15 теле

15 теле (15 декабрь) — григориан кечышот почеш идалыкын 349-ше (кужемдыме ийлаште — 350-ше) кечыже. Идалык пытыме марте 16 кече кодеш.

 Пайрем да памятный дате-влак 
  — кугыжаныш кече.
  — Российысе ВВС-ын радиотехнический войскажым ыштыме кече. (1951 ий).
  — профессионал пашаштым шуктымо годым ӱмыр лугыч лийше журналист-влакым шарныме кече.
  — суд пашаеҥ-влакын кечышт.

 Лӱмгече 
 Католик лӱм-влак: Валерьян, Мария, Цилина.
 Танле лӱм-влак: Аввакум, Андрей, Афанасий, Владимир, Елена, Иван, Константин, Маргарита, Мария, Матвей, Николай, Сергей, Степан, Тамара.
 Событий-влак 
Тугак ончо: :Категорий:Теле тылзын 15 кечысе событий-влак
 1875 ий — Жюль Вернын «Таинственный остров» романже ош тÿням ужын. 
 1923 ий — Чехийыште «Шкода» машинан эмблемыжым пеҥгыдемдыме.
 1966 ий — Сатурнын спутникшым – Янусым почмо. Мо оҥайже, тиде спутник ныл ийлан ик гана вес тыгаяк спутник Эпиметей дене орбитышт дене вашталтыт. 
 1970 ий — «Венера-7» советысе планет-влак кокласе станций Венера планетыште шинчын. Историйыште икымше гана Мланде гыч вес планетыш космический аппаратым шынден кертыныт. 
 Марий тӱняште 
 1838 ий — У Роҥго кундемысе Ронго селасе кыдалаш школым почыныт.
 1991 ий — Морко кундемысе 7-ше номеран йочасадым почыныт. 

 Шочыныт 
Тугак ончо: :Категорий:Теле тылзын 15 кечынже шочшо-влак
 1935 ий — Ведерников, Николай Иванович, сӱретче да скульптор, Марий Эл Республикысе сымыктышын сулло пашаеҥже шочын. Марий Тӱрек кундемысе Шурьял гыч. Николай Иванович Йошкар-Олан тӱҥ сӱретчыжлан 21 ий ыштен. Тудын пашаже-влак Россий да йот элласе ончерлаште лийыныт. Ик эн кугу пашажлан сарзе чап мемориалым шотлаш лиеш. Марий Республик кугыжаныш премийын лауреатше.
 1955 ий – Александр Иванович Беляев, марий мурызо, опер артист, Марий Эл Республикын сулло артистше. Шернур кундем Тамшэҥер ялыште шочын. Эрик Сапаев лӱмеш марий кугыжаныш опер да балет театрыште ятыр ий пашам ышта.
 1967 ий — Ильина, Надежда Дмитриевна, туныктыш пашаеҥ, почеламутчо. Шкеже тудо Советский вел гыч, но паша корныжо Юлсер кундемысе Карай кыдалаш школ дене кылдалтын. 1990-ше ийыште тудо марий йылме да литератур урокым вӱдаш тӱҥалын. Сылнымут аланыштат кугу пагалымашым сулен: почеламут сборникшат савыкталт лектын. 
 1968 ий — Очеева, Надежда Степановна, туныктыш пашаеҥ. Поранча кундем Олор ялын ӱдыржӧ. 1992-шо ий гычак Усола кыдалаш школышто марий йылме да литературым туныкташ тӱҥалын. 2006-шо ийыште туныктышо-влак коклаште эртаралтше конкурсышто сеҥышыш лектын. Россий Федерацийын эн сай туныктышыжо лӱм дене палемдалтын.

 Коленыт 
Тугак ончо: :Категорий:Теле тылзын 15 кечынже колышо-влак

 Калык пале 
Танле календарь почеш Аввакумын кечыже. 
 Шнуй Аввакум деч омо укелык деч утлаш, йочалан ласкан малаш йодын кумалыныт. 
 Тидын дене кылдалтше моткоч оҥай йÿлам эртареныт: пычкемышалтмек, изи азам чыве вÿташ луктыныт, шинчавочмым чыве ÿмбак луктыныт да у вургемым чиктен, мöҥгö пуртеныт. 
 Игечымат онченыт, тиде кечын лум шуко кия гын, шудо кӱжгӧ лиеш. 


Категорий:15 теле