Срце

Срце — празен мускулен орган што ја движи крвта во организмот. Срцевиот ѕид е изграден од три слоеви: надворешен (епикард), среден (миокард) и внатрешен (ендокард). Во самото срце постојат крвни садови преку кои се снабдува со хранливи материи и кислород, а ги оддава екскретите и јаглерод диоксидот. Овој систем од крвни садови е познат како срцев крвоток, односно венечен (коронарен) крвоток.

 Структура на срцето кај животните 
Градбата на срцето е различна кај повеќето животни. Без‘рбетниците, кои имаат попроста организација на крвоносниот систем, имаат цевчести срца, односно улогата на срце најчесто ја презема одреден крвен сад. Кај прстенестите црви, на пример, улогата на срце ја има преземено дорзалниот (грбен) крвен сад.

 Риби (А на сликата) 

Градбата се разликува дури и во рамките на ‘рбетниците. Така, рибите имаат најпросто изградено срце. Тоа е цевчесто и во форма на буквата Ѕ, а составено е од преден дел со подебели ѕидови - комора, и од заден дел со потенки ѕидови - преткомора. Меѓу овие два дела има отвори заштитени со клапи, кои не дозволуваат крвта да се враќа назад. Карактеристичен белег е што низ срцето на рибите минува само редуцирана крв (венска крв), која потоа оди да се збогати со кислород во жабрите, а оттаму се разнесува до целото тело....

 Водоземци (Б на сликата) 

Срцето на водоземците е составено од комора и две преткомори (лева и десна), одделени од комората со залистоци. Како и кај рибите, и тука постојат артеријален конус (издолжен преден крај на комората) и венски синус (проширено место каде крвта се влева во срцето). За разлика од рибите, кај водоземците преткоморите се сместени напред, пред комората, белег карактеристичен за сите копнени ‘рбетници.

 Влекачи (Б на сликата) 

И кај влекачите срцето има две преткомори и една комора, само што кај повеќето видови во внатрешноста на комората постои непотполна (недовршена) преграда, при што се мешаат делумно редуцираната и оксидираната крв. Исклучок од ова прават крокодилите, каде преградата е потполна и на тој начин срцето е поделено на две комори и две преткомори. Артеријалниот конус исчезнал, додека венскиот е многу мал.

 Птици и цицачи (В на сликата) 

Срцето на птиците и цицачите е наполно поделено на две половини, лева и десна, потполно независни една од друга. Овие две половини напречно се раздвоени на преткомора и комора, така што срцето на овие две групи животни е составено од две преткомори и две комори. Преткоморите комуницираат преку отвори со залистоци со коморите. Низ левата половина од срцето минува артериска (оксидирана) крв, додека низ десната минува венска (редуцирана) крв, при што не доаѓа до мешање на крвта во самото срце.

мини|десно|250п|Делови на човечкото срце

 Човек 

Кај човекот, срцето е сместено во градната празнина, меѓу двете белодробни крила, над дијафрагмата. Има форма на тристрана пирамида, односно круша, со врвот завртена на надолу и налево. Кај возрасен маж има тежина од 280 до 340 g, додека кај жените е нешто полесно и тежи од 230 до 280 gKumar, Abbas, Fausto: Robbins and Cotran Pathologic Basis of Disease, 7th Ed. p. 556. Срцето лежи во срцевото ќесе - перикард, кое има заштитна функција.

Мускулните ѕидови на преткоморите се потенки од тие на коморите, бидејќи крвта од преткоморите преминува во коморите, каде во движењето на крвта значаен удел зема гравитациската сила. Левата преткомора е одделена од левата комора со дволисни залистоци, додека меѓу десната преткомора и комора има трилисни залистоци. Мускулниот ѕид на левата комора е подебел од оној на десната, бидејќи тука крвта се испумпува со голем притисок во аортата за да се разнесе низ целото тело преку големиот крвоток.

