Источен Тимор

{{Инфокутија за држава
|native_name              = Repúblika Demokrátika Timór Lorosa'eRepública Democrática de Timor-Leste
|conventional_long_name   = Демократска Република Источен Тимор
|common_name              = Источен Тимор
|demonym                  = Источентиморец
|image_flag               = Flag of East Timor.svg
|image_coat               = Coat of arms of East Timor.svg
|image_map                = LocationEastTimor.svg
|national_motto           = "Unidade, Acção, Progresso"(португалски)("Единство, Дејство, Напредок")
|national_anthem          = (преведено: Татковина)
|official_languages       = тетум и португалски1</td></tr>Работни јазицииндонезиски и англиски 
|capital                  = Дили
|latd=8 |latm=34 |latNS=S |longd=125 |longm=34 |longEW=E
|largest_city             = Дили
|government_type          = Парламентарна република
|leader_title1            = Претседател
|leader_title2            = Премиер
|leader_name1             = José Ramos-Horta
|leader_name2             = Таур Матан Руак
|area_rank                = 159-та
|area_magnitude           = 
|area_km2                 = 14.874 
|area_sq_mi               = 5.743 
|percent_water            = н/п
|population_estimate      = 1.134.000
|population_estimate_year = 2009
|population_estimate_rank = 155-та
|population_census        = 
|population_census_year   = 
|population_density_km2   = 76.2
|population_density_sq_mi = 197.4 
|population_density_rank  = 132-ра
|GDP_PPP                  = $2.522 милијарди
|GDP_PPP_rank             =
|GDP_PPP_year             = 2008
|GDP_PPP_per_capita       = $2,368
|GDP_PPP_per_capita_rank  = 
|GDP_nominal              = $499 милиони
|GDP_nominal_year         = 2008
|GDP_nominal_per_capita   = $468
|sovereignty_type         = Независност
|sovereignty_note         = од Португалија, Индонезија²
|established_event1       = Основан
|established_event2       = Објавена
|established_event3       = Признат
|established_date1        = 1702
|established_date2        = 28 ноември 1975
|established_date3        =20 мај 2002
|HDI_year                 = 2013
|HDI_change               = increase 
|HDI                      = 0.620 
|HDI_ref                  = 
|HDI_rank                 = 128ма
|FSI                      = 94.9
|FSI_year                 = 2007
|FSI_rank                 = 20-та
|FSI_category             = низок
|currency                 = Долар³
|currency_code            = USD
|country_code             = 
|time_zone                = 
|utc_offset               = +9
|time_zone_DST            = 
|utc_offset_DST           = 
|drives_on                    = лево
|cctld                    = .tl 4
|calling_code             = +670
|footnote1                = уште 15 „национални јазици“ се признати според уставот.
|footnote2                = Индонезија го окупирала Источен Тимор на 7 декември 1975 и го напуштила во 1999.
|footnote3                = Сентавосите се исто така во употреба.
|footnote4                = .tp се напуштил.
}}
Источен Тимор, се среќава и како Тимор-Лешт (, изговор: [tiˈmoɾ ˈlɛʃtɨ]) (тетум: Timór Lorosa'e) или официјално Демократска Република Источен Тимор () — островска држава во Југоисточна Азија и северна Океанија. Државата го зазема источниот дел од островот Тимор и блиските острови Атауро, Јако и ексклавата Оекуси-Амбено. Источен Тимор спаѓа во помалите држави во светот со 15.410 км2 mne.gov.tl и е 640 км оддалечена од Дарвин, Австралија.

Источен Тимор бил колонизиран од Португалија во 16 век и бил познат како Португалски Тимор сè додека Португалија ја деколонизирала државата. Во 1975 година Источен Тимор прогласил независност, но набрзо Индонезија ја окупирала државата и ја прогласила за своја 27. покраина. Во 1999 година, Индонезија во ООН ја повлекла контролата на источниот дел од островот и станала првата нова држава во 21 век на 20 мај 2002. Источен Тимор е една од двете држави во Азија каде католицизмот е доминантна религија, другата е Филипини.

Економијата на Источен Тимор е со среден растWorld Bank Country Groups, 2007 Државата сè уште страна од последиците од војната за независност против Индонезија, што ја оштетила инфраструктурата и протерала голем број население.

 Потекло на поимот 
Името „Тимор“ потекнува од индонезискиот и малајскиот збор за исток — тимур, кој подоцна на португалски бил прифатен како Тимор. Леште пак е португалскиот збор за исток. Официјалното име на државата според нејзиниот устав е Демократска Република Источен Тимор или на португалски República Democrática de Timor-Leste. Во Индонезија државата се вика Тимор Тимур или скратено ТимТим, но денес оваа кратенка ретко се користи. Денес, името Тимор-Леште сѐ почесто се користи во Индонезија.

 Историја 

 Географија и клима 

 Политички систем 

На чело на државата е претседателот на Источен Тимор кој е избран на избори за петгодишен мандат. Иако неговата улога во политичкиот живот на државата е симболична, претседателот има право на вето за некои законодавни акти. По изборите, претседателот го назначува водачот на најголемата моментална политичка партија или коалиција за премиер на Источен Тимор. Како претседател на владата, премиерот е и претседател на државниот совет или кабинетот на министри.

Еднодомниот парламент на Источен Тимот е националното собрание на Источен Тимот, чии членови се избрани на избори за мандат од пет години. Бројот на пратенички места варира од минимум 52 до максимум 64 места, иако денес има осумдесет и осум пратеници во тиморското собрание. Уставот на Источен Тимор е создаден по моделот на уставот на Португалија и државата сè уште е во фаза на целосно оформување на администрацијата и владините институции.

 Административна поделба 

мини|десно|300п|Карта на окрузите во Источен Тимор
Источен Тимор се дели на 13 окрузи.Податоците за населението се водат според пописот од 2004 г. и проценките од 2008 г. на Националната статистичка управа на Тимор-Леште: Предносни табели на окрузите   Окрузите потоа се поделени на подокрузи, а тие пак, на сукоа.

  Округ Површина(км2)  Домаќинства  Население(2004)  Население(2008)проценка  Густинажит/км2Густината се однесува на состојбата на населението според пописот во 2004 г. 1  Ајлеу         52,0 2  Ајнару         65,8 3  Баукау         67,2 4  Бобонару         60,7 5  Викеке         36,6 6  Дили         466,5 7  Ермера         138,3 8  Кова Лима         43,1 9  Лаутен         32,9 10  Ликиса         101,0 11  Манатуту         21,5 12  Мануфахи         33,9 13  Окуси         70,5

Во 2003 г. претрпиле промена границите помеѓу Кова Лима и Ајнару и помеѓу Баукау и Викеке.

 Стопанство 

 Население, јазик и религија 

Религија

 Култура 

 Наводи 

 Поврзано 
 Дили
 Тетум
 Тимор

 Надворешни врски 

Влада
 Timor-Leste Владин портал на Источен Тимор  
 Шеф на држава и кабинет на министри 
 Општо

 Источен Тимор на UVB 

Категорија:Источен Тимор
Категорија:Држави во Азија
Категорија:Републики
Категорија:Поранешни колонии на Португалија
Категорија:Островски земји
Категорија:Држави и територии настанати во 2002 година