Татарски јазик

Татарски јазик (tatar tele, tatarça, татар теле, татарча) — туркиски јазик од алтајската група на јазици. Јазикот е службен јазик во руската република Татарстан и мајчин јазик на Татарите.

 Географска распространетост 
Татарскиот јазик се зборува во Татарстан, Русија, но и во делови од Кина, Турција, Полска, Украина, Финска и Средна Азија. Покрај тоа што татарскиот јазик е мајчин јазик на Татарите, тој е мајчин јазик на неколку илјади Маријци, Мордовци и Каратаи. Околу 94 % од Татарите изјавиле дека знаат татарски јазик за време на пописот во Русија во 2002.Russian Census 2002. 6. Владение языками (кроме русского) населением отдельных национальностей по республикам, автономной области и автономным округам Российской Федерации (Knowledge of languages other than Russian by the population of republics, autonomous oblast and autonomous districts)

 Службен статус 

Татарскиот, заедно со рускиот, е службен јазик во Република Татарстан. Официјалното писмо на татарскиот јазик е кирилското татарско писмо, кое ги има основните кирилски букви и некои додатни букви кои се вовеле за потребите на татарската фонологија. Покрај кирилското писмо, јазикот понекогаш користи латинско и арапско писмо. Сите официјални документи во Татарстан се на кирилица, како и мрежните места. Сепак, во различни места каде татарскиот не е службен јазик, секој поединец може да користи и друго писмо, во зависност од неговата одлика.

Татарскиот јазик бил де факто службен јазик во 1917 година во Татарската Автономна Советска Социјалистичка Република. Исто така, се смета дека татарскиот јазик бил службен јазик во краткотрајната држава Идел-Урал, која била создадена нешто по Руската граѓанска војна. Сепак важно е да се напомене дека Болшевичка Русија не признавала службени јазици, но сепак имало дозволи за користење на некои јазици во одредени сегменти на јавната администрација.

Употребата на татарскиот јазик опаднала од 1930 па навака. Во 1980-те јазикот не се користел во училиштата, дури не и од татарските деца. Јазикот останал да се користи на разговорно ниво и најчесто во руралните области. Денес, сè уште, јазикот го нема статусот на престижен меѓу Татарите, но истиот не е ни загрозен јазик. Високо образование на татарски јазик може да се сретне само во Татарстан и тоа само кај универзитетите за хуманистички науки. Во целата република татарскиот е средство за секојдневна комуникација. Како прв службен јазик тој се користи во руралните окрузи на републиката, а рускиот е сè уште доминантен и најкористен јазик во целата република.

 Потекло 
Татарскиот јазик потекнува од т.н. кипчачко-прабугарска подгрупа на кипчачката група туркиски јазици.

 Примери 
 äye - да 
 yuq - не 
 isänme(sez)/sawmı(sız) - здраво 
 sälâm - здраво 
 saw bul(ığız)/xuş(ığız) - до видување 
 zínhar öçen - молам
 min - јас 
 sin - ти 
 ul - тој / таа / тоа 
 bez - ние 
 sez - вие 
 alar - тие 
 millät - народ

 Наводи 

 Надворешни врски 
 Татарски јазик на Етнолог 
 Tatar.Net 
 Морфологија на татарскиот јазик
 Курс за татарски јазик
 Татарска поезија 
 Татарски митови 
 Татарска електронска библиотека 
 Татарско-руско-англиски речник 
 Руско-татарски речник 

Категорија:Туркиски јазици
Категорија:Татарстан

Категорија:Аглутинативни јазици
Категорија:Јазици во Кина
Категорија:Јазици во Русија
Категорија:Јазици во Украина
Категорија:Јазици во Турција
Категорија:Јазици во Финска
Категорија:Јазици во Азербејџан
Категорија:Јазици во Казахстан