Туркиски јазици

Туркиски јазици — група јазици, кои се зборуваат во Азија и Источна Европа од околу 157 милиони луѓе (2005). Постојат повеќе шеми на класифицирање во зависност од јазичаричките или географските признаци, а дури и според историски податоци за туркиските народи.

 Особености 

Јазици од оваа група се одликуваат по неколку особини, меѓу кои хармонија на самогласките, аглутинација со помош на наставки и други афикси и недостаток на именски класи и род. Кај сите туркиски јазици редот на реченицата е подмет-предмет-глагол. Овие одлики не се присутни кај индоевропските јазици, но истите можат да се најдат кај монголските јазици, тунгуските јазици, корејскиот јазик и во одреден степен со јапонскиот јазик. Со овие јазици се споделуваат сите одлики, освен хармонијата на самогласки, и истите особини можат да се пронајдат во алтајската група на јазици, но сепак ова јазично семејство е отфрлено од голем број јазичари.Lyle Campbell & Mauricio J. Mixco. 2007. A Glossary of Historical Linguistics. Salt Lake City: University of Utah Press. Pp. 7-8.Anatole V. Lyovin. 1997. An Introduction to the Languages of the World. Oxford University Press. Pp. 113-114.

 Јазици 

 пратуркиски јазик огуски јазици
100px   печенешки (исчезнат) западни огуски отомански турски (исчезнат) 
 турски
 гагауски
 азербејџански
 балкански гагауски
 јужниот дијалект на кримскотатарски јазик источни огуски туркменски
 хорасански туркиски
 хорезмскиот дијалект на узбечки јазик јужни огуски афшарски
 кашкајски
 турски дијалекти во јужен Иран. кипчачки јазици
100px   кипчачки (исчезнат) западни кипчачки кумички
 карачајско-балкарски
 кримскотатарски
 урумски
 кримчачки
 караимски
 кумански (исчезнат)северни кипчачки татарски
 башкирски јужни кипчачки ногајски
 казашки
 сибирски
 каракалпачки
 киргиски
 северниот дијалект на кримскотатарски јазик
 кипчачките дијалекти на узбечки јазиккарлучки јазици западни узбечки
 ујгурски
 таранчиски источни западнојугурски 
 саларски
 аиниски
 лопски
 или-туркиски
 старотуркиски (исчезнат)
 чагатајски (исчезнат)североисточни северносибирски сахаски 
 долгански јужносибирски сајанско-туркиски тувански 
 тофанскиенисејско-туркиски хакаски
 фују гиргиски
 шорски  чулимски туркиски чулимски  алтајско-туркиски алтајски  огурски јазици   чувашки
 хазарски (исчезнат)
 прабугарски (исчезнат)
 хунски (исчезнат) аргуаски јазик   халачки

 Споредба на зборови 
Следнава листа е споредба на одредени зборови и броеви помеѓу некои претставници од оваа група на јазици:

