28 идым

28 идым (28 сентябрь) — григориан кечышот почеш идалыкын 271-ше (кужемдыме ийлаште — 272-шо) кечыже. Идалык пытыме марте 94 кече кодеш.

 Пайрем да памятный дате-влак 
 — Атом йӧнозанлык пашаеҥын пайремышт палемдалтеш. 

 Лӱмгече 
Идым тылзын коло кандашымше кечынже шке лӱмгечыштым Никита, Порфирий, Степан да Федот-влак палемдат.

 Событий-влак 
Тугак ончо: :Категорий:Идым тылзын 28 кечысе событий-влак
 1618 — Брӱссел олаште икымше ломбардым почыныт.
 1864 — Лондонышто икымше Интернационал пашам ышташ тӱҥалын.
 1953 — КПСС ЦК-ан икымше секретарьжылан Никита Хрущёвым сайленыт.
 1994 — «Эстония» лӱман пуш вӱд йымак каен.

 Шочыныт 
Тугак ончо: :Категорий:Идым тылзын 28 кечынже шочшо-влак
 1929 — Александр Акимович Чеботкин, балетмейстер, Марий республикысе сымыктышын сулло пашаеҥже. Курыкмарий кундем Кого Шапкила ялыште шочын. Козьмодемьянск оласе куштышо ансамбльын вуйлатышыжлан тыршыме годым, тудын коллективше Россий кӱкшытысӧ таҥасымаште лауреат лӱмым сулен. Умбакыже уста куштызым балетыш, а вара кугыжаныш ансамбльышкат ӱжыныт. 17 ий Александр Акимович «Эрвел» калык ансамбльын балетмейстерже лийын. А 1990-ше ий гыч Марий кугыжаныш педагогике институт пеленсе «Марий сем» фольклор ансамбльым вуйлаташ шогалын. «Марий калык куштымаш» да «Курыкмарий калык куштымаш» книга-влакын авторжо.
 1946 — Зинаида Ермакова, марий серызе, почеламутчо, туныктышо, Россий Серызе-влак ушемын йыжъеҥже (2007), Марий Эл Республикын сулло туныктышыжо (1988).
 1958 — Виталий Николаевич Люстров, семлызе. Тудо Маскасола кундем Шаплак ялыште шочын-кушкын. Но паша корныжо Моско олашке наҥгаен. Ятыр ий тушто пашам ышта да сем аланыште кугу деч кугу кӱкшытым айла. 
 1968 — Тамара Викторовна Дмитриева, балетмейстерже да тӱвыра пашаеҥ, Марий Элын сулло тӱвыра пашаеҥже палемда, Олык Ипай лӱмеш кугыжаныш премийын лауреатше. 1991-ше ийыште тудо «Эрвел марий» ансамбльым чумырен да шкеак вуйлаташ шогалын, а 10 ий гыч калык усталык рӱдерын вуйлатышыже лийын. Ятыр пособийын да книган авторжо. 2003-шо ийыште калык костюм фестивальым эртарымыжлан кугыжаныш премий дене палемдалтын.

 Коленыт 
Тугак ончо: :Категорий:Идым тылзын 28 кечынже колышо-влак

 Калык пале 
 Никитан кечыже. Сонарзе-влак тиде кечын эҥер да ер воктене коштыныт, кайыккомбым эскереныт да лӱеныт. Калык ой почеш ты кечын кечывалвелыш пытартыш кайыккомбо кашта чоҥешта.

Категорий:28 идым