Фламански поговорки

__БЕЗСОДРЖИНА__

„Фламански поговорки“ (), наречена и „Холандски поговорки“, „Синиот плашт“ или „Светот наопаку“ — дело на холандскиот сликар Питер Бројгел Постариот насликано со масло на дабова табла во 1559 г. на кое буквално се прикажани тогашните холандско-фламански поговорки. Сликата е преполна со сцени од поговорки што се користат и денес, или некои што во меѓувреме се заборавени.

Творештвото на Бројгел се осврнува на слабоумието и пакоста на луѓето, што секако важи и за оваа слика. Идејата не била само да се соберат поговорките, туку како еден осврт на човечката глупост во илустриран облик. Син му, Питер Бројгел Помладиот, меѓу другото, ги умножувал делата на татка си, и насликал дваесетина примероци на „Фламански поговорки“. Не сите верзии на делото ги имаат точно истите поговорки и примери во ликовната изведба.

Некои од поговорките се сосем истоветни со оние во македонскиот фолклор, а други имаат мошне блиски значења. Други пак, не постојат во македонската традиција, или се претставени на сосем поинаков начин.

 Претставени изреки 
+ Изреки претставени на сликатаОд список на кој се наведени поговорките и нивните значења, составен од Ликовната галерија во Берлин, препеч. од Hagen, стр. 36-7. Поговорка  Значење  Дел  СликаИ ѓаволот за перница ќе го врзе (фр)(хл) Тврдоглавоста совладува сè  долу-лево100x100пГризе дирек (фр)(хл) Лицемер во верата  долу-лево100x100пНоси оган во една рака и вода во другата (фр)(хл) Дволичност и пакосништво  долу-лево100x100пУдира со глава во ѕид (фр)(хл) Запнал за невозможното  долу-лево100x100пЕдна нога обуена, другата боса(фр)(хл) Рамнотежата е најважна   долу-лево100x100пСвињата го вади чепот (фр)(хл) Од немарноста уследува несреќа  долу-лево100x100пНа мачката ѕвонче ѝ става (фр)(хл)Опасна и неразумна постапка долу-лево 100x100пНаоружан до заби (фр)(хл) Тешко наоружан  долу-лево100x100пНатнува оклоп (фр)(хл) Налутен е  долу-лево100x100пЕдниот стриже овци, а другиот свињи (фр)(хл) Едниот ги има сите предности, а другиот ниедна  долу-лево100x100пСтрижи, ама не дери (фр)(хл) Не барај премногу („Преку леб погача“)  долу-лево100x100пТука не се пржи харингата(фр)(хл)Не оди како што е предвидено  долу-лево100x100пПржи цела харинга само за икрата(хл) Прави многу за да постигне малку  долу-лево100x100пСтава поклопец на глава (хл) Конечно признава одговорност  долу-лево100x100пХарингата виси на сопствените жабри (фр)(хл) Мора да ја сносиме одговорноста за нашите постапки  долу-лево100x100пИма повеќе од некоја харинга (хл) Има повеќе одошто се чини на прв поглед  долу-лево100x100пШто му може чад на железо? (фр)(хл) Нема смисла да го менуваме неменливото  долу-лево100x100пГо најде песот в лонец (фр)(хл) Стасал на ручек предоцна, храната веќе изедена  долу-лево100x100пПоради нечистотијата на сликата, кучето речиси не може да се распознае.Седи во пепелта меѓу две столчиња (фр)(хл) Нерешителност  долу-лево100x100пПипа кокошки (фр)(хл) Брои што има пред да го добие  средина-лево100x100пТаму висат ножиците (фр)(хл) Таму ќе те прелажат горе-лево100x100пСè иста коска глода (фр)(хл) Везден зборува за истата работа горе-лево50x50pxЗависи како ќе паднат картите (фр)(хл) Зависи од случајноста горе-лево100x100пСветот наопаку (фр)(хл) Сè е наопачки од што треба горе-лево100x100пОстави барем едно јајце в гнездо (фр)(хл) Остави нешто за резерва горе-лево100x100пМу се сере на светот (фр)(хл) Презира сè можно горе-лево100x100пСе водат за нос (фр)(хл) Се измамуваат еден со друг горе-лево100x100пКоцката е фрлена (фр)(хл) Одлуката паднала горе-лево100x100пГлупавиот добри карти добива (фр)(хл) Среќата знае да го совлада умот горе-лево100x100пГледа низ прсти (фр)(хл) Попушта некому горе-лево100x100пТаму виси ножот (фр)(хл) Задава мачна задача горе-лево100x100пСтои на дрвени налани (фр)(хл) Чека попусто горе-лево100x100пЈа стрчнува метлата (фр)(хл) Се забавува кога го нема стопанот горе-лево100x100пСе венчава под метла (фр)(хл) Живее заедно без да е во брак горе-лево100x100пПокривот со торти му е нареден (фр)(хл) Многу е богат горе-лево100x100пИма дупка на покривот (фр)(хл) Неумен е горе-лево100x100пСтар покрив мора многу да се крпи (фр)(хл) Старите работи бараат повеќе одржување