 Автоматизам на срцевата работа кај човекот 
мини|260px|Спроведување на импулс по спроводниот систем на срцето.
Срцето (односно само миокардот) има способност самостојно да се контрахира. Поради ова, во ѕидот на миокардот се наоѓаат два нервни јазли и еден сноп од аксони. Нивната функција е поврзана со создавањето и спроведувањето на нервните импулси за автоматска контракција на срцевиот мускул (миокард). Овие центри за автоматизирана инервација на срцето се:
 Синусен јазол, односно Кејт - Флаков (Keith - Flack или К - А јазол) — сместен е до утоката на горната празна вена во срцето
 Ашоф-Тавара јазол, наречен и преткоморнокоморен (Aschoff - Tawara или A - B јазол) — сместен во долниот дел на десната преткомора 
 Хисов сноп, поаѓа од А - В јазолот, минува низ мускулната преграда на коморите и се разгранува две разграноци кои завршуваат со Пуркиниеви нишки во ѕидовите на коморите.

Автоматската работа на срцето е способност тоа да се контрахира под дејството на импулсот што се создава во синусниот јазол, кој поради ова се нарекува уште и предводник на срцевиот ритам. Од честотата на нервните импулси во синусниот јазол зависи честотата на срцевата работа. Патот на ширењето на нервниот импулс низ срцето и неговата автоматска контракција започнува кога тој се создава со самото навлегување на крвта од горната празна вена во десната преткомора. Притоа, во синусниот јазол се создава нервен импулс кој се шири низ преткоморите до Ашоф - Тавара јазолот. Брзината на движење е околу 1 м/с. Ова брзо движење на импулсот овозможува едновремена контракција на двете преткомори. Од Ашоф - Тавара јазолот, нервниот импулс се движи побавно, со брзина од околу 2 м/с, со што започнува контракцијата на коморите, а завршува контракцијата на преткоморите. Од Хисовиот сноп, импулсот поминува преку Пуркиниевите нишки кон врвот на срцето. Тука тој се движи најбрзо, со 4 м/с, со што мускулатурата на коморите едновремено се контрахира и крвта се испумпува во крвните садови.

Кога низ срцето минува нервниот импулс, срцето е ненадразливо, период означен како рефрактерен.

 Срцева револуција 

Главна статија: Срцева револуција

Срцето работи на принцип на пумпа. Тоа се контрахира и релаксира со цел да ја спроведе крвта до клетките и повторно да си ја врати назад. Во таа циклична активност се разликуваат три фази:

 Фаза на контракција — систола
 Фаза на релаксација — дијастола
 Фаза на снабдување со крв — срцева пауза.

 Срцеви залистоци 
Еднонасочната насока на крвта во срцето е можна благодарение на четирите залистоци кои сихронизирано во различните фази на срцевото отчукување, овозможуваат минување на крвта од еден дел во друг и го спречуваат нејзиното враќање: два залистоци меѓу преткомората и комората, еден десен (трилистен залисток) и друг лев(митрален залисток) и две сигмоидни залистоци, една сместена во десната комора и белодробната артерија, а другата меѓу левата комора и аортата.

Срцето како тема во уметноста и во популарната култура
Срцето се јавува како тема во бројни дела од уметноста и популарната култура.

