Список на канцелари на Германија

Канцеларот на Германија е политички водач на Германија и претседател на сојузната влада. Функционерот е одговорен за изборот на другите членови на владата и претседава со состаноците на сојузната влада.

Должноста била создадена во Северногерманскиот Сојуз во 1867 година, кога Ото фон Бизмарк станал првиот канцелар. Со обединувањето на Германија во 1871 година, Сојузот прераснал во германска национална држава и должноста станала канцелар на Германија. Бизмарк, кој бил канцелар до 1890 година, е канцеларот со најдолг стаж на оваа функција до денес.

Првично, канцеларот бил единствено одговорен на царот. Ова се променило со уставната реформа во 1918 година, кога на парламентот му било дадено право да го разрешува канцеларот. Според Вајмарскиот устав од 1919 година, канцеларот требало да биде назначен од претседател, но бил одговорен на парламентот. Уставот бил надвор од функција во периодот 1933-1945, за време на нацистичкото диктаторство. Германскиот устав од 1949 година го направил канцеларот најмоќна личност во државата, истовремено намалувајќи ја улогата на претседателот.

Официјалниот назив на титулата гласела „сојузен канцелар“ (Bundeskanzler) во Северногерманскиот Сојуз и „царски канцелар“ (Reichskanzler) од обединувањето на Германија до повторното воведување на сојузен канцелар во 1949 година. Женската форма на титулата гласи сојузна канцеларка (Bundeskanzlerin). Титулата е често скратувана на канцелар (Kanzler) или женската форма канцеларка (Kanzlerin).

Од 22 ноември 2005 година, должноста ја врши Ангела Меркел, моментален водач на Христијанската демократска унија на Германија.

 Северногермански Сојуз (1867–1871) 

Политичка партија:

ПортретИме<small>(роден-починал)МандатПолитичка партијаПочналЗавршилДенови80пГроф Ото фон Бизмарк<small>(1815–1898)1 јули 186721 март 1871независен<small>

 Германско Царство (1871–1918) 

Политичка партија:

ПортретИме<small>(роден-починал)МандатПолитичка партијаПочналЗавршилДенови80пПринц Ото фон Бизмарк<small>(1815–1898)21 март 187120 март 1890независен<small> 80пГроф Лео фон Каприви<small>(1831–1899)20 март 189026 октомври 1894независен<small> 80пПринц Хлодвиг цу Хоенлое-Шилингсфирст<small>(1819–1901)29 октомври 189417 октомври 1900независен<small> 80пПринц Бернхард фон Билов<small>(1849–1929)17 октомври 190014 јули 1909независен<small> 80пТеобалд фон Бетман-Холвег<small>(1856–1921)14 јули 190913 јули 1917независен<small> 80пГеорг Михаелис<small>(1857–1936)14 јули 19171 ноември 1917независен 80пГроф Георг фон Хертлинг<small>(1843–1919)1 ноември 191730 септември 1918Центар 80пПринц Максимилијан Баденски<small>(1867–1929)3 октомври 19189 ноември 1918независен<small> 80пФридрих Еберт<small>(1871–1925)9 ноември 191813 февруари 1919Социјалдемократи

 Револуционерен период (1918–1919) 

На 9 ноември 1918 година, канцеларот Максимилијан Баденски ја предал власта на Фридрих Еберт. Еберт продолжил да дејствува како претседател на владата во текот на три месеци помеѓу крајот на Германското Царство во ноември 1918 година и првиот собир на Народното собрание во февруари 1919 година, но не ја користел титулата на канцелар.

Во овој период, Еберт исто така служел како претседавач на Советот на народни делегати, заедно со Хуго Хазе, независен социјалдемократ, до 29 декември 1918 година.

 Вајмарска Република (1919–1933) 

Политичка партија:

