Павлови посланија

Павлови посланија или Посланија на Апостол Павле — тринаесет книги од Новиот завет припишани на Апостол Павле, иако авторството на некои од нив е несигурно. Меѓу нив се некои од најраните денес постоечки христијански документи. Даваа увид во верувањата и споровите за време на раното христијанство. Како дел од канонот на Новиот завет, претставуваат основоположнички текстови за христијанската теологија и етика. Иако не се води под негово име, Посланието до Евреите традиционално му се припишува на Павле; црковниот отец Ориген фрлил сомнеж врз неговото авторство уште во III век, а почнувајќи од XVI век постепено преовладеало мислењето дека не е напишано од Павле, претежно поради несложување во стилот и содржината.The New Jerome Biblical Commentary, publ. Geoffrey Chapman, 1989, chapter 60, at p. 920, col. 2 "That Paul is neither directly nor indirectly the author is now the view of scholars almost without exception. For details, see Kümmel, I[ntroduction to the] N[ew] T[estament, Nashville, 1975] 392–94, 401–03" Највеќето стручњаци се согласуваат дека Павле е автор на седум од посланијата, а дека четири од нему припишаните се впрочем псевдоепиграфски (Ефесјаните, 1 Тимотеј, 2 Тимотеј и ТитNew Testament Letter Structure, from Catholic Resources by Felix Just, S.J.) и дека уште две имаат сомнително авторство (2 Солуњаните и Колосјаните). Според некои богословски познавачи, Павле ги напишал овие писма со помош од неговиот писар,Richards, E. Randolph. Paul and First-Century Letter Writing: Secretaries, Composition and Collection. Downers Grove, IL; Leicester, England: InterVarsity Press; Apollos, 2004. кој извршил влијание врз стилот, ако не и врз самата теолошка содржина.

Павловите посланија во денешните изданија на Новиот завет (вклучувајќи ги македонските) обично се сместуваат меѓу Делата на светите апостоли и Соборните посланија. Меѓутоа, во највеќето грчки ракописи Соборните посланија се први, а во неколку минускулни ракописи (175, 325, 336 и 1424) Павловите посланија стојат на крајот од Новиот завет.

 Редослед 
По редоследот во кој се водат, Павловите посланија се следниве:

 Назив Упатено кон Грчки Латински Кратенка Послание до Римјаните црквата во Рим Πρὸς Ῥωμαίους Epistola ad RomanosРим Прво послание до Коринтјаните црквата во Коринт Πρὸς Κορινθίους Αʹ Epistola I ad Corinthios1 Кор Второ послание до Коринтјаните црквата во Коринт Πρὸς Κορινθίους Βʹ Epistola II ad Corinthios2 Кор Послание до Галатјаните црквата во Галатија Πρὸς Γαλάτας Epistola ad GalatasГал Послание до Ефесјаните црквата во Ефес Πρὸς Ἐφεσίους Epistola ad EphesiosЕфес Послание до Филипјаните црквата во Филипи Πρὸς Φιλιππησίους Epistola ad PhilippensesФил Послание до Колосјаните црквата во Колоси Πρὸς Κολοσσαεῖς Epistola ad ColossensesКол Прво послание до Солуњаните црквата во Солун Πρὸς Θεσσαλονικεῖς Αʹ Epistola I ad Thessalonicenses1 Сол Второ послание до Солуњаните црквата во Солун Πρὸς Θεσσαλονικεῖς Βʹ Epistola II ad Thessalonicenses2 Сол Прво послание до Тимотеј Тимотеј Ефески Πρὸς Τιμόθεον Αʹ Epistola I ad Timotheum1 Тим Второ послание до Тимотеј Тимотеј Ефески Πρὸς Τιμόθεον Βʹ Epistola II ad Timotheum2 Тим Послание до Тит Апостол Тит Πρὸς Τίτον Epistola ad TitumТит Послание до Филимон Апостол Филимон Πρὸς Φιλήμονα Epistola ad PhilemonemФлмн Послание до Евреите* јудеохристијаните Πρὸς Έβραίους Epistola ad HebraeusЕвр

Овој редослед е извонредно доследен во ракописната традиција, со многу малку отстапувања. Наредени надолно, според должината на текстот (на грчки), а четирите пастирски посланија упатени кон поединци стојат на крај. Единствено отстапува Галатјаните, чиј текст е малку подолг од оној на Ефесјаните.

Во денешните изданија, формално анонимното Послание до Евреите е сместено на крајот од Павловите посланија, пред Соборните посланија. Ваквото постапување добило на популарност уште со Вулгатата на Јероним Стридонски од IV век, кому му биле познати сомнежите за авторството од постаро време, а истото го следат и највеќето средновековни византиски ракописи речиси без никакви исклучоци.

