Ригел

Ригел ( или  — сина суперџинска ѕвезда која се наоѓа во соѕвездието Орион. Ја има Бајеровата ознака β Orionis, која е латинизирана во Beta Orionis и скратено Beta Ori или β Ori. Ригел е најсветлата и најмасивна компонентаи епонимотна ѕвезден систем од најмалку четири ѕвезди кои се појавуваат како една синобела светлосна точка со голо око. Овој систем се наоѓа на растојание од приближно 860 светлосни години (260 парсеци) од Сонцето.

Како ѕвезда од спектрален тип B8Ia, Ригел се пресметува дека е од 61.500 до 363.000 пати посјајна од Сонцето и 18 до 24 пати помасивна, во зависност од методот и претпоставките што се користат. Нејзиниот полупречник е повеќе од седумдесет пати поголем од Сончевиот полупречник, а делотворната температура е  келвини. Поради нејзиниот ѕвезден ветер, загубата на маса на Ригел се проценува дека е десет милиони пати поголема од онаа на Сонцето. Со проценета возраст од седум до девет милиони години, Ригел го исцрпил своето јадро водородно гориво, се проширила и се оладила за да стане суперџин. Се очекува да го заврши својот живот како типII супернова, оставајќи неутронска ѕвезда или црна дупка како последен остаток, во зависност од почетната маса на ѕвездата.

Ригел малку варира во осветленоста, нејзината привидна величина се движи од 0,05 до 0,18. Таа е класифицирана како променлива ѕвезда од типот на Алфа Лебед поради замавот и периодичноста на нејзината варијација на осветленоста, како и нејзиниот спектрален тип. Нејзината внатрешна варијабилност е предизвикана од пулсирањата во нејзината нестабилна атмосфера. Ригел е генерално седмата најсветла ѕвезда на ноќното небо и најсветлата ѕвезда во Орион, иако повремено е надгласена од Бетелгез, што варира во поголем опсег.

Системот со тројни ѕвезди е одделен од Ригел со агол од  арксекунди. Има привидна светлинска величина од 6,7, што ја прави 1/400-то светла како Ригел. Две ѕвезди во системот може да се видат со големи телескопи, а посветлата од двете е спектроскопска двојна форма. Овие три ѕвезди се сите синобели ѕвезди од главната низа, секоја од три до четири пати помасивни од Сонцето. Ригел и тројниот систем орбитираат околу заедничко средиште на гравитација со период кој се проценува на 24.000 години. Внатрешните ѕвезди на тројниот систем орбитираат една околу друга на секои 10 дена, а надворешната ѕвезда орбитира околу внатрешниот пар на секои 63 години. Многу побледа ѕвезда, одвоена од Ригел и другите за речиси една лак минута, може да биде дел од истиот ѕвезден систем.

 Номенклатура 
алт=Bright points of light against a dark background with wisps of colored nebulosity|лево|мини| Орион, со Ригел во долниот десен дел, на оптички бранови должини плус спектралната линија Hα (водород-алфа) за да се нагласат гасните облаци
Во 2016 година, Меѓународниот астрономски сојуз (МАС) го вклучил името „Ригел“ во Каталогот на имиња на ѕвезди на МАС. Според МАС, ова вистинско име се однесува само на примарната компонента А на системот Ригел. Системот е наведен различно во историските астрономски каталози како HII33, Σ668, β555, или АДС3823. За едноставност, придружниците на Ригел се нарекуваат Ригел B,  C и D;  МАС ги опишува таквите имиња како „корисни прекари“ кои се „неофицијални“. Во современите сеопфатни каталози, целиот систем со повеќе ѕвезди е познат како Вашингтонски каталог на двоѕвезди 05145-0812 или Каталог на двојни и повеќекратни ѕвезди 05145-0812.

