Лисици

Лисица (латински: Vulpes) — род составен од 27 видови животни од семејството кучиња Canidae.

Опис
Лисицата е висока од 40 до 50 см, а должината и изнесува околу 110 см, додека само опашката е околу 40 см. Таа обично тежи од 8 до 10 кг. Што се однесува до староста на лисицата, тие можат да доживеат до 15 години, но во просек нивниот животен век изнесува околу 12 години. Нејзината трага може да се помеша со трагата на помало куче, но се разликува по тоа што нејзината трага е потесна од онаа на кучето. Територијата која ја покрива лисицата обично изнесува околу 4 квадратни километри, а живее во јами што се во главно концентрирани на работ на шумата. Лисиците живеат главно сами, а само за време на парењето доаѓа до зближување на  мажјакот и женката. Лисицата  го  носи младенчето од 50 до 56 дена. Кога ќе се роди, младенчето во просек има маса околу 80 грама, а на врвот на опашката и на градите има бели праменчиња.
мини|Машка индиска лисица
 Изумрени видови 
Vulpes alopecoides — (Major, 1873, крајот плиоцен, Европа)
Vulpes angustidens — (Thenius, 1954, почетокот плеистоцен, Европа)
Vulpes chikushanensis — (Young, 1930, крајот плиоцен, Европа)
Vulpes galaticus — (Ginsburg, 1998, плиоцен, Европа)
Vulpes praecorsac — (Kormos, 1932, просечната плеистоцен, Европа)
Vulpes praeglacialis — (Kormos, 1932, почетокот-просечната плеистоцен, Европа)
Vulpes riffautae — (Bonis et al., 2007, крајот миоцен Африка)
Vulpes stenognathus — (Savage, 1942, крајот миоцен, Северна Америка)

Лисиците како тема во уметноста и во популарната култура
Лисиците како тема во книжевноста
 „Лисицата лекар“ - кавкаска народна приказна.Кавкаске бајке. Београд: Народња књига, 1963, стр. 161-165.
 „Како лисицата го оженила сиромавиот“ - кавкаска народна приказна.Кавкаске бајке. Београд: Народња књига, 1963, стр. 148-158.
 „Лисицата и волкот“ - унгарска народна приказна.Мађарске бајке. Београд: Народња књига, 1974, стр. 104-106.
 „Лисицата, мечката и сиромавиот“ - унгарска народна приказна.Мађарске бајке. Београд: Народња књига, 1974, стр. 86-88.
 „Лисицата и волкот“ - македонска народна приказна.Македонски хумористични народни приказни. Скопје: Просветно дело, Редакција „Детска радост“, 2004, стр. 33-34.
 „Лисицата му се одмаздила на волкот“ (српски: Лисица се осветила вуку) - српска народна приказна.Народне приповетке. Београд: Просвета, 1963, стр. 141-144.Вук Караџић, Српске народне приповијетке. Београд: Лагуна и Вукова задужбина, 2017, стр. 251-254.
 „Мечката, свињата и лисицата“ (српски: Међед, свиња и лисица) - српска народна приказна.Вук Караџић, Српске народне приповијетке. Београд: Лагуна и Вукова задужбина, 2017, стр. 248-250.
 „Волкот и лисицата“– сказна на браќата Грим.Браќа Грим, Храбриот кројач, Детска радост, Скопје, 1980.
 „Лисицата и коњот“ – сказна на браќата Грим.
 „Лисицата и мачката“ – сказна на браќата Грим.
 „Лисицата и крокодилот“ - басна на старогрчкиот баснописец Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 25.
 „Лавицата и лисицата“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 94.
 „Лавот, магарето и лисицата“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 99.
 „Лавот, волкот и лисицата“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 90.
 „Петелот, кучето и лисицата“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 82.
 „Лисицата и гавранот“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 78.
 „Лакомата лисица“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 80.
 „Лисицата и јарецот“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 77.
 „Лавот и лисицата“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 73-74.
 „Лисицата и дрварот“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 65.
 „Рисот и лисицата“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 63.
 „Орелот и лисицата“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 60-61.
 „Лисицата и капината“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 56.
 „Лавот, глушецот и лисицата“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 50.
 „Лисицата и дрвената глава“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 49.
 „Дивиот вепар и лисицата“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 34.
 „Лисици“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 43.
 „Зајаците и лисиците“ - басна на Езоп.Езоп, Басне (по Доситеју Обрадовићу). Београд: Просвета, 1963, стр. 36.
 „Лисицата и мајмунот“ - басна на Езоп.
 „Лисицата и грозјето“ - басна на американскиот писател Емброуз Бирс.Емброуз Бирс, Басни. Скопје: Темплум, 2016, стр. 22.
 „Лисица“ — песна на словенечкиот поет Отон Жупанчич.Отон Жупанчич, „Цицибан“ (второ издание), „Кочо Рацин“, Скопје, 1959, стр. 22.
 „Лисицата и штркот“ — басна на Лафонтен.Басни (избор). Просветно дело, Редакција „Детска радост“, Скопје, 2009, стр. 21.
 „Гавранот и лисицата“ — басна на Лафонтен.Басни (избор). Просветно дело, Редакција „Детска радост“, Скопје, 2009, стр. 23.
 „Чуден случај“ — песна на македонскиот поет Иван Ивановски.Иван Ивановски, Ах ти мило детенце. Култура, Скопје, 1980, стр. 17.
 „Крзното од лисица на мајка ми“ — краток расказ на македонската писателка Сања Михајловиќ-Костадиновска.Сања Михајловиќ-Костадиновска, Во кратки црти. Скопје: Бегемот, 2021, стр. 21-22.
 „Лисицата воспитачка“ — песна на македонскиот поет Васе Тодоров - Шлеговец.Васе Тодоров - Шлеговец, Магија на детството. Скопје: александар & александар, 2000, стр. 29.

Лисиците како тема во филмот
 „Лисицата и зајакот“ - советски анимиран филм од 1973 во режија на Јуриј Норштејн.
 „Лисицата и ловечкиот пес“ () - американски цртан филм од 1981 година.
 „Лисицата и ловечкиот пес 2“ () е американски цртан филм од 2006 година.

 Литература 
 Ronald M. Nowak Walker's carnivores of the world – JHU Press, 2005
 Xiaoming Wang, Richard H. Tedford, Mauricio Anton Dogs: Their Fossil Relatives and Evolutionary History — Columbia University Press, 2010

 Наводи 


Категорија:Кучиња

simple:True fox