Местото на Евреите меѓу Павловите ракописи е помалку доследно во ракописите:
 помеѓу Римјаните и 1 Коринтјаните (т.е. по должински редослед, без подвојување на посланијата до Коринтјаните): Папирус 46 и минискулите 103, 455, 1961, 1964, 1977, 1994.
 помеѓу 2 Коринтјаните и Галатјаните: минускули 1930, 1978 и 2248
 помеѓу Галатјаните и Ефесјаните: подразбрано според бројките во ракописот B. Меѓутоа, во B, Галатјаните завршуваат и почнуваат Ефесјаните на истата страна од истото фолио (стр. 1493); истото важи и за 2 Солуњаните, кои завршуваат на истата фолиска страна кајшто почнуваат Евреите (стр. 1512).Дигитална ватиканска библиотека (DigiVatLib), Ракопис - Vat.gr.1209
 помеѓу 2 Солуњаните и 1 Тимотеј (т.е. пред пастирските): ракописите א, A, B, C, H, I, P, унцијалните ракописи 0150 и 0151, како и околу 60 минускули (на пр. 218, 632)
 по Филимон: ракописите D, 048, E, K, L и повеќето минускули.
 изоставен во: ракописите F и G

 Авторство на посланијата 

Во сите овие посланија освен Евреите, авторот и пишувачот се самоословува како Павле. Меѓутоа, спорните писма може да се напишани под негово име, бидејќи во тоа време припишувањето не било невообичаено.Во Коментари on на Посланието до Галатјаните, англискиот богослов Џозеф Барбер Лајтфут пишува: „Во овој миг Гал 6,11 апостолот го презема перото од неговиот писар, и заклучниот пасус го пишува своерачно. Откако почнале да излегуваат лажни писма во негово име (2 Сол 2,2; 3,17) почнал да ги довршува последните неколку збора со своја рака, како мерка на претпазливост против такви лажирања... Во овој случај пишува цел пасус, резимирајќи ги главните поуки од посланието во кратки, ревносни и испрекинати реченици. Исто така, ги пишува со големи и задебелени букви (грч. пеликојс гамасин), одразувајќи ја енергијата и решителноста на неговата душа.“

Седумте писма (со општоприафатени датуми)Robert Wall, New Interpreter's Bible Vol. X (Abingdon Press, 2002), pp. 373. кои највеќето стручњаци ги сметаат за верни:
 1 Солуњаните (~ 50 г.)
 Галатјаните (~ 53 г.)
 1 Коринтјаните (~ 53–54 г.)
 Филипјаните (~ 55 г.)
 Филимон (~  55 г.)
 2 Коринтјаните (~ 55–56 г.)
 Римјаните (~ 57 г.)

Писмата за кои постои рамномерно поделено мислење:
 Колосјаните (~ 62 г.)
 2 Солуњаните (~ 49–51 г.)

Писмата што се сметаат за псевдоепиграфски од 80 % од стручњаците (дадени со традиционалните години):
 Ефесјаните (~ 62 г.)
 1 Тимотеј (~ 62–64 г.)
 2 Тимотеј (~ 62–64 г.)
 Тит (~ 62–64 г.)

Иако е анонимно и не е во облик на писмо, Посланието до Евреите одамна се сместува во собраните писма на Павле, иако највеќето сметаат дека не е негово дело.

Изгубени Павлови посланија
Читајќи го Павле, се претпоставува дека напишал уште неколку писма кои не се зачувани:
 претходно послание до Коринтјаните, можеби Трето послание до Коринтјаните споменато во Коринтјаните 5,9
 трето послание до Коринтјаните, наречено и „Плачно писмо“, споменато во 2 Коринтјаните 2,4 и 2 Коринтјаните 7,8–9
 претходно послание до Ефесјаните споменато во Ефесјаните 3,3–4
 Послание до Лаодикијците, споменато во Колосјаните 4,16

Собрани посланија
Се смета дека првиот кој ги собрал посланијата бил ранохристијанскиот деец Маркион Синопски на почетокот на II век, иако не е исклучено самиот Павле да ги собирал писмата за подоцнежно издавање. Во времето на Павле било вообичаено испраќачот да чува свој примерок од писмото; зачуваните писма од стариот век во денешните збирки се примероци или на испраќачот или на примачот.Reece, Steve. Paul's Large Letters: Pauline Subscriptions in the Light of Ancient Epistolary Conventions. London: T&T Clark, 2016. Павловата збирка била во оптек одделно од другите ранохристијански писанија и подоцна се придодадени кон Новиот завет.Trobisch2001

 Поврзано 
 Соборни посланија
 Пастирски посланија
 Јованови посланија

 Наводи 

 Надворешни врски 
 Павловите посланија испратени во Македонија и пишувани во Македонија, проф. д-р Ратомир Грозданоски 
 Времеслед на Павловите посланија 


Посланија
Категорија:Посланија
Категорија:Христијански поими