Означувањето на Ригел како β Орион (латинизирано во Beta Orionis) било направено од Јохан Бајер во 1603 година. Ознаката „бета“ вообичаено се дава на втората најсветла ѕвезда во секое соѕвездие, но Ригел е скоро секогаш посветла од α Орион (Бетелгез). Астрономот Џејмс Б. Калер сметал дека Ригел бил означен од Бајер во редок период кога била надгласена од променливата ѕвезда Бетелгез, што резултирало со тоа што втората ѕвезда била означена како „алфа“, а Ригел означена како „бета“. Бајер не ги подредил строго ѕвездите по сјај, наместо да ги групира по големина.  Ригел и Бетелгез се сметале за ѕвезди од првата класа според величина, а во Орион се смета дека ѕвездите од секоја класа биле подредени од север кон југ. Ригел е вклучена во Општиот каталог на променливи ѕвезди, но бидејќи веќе има Бајерова ознака, нема посебна ознака на променлива ѕвезда.

Ригел има многу други ознаки на ѕвезди земени од различни каталози, вклучувајќи го Фламстидовото означување 19Орион (19 Ори), запис HR 1713 во каталогот на сјајни ѕвезди, и во каталогот „Хенри Дрејпер“ како број HD34085. Овие ознаки често се појавуваат во научната литература, но ретко во народното пишување.

 Набљудување 
лево|мини| Ригел А и Ригел В како што се појавуваат во мал телескоп
Ригел е променлива ѕвезда со привидна величина која се движи од 0,05 до 0,18. Таа е обично седмата најсветла ѕвезда во небесната сфера, со исклучок на Сонцето, иако понекогаш е побледа од Бетелгез. Ригел изгледа малку бледосина и има индекс на воен показател од -0,06. Таа силно во контраст со црвеникавата Бетелгез. 
Ригел е променлива ѕвезда со привидна величина која се движи од 0,05 до 0,18. Таа е обично седмата најсветла ѕвезда во небесната сфера, со исклучок на Сонцето, иако понекогаш е побледа од Бетелгез. Ригел изгледа малку бледосина и има индекс на воен показател од -0,06. Таа силно во контраст со црвеникавата Бетелгез.

Кулминира секоја година на полноќ на 12 декември и во 9:00 часотпопладне на 24 јануари. Ригел е видлива во зимските вечери на северната полутопка и во летните вечери на јужната полутопка. На јужната полутопка, Ригел е првата сјајна ѕвезда на Орион видлива додека соѕвездието се издигнува. Соодветно, таа е и првата ѕвезда на Орион што заоѓа во поголемиот дел од северната полутопка. Ѕвездата е теме на „ Зимскиот шестоаголник“, астеризам кој ги вклучува Алдебаран, Капела, Полукс, Прокион и Сириус. Ригел е истакната екваторијална навигациска ѕвезда, која е лесно препознатлива според нејзината местоположба и лесно видлива во сите светски океани (исклучок е областа северно од 82-та северна паралелна север).

 Спектроскопија 
Спектралниот тип на Ригел е дефинирачка точка на класификациската низа за суперџинови. Целокупниот спектар е типичен за ѕвезда од доцна В класа, со силни спектрални линии од Балмеровата серија на водород, како и линии на неутрален хелиум и некои потешки елементи како што се кислород, калциум и магнезиум. Класата на сјајност за ѕвездите В8 се проценува од јачината и теснотијата на водородните спектрални линии, а Ригел е доделена на светлиот суперџин класа Ia. Варијациите во спектарот резултирале со доделување на различни класи на Ригел, како што се B8 Ia, B8 Iab и B8 Iae.

Уште во 1888 година, хелиоцентричната радијална брзина на Ригел, како што се проценува од доплеровите поместувања на нејзините спектрални линии, се гледа дека варира. Тооа било потврдено и толкувано во тоа време како резултат на спектроскопски придружник со период од околу 22 дена. Оттогаш, радијалната брзина е измерена да варира за околу  км/сек. со околу средна брзина од  км/сек.

Во 1933 година, линијата Hα во спектарот на Ригел била забележана како невообичаено слаба и поместена  nm кон пократки бранови должини, додека имала тесен скок на емисија околу  nm до страната со долга бранова должина на главната линија за впивање. Ова денес е познато како профил P Лебед според ѕвезда што ја покажува оваа карактеристика силно во својот спектар. Таа е поврзана со загуба на маса каде што истовремено има емисија од густ ветер блиску до ѕвездата и впивање од околуѕвездениот материјал што се шири подалеку од ѕвездата.

