Радиоспектар

Радиоспектар (радиочестотен спектар, радиофреквенциски спектар или РФ-спектар) — дел од електромагнетниот спектар што соодветствува на радиочестоти, т.е. оние пониски од 300 GHz (бранови должини над 1 мм).

Разни делови од радиоспектарот се користат за разни видови на предавање и имаат различни примени. Радиоспектарот го регулира државната управа и издава одобренија за негово користење на мобилни оператори, ТВ станици и др. Во Република Македонија за ова е надлежна Агенцијата за електронски комуникации на РМ.За нас - Агенција за електронски комуникации на РМ   Опсезите на доделените честоти имаат свои доделени имиња (на пр. спетар на мобилна телефонија, телевизиски спектар итн).

Радиопојаси
Појас (радиочестотен опсег) е мал дел од спектарот на радиочестоти, каде каналите се користат за иста намена.

Кај честотите над 300 GHz, Земјината атмосфера е практично непробојна за електромагнетните зраци сè до инфрацрвените и оптичките честотни опсези, кога е повторно проодна.

За да се избегнат пречки и да се добие ефикасно искористување на радиоспектарот, секој појас се пополнува со слични предаватели. На пример, радиотелевизиските емитувачи, мобилни радиостаници и навигационите уреди добиваат сосем различни опсези што немаат никаков меѓусебен преклоп.

Секој од појасите има основен план кој диктира како појасот треба да се користи и споделува, сè со цел да се избегнат меѓусебни пречки, но и за да се овозможи уврдувањето на протокол за складност на предавателите и приемниците.

По договор, појасите се поделени на бранови должини од по 10n метри, т.е. честоти од 3×10n херци. На пример, 30 MHz или 10 m ги дели ниските, подолги честоти од VHF, кои се пократки и повисоки. Ова се делови од радиоспектарот, а не неговата нечестотна распределба.

 Име на поајсот Крат. ITU-појас Честота ибранова должина Примена    < 3 Hz> 100 000 км Природен и вештачки електромагнетен шум Крајно ниска честота ELF 1 3–30 Hz100 000 км – 10 000 кмподводна радиоврска (подморници) Суперниска честота SLF 2 30–300 Hz10 000 км – 1000 км подводна радиоврска Ултраниска честота ULF 3 300–3000 Hz1000 км – 100 км подводна радиоврска, подземна радиоврска (рудници) Многу ниска честота VLF 4 3–30 kHz100 км – 10 км радионавигација, часовна сигнализација, подводна радиоврска, безжични пулсометри, геофизика Ниска честота LF 5 30–300 kHz10 км – 1 км радионавигација, часовни сигнали, емитување на AM долги бранови (Европа и делови од Азија), RFID, радиоаматерство Средна честота MF 6 300–3000 kHz1 км – 100 м емитување на AM (средни бранови), радиоаматерство, предупредувања за лавини Висока честота HF 7 3–30 MHz100 м – 10 м емитување на кратки бранови, граѓански радиоопсег, радиоаматерство и затхоризизонтни воздухопловни врски, RFID, Over-the-horizon radar, ALE / NVIS радиоврски, поморска радиотелефонија Многу висока честота VHF 8 30–300 MHz10 м – 1 м FM, телевизиски емитувања и воздухопловни врски „на видик“, „земја-воздух“ и „воздух-воздух“. копнени и поморски мобилни врски, радиоаматерство, метеоролошки радиовски Ултрависока честота UHF 9 300–3000 MHz1 м – 100 мм ТВ емитување, микробранови печки, микробранови уреди/врски, радиоастрономија, мобилна телефонија, WLAN, Bluetooth, ZigBee, GPS и копнени мобилни радиостаници, FRS и GMRS радиоврски, радиоаматерство Супервисока честота SHF 10 3–30 GHz100 мм– 10 мм радиоастрономија, микробранови уреди/врски, WLAN, највеќето современи радари, комуникависки сателити, сателитска телевизија, директно сателитско емитување (DBS), радиоаматерство Крајно висока честота EHF 11 30–300 GHz10 мм– 1 мм радиоастрономија, високочестотни микробранови релеа, микробраново далечинско испитување, радиоаматерство, наочено енергетско оружје, микробранов детектор Терахерцна или стравотно висока честота THz или THF 12 300–3000 GHz1 мм– 100 μм Teрахерцна томографија – потенцијална замена за ретнгенските зраци во некои области од мединицата, ултрабрза молекуларна динамика, физика на кондензираната материја, терахерцна временскоподрачна спектроскопија, терахерцна информатика/врски, подмилиметарско далечинско испитување, радиоаматерство