Срцето како тема во книжевноста
 „Во срцето студ“ (српски: По срцу зима) - српска народна песна.Народне лирске песме. Београд: Просвета, 1963, стр. 61.
 „На срцето, молејќи го да нема страв“ (англиски: To His Heart, Bidding it Have no Fear) - песна на ирскиот поет Вилијам Батлер Јејтс.Viljem Batler Jejts, Kula. Beograd: Beogradski izdavačko-grafički zavod, 1978, стр. 67.
 „Срце на тротоарот“ - книга на македонската писателка Адријана Ананиева.„Читај, патувај, уживај – Саем на книга 2016 – програма на активности“, Антолог, 2016.
 „Кучешко срце“ - новела на рускиот писател Михаил Булгаков.Mihail Bulgakov, Pseće srce. Beograd: LOM, 2008.
 „Срцето мое свој пат има“ - песна на македонската поетеса Ана Бунтеска од 2016 година.Ана Бунтеска, Колку е потребно за среќа. Скопје: Матица Македонска, 2016, стр. 38-39.
 „Срцево мое двапати има пеено“ - песна на македонската поетеса Ана Бунтеска од 2016 година.Ана Бунтеска, Колку е потребно за среќа. Скопје: Матица Македонска, 2016, стр. 132-134.
 „Срцето свој кантар има“ - песна на македонската поетеса Ана Бунтеска од 2016 година.Ана Бунтеска, Колку е потребно за среќа. Скопје: Матица Македонска, 2016, стр. 117-118.
 „Срцето еднаш се крши“ - песна на македонската поетеса Ана Бунтеска од 2016 година.Ана Бунтеска, Колку е потребно за среќа. Скопје: Матица Македонска, 2016, стр. 86-87.
 „Замолкнати срца“ - песна на македонската поетеса Ана Бунтеска од 2015 година.Ана Бунтеска, Стави лајк на сопствениот живот. Скопје: Матица Македонска, 2015, стр. 69-70.
 „Срцето не старее“ - песна на македонската поетеса Ана Бунтеска од 2015 година.Ана Бунтеска, Стави лајк на сопствениот живот. Скопје: Матица Македонска, 2015, стр. 75-76.
 „Ко' ќе ти се расипе механизмот на срцето“ - песна на македонската поетеса Ана Бунтеска од 2015 година.Ана Бунтеска, Стави лајк на сопствениот живот. Скопје: Матица Македонска, 2015, стр. 101-102.
 „Нема ништо поглуво од молкот на срцето“ — песна на македонската поетеса Ана Бунтеска од 2015 година.Ана Бунтеска, Стави лајк на сопствениот живот. Скопје: Матица Македонска, 2015, стр. 110-111.
 „Срцето боли“ — песна на македонската поетеса Јованка Денкова.Јованка Денкова, Исповед на бршленот. Штип: Јованка Денкова, 2024, стр. 57.
 „Срце“ - песна на српскиот поет Јован Дучиќ.Јован Дучић, Сабрана дела II, Песме љубави и смрти. Београд: Народна просвета (без дата), стр. 12-13.
 „Нашите срца“ (српски: Наша срца) — песна на српскиот поет Јован Дучиќ.Јован Дучић, Сабрана дела II, Песме љубави и смрти. Београд: Народна просвета (без дата), стр. 30-31.
 „Песни на срцето“ (српски: Песме срца) — песна на српскиот поет Јован Дучиќ.Јован Дучић, Сабрана дела II, Песме љубави и смрти. Београд: Народна просвета (без дата), стр. 70-71.
 „Истрајно срце“ — кус расказ на ирскиот писател Вилијам Батлер Јејтс од 1902 година.Вилијам Батлер Јејтс, Келтскиот самрак. Скопје: Бегемот, 2014, стр. 41-43.
 „Разговор со срцето“ (српски: Разговор са срцем) - песна на српскиот поет Јован Јовановиќ - Змај од 1864 година.Јован Јовановиħ Змај, Песме. Београд: Рад, 1963, стр. 51-53.
 „Срце“ - песна на хрватскиот писател Мирослав Крлежа.Miroslav Krleža, Lirika. Sarajevo: Svjetlost, 1966, стр. 29-30.
 „Близу до дивото срце“ — роман на бразилската писателка Кларис Лиспектор од 1943 година.Антoлогија на бразилскиот расказ, Три, Скопје, 2012, стр. 279-280.
 „Човечко срце“ (српски: Ljudsko srce) — песна на српската поетеса Десанка Максимовиќ од 1979 година.Desanka Maksimović, Izabrane pesme (peto dopunjeno izdanje). Beograd: BIGZ, 1985, стр. 99.
 „Рането срце“ — песна на македонскиот поет Коле Неделковски.Коле Неделковски, Стихови. Кочо Рацин, Скопје, 1958, стр. 37.
 „Грабнато срце“ — песна на францускиот поет Артур Рембо од 1871 година.Артур Рембо, Боравак у паклу. Београд: Култура, 1968, стр. 27.
 „За срцето“ — песна на полскиот поет Тадеуш Ружевич.Savremena poljska poezija. Beograd: Nolit, 1964, стр. 180.Tadeuš Ruževič, Izabrane pesme. Beograd: Treći trg / Čigoja štampa, 2013, стр. 29.
 „Толку ми е чисто срцето...“ — песна на шпанскиот поет Хуан Рамон Хименес.Huan Ramos Himenes, Ja nisam ja. Rad, Beograd, 1977, стр. 42.
 „Срцето во недела“ — песна на полската поетеса Вислава Шимборска.Vislava Šimborska, Izabrane pesme. Beograd: Treći trg, 2014, стр. 123.