ПортретИме<small>(роден-починал)МандатПолитичка партијаВладаРајхстагПочналЗавршилДенови80пФилип Шајдеман<small>(1865–1939)
<small>како царски министер-претседател (Reichsministerpräsident)13 февруари 191920 јуни 1919127СоцијалдемократиШајдеман<small>SPD–DDP–Z(Вајмарска коалиција)Нац.Соб.<small>(1919)80пГустав Бауер<small>(1870–1944)
<small>како царски министер-претседател (Reichsministerpräsident) до 14 август 1919 г.(извршување на Вајмарскиот устав);потоа како царски канцелар (Reichskanzler)21 јуни 191926 март 1920279СоцијалдемократиБауер<small>SPD–DDP–Z(Вајмарска коалиција)80пХерман Милер (1. мандат)<small>(1876–1931)27 март 19208 јуни 192073СоцијалдемократиМилер I<small>SPD–DDP–Z(Вајмарска коалиција)80пКонстантин Ференбах<small>(1852–1926)25 јуни 19204 мај 1921313ЦентарФеренбах<small>Z–DDP–DVP1<small>(1920)80пЈозеф Вирт<small>(1879–1956)10 мај 192114 ноември 1922553ЦентарВирт I<small>Z–SPD–DDP(Вајмарска коалиција)Вирт II<small>Z–SPD–DDP(Вајмарска коалиција)80пВилхелм Куно<small>(1876–1933)22 ноември 192212 август 1923263независенКуно<small>нез.–DVP–DDP–Z–BVP80пGustav Stresemann<small>(1878–1929)13 август 192330 ноември 1923109Германска народна партијаШтреземан I<small>DVP–SPD–Z–DDPШтреземан II<small>DVP–SPD–Z–DDP80пВилхелм Маркс (1. мандат)<small>(1863–1946)30 ноември 192315 јануари 1925412ЦентарМаркс I<small>Z–DVP–BVP–DDPМаркс II<small>Z–DVP–DDP2<small>(мај 1924)80пХанс Лутер<small>(1879–1962)15 јануари 192512 мај 1926482Германска народна партијаЛутер I<small>DVP–DNVP–Z–DDP–BVP3<small>(дек. 1924)Лутер II<small>DVP–Z–DDP–BVP80пВилхелм Маркс (2. мандат)<small>(1863–1946)17 мај 192612 јуни 1928757ЦентарМаркс III<small>Z–DVP–DDP–BVPМаркс IV<small>Z–DNVP–DVP–BVP80пХерман Милер (2. мандат)<small>(1876–1931)28 јуни 192827 март 1930637СоцијалдемократиМилер II<small>SPD–DVP–DDP–Z–BVP4<small>(1928)80пХајнрих Брининг<small>(1885–1970)30 март 193030 мај 1932792ЦентарБрининг I<small>Z–DDP–DVP–WF–BVP–KVP5<small>(1930)Брининг II<small>Z–DSP–BVP–KVP–CLV80пФранц фон Папен<small>(1879–1969)1 јуни 193217 ноември 1932169Центардо 3 јуни 1932 г.независенФон Папен<small>нез.–DNVP6<small>(јули 1932)80пКурт фон Шлајхер<small>(1882–1934)3 декември 193228 јануари 193357независенФон Шлајхер<small>нез.–DNVP7<small>(ное. 1932)

 SPD се повлекла од владата на Штреземан II на 3 ноември 1923 г.
 DNVP се повлекла од владата на Лутер I на 26 октомври 1925 г.

 Трет Рајх (1933–1945) 

Политичка партија:

ПортретИме<small>(роден-починал)МандатПолитичка партијаВладаРајхстагПочналЗавршилДенови 80п Адолф Хитлер<small>(1889–1945) 30 јануари 1933 30 април 1945  Националсоцијалистичка германска работничка партија Хитлер<small>NSDAP–DNVP 8<small>(март 1933) 9 <small>(ное. 1933) 10 <small>(1936) 11 <small>(1938) Фирер и царски канцелар (претседател на државата и владата) од 2 август 1934 г.Германската национална народна партија (DNVP) била распуштена во 1933 г., нејзините министри се приклучиле на Нацистичката партија.Сакал да постигне нов поредок, што довело до Втората светска војна. Извршил самоубиство во канцеларијата. 80п Јозеф Гебелс<small>(1897–1945)30 април 19451 мај 1945Националсоцијалистичка германска работничка партија <small>(Предложена влада вотестаментот на Хитлерно никогаш не заседавала) — Предложен канцелар во тестаментот на Хитлер; извршил самоубиство следниот ден. 80п Лудвиг Шверин фон Крозиг(1887–1977)(водечки министер во Фленсбуршката влада)2 мај 194523 мај 1945ниедна<small>(независен конзервативец)Шверин фон Крозиг<small>нез.–NSDAP — Водечки министер во Фленсбуршката влада; барал доверба кај западните сојузници. Уапсен; владата распуштена.

 Сојузна Република (од 1949) 

Во 1949 година постоеле три посебни германски држави: Сојузна Република Германија (позната како Западна Германија), Сар, кој се приклучил на Сојузната Република во 1956 г. и Германска Демократска Република (позната како Источна Германија). Списокот подолу ги дава канцеларите на Сојузната Република; владата на Источна Германија била предводена од претседавач на Советот на министри. Во 1990 година, Источна Германија била распуштена, а нејзините покраини припоени кон Сојузната Република.