Невообичаениот профил на линијата Hα се забележува дека варира непредвидливо. Тоа е нормална линија на впивање околу една третина од времето. Околу четвртина од времето, тоа е линија со двоен врв, односно линија за впивање со јадро на емисија или линија за емисија со јадро на впивање. Околу една четвртина од времето има профил на P Лебед; поголемиот дел од остатокот од времето, линијата има инверзен профил P Лебед, каде што компонентата на емисија е на страната на линијата со кратка бранова должина. Ретко, постои чиста емисија Hα линија. Промените на профилот на линијата се толкуваат како варијации во количината и брзината на материјалот што се исфрла од ѕвездата. Заклучени се повремени изливи со многу голема брзина и, поретко, пад на материјал. Целокупната слика е една од големите јамки кои произлегуваат од фотосферата и управувани од магнетни полиња.

 Варијабилност 
десно|мини| Светлинска крива за Ригел, адаптирана од Моравеџи и сопр. (2012) 
Познато е дека Ригел варира во сјајноста од најмалку 1930 година. Малиот замаав на варијацијата на сјајноста на Ригел бара фотоелектрична или CCD фотометрија за сигурно да се открие. Оваа варијација на сјајноста нема очигледен период. Набљудувањата во текот на 18 ноќи во 1984 година покажале варијации на црвена, сина и жолта бранова должина до 0,13 величини на временски размери од неколку часа до неколку дена, но повторно немало јасен период. Боениот показател на Ригел варира малку, но тоа не е значително поврзано со нејзините варијации на сјајноста.

Од анализата на сателитската фотометрија на Хипаркос, Ригел е идентификувана дека припаѓа на класата на променливи ѕвезди Алфа Лебед, дефинирани како „нерадијално пулсирачки суперџинови од спектралните типови Bep-AepIa“. Во тие спектрални типови, „e“ покажува дека прикажува емисиони линии во својот спектар, додека „p“ значи дека има неодредена спектрална особеност. Променливите од типот Алфа Лебедгенерално се сметаат за неправилни или имаат квази-периоди. Ригел била додаден во Општиот каталог на променливи ѕвезди во 74-тиот список со имиња на променливи ѕвезди врз основа на фотометријата на Хипаркос, која покажала варијации со фотографски замав од 0,039 величини и можен период од 2,075 дена. Ригел била набљудувана со канадскиот сателит МОСТ речиси 28 денови во 2009 година. Биле забележани варијации од милиметарска величина, а постепените промени во флуксот укажуваат на присуство на режими на пулсирање со долг период.

 Загуба на маса 
Од набљудувањата на променливата спектрална линија Hα, стапката на загуба на маса на Ригел поради ѕвездениот ветер се проценува дека е (1.5±0.4)×10−7 сончеви маси годишно (M☉/yr) - околу десет милиони пати повеќе од масата, стапка на загуба од Сонцето. Подетални оптички и К-спектроскопски опсервации на инфрацрвениот појас, заедно со интерферометријата на Многу голем телескоп, биле земени од 2006 до 2010 година. Анализата на профилите на линиите Hα и Hγ и мерењето на подрачјата што ги произведуваат линиите, покажуваат дека ѕвездениот ветер на Ригел многу варира во структурата и силата. Структури на јамка и екстремитети исто така биле откриени во ветрот. Пресметките на загубата на маса од линијата Hγ даваат (9.4±0.9)×10−7 M☉/yr in 2006-7 и (7.6±1.1)×10−7 M☉/yr во 2009-10 година. Пресметките со помош на линијата Hα даваат пониски резултати, околу 1.5×10−7 M☉/yr. Крајната брзина на ветерот е км/сек. Се проценува дека Ригел изгубила околу три сончеви маси (M☉) од почетокот на животот како ѕвезда од 24±3 M☉ пред седум до девет милиони години.

