Ny hevi-pivavahana momba ny fandroana

Ny Fandroana na Firavoravoana amin'ny Taom-baovao fanaon'Imerina dia tena fetim-pivavahana. Hatramin'izao dia tsy mbola niharihary loatra izany hevitra izany, na ny tompon-tany na ny vahiny dia samy tsy nahalala izany loatra.

Ny voalazan'ny lovan-tsofina sy ny tantara ny amin'ny niandohan'ny Fandroana, dia tsy ampy hanazavana ny tena hevitr'ity fety ity.

Fety roa maro sosona ny Fandroana, samy manao tsindry lany, ao ny fetin'ny fambolena, ny fivavahana amin'ny razana, ny hevi-dravina momba  ny fanandroana sy ny sikidy,...

Nifangaro fatratra loatra ny zavatra momba ny fivavahana sy ny fiainam-bahoaka tamin'ny fomban'ny Ntaolo Malagasy, hany ka sarotra avahana.

Hevi-pinoana fa tsy fitsimbinana ny haren'ny tany no fototry ny fandrarana sy ny fadifady natao talohan'ny andro firavoravoana momba ny famonoam-biby sy ny fihinan-drà...

Fanadiovana no tena fototry ny zavatra telo izay miasa indrindra aminin'ny tapany aloha amin'ny fety, dia rano sy afo ary ra.

Ny fandroan'Andriana, izay ihavian'ny anarana, dia tsy tena votoatin'ny fety araka ny iheveran'ny olona azy mandrakariva akory.

Ny fisasana sy ny fafy rano momba ny fandroana dia fomba masina. Ny anton'ny fanaovana azy ireny dia ny mba hanaisotra: loto sy ny fondro tamin'ny taona lasa sy mba ho fiomanana amin'ny fandiavana ny taom-baovao.

Ny afon'Arendrina arehitra amin'ny takariva mialoha, dia tsy famantarana enti-kilaza ny fety amin'ny mponina eto Imerina fotsiny, tahaka ny iheveran'ny olona azy akory. Tsy ho fanehoam-pifaliana fotsiny, araka ny iheveran'ny sasany azy koa izy ireny, fa ny zavatra mpanadio sy mpandevona ny ratsy.

Ny ra izay afafy eo an-joro firarazanana sy amin'ny varavarana ary atentina amin'ny faritra sasany amin'ny tena, dia fanadiovana sy fiarovana amin'ny ratsy.

Tsy azo itompoana fa avy amin'ny Jiosy, na firenena semetika araka ny hevitry ny mpanoratra sasany izany fanao izany.

Ny omby marobe izay vonoina amin'ny Fandroana, dia sorona sy fanati-pivavahana. Ny hevitra momba ny fialan-diana, dia vao zavatra nisy. Hay taty aoriana, tamin'ny hevi-pivavahana fototra niorenan'ny fihinanan-kena.

Ny fanaterana olona ho sorona, na dia mahalankalana aza, dia natao taty Imerina ihany.

Ny Jaka hanina amin'ny Fandroana, dia tena fampiraisana ny olona mpiray finoana sy ny mpiara-monina. Ny fivavahan'ny maty sy ny velona, ny an'ny mpiray fianakavina sy ny an'ny foko samy hafa dia voatanan'ny jaka.

Sarotra tohanana ny hevitra milaza ny <<firaisana masina>> an'ny fandroana ho avy amin'ny Hay karazam-pinoana sy fivavahana atao hoe: "Totémisme".

Tokony ho misy mihitsy fetin'ny santa-bokatra teto Imerina fahiny fahagola.

Ny fivavahana amin'ny Razana no tena votoatin'ny andro firavoravoan'ny Fandroana. Io no fototra, fa ny fomba samy hafa sy ny lalao isan-karazany dia mpanotrona manaraka ihany.

Fitiavana no tokony ho loharano miteraka ny fivavahana amin'ny Razana tamin'ny Merina, fa tsy mba tahotra loatra.

Ny raharahan'nh fisoronana tamin'ny Malagasy dia tsy mba voarindra ara-dàlana; nefa nisy ihanh karazam-pisoronana nifandovana, ary ny mpanjaka no mpisoronabe.

C.RAZAFIMINO. 

(Faneva lah. 5 Jolay.1928)

 LOHARANO 
1https://www.tiatanindrazana.mg/kolontsaina/fandroana-2021-teny-ambohimanga-nangataham-pitahiana-hahazoana-fahasalamana-48352.php

2.Fandroana