 МТУ 
Радиопојасите на МТУ се предназнаки утврдени во Прописите за радиоемитување на Меѓународната телекомуникациска унија (ITU) со Член 2, одредба бр. 2.1, каде се распределени девет појаси, означени со цели броеви по нагорен редослед, во согласност со наведената табелаПрописи за радиоемитување на МТУ, Том 1, Член 2; издание 2008".

+Табела на радиопојаси на МТУ Бр. на појас  Симболи  Чест. опсег  Бранови должини† 4  VLF  3 – 30 kHz  10 - 100 км 5  LF  30 – 300 kHz  1 - 10 км 6  MF  300 – 3000 kHz  100 - 1000 м 7  HF  3 - 30 MHz  10 - 100 м 8  VHF  30 - 300 MHz  1 - 10 м 9  UHF  300 - 3000 MHz  10 - 100 см 10  SHF  3 – 30 GHz  1 - 10 см 11  EHF  30 – 300 GHz  1 - 10 мм 12     300 - 3000  GHz  0,1 - 1 мм
† Оваа колона не фигурира во табелата на Одредбата бр. 2.1 на Прописите за радиоемитување

Предназнаки на ЕУ, НАТО и САД ЕПМ
 Појас  Чест. опсег A-појас  0 - 0,25 GHz  B-појас  0,25 - 0,5 GHz C-појас  0,5 - 1,0 GHz D-појас  1 - 2 GHz E-појас  2 - 3 GHz F-појас  3 - 4 GHz G-појас  4 - 6 GHz H-појас  6 - 8 GHz I-појас  8 - 10 GHz J-појас  10 - 20 GHz K-појас  20 - 40 GHz L-појас  40 - 60 GHz M-појас  60 - 100 GHz

IEEE
+ Табела на појаси на IEEEСогласно IEEE Std 521-2002 „Стандардни буквени предназнаки за радарски честотни опсези“. Потврдени во 1984, а воспоставени за време на Втората светска војна. Појас  Чест. опсег HF-појас  3 - 30 MHz VHF-појас  30 - 300 MHz UHF-појас  300 to 1000 MHz L-појас  1 - 2 GHz S-појас  2 - 4 GHz C-појас  4 - 8 GHz X-појас  8 - 12 GHz Ku-појас  12 - 18 GHz K-појас  18 - 27 GHz Ka-појас  27 - 40 GHz V-појас  40 - 75 GHz W-појас  75 - 110 GHz мм-појас  110 - 300 GHz

Брановодни појаси
 Појас  Чест. опсег www.microwaves101.com „Честотни и внатрешни димензии на брановоди“   R-појас  1,70 - 2,60 GHz  D-појас  2,20 - 3,30 GHz S-појас  2,60 - 3,95 GHz E-појас  3,30 - 4,90 GHz G-појас  3,95 - 5,85 GHz F-појас  4,90 - 7,05 GHz C-појас  5,85 - 8,20 GHz H-појас  7,05 - 10,10 GHz X-појас  8,2 - 12,4 GHz Ku-појас  12,4 - 18,0 GHz K-појас  15,0 - 26,5 GHz Ka-појас  26,5 - 40,0 GHz Q-појас  33 – 50 GHz U-појас  40 – 60 GHz V-појас  50 – 75 GHz W-појас  75 – 110 GHz Y-појас  325 – 500 GHz

 Поврзано 
 Честота
 Електромагнетен спектар
 Примопредавател
 Радиоаматерство
 Радиоастрономија
 Радиостаница
 Радиобарач (скенер)
 Ултраширок појас

 Наводи 

 Надворешни врски 
 Радиочестотен спекатар на Република Македонија  - АЕК 
 „Радиоспектар: витален ресурс во безжичен свет“ - Европска Комисија