Срцето како тема во популарната музика
 „Целото мое срце“ (англиски: All Of My Heart) — песна на британската поп-група АБЦ (ABC) од 1982 година.Discogs, ABC ‎– The Lexicon Of Love (пристапено на 11.3.2021)
 „Парче од моето срце“ (англиски: Piece of my heart) — песна на американската рок-група Big Brother and the Holding Company од 1967 година.Big Brother and the Holding Company. Columbia/Sony Music Entertainment Inc. CD 469020 2.
 „Брзинско срце“ (англиски: Speed heart) — песна на американската панк-рок група Бикни Кил (Bikini Kill) од 1993 година.YouTube, Bikini Kill - Pussy Whipped - 1993 - (Full Album) (пристапено на 3.7.2017)
 „3/4 срце“ (англиски: 3/4 heart) — песна на британската електронска група Блек дог (Black Dog) од 1993 година.YouTube, 3/4 Heart (пристапено на 29.7.2021)
 „Срце од стакло“ (англиски: Heart of glass) — песна на американската рок-група Блонди од 1978 година.YouTube, Blondie - Heart Of Glass (пристапено на 19.3.2017)
 „Исполни го срцето“ (англиски: Fill your heart) — песна на британскиот поп-рок-музичар Дејвид Боуви од 1971 година.YouTube, David Bowie Fill Your Heart (пристапено на 4.5.2017)
 „Во форма на срце“ (англиски: In The Shape of a Heart) — песна на американскиот музичар Џексон Браун (Jackson Browne).YouTube, In The Shape of a Heart (пристапено на 31.10.2017)
 „Не ми го крши срцето“ (англиски: Don't Break My Heart) — песна на белгиската поп-група Ваја Кон Диос (Vaya Con Dios).YouTube, Vaya Con Dios - Don't Break My Heart (посетена на 19.1.2017)
 „Ирско срцебиење“ (англиски: Irish Heartbeat) — музички албум на северноирскиот музичар Ван Морисон и групата Чифтанс (The Chieftains) од 1988 година.Van Morrison and The Chieftains, Irish Heartbeat, Polygram Music, 834 496-2.
 „Отчукувања на срцето“ (англиски: Heartbeats) — песна на канадската музичарка Грајмс (Grimes) од 2011 година.Discogs, Grimes (4) – Halfaxa (пристапено на 24.6.2021)
 „Моето срце чука бум“ (германски: Mein Herz Macht Bum) — песна на германското електронско дуо ДАФ од 1981 година.Dicogs, Deutsch Amerikanische Freundschaft – Alles Ist Gut (пристапено на 23.6.2022)
 „Зголемено срце“ (англиски: Amplified Heart) - албум на британскиот поп-дует Everything But The Girl од 1994 година.YouTube, Everything But the Girl - Amplified Heart (Full Album) (посетена на 19.4.2017)
 „Срцето останува дете“ (англиски: The heart remains a child) - песна на британскиот поп-дует Everything But The Girl од 1996 година.YouTube, Everything But The Girl - Walking Wounded (Full Album) 1996 (посетена на 19.4.2017)
 „Срце“ - песна на југословенската рок-група „ЕКВ“.YouTube, EKV - Srce (посетена на 15.3.2018)
 „Бестрашно срце“ (англиски: Fearless Heart) — песна на американскиот рок-музичар Стив Ерл (Steve Earle) од 1986 година.YouTube, Steve Earle | Guitar Town | Full Album | Vinyl Rip (пристапено на 30.10.2017)
 „Тивко срце“ (англиски: Quiet heart) - песна на австралиската поп-група The Go-Betweens од 1988 година.Discogs, The Go-Betweens – 16 Lovers Lane (пристапено на 15.3.2021)
 „Траги од гуми на моето срце“ (англиски: Skidmarks On My Heart) — песна на американската рок-група Go-Go's од 1981 година.DISCOGS, Go-Go's – Beauty And The Beat (пристапено на 25.10.2022)
 „Срце од злато“ (англиски: Heart of Gold) - песна на американскиот рок-музичар Нил Јанг (Neil Young) од 1972 година.YouTube, Neil Young - Heart of Gold (посетена на 19.1.2017)
 „Во срцето“ (англиски: Into The Heart) — песна на ирската рок-група Ју Ту (U2) од 1981 година.Discogs, U2 – Boy (пристапено на 26.5.2021)
