Akkermansia muciniphila

Akkermansia muciniphila, insan bağırsak mikrobiyotasında "kilit tür" olarak tanımlanan, metabolik sağlık ve bağışıklık sistemi üzerinde belirleyici etkilere sahip yeni nesil bir bakteridir. Zayıf, insülin duyarlılığı yüksek ve metabolik olarak sağlıklı bireylerde daha bol bulunduğu; obezite ve tip 2 diyabet gibi durumlarda ise belirgin şekilde azaldığı gösterilmiştir.

Akkermansia Muciniphila Nedir? 

Akkermansia muciniphila, Gram-negatif, anaerobik ve müsin tabakasında yaşayan bir bağırsak bakterisidir. "Muciniphila" ifadesi Latince "müsin seven" anlamına gelir ve bu bakterinin bağırsak duvarını kaplayan koruyucu mukus tabakasını ana besin kaynağı olarak kullandığını anlatır.

•        Sağlıklı bireylerde toplam bağırsak mikrobiyotasının yaklaşık %1–5’ini oluştururken, metabolik bozulmalarda bu oran %0,5’in altına düşebilmektedir.

•        Müsin tabakasını tüketirken aynı zamanda goblet hücrelerini daha fazla müsin üretmeye teşvik ettiği, böylece bağırsak bariyerinin sürekli yenilenmesine katkıda bulunduğu gösterilmiştir.

Bu benzersiz döngü, bağırsak bariyerini adeta "otomatik yenilenen" bir savunma hattına dönüştürür.

Akkermansia Muciniphila Ne İşe Yarar?

Akkermansia muciniphila’nın etkileri yalnızca sindirimle sınırlı değildir; bağırsak bariyerinden metabolik dengeye, bağışıklık sisteminden beyin-bağırsak eksenine kadar geniş bir yelpazeye yayılır.

1. Bağırsak Bariyerini Güçlendirir

•        Müsin tabakasını yenileyerek bağırsak geçirgenliğini azaltır, "sızdıran bağırsak" olarak bilinen tabloya karşı koruma sağlar.

•        Müsin metabolizması sonucu üretilen kısa zincirli yağ asitleri, özellikle butirat, bağırsak epitel hücreleri için enerji kaynağıdır ve inflamasyonu baskılar.

2. Obezite ve Kilo Kontrolüne Yardımcı Olur

•        Çalışmalar, Akkermansia düzeyi yüksek bireylerin daha düşük yağ kütlesi ve daha iyi metabolik profile sahip olduğunu göstermektedir.

•        İnsanlarda yapılan bir klinik çalışmada, 3 aylık Akkermansia takviyesinin vücut ağırlığı, yağ kütlesi ve bel/kalça çevresinde azalma ile ilişkili olduğu bildirilmiştir.

3. Kan Şekeri ve İnsülin Duyarlılığını İyileştirir

•        Akkermansia takviyesiyle açlık insülin seviyelerinde düşüş ve insülin duyarlılığında artış gözlenmiştir.

•        SCFA üretimi, safra asidi metabolizması ve bağırsak bariyeri bütünlüğü üzerinden glukoz metabolizması üzerinde dolaylı ve doğrudan etkiler gösterir.     

4. Bağışıklık Sistemini Modüle Eder

•        Bağırsak mukozasıyla yakın teması sayesinde bağışıklık hücrelerini dengeli bir yanıt vermeye "eğitir", kronik düşük dereceli inflamasyonu azaltmaya yardımcı olur.

•        Bağışıklık ve metabolizma arasındaki köprüyü güçlendirerek hem enfeksiyonlara hem de kronik hastalıklara karşı daha dengeli bir savunma yanıtı destekler.

5. Kalp-Damar ve Beyin Sağlığını Destekler

•        Kolesterol ve trigliserid düzeylerinin iyileşmesiyle ateroskleroz risk faktörlerinde azalma gözlenmiştir.

•        Akkermansia’nın kısa zincirli yağ asitleri, safra asitleri ve GABA gibi nöroaktif bileşenler üzerindeki etkileri, bağırsak-beyin ekseninde de rol oynadığını göstermektedir.

Akkermansia Muciniphila Nelerde Bulunur?

Akkermansia, doğru "beslendiğinde" hızla çoğalan, yanlış ortamda ise sessizce kaybolan bir bakteridir. Beslenme ve yaşam tarzı ile bu türü desteklemek mümkündür.

•        Kırmızı–mor polifenoller: Nar, yaban mersini, siyah üzüm, böğürtlen ve benzeri polifenol zengini gıdalar Akkermansia ile olumlu ilişki göstermektedir.