Политичка партија:

 # Портрет Име<small>(роден-починал) Мандат Политичка партијаВлада БундестагПочналЗавршилДенови 1 80п Конрад Аденауер<small>(1876–1967)20 септември 194920 октомври 1953  Христијанска демократска унија(CDU)ICDU/CSU – FDP – DP <small>20 октомври 195329 октомври 1957IICDU/CSU – FDP/FVP– DP – GB/BHE <small>29 октомври 195714 ноември 1961IIICDU/CSU – DP {{colour|white|3 (1957)}}
|- style="background:#EEEEEE"
|14 ноември 1961
|13 декември 1962
|IV
|rowspan=2 | CDU/CSU – FDP
|rowspan=2 bgcolor= | 
|- style="background:#EEEEEE"
|14 декември 1962
|11 октомври 1963
|V
|-
| colspan=7 | Основачот на Сојузната Република, Аденауер тежнеел кон конзервативни и прозападни политики.
|- style="background:#EEEEEE"
!rowspan=3 style="background:; color:white"| 2
|rowspan=3 | 80п
|rowspan=3 | Лудвиг Ерхард<small>(1897–1977)
|17 октомври 1963
|26 октомври 1965
|rowspan=2 | 
|rowspan=2 | <small>Без партиско членство;http://www.stern.de/politik/deutschland/cdu-altkanzler-ludwig-erhard-war-nie-cdu-mitglied-587764.htmlповрзуван соХристијанската демократска унија(CDU)I CDU/CSU – FDP 26 октомври 196530 ноември 1966II  Како министер за економија, Ерхард го надгледувал економското чудо, пред неговиот тригодишен мандат како канцелар. 3 80п Курт Георг Кизингер<small>(1904–1988)1 декември 196621 октомври 1969Христијанска демократска унија(CDU)I CDU/CSU – SPDГолема коалиција)  Кизингер ја предводел првата голема коалиција во Сојузната Република. 4 80п Вили Брант<small>(1913–1992)22 октомври 196915 декември 1972  Социјалдемократска партија на Германија(SPD)I SPD – FDP 15 декември 19727 May 1974 II  Прв канцелар на SPD од 1930 година, Брант ја предводел социјал-либералната коалиција. Водел нова источна политика. – 80п Валтер Шел(р. 1919)(вршител на должноста)7 мај 197416 мај 1974Слободна демократска партија(FDP)•FDP – SPD  Како заменик канцелар на Брант, Шел служел како вршител на должноста по оставката на Брант. 5 80п Хелмут Шмит<small>(р. 1918)16 мај 197414 декември 1976  Социјалдемократска партија на Германија(SPD)I SPD – FDP 16 декември 19764 ноември 1980II 6 ноември 19801 октомври 1982III  Шмит го наследил Брант на чело на социјал-либералната коалиција, додека FDP не излегла од неа. 6 80п Хелмут Кол<small>(р. 1930)1 октомври 198229 март 1983  Христијанска демократска унија(CDU)I CDU/CSU – FDP 30 март 198311 март 1987II 12 март 198718 јануари 1991IIICDU/CSU – FDP – DSU 18 јануари 199117 ноември 1994IV CDU/CSU – FDP 17 ноември 199427 октомври 1998V  Кол го имал вториот најдолг мандат по Бизмарк; ја надгледувал повторното обединување на Германија во 1990 година. 7 80п Герхард Шредер<small>(р. 1944)27 октомври 199822 октомври 2002  Социјалдемократска партија на Германија(SPD)I SPD – Зелени 22 октомври 200222 ноември 2005II  Шредер го одбележал доаѓањето на власт на генерацијата од ’68; ја предводел црвено-зелената коалиција. 8 80п Ангела Меркел<small>(р. 1954)22 ноември 200528 октомври 2009  Христијанска демократска унија(CDU)ICDU/CSU – SPDГолема коалиција) 28 октомври 200917 декември 2013IICDU/CSU – FDP 17 декември 201314 март 2018IIICDU/CSU – SPDГолема коалиција) 14 март 20188 декември 2021IVCDU/CSU – SPDГолема коалиција)  Првата жена канцелар и прв канцелар од поранешната Источна Германија, ја предводела големата коалиција во повеќе мандати. 9 80px|alt=Портрет Олаф Шолц 2021 на должноста  Социјалдемократска партија(SPD)  20 

 FDP се повлекла од владата на Аденауер II на 23 февруари 1956 година, но нејзините министри ја основале FVP и останале во владата. Нејзините министри пребегнале во CDU во 1956 година.
 DP се повлекла од владата на Аденауер III во јули 1960 година.
 FDP се повлекла од владата на Ерхард II на 28 октомври 1966 година.
 FDP се повлекла од владата на Шмит III на 17 септември 1982 година.
 По повторното обединување на Германија, Ханс Јоахим Валтер на источногерманската DSU се приклучил на владата на Кол III на 3 октомври 1990 година.

 Наводи 

 Поврзано 
 Список на монарси на Германија
 Претседател на Германија
Список на претседатели на Германија


Категорија:Управување со Германија