Fahalalahan-gazety

Ny fahalalahan-gazety https://mg.globalvoices.org/2024/05/06/169516/dia zo fototra demokratika miantoka fa afaka mamoaka vaovao, maneho hevitra, ary mitatitra zava-misy tsy misy sakana, na tsindry, na fanerena avy amin’ny fanjakana na hery ivelany hafa ny mpanao gazetyhttps://mg.globalvoices.org/2024/10/19/169768/ sy ny fampitam-baovao, ary ny olom-pirenena amin’ny ankapobeny. Izy io dia anisan’ny zo fototra arovan’ny lalàna iraisam-pirenena sy ny lalàmpanorenana any amin’ny firenena maro.

 Zava-dehibe sy anjara toerana 
Ny fahalalahan-gazety dia singa fototra amin’ny:

 Fanamafisana ny demokrasia
 Fanenjehana ny kolikoly
 Fanomezana vaovao marina ho an’ny vahoaka
 Fanajana ny zo haneho hevitra
 Fanaraha-maso ny fahefana sy ny rafitra ara-politika

 Lalàna manohana azy 
Maro ny firenena manana lalàna miaro ny fahalalahan-gazety, izay ahitana:

 Zo hamoaka vaovao sy hevitrahttps://mg.globalvoices.org/2024/11/27/172629/
 Zo tsy hivoaka an-tery loharanom-baovao
 Zo tsy ho voasivana mialoha ny asa fanaovan-gazety

Eo amin'ny sehatra iraisam-pirenena, ny Didy Iraisam-pirenena momba ny Zon'Olombelona (DIDZ), andininy faha-19, dia miaro manokana ny fahalalahan-gazety sy ny fahalalahana maneho hevitra.

 Sakantsakana mahazatra 
Na dia eo aza izany fiarovana izany, mbola maro amin’ny faritra sy firenena maneran-tany no miaina:

 Fanivànana sy sivana mialoha (censure)
 Fanalam-baraka na famoretana ara-politika
 Fanakatonana haino aman-jery
 Fampiasana herisetra sy fanenjehana mpanao gazety
 Fanosihosena amin’ny alalan’ny lalàna momba ny “filaminam-bahoaka” na “fiarovam-pirenena”

 Fahalalahan-gazety maneran-tany 
Ny Reporters Without Borders (RSF) dia manome isa isan-taona amin’ny fahalalahan-gazety https://mg.globalvoices.org/2024/07/17/170716/manerana an'izao tontolo izao amin'ny alalan'ny Tondro iraisam-pirenena momba ny Fahalalahan-gazety. Ao amin’ity tatitra ity no azo jerena hoe manao ahoana ny fahafahan’ny mpanao gazety miasa tsy misy sakana ara-politika, ara-pitsarana, ara-tsosialy, na ara-toekarena.

 Fahalalahan-gazety eto Madagasikara 
Eto Madagasikara, araka ny lalàna dia ekena ny fahalalahan-gazety, saingy miankina amin’ny toe-draharaha ara-politika sy ara-tsosialy ny ahafahana manatanteraka azy. Maro ny fitarainana momba ny fanivànana sy fanenjehana mpanao gazety ary ny fifehezan'ny fanjakana amin'ny haino aman-jery sasany.

 Jereo koa 
 Zo haneho hevitra
 Lalànan’ny fampitam-baovao
 Sivana
 Mpanao gazety sy zon’izy ireo
 Demokrasia sy zon’olombelona
 Gaëlle Borgia