 Растојание 
алт=A very bright blue-white star with fainter stars near a sharply defined strip of nebulosity|десно|мини| Ригел и отсјајната маглина IC 2118 во Еридан. Ригел В не е видлива во сјајот на главната ѕвезда.
Растојанието на Ригел од Сонцето е малку непознато, различни проценки се добиваат со различни методи. Старите проценки ја поставиле на 166 парсеци (или 541 светлосни години) од Сонцето. Новото намалување на Ригеловата паралакса на Хипаркос од 2007 година е  маси, давајќи растојание од 863 светлосни години (265 парсеци) со граница на грешка од околу 9%.  Ригел В, вообичаено се смета дека е физички поврзана со Ригел и на исто растојание, има паралакса според Gaia Data Release 3 од , што укажува на растојание од околу 310 парсеци или 1,000 светлосни години. Сепак, мерењата за ова тело може да бидат несигурни.

Исто така, биле користени индиректни методи за проценка на растојанието. На пример, се верува дека Ригел е во регион на маглина, со нејзиното зрачење осветлува неколку блиски облаци. Најзабележителна од нив е IC 2118 долга 5° (Вештерска Глава),, која се наоѓа на аголно растојание од 2,5° од ѕвездата, или проектирано растојание од 12 парсеци (39 светлосни години) далеку. Од мерки на други ѕвезди вградени во маглини, растојанието на IC 2118 се проценува на 949 ± 7 светлосни години (291 ± 2 парсеци).

Ригел е оддалечен член на здружението Орион ОВ1, кое се наоѓа на растојание до 500 парсеци или 1,600 светлосни години од Земјата. Таа е член на лабаво дефинираното здружение Бик-Орион R1, нешто поблиску на 1,200 светлосни години (360 парсеци). Се смета дека Ригел е значително поблиску од повеќето членови на Орион ОБ1 и маглината Орион. Бетелгез и Саиф лежат на слично растојание како Ригел, иако Бетелгез е ѕвезда-бегалка со сложена историја и можеби првично се формирала во главното тело на здружението.

 Ѕвезден систем 
Хиерархиски модел за компонентите на РигелЅвездениот систем чиј дел е Ригел има најмалку четири компоненти. Ригел (понекогаш наречена Ригел А за да се разликува од другите компоненти) има привиден придружник, кој најверојатно е близок систем со тројни ѕвезди. Побледа ѕвезда на пошироко одвојување може да биде петта компонента на системот Ригел.

Вилијам Хершел открил дека Ригел е визуелна двојна ѕвезда на 1 октомври 1781 година, каталогизирајќи ја како ѕвезда 33 во „втората класа на двојни ѕвезди“ во неговиот Каталог на двојни ѕвезди, обично скратено на H II33, или како што Н233 во Вашингтонскиот каталогот со двојни ѕвезди. Фридрих Георг Вилхелм фон Струве прв ја измерил релативната положба на придружникот во 1822 година, каталогизирајќи го визуелниот пар како Σ 668. Секундарната ѕвезда често се нарекува Ригел В или β Орион В. Аголното одвојување на Ригел В од Ригел А е 9,5 лачни секунди на нејзиниот југ по положбениот агол 204°. Иако не е особено слаба при визуелна вечелина 6,7, вкупната разлика во осветленоста од Ригел А (околу 6,6 степени или 440 пати послаба) ја прави предизвикувачка цел за отворите на телескопот помали од 15 сантиметри.

На проценетото растојание на Ригел, проектираното одвојување на Ригел В од Ригел А е над 2.200астрономски единици (АЕ). Од нејзиното откритие, нема знаци на орбитално движење, иако и двете ѕвезди имаат слично сопствено правилно движење. Парот би имал проценет орбитален период од 24.000години. Издание на податоци на Гаја 2(DR2) содржи малку несигурна паралакса за Ригел В, ставајќи ја на околу 340 парсеци или 1,100 светлосни години, подалеку од растојанието Хипаркос за Ригел, но слично на здружението Бик-Орион R1. Нема паралакса за Ригел во Гаја DR2. Правилните движења на Гаја DR2 за Ригел B и соодветните движења на Хипаркос за Ригел се и двете мали, иако не сосема исти.