 „Две срца бијат како едно“ (англиски: Two Hearts Beat As One) — песна на ирската рок-група „У2“ од 1983 година.DISCOGS, U2 ‎– War (пристапено на 20.5.2021)
 „Срце од пепелник“ (англиски: Ashtray Heart) - песна на американската рок-група Captain Beefheart & His Magic Band од 1980 година.YouTube, Captain Beefheart - Ashtray Heart (посетено на 3.10.2017)
 „Чекајќи ги срцевите удари“ (англиски: Waiting For The Heartaches) — песна на британската рок-група Корал (The Coral) од 2002 година.Discogs, The Coral - The Coral (пристапено на 14.4.2022)
 „Напуштените градови на срцето“ (англиски: Deserted Cities Of The Heart) — песна на британската рок-група Крим (Cream) од 1968 година.Discogs, Cream (2) ‎– Wheels Of Fire (пристапено на 29.1.2019)
 „Големо весело срце (Против насилството)“ (англиски: Big Gay Heart (Against Violence)) - песна на американската рок-група Лемонхедс (The Lemonheads) од 1993 година.Discogs, The Lemonheads ‎– Come On Feel The Lemonheads (пристапено на 2.9.2020)
 „Го сакав твоето срце“ (англиски: I Wanted Your Heart) - песна на британската рок-група Магазин (Magazine) од 1979 година.DISCOGS, Magazine ‎– Secondhand Daylight (пристапено на 18.3.2018)
 „Јас немам срце“ (англиски: I Ain't Got No Heart) - песна на американската рок-група Мадерс оф инвеншн (The Mothers Of Invention) од 1966 година.Discogs, The Mothers Of Invention ‎– Freak Out! (пристапено на 11.7.2019)
 „Живи срца“ (англиски: Hearts Alive) - песна на американската хеви-метал група Мастодон (Mastodon) од 2004 година.Discogs, Mastodon – Leviathan (пристапено на 28 јануари 2021)
 „Моето срце и реалниот свет“ (англиски: My Heart And The Real World) - песна на американската рок-група Минитмен (Minutemen) од 1984 година.Discogs, Minutemen ‎– Double Nickels On The Dime (пристапено на 22.1.2021)
 „Во моево срце“ (In My Heart) - песна на американскиот музичар Моби (Moby).YouTube, Moby - In My Heart (Official Audio) (пристапено на 17.1.2020)
 „Зошто ми е тешко на срцето?“ (англиски: Why Does My Heart Feel So Bad?) — песна на американскиот музичар Моби (Moby).YouTube, Moby 'Why Does My Heart Feel So Bad?' - Official video (пристапено на 17.1.2020)
 „Вселената во твоето срце“ (српски: Kosmos u tvom srcu) — песна на српската рок-група Обојени програм од 1990 година.YouTube, Obojeni program - Najvažnije je biti zdrav (пристапено на 21.10.2021)
 „Запалени срца“  (англиски: Hearts on Fire) — песна на американскиот кантри-пејач Грем Парсонс (Gram Parsons) од 1974 година.YouTube, Gram Parsons/Emmylou Harris-"Hearts on Fire" from "Grievous Angel" (посетена на 27.3.2020)
 „Ќе те чувам во срцето“ (англиски: I'll Hold You in My Heart (Till I Can Hold You in My Arms)) — песна на Еди Арнолд (Eddy Arnold), Томас Дилбек (Thomas Dilbeck) и Вон Хортон (Vaughn Horton) од 1969 година, во изведба на американскиот рокенрол-пејач Елвис Пресли.AllMusic, Elvis Presley, From Elvis in Memphis (пристапено на 25.1.2018)
 „Слушни ми го срцето“ (англиски: Listen to my heart) - песна на американската панк-рок група Рамоунс (Ramones) од 1976 година.Discogs, Ramones ‎– Ramones (пристапено на 26.2.2021)
 „Согласно моето срце“ (англиски: According To My Heart) - песна на австралиската поп-рок група Рилс (The Reels) од 1981 година.YouTube, The Reels - According To My Heart (1980).flv (пристапено на 28.9.2017)
 „Додека сè уште ми чука срцето“ (англиски: While My Heart Is Still Beating) - песна на британската група Рокси мјузик (Roxy Music) од 1982 година.YouTube, Roxy Music - Avalon (1982) (FULL ALBUM) (пристапено на 18.6.2017)
 „Срце од камен“ (англиски: Heart of Stone) - песна на британската рок-група Ролинг стоунс (Rolling Stones) од 1965 година.YouTube, Rolling Stones Heart Of Stone (посетена на 19.1.2017)
