголема радост.
 Младото дрво се витка, а старото се крши.
 Кај стариот глава, кај младиот снага.
 И на стариот волк му е мило јагненце да задави.
 Ќе те праша староста каде ти помина младоста.
 Стариот боледува, младиот не му верува.
 Стариот Влав не може да се потурчи.
 Стариот човек не го прашуваат што те боли, туку каде не те боли.
 Никој не ја сака староста.
 Старото дрво не се исправа.
 Не стареат годините, туку деновите.
 Староста е болест од која секој умира.
 Младоста предлага, староста одлага, средината извршува.
 Лошото говедо јунец до века.
 Младите жени браќата ги делат.
 Младото да го бакнеш и богатиот да го украдеш не е грев.
 Младата утроба плод дава.
 Младо - лудо.
 Младост - радост.
 Држи сè до старото вино и стариот пријател.
 Кога стариот пес лае треба да се види што е.
 Староста и сонот нè привикнуваат на смртта.
 Кој не го сака братот за брат, тој ќе го добие туѓинецот за господар.
 Секаде помини, но дома дојди си.
 Секоја птица во своето јато лета.
 Оној што го молиш не треба да го лутиш.
 Двајца лоши го совладаа Милош.
 Вчера везир денес резил.
 Оној што слуша секого, лошо прави; оној што не слуша никого, уште полошо.
 Со својот јади и пиј, но не тргувај.
 Никој без маана не се родил.
 Најширокото и најдолгото поле е меѓу човекот и нечовекот.
 Тешко на овцата што се отуѓува од своето стадо.
 Во туѓото око гледа сламка, а во своето греда не гледа.
 Не може да му се погоди на светот.
 Враната не ѝ копа очи на враната.
 Кога си во орото, треба да играш.
 Најтешко е да се биде човек.
 Ако не можеш да ми помогнеш, не ми одмагај.
 Општата мака не е тешка.
 Кој падне сам нека не го обвинува другиот.
 Дрвтото се потпира на дрво, а човекот на човек.
 Без друштво нема јунаштво.
 На немото дете ни мајката не може да му помогне.
 Прво погледни се себеси, а потоа другите.
 Најпрвин пред својата куќа исчисти.
 Никому не му пишува на челото што е во него.
 Никогаш не жали му се на оној што не страда како тебе.
 Прво купи го соседот, па потоа куќата.
 По мене, ако сака гората нека роди бисер.
 Додека на еден не му се стемни, на друг не му се разденува.
 Крвта не е вода.
 Најдобриот разговор е со гусли.
 Колку одиш повисоко, толку гранката е потенка.
 Својот леб го јаде, туѓата грижа ја гледа.
 Каде што нема мачка, таму глувците оро водат.
 Во какво оро ќе се влета, таква песна се пее.
 Во орото кога сакаш, од орото кога ќе те пуштат.
 На другите прави им го она што сакаш тебе да ти прават.
 Не кажувај сè што знаеш, не прави сè што можеш, не верувај во сè што ќе чуеш.
 Тој би ја дал и крвта под грлото.
 Кроткото јагне од две мајки цица.
 Човекот не е јаболко за да го помирисаш.
 Без луѓето нема живот.
 Од еден камен не се прави град.
 Во своето јато, гулабу!
 Подобро гледаат четири очи отколку две.
 Луѓето се густо посеани, а ретко никнуваат.
 Во туѓата рака парчето секогаш е поголемо.
 Туѓата коза има повеќе лој.
 И злото и доброто – до луѓето.
 Ничија заслуга ни добрина не треба да се гази.
 Тешко на агата кого го фалат кметовите.
 Облеката не го прави човекот.
 Кој ќе тргне по туѓата волна, самиот дома истрижен се враќа.
 Кој се крие од луѓето, подобро да го нема.
 На високите смреки виорот врвовите им ги крши.
 Нема потешко бреме од лошиот сосед.
 Кого не го познаваш, гледај со кого се меша.
 Каде и да се состанат луѓето, ги оценуваат другите, а не себе.
 Отсекогаш посилниот го кршеле.
 Лицето девојката ја мажи.
 Лицето не ги крие годините.
 Убавата жена ретко е чесна.
 Каде си видел убава баба и мирно дете?
 Убавото секому му е мило.
 Убавите орото го водат, а грдите куќата ја водат.
 Убавиот збор железна врата отвора.
 И на трупецот стави му костум – ќе биде убав.
 Не се живее од убавината, туку од добрината.
 Богат е оној што не е должен, а малд е оној што е здрав.