Во 1871 година, Шербурн Весли Барнам се посомневал дека Ригел В е двоен систем, а во 1878 година го разделил во две компоненти.  Овој привиден придружник е означен како компонента C (Ригел C), со измерено одвојување од компонентата В што варира од помалку од  до околу . Во 2009 година, интерферометријата на дамки ги покажале двете речиси идентични компоненти разделени со ", со привидни величини од 7,5 и 7,6, соодветно. Нивниот проценет орбитален период е 63години. Бурнам ја навел Ригел како повеќекратниот систем како β555 во неговиот каталог со двојни ѕвезди  или BU 555 во современа употреба.

Компонентата В е двојно обложен спектроскопски двоен систем, кој покажува две групи на спектрални линии комбинирани во нејзиниот единствен ѕвезден спектар. Периодични промени забележани во релативните позиции на овие линии укажуваат на орбитален период од 9,86денови. Двете спектроскопски компоненти Ригел Ba и Ригел Bb не можат да се решат со оптички телескопи, но се знае дека и двете се жешки ѕвезди од спектрален тип околу B9. Овој спектроскопски двоен систем, заедно со блиската привидна компонента Ригел C, веројатно е физички систем со тројна ѕвезда, иако Ригел C не може да се открие во спектарот, што не е во согласност со нејзината набљудувана сјајност.

Во 1878 година, Барнам пронашол друга веројатно поврзана ѕвезда со приближно 13-та величина. Тој го навел како компонента D на β555, иако не е јасно дали тоа е физички поврзано или случајно порамнување. Нејзиното одвојување од Ригел во 2017 година било ", речиси на север под агол на положба од 1°. Gaia DR2 открива дека е ѕвезда слична на сончевата големина од 12-та светлинска величина на приближно исто растојание како и Ригел. Веројатно ѕвезда од главната низа од К-тип, оваа ѕвезда би имала орбитален период од околу 250.000 години, доколку е дел од системот Ригел.

Спектроскопски придружник на Ригел бил пријавен врз основа на варијации на радијалната брзина, а нејзината орбита била дури и пресметана, но последователната работа сугерира дека ѕвездата не постои и дека набљудуваните пулсирања се суштински за самиот Ригел.

 Физички карактеристики 
алт=A chart showing several labelled stars against shaded colored areas with axes of spectral type and absolute magnitude, and Rigel labelled near the top|десно|мини| Местото на Ригел на Херцшпрунг-Раселовиот дијаграм
Ригел е син суперџин кој го исцрпил водородното гориво во неговото јадро, се проширил и ладел додека се оддалечил од главната низа низ горниот дел на Херцшпрунг-Раселовиот дијаграмот. Кога била на главната низа, нејзината делотворна температура била околу .  Комплексната варијабилност на Ригел на привидните бранови должини е предизвикана од ѕвездени пулсирања слични на оние на Денеб. Понатамошните набљудувања на варијациите на радијалната брзина покажуваат дека таа истовремено осцилира во најмалку 19 нерадијални режими со периоди кои се движат од околу 1,2 до 74 дена.

Проценката на многу физички карактеристики на сините суперџинови ѕвезди, вклучувајќи ја и Ригел, е предизвикувачка поради нивната реткост и несигурност за тоа колку се оддалечени од Сонцето. Како такви, нивните карактеристики главно се проценети од теоретски модели на ѕвезден развој. Нејзината делотворна температура може да се процени од спектралниот тип и боја на околу  келвини. Маса од 21±3 M☉ на возраст од милиони години се проценети со споредување на еволутивните траки, додека атмосферското моделирање од спектарот дава маса од 24±8 M☉.