 „Срце на темнината“ (англиски: Heart Of Darkness) — песна на американската рок-музичарка Сид Стро (Syd Straw) од 1989 година.Syd Straw – Surprise (пристапено на 10.4.2023)
 „Земја на срцето“ (англиски: Heartland) — песна на британската рок-група Sisters of Mercy од 1992 година.DISCOGS, The Sisters Of Mercy ‎– Some Girls Wander By Mistake (пристапено на 2.12.2019)
 „Нечие друго срце“ (англиски: Someone Else's Heart) — песна на британската рок-група Сквиз (Squeeze) од 1981 година.YouTube, Squeeze - East Side Story (1981) | FULL ALBUM (пристапено на 31.10.2017)
 „Фабрика за срца“ (англиски: Heart Factory) — песна на американската рок-група Слитер Кини (Sleater Kinney) од 1997 година.YouTube, Sleater Kinney - Dig Me Out (HD) (посетена на 12.5.2017)
 „Завиткај ми го срцето со жешка жица“ (англиски: Hot Wire My Heart) — песна на американската рок-група Соник Јут (Sonic Youth) од 1987 година.Discogs, The Sonic-Youth ‎– Sister (пристапено на 18.7.2019)
 „Скршено срце“ (англиски: Broken Heart) — песна на британската рок-група Spiritualized од 1997 година.Spiritualized®* – Ladies And Gentlemen We Are Floating In Space (пристапено на 12.5.2024)
 „Две срца“ (англиски: Two Hearts) — песна на американскиот рок-музичар Брус Спрингстин од 1980 година.YouTube, Bruce Springsteen - The River [1980] - Full Album (пристапено на 30.10.2017)
 „Гладно срце“ (англиски: Hungry Heart) — песна на Брус Спрингстин од 1980 година.
 Срце (англиски: Heart) — американска рок-група.heart-music.com (посетена на 7.2.2016)
 „Земја на срцето“ (англиски: Heartland) — песна на британската електронска група The The од 1986 година.Discogs, The The – Infected (пристапено на 23.3.2021)
 „Влажно срце“ (англиски: Wet Heart) — песна на американската рок-група Тин вајт роуп (Thin White Rope) од 1987 година.Discogs, Thin White Rope – Moonhead (пристапено на 17.4.2024)
 „Твоето срце надвор“ (англиски: Your Heart Out) — песна на британската рок-група Фол од 1979 година.Discogs, The Fall ‎– Dragnet (пристапено на 8.10.2020)
 „Отвори го срцето“ (англиски: Open Your Heart) — песна на британската поп-група Хјуман Лиг (Human League) од 1981 година.YouTube, The Human League- Dare (Full LP 1080p) 1981 (пристапено на 25.10.2017)
 „Срце“ (англиски: Heart) — песна на американската поп-пејачка Нене Чери (Neneh Cherry) од 1989 година.YouTube, Neneh Cherry - Heart (посетена на 15.11.2016)
 „Некаде на дното од срцето“ (српски: Negdje na dnu srca) - песна на српскиот поп-пејач Здравко Чолиќ од 1990 година.YouTube, Zdravko Colic - Negdje na dnu srca - (Audio 1990) (пристапено на 22.10.2019)
 „Две срца“ (англиски: Two Hearts) — песна на американската рок-група The Jayhawks од 1994 година.Discogs, The Jayhawks ‎– Tomorrow The Green Grass (пристапено на 15.10.2021)
 „Мрсно срце“ (англиски: Greasy Heart) — песна на американската рок-група Jefferson Airplane од 1968 година.Discogs, Jefferson Airplane – Crown Of Creation, (пристапено на 24.12.2022)
 „Срце и душа“ (англиски: Heart and Soul) - песна на британската рок-група Џој дивижн (Joy Division) од 1980 година.DISCOGS, Joy Division ‎– Closer (пристапено на 7.1.2021)
 „Војна меѓу срцата“ (англиски: War Of The Hearts) - песна на британската поп-пејачка Шаде (Sade) од 1985 година.DISCOGS, Sade ‎– Promise (пристапено на 25.8.2019)

Срцето како тема во филмот
 „Храбро срце“ (Brave Heart) - американски филм од 1995 година, во режија на Мел Гибсон.„Храбро срце“, Антена, број 877, 17.4.2015, стр. 15.„Храбро срце“, Антена, број 899, 18.9.2015, стр. 13.

 Наводи 


Категорија:Крвоток