 Богат е оној што не бара од другите.
 Богатиот јаде кога сака, а сиромашниот кога може.
 Тешко е ситиот да го нагостиш, а богатиот да го даруваш.
 Богатството никогаш не е сито.
 Голиот не може да се соблече.
 Во празна куќа ни кученцето не сака да влезе.
 Просјаците не раздаваат.
 Сиромавиот нема никаде пријател.
 Голем град – голем глад.
 На гладниот не треба да му проповедаш, туку да му дадеш да јаде.
 Сиромаштијата нема родбина.
 На сиромашниот лесно можеш да му помогнеш, но тешко можеш оној кој бил богат, па пропаднал.
 Се најаде како сираче на задушница.
 Сеното нека ни роди, а житото некаде ќе роди.
 На срамежливиот слепец торбата му е празна.
 Кога има добра волја, има сè.
 Ако не сака Божиќ каша, тогаш децата сакаат.
 Кога има леб, нема сол, кога има сол, нема леб.
 Гладниот го разбира гладниот.
 На гладниот пес и дивјачките му се слатки.
 Жедниот и матна вода пие.
  Просјакот има златен занает – шест дена лежи, а седмиот пред црквата седи.
 Од празната куќа и глувците бегаат.
 Ситиот не му верува на гладниот.
 Каде што е тенко таму се кине.
 Сиромаштијата не е срамота.
 Не е богат оној што има, туку оној што бара малку.
 Гладот нема очи.
 На ситиот стомак ни добриот леб не му чини.
 Залудно царот ми е роднина, кога јас сум просјак.
 Што ако градот чини динар, кога немам динар.
 Гозбата на сиромасите секогаш се претвора во пеење.
 Нека се знае чија куќа е мрсна.
 Додека има луѓе ќе има и капи.
 Нуждата не купува, туку продава.
 Окото на господарот коњот го гои.
 Повеќе вреди жената што ќе заштеди отколку мажот што ќе заработи.
 Со туѓи раце лесно е змии да фаќаш.
 Ситата мачка глувци лови, а гладната краде по куќата.
 Најтешко е да се започне.
 Кој се плаши од работата, тој живее во беда.
 На добриот слуга што и да му дадеш, малку е, а на лошиот што и да му дадеш – многу е.
 За завршената работа нема приговор.
 Железото се кова додека е жешко.
 Загради плитко, а посеј ретко; загради ниско, па ајде веднаш на пазар по жито.
 Кој се надева во другиот, слаба му е надежта.
 Кокошката што многу кокодака, малку јајца носи.
 Јас со окото, тој со скок.
 Волците не јадат месо по порачка.
 Занаетот е секојдневна добивка.
 Зрно по зрно – погача, камен по камен – палата.
 Ретко знае добро да стопанисува оној кој никогаш не служел.
 На туѓите плеќи лесен е товарот.
 Не се гои прасето пред Божиќ.
 За тврдото дрво треба и тврд клун.
 Каде што многу се зборува, малку се работи.
 Кај ковачот најлоша секира.
 Не сонувај колку што не можеш да исткаеш.
 Оној што секогаш започнува, никогаш не завршува.
 Теле за теле, иако не е шарено.
 Дај со рацете, а барај со нозете.
 Уште двата краја и средината, па сè е готово.
 Изгубеното време тешко се надоместува.
 Кај земјоделецот црни раце, ама бела погача.
 Кој не градел куќа и не мажел ќерка, не знае што е трошок.
 Без алат нема занает.
 Мравката и пчелата нè учат како се печали.
 Мувата орала стоејќи на рогот на волот.
 Тивката вода брег рони.
 Мрзата е полоша од болест.
 Работи, па не плаши се од гладот.
 Заборавеноста е знак на мрза.
 Додека има грбови, ќе има и самари.
 Добрата овца многу не блее, ама многу волна дава.
 Ралото и мотиката светот го хранат.
 Од мрзата нема поголем товар.
 Силно е магарето, ама двајца товарат.
 Женската работа никогаш нема крај.
 Туѓата рака не печали.
 На вредната девојка брзо ѝ доаѓаат сватови.
 Еден час спиење пред полноќ е подобар од два по полноќ.
 Полесно е да се стекне отколку да со сочува.
 Нема леб без мотика.
 Кој ја гледа туѓата работа, својата ја заборава.
 Кој не умее да штеди, работата не му помага.
 И белата брада лаже, а наѓубрената нива не лаже.
 Колку што грмеше и немаше толку дожд.
 По завршената работа нема многу каење.
 Длабок е туѓиот џеб.