горе-лево100x100пПокривот летви има(фр)(хл) Може да има прислушкувачи  средина-лево100x100пГо боли заб зад ушите(фр)(хл) Се преправа средина-лево100x100пМоча на месечината(фр)(хл) Си го троши времето на залудни напори  средина-лево100x100пТука виси лончето(фр)(хл) Обратно од што треба да биде средина-лево100x100пГаѓа со една стрела за да најде друга(фр)(хл) Повторува некоја глупава постапка горе-лево100x100пГо бричи (будалиот) на суво(фр)(хл) Надитрува некого средина100x100пДајца будали под еден ќулав(фр)(хл) Глупавите се дружат меѓу себе средина100x100пИзраснало низ прозорец(фр)(хл) Не може да се сокрие  средина100x100пСи игра на срамниот столб(фр)(хл) Привлекува внимание на своите срамни дела  горе-средина100x100пКога е отворена вратата, свињите во пченката ќе истрчаат(фр)(хл) Катастрофа поради немарност горе-средина100x100пКајшто се смалува пченката, таму се здебелува свињата Кога некој добива, друг губи горе-средина100x100пТрча како да му гори газот(фр)(хл) На голема мака е  горе-средина100x100пКој јаде оган, ќе кака искри Да не те изненадиш што ќе те снајде ако влегуваш во опасност  горе-средина100x100пСи го закачува плаштот според ветерот(фр)(хл) Си го прилагодуа гледиштето според општото мислење  горе-средина100x100пФрла пердуви во ветер (фр)(хл) Работи без плод  горе-средина100x100пЗјапа во штркот(фр)(хл) Си го губи времето  горе-средина100x100пУбива две муви со еден удар(фр)(хл) Успешен и делотворен  горе-средина100x100пПаѓа од вол на магаре(фр)(хл) Го снашле тешки времиња  горе-средина100x100пЈа бацува алката на врата (фр)(хл) Се подлизува  горе-средина100x100пСи го брише газот од вратата (фр)(хл) Лекоумен кон нешто горе-средина100x100пСи го макне товарот (хл) Работата му се чини полоша одошто е  горе-средина100x100пЕден просјак го жали другиот што стои пред врата(хл) Се плаши од конкуренција  горе-средина100x100пЛови риба позади мрежата (фр)(хл) Испушта прилика  средина100x100пГолемите риби ги јадат малите (фр)(хл) Луѓето ја судат тежината на зборовите во зависност од важноста на оној што ги изрекол.  средина100x100пНе го гледа сјајот во водата(фр)(хл) Љубомори на нечиј успех  средина100x100пВиси како нужник над јама (фр)(хл) Очигледно е  средина100x100пСекој може да види низ дабова талпа ако има дупка (фр)(хл) Нема што да го кажуваме очигледното  средина100x100пДвајцата низ иста дупка какаат(фр)(хл) Се сложуваат средина100x100пСи ги фрла парите во вода(фр)(хл) Си ги трачи парите  средина100x100пНапукнат ѕид набргу се руши(фр)(хл) Сè ќе се расипе ако не му посветиш внимание средина-десно100x100пНе бере гајле чија куќа гори, само да се стопли(фр)(хл) Искористува секоја поволна прилика без оглед на последиците по другитесредина-десно100x100пВлече трупец(фр)(хл) Измамен во љубовта да прави нешто бесцелно горе-десно100x100пОд страв баба трча(фр)(хл) Вонредната состојба открива неочекувани особини горе-десно100x100пКоњските лепешки не се смокви (фр)(хл) Да не нè излаже изгледот горе-десно100x100пАко слепиот го поведе слепиот, двајцата во јама паѓаат(фр)(хл) Нема смисла да ве води некој помалку кадарен од вас горе-десно100x100пУште не стасал, а црквата сосе кула ја гледа (фр)(хл) Да не се откажуваме пред да ја довршиме работата до крајгоре-десно100x100пНишто не е така тенко испредено за да не излезе на светлина(хл) Ништо не може да се скрие засекогаш  горе-десно100x100пДржи око на едрото(фр)(хл) Да се биде буден и претпазлив горе-десно100x100пКака врз бесилката(фр)(хл) Ниедна казна не го оканува  горе-десно100x100пКај има труп, таму лета гавранот(фр)(хл) Ако има знаци на нешто, тогаш веројатно е така горе-десно100x100пЛесно се плови пред ветерот(фр)(хл) Со погодни услови, лесно се остварува замислатагоре-десно100x100пКојзнае зошто гуските одат боси?(фр)(хл)Сè си има причина, дури и кога не ни е јаснагоре-десно100x100пНека ги гуските ако јас не ги пасам Не се мешај во нешто што не ти е работагоре-десно100x100пГледа како играат мечкиThe exact proverb depicted is not known with certainty.