•        Prebiyotik lifler: Hindiba kökü, yer elması, kuşkonmaz, sarımsak, pırasa gibi inülin içeriği yüksek gıdalar müsin katmanını ve Akkermansia’yı destekler.

•        Omega-3 yağ asitleri: Balık yağı ve yağlı balık tüketimi, genel mikrobiyota dengesini iyileştirerek Akkermansia için elverişli bir ortam oluşturabilir.

•        Yeşil çay ve bitkisel antioksidanlar: Polifenol ve kateşin içeriğiyle Akkermansia dahil pek çok faydalı bakteri için destekleyici etki sağlar.

•        Düşük şeker ve işlenmiş gıda: Rafine şeker ve ultra işlenmiş gıdalar, hem bariyeri hem de Akkermansia yoğunluğunu olumsuz etkileyebilir.

Ali Rıza Akın ve Akkermansia Araştırmalarının Derinliği

Ali Rıza Akın, 25 yılı aşkın süredir mikrobiyota ve yeni nesil probiyotikler üzerine çalışan, çalışmalarını Silikon Vadisi merkezli uluslararası bir yapıda sürdüren bir bilim insanıdır. Akın, Akkermansia muciniphila ve diğer yeni nesil bakteriler üzerine odaklanan Next-Microbiome şirketinin kurucusu ve baş bilim insanı (CSO) olarak görev yapmaktadır.

•        Yeni nesil bakteri keşifleri: Dünyada yeni nesil probiyotikler alanında öne çıkan Akkermansia ve Christensenella gibi bakteriler üzerinde sistemler geliştirdiği ve çok sayıda yeni suşu tanımlamaya katkı sunduğu belirtilmektedir.

•        SIMS teknolojisi (Stool inVivo Mimicking System): İnsan bağırsak sistemini vücut dışında taklit eden bu modelle farklı besinlerin ve prebiyotiklerin mikrobiyota, özellikle de Akkermansia üzerindeki etkileri laboratuvar ortamında incelenebilmektedir.

•        Metabolik hastalıklar ve patentler: Akkermansia gibi yeni nesil bakterilerle metabolik hastalıkların (obezite, insülin direnci vb.) yönetimine yönelik uluslararası patentli çalışmalar yürüttüğü bildirilmiştir.   

Akın’ın vizyoner hedeflerinden biri de, çoklu yeni nesil probiyotik suşlarını bir arada kullanarak klasik fekal transplantasyon gibi riskli uygulamalara daha güvenli ve standardize alternatifler geliştirmektir.

Next-Microbiome Ürünleri: Probiome-NOVO ve Boost Synergy GLP-1

Next-Microbiome, Ali Rıza Akın liderliğinde yeni nesil probiyotik ve prebiyotik formülasyonlar geliştiren uluslararası bir Ar-Ge şirketidir. Şirket, hem Türkiye’de hem de ABD’de Akkermansia merkezli ürünler sunmaktadır.

Türkiye: Probiome-NOVO

•        Probiome-NOVO, yeni nesil probiyotik Akkermansia muciniphila başta olmak üzere, Lactobacillus ve Bifidobacterium türleri ile prebiyotik içerik kombinasyonu sunan çiğnenebilir bir formdur.

•        Ürün; ağız mikrobiyotası ve bağırsak mikrobiyotasını birlikte hedefleyerek, bariyer bütünlüğü ve metabolik dengeyi desteklemeyi amaçlamaktadır.

ABD: Boost Synergy GLP-1

•        Boost Synergy GLP-1, iştah kontrolü ve metabolik denge için önemli olan GLP-1 hormonunun doğal üretimini desteklemeye yönelik probiyotik, prebiyotik ve botanik bileşenleri bir araya getiren bir formülasyon olarak tanımlanmaktadır.

•        Ürün, özellikle kilo yönetimi, iştah ve açlık krizlerinin kontrol altına alınması gibi alanlarda mikrobiyota temelli, "akıllı" bir destek sunmayı hedefler.

“Bakterin Kadar Yaşa” Felsefesi

Next-Microbiome, Ali Rıza Akın’ın "bakterin kadar yaşa" yaklaşımından yola çıkarak, modern bilim ile geleneksel bitkisel bileşenleri birleştiren formüller geliştirmektedir. Akkermansia muciniphila gibi yeni nesil bakterilerin günlük yaşama entegre edilmesi, bağırsak bariyerini güçlendiren, metabolizmayı dengeleyen ve bağışıklık sistemini “akıllı” şekilde eğiten bir sağlık stratejisi sunar.

Bu perspektifle, Probiome-NOVO ve Boost Synergy GLP-1 gibi ürünler, yalnızca takviye değil; mikrobiyotayı kişiselleştirilmiş bir şekilde şekillendirmeyi hedefleyen bilimsel çözümler olarak konumlanmaktadır.