 Лозјето не бара молитва туку мотика.
 Бистра водичка, мирна главичка.
 Подобро сит да пиеш вода отколку гладен вино.
 Кој пие ќе се опие – кој игра на коњот ќе се убие.
 Кој многу испил, тој среќа не донел.
 Ракија никого никогаш не го направила човек.
 Кој вечера вино, тој руча вода.
 Кафето и ракијата ја растурија куќата.
 Пијаното и лудото се исто.
 Виното нема раце, ама за очи фаќа.
 Виното и мудриот го спобудалува.
 Од пијаниот и лудиот бега.
 Човекот во пиењето, а коњот во калта се познаваат.
 Ако е мажот пијаница, жената е маченичка.
 На пијаниот морето му е до колена.
 Виното и старецот го разигрува.
 Оние што не пијат ракија, не знаат што е уживање.
 Што мисли трезниот, пијаниот го кажува.
 Пијаната глава не носи барјак.
 Винце кисело – срце весело.
 Човекот се надева додека има здив во него.
 Децата се чудат на сè, а луѓето на ништо.
 Не барај ручек во Бања Лука, кога ти е во раката.
 Држам врабец, а чекам сокол.
 На оној што сака да игра, лесно му се свири.
 Никој не дава ништо за нешто.
 Пуштија мувата на дланката, таа ќе замине во брадата.
 Зајакот во шумата, а тој прави ражен.
 Подобро врабец во раката отколку сокол во планината.
 Подобро врабец во раката отколку гулаб на гранката.
 Нема пари – нема ни пазар.
 Она што не можеш да го имаш, немој да го посакуваш.
 И сите овци и волците сити, тоа не може да биде.
 Не ја чува торбата свети Никола, туку добрата врвка.
 Подобро е своето јајце отколку туѓата кокошка.
 Ние за волкот, а волкот меѓу овците.
 Кој се фали, самиот се расипува.
 Повеќе има денови од колбаси.
 И парите и јарето – не може.
 Водата и огнот се добри слуги, а лоши господари.
 До средината на зимата ни глад ни студ.
 Убава зима – сиромашна мајка.
 Нема зима додека не помине Божиќ.
 По утрото денот се познава.
 Летото ќе светне и ќе помине.
 На летната облачност и на зимската ведрина не треба да им се верува.
 Зимо, бел гулабе, имаш волчји заби.
 Сонцето секого еднакво го грее.
 Да не беше ветрот, пајаците небото би го премрежиле.
 Она што ќе го зафатат огнот, војската и водата, не може да остане.
 Тивкиот дожд подобро ја натопува земјата.
 Пролетниот снег од денес до утре.
 Пред зората не може да се раздени.
 Една ластовица не ја прави пролетта.
 Огнот со слама не се гаси.
 Шумата е најтоплата кошула.
 Есента е богата, а зимата рогата.
 Кога грми пред да капи, нема да има дожд.
 Кој сака чесно, не може лесно.
 Раката ја мие раката – образот двете.
 Сè за образот, а образот за ништо.
 Своето не го давај, а туѓото не го посакувај.
 Едно мисли, друго зборува, а трето прави.
 Потребата чесноста ја крати.
 Нуждата законот го менува.
 Злобата ја јаде душата како ‘рѓата железото.
 Туѓото невратено – непростен грев.
 Ветувањето – тешко долгување.
 Ветувањето – на лудиот радување.
 Чесниот човек лесно е да го измамиш.
 Водата може да измие сè, освен црниот образ.
 Сечие дело ќе излезе на виделина.
 Кој ѕида куќа со туѓи воздишки, во неа нема да му седат внуците.
 Најскапо е она што не е за продажба.
 Чесноста е еднаква со животот.
 На златото ‘рѓа не се нафаќа.
 ‘Рѓата не се фаќа на злато.
 Скриениот јаглен најлошо ќе те испече.
 Никој никого не може да го засрами додека самиот не се засрами.
 Нашла вреќата закрпа.
 Волот се врзува за рогот, а човекот за јазикот.
 Јазикот пресекол повеќе глави отколку сабјата.
 Ќе се најде давател, ама нема враќач.
 Најтежок товар е немирната совест.
 Неплатен долг – непростен грев.
 Готово како созлите кај жената.
 Волкот влакното го менува, ама карактерот никогаш.
 Златната облека срамот не го покрива.
 Секоја мака некое време, а срамот цел век.
 Птицата по перјето, а човекот по говорот се познава.
 Подобро добар глас отколку златен пес.
 Ако човекот не може да биде убав и богат како што би сакал, може да биде добар и чесен.
