Црн дроб

Црн дроб (латински: hepar) или црн џигер — најголемата жлезда кај цицачите. Тежи околу 2 кг. Сместен е на десната страна од стомачната празнина, под дијафрагмата. Се состои од лев и десен резен. Во десниот резен е сместено жолчното ќесе.

 Структура 
Црниот дроб е црвено-кафеав орган во облик на клин со два лобуси со нееднаква големина и форма. Човечкиот црн дроб обично тежи приближно 1,5 kg и има ширина од околу 15 cm. Постои значителна варијација во големината помеѓу поединците, при што стандардниот референтен опсег за мажи е 970-1.860 g  и за жени 600-1,770 g . Тоа е и најтешкиот внатрешен орган и најголемата жлезда во човечкото тело. Сместено во десниот хипохондриум, епигастриумот и досега до лев хипохондриум  на абдоминалната празнина, лежи веднаш под дијафрагмата, десно од желудникот и над жолчното кесе.

 Физиологија 
Црниот дроб е и жлезда со најголем број функции, над 500. Некои од поважните се:

 Метаболична: регулација на нивото на шеќер во крвта, претворање на амонијакот во уреа, претворање на провитаминот A во витамин A итн.
 Одбранбена: Формирање на одбранбени белковини, синтеза на коагулативните фактори, фагоцитоза на стари клетки итн.
 Детоксикативна: неутрализација или елиминација на течни или отровни материи, најголем дел од никотинот се детоксицира во црниот дроб.
 Депонирање на: гликоген (околу 20%), витамините A, PP, B-12, K, фолна киселина, крв, бакар и железо
ја создава жолчката за варење на мастите,
помага во одржувањето на нивото на шеќерот во крвта,
создава крвни белковини,
го помага згрутчувањето на крвта,
го контролира создавањето и размножувањето на крвните зрнца,
ги складира витамините,
ги отстранува отровите,
ја складира енергијата,
создава топлина и 
уништува микроорганизми
системот за варење.

 Васкуларизација 
Црниот дроб добива двојно снабдување со крв од хепаталната портална вена и хепаталните артерии. Хепаталната портална вена обезбедува околу 75% од снабдувањето со крв на црниот дроб и носи венска крв исцедена од слезината, гастроинтестиналниот тракт и панкреас. Хепаталните артерии го снабдуваат црниот дроб со артериска крв богата со кислород, со што ја опфаќа преостанатата четвртина од неговиот проток на крв. Кислородот се обезбедува од двата извора; околу половина од побарувачката на кислород на црниот дроб се задоволува од хепаталната портална вена, а половина од хепаталните артерии. Хепаталната артерија има и алфа- и бета-адренергични приемници; затоа, протокот низ артеријата е контролиран, делумно, од спланхничните нерви на автономниот нервен систем.

Наводи


Категорија:Органи
Категорија:Систем за варење