(фр)(хл) Гладува  десно100x100пДивите мечки меѓусебе се дружат(хл) Оние што се еснаф подобро се сложуваат  десно100x100пГо фрла капутот преку ограда(фр)(хл) Фрла нешто, не заејќи дали ќе му затреба подоцна  десно100x100пНе се плива спроти водотекот(фр)(хл) Тешко се оди против општоприфатеното мислење  десно100x100пСтомната оди по вода сè додека не се скрши(фр)(хл) Сè има свои граници   десноNP-95.jpg|100x100пНајшироките колани од туѓа кожа се сечат(фр)(хл) Лесно се троши она што не е наше десно100x100пДржи јагула за опашка(фр)(хл) Врши тешка задача   десно100x100пПропадна низ кошот(фр)(хл) Му се разоткри измамата   десно100x100пВиси меѓу небо и земја(хл) Во непријатна ситуација е  десно100x100пГо зема кокошкиното јајце, а го пушта гускиното(фр)(хл) Носи лоша одлука   десно100x100пСе проѕева спроти печката(фр)(хл) Сака повеќе од што може да постигне долу-десно100x100пОдвај стига од еден леб на друг(фр)(хл) Се мачи да преживее со расположливите средства  долу-десно100x100пМотика без рачка(фр)(хл) Веројатно нешто бескорисноТочното значење на поговорката не е познато.  долу-десно100x100пБара секирче(фр)(хл) Бара изговор долу-десно100x100пЕве го, со неговиот фенер(хл) Конечно добива прилика да си ги покаже дарбите  долу-десно100x100пСекирче со рачка(фр)(хл) Веројатно значи „целото“  долу-десно100x100пИстурената каша не се враќа во лончето(фр)(хл) Веќе стореното не може да се врати долу-десно100x100пМу става спица во тркалото(фр)(хл) Прави сопки, осуетува нечии планови долу-десно100x100пЉубовта е онаму кајшто виси ќесето(фр)(хл) Љубовта може да се купи  долу-десно100x100пГо истегнува најдолгиот крај(фр)(хл) Сака да добие предност долу-десно100x100пСи стои пред сопственото светло(хл) Постапува спротивно од сопствениот интерес долу-десно100x100пНикој во печка други не бара ако самиот не бил во неа(хл) Кој претпоставува злоба кај другиот открива злоба кај себеси долу-десно100x100пГо врти светот на палец(фр)(хл) Ги има сите предности  долу-десно100x100пНа Христа му врзува ленена брада(фр)(хл) Скрива задни намери под маска на благочестивост долу-десно100x100пЧовек мора да свитка ’рбет за да успее на светов(фр)(хл) За да се успее мора да се прават жртви долу-десно100x100пФрла рози пред свињи(хл) Троши нешто вредно на недостојните долу-средина100x100пГо полни бунарот, а телето веќе се удавило(фр)(хл) Презема нешто дури откако катастрофата се случила долу-средина100x100пКроток како јагне(фр)(хл) Некој многу мирен и мил  долу-средина100x100пГо наметнува со син плашт(фр)(хл) Го лаже (изневерува)  долу-средина100x100пПази да не се провлече црниот пес(фр)(хл) Да се внимава да не тргнат работите како што не треба долу-средина100x100пЕдниот го мота тоа што другиот го преде(фр)(хл) Двајцата шират гласини долу-средина100x100пНоси воздух (ден) в кошница(фр)(хл) Си го трачи времето   средина100x100пМу држи свеќа на ѓаволот(фр)(хл) Секому се додворува за да се здружи  средина100x100пМу се исповеда на ѓаволот(фр)(хл) Му ги открива тајните на непријателот   средина100x100пЍ го исекоа стомакот на свињата(фр)(хл) Досетување отпосле или не може да се врати веќе стореното  средина100x100пДве кучиња за една коска нема да се договорат(фр)(хл) Се расправаат за една единствена тема  средина100x100пЦрпалка за обирање(фр)(хл) Користи некого паразитски  средина100x100пШто ќе ти е убава чинија ако е празна?(фр)(хл) Убавината не ја заменува содржајноста  средина100x100пЛисицата и штркот јаделе заедно(фр)(хл) Двајца измамници секогаш мислат на својата користСе однесува на Езоповата басна „Лисицата и штркот“. средина 100x100пДува во уво(фр)(хл) Шири гласини  средина100x100пСтава рецка со креда(фр)(хл) Му должи услуга  средина100x100пМесото на ражен мора да се врти(фр)(хл) Некои нешта бараат постојано внимание  средина100x100пСо него не можеш да вртиш ражен(фр)(хл) Не е склон за соработка  средина100x100пСеди на жар(фр)(хл) Нетрпелив е  средина100x100пЛови без мрежа(фр)(хл) Печали на туѓ труд  средина100x100п

Наводи




 The Netherlandish Proverbs: An International Symposium on the Pieter Brueg(h)els, ed. by Wolfgang Mieder. University of Vermont. 2004.

 Поврзано 
 Семејство Бројгел
 Битово сликарство

 Надворешни врски 

 Бројгеловото дело „Холандски поговорки“  - документарна видеоснимка 
 „Фламански поговорки“ со прибелешки и можност за приближување  

Категорија:Слики од Питер Бројгел Постариот
Категорија:Холандски уметнички слики
Категорија:Поговорки