 Малку има вистинска мера и цврста вера.
 Една грижа лесно се носи, но не сто и една.
 Лагата има плитко дно.
 Лагата има кратки нозе.
 Чаша по чаша, а по чашата вистината.
 Со лажицата го залажува, а со дршката очите му ги копа.
 Кој ќе излаже еднаш, другпат не му се верува дури и да ја зборува вистината.
 На панаѓур девојка и на роса ливада никогаш не купувај.
 Раната од ножот зарастува, а од јазикот никогаш.
 Секоја шега – половина вистина.
 Не можеа, а светот го изедоа.
 И ѕидот има уши, и плотот има очи.
 Не постои тајна која не се дознава.
 Не постои волк по кој не лаат кучињата.
 Во доброто е лесно да се биде добар.
 Доброто лесно се заборава, а лошото никогаш.
 Секому добар, а себеси најлош.
 За еден добар ден многу лоши се претрпуваат.
 Лоша сум, лошо ми е!
 Лошо правел, полошо дочекал.
 Покрај сувото и суровото дрво ќе изгори.
 Во секое жито има плевел.
 Бркајќи ја лисицата, го избркал волкот.
 Секој човек е добар кога му е добро.
 Добриот глас далеку се слуша, а лошиот уште подалеку.
 Прави добро, не кај се, прави лошо, надевај се.
 Подобро е од половина пат да се вратиш отколку по лошиот до крај да одиш.
 Од лошото ждребе многупати добар коњ излегува.
 Сребреното седло не го прави коњот добар.
 Добрата овца малку блее, но многу млеко дава.
 Полош е женскиот јазик отколку турската сабја.
 Кој е лош дома, на пат е уште полош.
 Добрата стока сама се продава, а девојката сама се мажи.
 Кој им простува на лошите, им наштетува на добрите.
 Инаетот е лош занает.
 По секој дожд сонце грее.
 Орото се врти наоколу.
 Да правиш лошо и да се надеваш на добро не е можно.
 Злото со зло се брка.
 Кој прави зло, ќе го дочека.
 Кој не го знае, скапо би го платил.
 Злото нема да донесе добро.
 На јазикот мед, а на срцето јад.
 На човекот направи му стопати добро, а еднаш не направи му – сè е заборавено.
 Ако ти е срцето како говорот, добар си.
 Од лошото полошо и од доброто подобро има.
 Што ми велиш, нека ми биде, што ми посакуваш, нека ти биде.
 Лошата трева и по каменот расте.
 Не треба бисерот пред свињите да се растура.
 Добриот коњ има сто маани, а лошиот само една.
 Додека е добар косачот, добра е и косата.
 Никој не знае што е добро, само оној кој страдал од злото.
 Косово Поле – почеток на неволјата.
 Не си бил на Косово.
 Поминал како Јанко на Косово.
 Прокопсал како турскиот цар на Сента.
 Од искра изгорела Москва.
 Би го пуштил јас него, а тој не сака мене.
 Навиката е една мака, а одвикнувањето две.
 Тешкото време го расипува обичајот.
 Ти стар, а јас млад.
 Кажи Маро, од каде ќе дојдат сватовите.
 Остана како мостот на Дрина.
 Излези сонце да ги огреам рацете.
 Времето ги прегради луѓето.
 Додека има среќа, никогаш нема да има штета.
 На несреќниот терзија иглата му се криви.
 Никој никому не може да му ја земе среќата.
 Среќната мајка децата ја закопуваат, а несреќната ги закопува децата.
 Среќниот тешко се раѓа, но лесно живее.
 Среќата никогаш не трае до крајот.
 На несреќниот никогаш не може ситно да му се сомеле.
 Несреќата не брка, туку чека.
 Кога господ дава среќа, не прашува чиј си син.
 Кога господ не дава, сè е попусто.
 Со божја помош сè се може.
 Господ е бавен, ама сè стигнува.
 Постара е божјата од царевата.
 Маката не ја зема душата, туку судниот ден.
 Многупати најдобриот пливач се дави.
 Кој се родил за бесилка, од пушка не погинува.
 Не е кому е речено, туку кому е судено.
 Нсреќен живот – долг век.
 Децата се среќа.
 Среќата суди, а паметот се труди.
 Лошата судбина го натерала орелот да зимува со кокошките.
 Од судбината никој не може да побегне.
 Средната среќа е најдобра.
 Во среќата се надева лудиот, а паметниот во својот труд.

 Наводи 

Категорија:Српска култура
Категорија:Поговорки