Иако Ригел често се смета за најсјајна ѕвезда на оддалеченост од 1.000 светлосни години од Сонцето, нејзиниот енергетски излез е слабо познат. Користејќи го растојанието на Хипаркос од 264 парсеци или 860 светлосни години, проценетата релативна сјајност за Ригел е околу 120.000 пати поголема од онаа на Сонцето(L☉), но друго неодамна објавено растојание од 1,170 ± 130 светлосни години (360 ± 40 парсеци) сугерира уште поголема осветленост од . Други пресметки засновани на теоретски ѕвездени развојни модели на атмосферата на Ригел даваат сјајност помеѓу  и , додека сумирањето на спектралната енергетска распространетост од историската фотометрија со растојанието Хипаркос сугерира светлина од . Испитувањето од 2018 година користејќи го морнаричкиот прецизен оптички интерферометар го измерил аголниот пречник како  маси. По корекција за затемнување на екстремитетите, аголниот пречник е измерен на , давајќи полупречник од . Постаро мерење на аголниот пречник дава  маси, еквивалентно на полупречник од  на  парсеци. Овие полупречници се пресметуваат претпоставувајќи го растојанието на Хипаркос од  парсеци; усвојување на растојание од  доведува до значително поголема големина. Постарите проценки на растојанието биле главно далеку пониски од современите проценки, што довело до проценки со помал полупречник; проценката од 1922 година на Џон Стенли Пласкет му дала на Ригел пречник од 25 милиони милји, или приближно , помал од својот сосед Алдебаран.

Поради нивната блискост едни со други и двосмисленоста на спектарот, малку се знае за внатрешните својства на членовите на тројниот систем Ригел BC. Се смета дека сите три ѕвезди се блиску подеднакво жешки ѕвезди од главната низа од типот В кои се три до четири пати поголеми од Сонцето.

 Развој 
Моделите на ѕвезден развој сугерираат дека пулсирањата на Ригел се напојуваат со јадрени реакции во обвивка која согорува водород која е барем делумно неконвективна. Овие пулсирања се посилни и побројни кај ѕвездите кои се развиле низ фазата на црвениот суперџин, а потоа ја зголемиле температурата за повторно да станат син суперџин. Ова се должи на намалената маса и зголемените нивоа на материјали од јадрено соединување на површината на ѕвездата.

Ригел најверојатно спојува хелиум во своето јадро. Поради силното струење  на хелиумот произведен во јадрото додека Ригел се наоѓала на главната низа и во обвивката што гори водород откако станала суперџин, фракцијата на хелиумот на површината се зголемил од 26,6% кога се формирала ѕвездата на 32%. Површинските изобилства на јаглерод, азот и кислород што се гледаат во спектарот се компатибилни со пост-црвената суперџинска ѕвезда само ако нејзините внатрешни подрачја на струење се моделирани со користење на нехомогени хемиски услови познати како Критериумите на Леду.

Се очекува Ригел на крајот да го заврши својот ѕвезден живот како супернова од типот II. Таа е една од најблиските познати потенцијални предци на супернова до Земјата, и се очекува да има максимална привидна величина од околу  (приближно иста осветленост како четвртина Месечина или околу 300 пати посветла отколку што Венера некогаш добивала).  Суперновата зад себе би оставила или црна дупка или неутронска ѕвезда.

 Етимологија и културно значење 
алт=Medieval illustration showing the stars of Orion overlaid with an image of a warrior|мини| Орион илустриран во копија од Книгата на неподвижни ѕвезди на Абд ел-Рахман ел-Суфи. Стапалото на левата страна е означено со риџл ел-џауза ел-јусра, арапското име од кое потекнува Ригел. 
Најраниот познато запис за името Ригел е во Алфонсонови табели од 1521 година. Потекнува од арапското име , „левата нога (стапало) што може да се проследи до 10 век. „Јауза“ било вистинското име за Орион; алтернативно арапско име било  или , „ножјето на големиот“, од кое произлегуваат ретко користените варијанти на имиња Algebar или Elgebar. Во табелите  била запишана како „Ригел“ и „Алгебар“, со белешката, et dicitur Algebar. et dicitur Algebar. Nominatur etiam Rigel.  Алтернативните правописи од 17 век вклучуваат Регел од италијанскиот астроном Џовани Батиста Ричоли, Риглон од германскиот астроном Вилхелм Шикард и Ригел Алгеуз или Алгибар од англискиот научник Едмунд Чилмид.