значењеСтаротуркиски јазикТурски јазикАзербејџански јазикТуркменски јазикТатарски јазикКазашки јазикКиргиски јазикУзбечки јазикУјгурски јазикСахаски јазикЧувашки јазикличноститатко/ дедоAtaAtaAtaAtaAtaAtaAtaOtaAtaAtteмајкаAnaAnne, AnaAnaEneAnaAnaEneOnaAnaAnneсинO'gulOğulOğulOğulUl, uğılUlUulO'gilOghulUolYvăl, UlчовекEr(kek)ErkekKişiErkekİrEr(kek)ErkekErkakErErArдевојчеKyzKızQızGyzQızQızKızQizQizKy:sHĕrличностKişiKişiKişiKeşeKisiKishiKishiKishiKihiневестаKelinGelinGəlinGeli:nKilenKelinKelinKelinKelinKylynKinсвекрваKaynanaQaynanaGayın eneQayın anaQayın eneKayneneQayın onaQeyinanaHun'amaДелови од телосрцеYürekYürekÜrəkÝürekYöräkJürekJürökYurakYürekSüreqČĕreкрвQanKanQanGa:nQanQanKanQonQanQa:nJunглаваBašBaşBaşBaşBaşBasBashBoshBaşBasPuśкосаQılKılQılQylQılQılKılTukQilKılокоKözGözGözGözKüzKözKözKo'zKözKosKuśвеѓаKirpikKirpikKiprikKirpikKerfekKirpikKirpikKiprikKirpikKirbi:HărpăkувоQulqaqKulakQulaqGulakQolaqQulaqKulakQuloqQulaqGulka:kHălhaносBurunBurunBurunBurunBorınMurınMurunBurunBurunMurunракаQolKolQolGolQulQolKolQo'lQolHul, HolдланкаEl(ig)ElƏlElAlaqanAlakanIli:AlăпрстBarmakParmakBarmaqBarmakBarmaqBarmaqBarmakBarmoqBarmaqPürne, Porn'aноктTyrnaqTırnakDırnaqDyrnaqTırnaqTırnaqTyrmakTirnoqTirnaqTynyraqČĕrneколеноTizDizDizDy:zTezTizeTizeTizzaTizTüsäχČĕrpuśśiпотколеницаBaltyrBaldırBaldırBaldyrBaltırBaldırBaltyrBoldyrBaldirBallyrстапалоAdaqAyakAyaqAýaqAyaqAyaqAyakOyoqAyaqAtaqUraстомакQarynKarınQarınGarynQarınQarınKarynQorinQerinQarynHyrămживотникоњAtAtAtAtAtAtAtOtAtAtUtговедоSiyirSığırSygyrSıyırSïırSıyırSigirSiyirкучеYtİtİtItEtÏtItItItYtJytăрибаBalyqBalıkBalıqBalykBalıqBalıqBalıkBaliqBeliqBalykPulăвошкаBitBitBitBitBetBïtBitBitPitBytPyjtă, Put'ăДруги именкикуќаEvEvEvÖýÖyÜyÜyUyÖyAv*шаторOtagOtağOtaqOtawOtaqOtu:патYolYolYolYo:lYulJolJolYo'lYolSuolŚulмостKöprüqKöprüKörpüKöpriKüperKöpirKöpüröKo'prikKövrükKürpeKĕperстрелаOqOkOxOkUqOqOkO'qOqOχUhăоганOtOdOdOtUtOtOtO'tOtUotVut, VotпепелKülKülKülKülKölKülKülKulKülKülKĕlводаSuvSuSuSuwSuSwSuuSuvSuUiŠyv, Šuброд, чамецKemiGemiGəmiGämiKöymäKemeKemeKemaKemeKimĕезероKölGölGölKölKülKölKölKo'lKölKüölKülĕСонце/ денKünešGün(eş)Gün(əş)GünKönKünKünKunKünKünKunоблакBulutBulutBuludBulutBolıtBultBulutBulutBulutBylytPĕlĕtЅвездаYulduzYıldızUlduzÝyldyzYoldızJuldızJıldızYulduzYultuzSulusŚăltărЗемјаTopraqToprakTorpaqToprakTufraqTopıraqTopurakTuproqTupraqToburaχTăpraврвTöpüTepeTəpəDepeTübä   TöbeTöböTepaTöpeTöböTüpĕдрвоYağacAğaçAğacAgaçAğaçAğaşJygachJyvăśГоспод TenriTanrıTanrıTaňryTäñreTäñiriTeñirTangriTengriTanaraTură, TorăнебоKökGökGöyGökKükKökKökKo'kKökKüöqKăvak, KoakПридавкидолгоUzunUzunUzunUzynOzınUzınUzunUzunUzunUhunVărămНовоYanyYeniYeniYanyYañaJañaJañıYangiYengiSanaŚĕnĕДебелоSemizSemizSimezSemizSemizSemizSemizEmisSamărПолноToluDoluDoluDo:lyTulıTolıToloTo'laToluqToloruTulliБелоAqAkAğAkAqAqAkOqAqЦрноQaraKaraQaraGaraQaraQaraKaraQoraQaraXaraHuraЦрвеноQyzylKızılQızılGyzylQızılQızılKızılQizilQizilKyhylHĕrlĕБроеви1BirBirBirBirBerBirBirBirBirBi:rPĕrre2EkiİkiİkiIkiİkeEkiEkiIkkiIkkiIkkiIkkĕ4TörtDörtDördDö:rtDürtTörtTörtTo'rtTötTüörtTăvattă7YetiYediYeddiYediCideJetiJetiYettiYättäSetteŚiččĕ10OnOnOnO:nUnOnOnO'nOnUonVunnă, Vonnă100YüzYüzYüzYü:zYözJüzJüzYuzYüzSü:sŚĕrСтаротурски јазикТурски јазикАзербејџански јазикТуркменски јазикТатарски јазикКазашки јазикКиргиски јазикУзбечки јазикУјгурски јазикСахаски јазикЧувашки јазик

 Наводи 

 Надворешни врски 
Јазично стебло на туркиските јазици
Турски јазици: ресурси
Карта на туркиските јазици
Класификација на туркиските јазици 
Ујгурско-англиски речник
Споредба на туркиските јазици со алатки и речник 
Туркиските јазици со илустрации 


Категорија:Јазични семејства
Категорија:Аглутинативни јазици