Јодоформ

Јодоформ (исто така познат како тријодометан''' и, неточно како јаглерод тријодид''') е органојодно соединените со хемиска формула CHI3. Бледо жолта, кристална, испарлива супстанција, има продорен и специфичен мирис (во постарите текстови по хемија, мирисот понекогаш се нарекува како оној на болниците, каде што соединението сè уште најчесто се користи) и аналогно на хлороформот, сладок вкус. Повремено се користи како средство за дезинфекција.

Структура
Молекулата има тетраедрална молекулска геометрија со C3v симетрија.

Синтеза и реакции
Синтезата на јодоформ првпат беше опишана од Жорж-Симон Серулас во 1822 година, со реакции на јодна пареа со пареа над вжештениот јаглен, како и со реакција на калиум со етанолен јод во присуство на вода; исто време независно од Џон Томас Купер.; and at much the same time independently by John Thomas Cooper. Се синтетизира во халоформската реакција со реакција на јод и натриум хидроксид со кој било од овие четири видови органски соединенија: метил кетон (CH3COR), ацеталдехид (CH3CHO), етанол (CH3CH2OH), aи одредени секундарни алкохоли (CH3CHROH, каде R е алкил или арил група).

450px

Реакцијата на јод и база со метил кетони е толку сигурна што тестот на јодоформ (појава на жолт талог) се користи за испитување на присуството на метил кетон. Ова е исто така случај кога се тестира за специфични секундарни алкохоли кои содржат најмалку една метил група во алфа-позиција.

Некои реагенси (на пример, јодоводород) го претвораат јодоформот во дијодометан. Можна е и конверзија во јаглерод диоксид: Јодоформот реагира со воден сребрo нитрат за да произведе јаглерод моноксид. Кога се третира со елементарно сребро во прав, јодоформот се редуцира, произведувајќи ацетилен. По загревањето, јодоформот се распаѓа и произведува двоатомски јод, гас јодоводород и јаглерод.

Природна појава
Печурката  ``Mycena arcangeliana`` содржи јодоформ и го покажува неговиот карактеристичен мирис.

Употреба
Соединението наоѓа употреба во мали размери како средство за дезинфекција.  Околу почетокот на 20 век, тој се користел во медицината како заздравување и антисептичко обложување на рани, иако оваа употреба сега е заменета со супериорните антисептици. Тоа е активна состојка во многу прашоци за уши за куче и мачка, заедно со цинк оксид и пропионска киселина, кои се користат за да се спречи инфекција и да се олесни отстранувањето на влакна на увото.

Поврзано
 Јодоформна реакција
 Хлороформ

 Наводи 

 Надворешни врски 

MSDS at JT Baker
A Method for the Specific Conversion of Iodoform to Carbon Dioxide
Preparation

Категорија:Јодоалкани
Категорија:Халометани
Категорија:Антисептици