Со соѕвездието што го претставува митолошкиот грчки ловец Орион, Ригел е неговото колено или (како што сугерира неговото име) стапало; со блиската ѕвезда Бета Еридан која го означува подножјето на Орион. Ригел е веројатно ѕвездата позната како „Прсти на нозете на Аурвандил“ во нордиската митологија. На Карибите, Ригел ја претставувал отсечената нога на фолклорната фигура Троа Роа, самиот претставен со трите ѕвезди од Орионовиот Појас. Ногата била отсечена од Bįhi (Сириус). Народот Лакандон од јужно Мексико ја знаел како тунел („мал клукајдрвец“).

Ригел била позната како Јерердет-курк кај Вотјобалук коори од југоисточна Австралија и се сметала за свекрва на Тотиергуил (Алтаир). Растојанието меѓу нив го означувало табуто кое го спречува мажот да се приближи до својата свекрва. Домородниот народ Буронг од северозападна Викторија ја нарекол Ригел како Кологулурик Варепил.  Народот Вардаман од северна Австралија ја познавал Ригел како водачот на црвениот кенгур Унумбургу и главен диригент на церемониите во песна кога Орион е високо на небото. Еридан, реката, означува линија од ѕвезди на небото што води до неа, а другите ѕвезди на Орион се нејзини церемонијални алатки и придружба. Бетелгез е Ја-јунгин „Очите на бувот што треперат“, ги гледа церемониите.

Народот Маори од Нов Зеланд ја нарекле Ригел како Пуанга, за која се вели дека е ќерка на Рехуа (Антарес), началникот на сите ѕвезди. Нејзиното спирално издигнување го предвидува појавувањето на Матарики (Плејадите) на зорното небо, одбележувајќи ја Новата година на Маорите кон крајот на мај или почетокот на јуни. Мориорите од островите Чатам, како и некои групи на Маори во Нов Зеланд, го означуваат почетокот на нивната Нова година со Ригел наместо со Плејадите. Пуака е варијанта на јужно име што се користи на Јужниот Остров.

Во Јапонија, кланот Минамото или Генџи го избрала Ригел и нејзината бела боја како свој симбол, нарекувајќи ја ѕвездата Генџи-боши (), додека кланот Таира или Хајке го усвоила Бетелгез и нивна црвена боја. Двете моќни семејства се бореле во војната; ѕвездите се гледале како свртени една против друга и се чувале одвоени само од трите ѕвезди од Орионовиот Појас.

 Во современата култура 
MS Ригел првично бил норвешки брод, изграден во Копенхаген во 1924 година. Бил побаран од Германците за време на Втората светска војна и потонал во 1944 година додека се користел за пренесување на воени заробеници. Два брода на американската морнарица го носеле името USS Ригел. SSM-N-6 Ригел била програма за крстосувачки ракети за американската морнарица која била откажана во 1953 година пред да стигне до распоредување.

Ригел Скери се ланец од мали острови на Антарктикот, преименувани по првично нареченото Утскјера. Тие го добиле своето денешно име бидејќи Ригел се користело како астрофикс. Планината Ригел, надморска височина 1,910 метри, исто така е на Антарктикот.

 Белешки 

 Наводи 

 Надворешни врски 
 Каталог на сјајни ѕвезди (англиски)
 Ригел  (англиски)

Категорија:Орион (соѕвездие)
Категорија:Ѕвезди
Категорија:Именувани ѕвезди
Категорија:Троѕвезди
Категорија:Променливи ѕвезди
Категорија:Бело-сини суперџинови
Категорија:HD-објекти
Категорија:HR-објекти
Категорија:HIP-објекти
Категорија:Бајерови објекти
Категорија:Флемстидови објекти
Категорија:Тела од Бонскиот преглед
Категорија:Ѕвезди од главната низа од типот B
Категорија:Променливи ѕвезди од типот на Алфа Лебед
Категорија:Повеќеѕвездени системи