Грофовии во Ирска

Грофовиите (или окрузи) во Ирска (ирски: contaetha na hÉireann; англиски: Counties of Ireland; алстерски шкотски: coonties o Airlann) се историски и сегашни административни единици на месна самоуправа на островот, во рамките на две држави.  

Во историјата, грофовијата имала задача да ја претставува централната кралска власт во областа на оданочувањето, безбедноста и судството на локално ниво. Најпрвин, за ова биле надлежни камбронормандските властелини, а потоа улогата му припаднала на староанглиското благородништво. Со слабеењето на моќта на властелините, во грофовиите биле воспоставени нови управни служби на тоа ниво.

Почнувајќи од раниот XIX век, грофовиите се прилагодени на тогашните административно-политички потреби. Некои од нив биле поделени на помали единици, а други загубиле дел од територијата кај поголемите градови со воспоставувањето на автономни градски совети. Грофовиите во Северна Ирска денес немаат никаква административна улога и се заменети со окрузите. Во Република Ирска пак, грофовиите се основна административна единица.

При поделбата на Ирска во 1921 г., грофовијата послужила како основна управна единица, заедно со околијата.

Список на грофовии
Првите 32 грофовии наведени на списокот се „традиционални“ грофовии, од кои 21 сè уште има административна функција на месна самоуправа во Република Ирска (во некои случаи со малку изменети граници). Поновите административни грофовии (окрузи) во Р. Ирска се наведени најдолу на табелата. Ирските називи на грофовиите во Р. Ирска се пропишани со министерски налог. Петте понови грофовии не го содржат зборот contae (грофовија).Министерски налог, 2003 со кој се пропишуваат ирските топоними   Називите на алстерското шкотско наречје се изведени од Северно-јужниот министерски совет. (алстерски шкотски)

Колоната за региони (освен кај шесте северноирски грофовии) се однесува на стататистичките региони NUTS 3 на Република Ирска. Под „административен центар“ се подразбира сегашен или поранешен главен град на грофовијата.

Градовите кои, во Р. Ирска, се под управа вон грофовиите, но имаат ист правен статус како грофовии, не се прикажани посебно: тоа се Корк, Даблин, Голвеј. Исто така не се прикажани поранешните грофовиски околии Лондондери (денес Дери) и Белфаст, кои во Северна Ирска уживале ист статус како шесте грофовии сè до преуредувањето на месната самоуправа во 1973 г.

ГрбГрофовијаИрскиАнглискиАлстерски шкотскиАдмин. центарПокраинаСтат. регионБелешкиТрадиционални грофовии50пАнтримAontroim(Contae Aontroma)AntrimAntrimБалимена (порано Керикфергус 1850-1970)АлстерСеверна Ирска50пАрмаArd Mhacha(Contae Ard Mhacha)ArmaghArmagh, AirmaghАрмаАлстер    50пВексфордLoch Garman(Contae Loch Garman)WexfordВексфордЛенстерЈугоисточенвоедно и административнаВестмитAn Iarmhí(Contae na hIarmhí)WestmeathМалингарЛенстерЈугоисточенвоедно и административна50пВиклоуCill Mhantáin(Contae Chill Mhantáin)WicklowВиклоуЛенстерБлискоисточенвоедно и административна50пВотерфордPort Láirge(Contae Phort Láirge)WaterfordWattèrfordДангарван(претходно Вотерфорд)МанстерЈугоисточен50пГолвејGaillimh(Contae na Gaillimhe)GalwayГолвејКонахт  Западен50пДаблинÁth Cliath(Contae Átha Cliath)DublinДаблинЛенстерДаблински 50пДаунAn Dún(Contae an Dúin)DownDoon  ДаунпатрикАлстерСеверна Ирска50пДонеголDún na nGall(Contae Dhún na nGall)DonegalDunnygalЛифордАлстерПограниченвоедно и административна50пКаванAn Cabhán(Contae an Chabháin)CavanCavanКаванАлстерПограниченвоедно и административна50пКарлоуCeatharlach(Contae Cheatharlach)CarlowКарлоуЛенстер Југоисточенвоедно и административна50пКериCiarraí(Contae Chiarraí)KerryТралиМанстерЈугозападенвоедно и административна50пКилдерCill Dara(Contae Chill Dara)KildareKildareНејсЛенстер	воедно и административна50пКилкениCill Chainnigh(Contae Chill Chainnigh)KilkennyКилкениЛенстерЈугоисточенвоедно и административна50пКлерAn Clár(Contae an Chláir)ClareClareЕнисМанстерСреднозападенвоедно и административна50пКоркCorcaigh(Contae Chorcaí)CorkCoarkКоркМанстерЈугозападен прикажан е грбот на градот Корк — не постои грофовиски грб 50пЛаутLú(Contae Lú)LouthLouthДандолкЛенстерПограниченвоедно и административна50пЛимерикLuimneach(Contae Luimnigh)LimerickLïmerickЛимерикМанстерСреднозападен50пЛитримLiatroim(Contae Liatroma)LeitrimLeitrimКарик на ШанонКонахтПограниченвоедно и административна50пЛишLaois(Contae Laoise)LaoisПортлишеЛенстерСредиштенвоедно и административна50пЛонгфордAn Longfort(Contae an Longfoirt)LongfordLangfurdЛонгфордЛенстерСредиштенвоедно и административна50пЛондондериЛондондери често се нарекува Дери (Derry)Doire(Contae Dhoire)LondonderryLunnonderrieКолрејнАлстерСеверна Ирска50пМејоMaigh Eo(Contae Mhaigh Eo)MayoКаслбарКонахтЗападенвоедно и административна50пМитAn Mhí(Contae na Mí)MeathНаван(претходно Трим)ЛенстерБлискоисточенвоедно и административна50пМонаханMuineachán(Contae Mhuineacháin)MonaghanMonaghanМонаханАлстерПограниченвоедно и административна50пОфалиUíbh Fhailí(Contae Uíbh Fhailí)OffalyТаламор  ЛенстерСредиштенвоедно и административна50пРоскомонRos Comáin(Contae Ros Comáin)RoscommonRoscommonРоскомонКонахтЗападенвоедно и административна50пСлајгоSligeach(Contae Shligigh)SligoСлајгоКонахтПограниченвоедно и административна50пТиперериTiobraid Árann TipperaryКлонмел и (порано) Кашел Манстернема(вид. фуснота)50пТиронTír Eoghain(Contae Thír Eoghain)TyroneOwenslann, TyroneОмаАлстерСеверна Ирска50пФерманаFear Manach(Contae Fhear Manach)FermanaghFermanaghЕнискиленАлстерСеверна ИрскаПонови административни грофовииДун ЛереЛенстерДаблинскиЈужен ДаблинÁth Cliath TheasSouth DublinТалаЛенстерДаблинскиФингалFine GallFingalСордсЛенстерДаблински

Напомена: нема наведено регион за грофовијата Типерери, бидејќи истата е заменета со денешните административни грофовии Северен и Јужен Типерери пред воведувањето на статистичките региони на NUTS, кои припаѓаат на засебни региони.

 Поврзано 
 ISO 3166-2:IE
 Список на градови во Ирска
 Административна поделба на Ирска
 Административна поделба на Северна Ирска

 Наводи 

 Надворешни врски 
Попис 2002 - Централна статистичка служба 
Генерален совет на грофовиските совети  



Категорија:Списоци за Ирска