Apôlôjetika

Ny apôlôjetika dia sehatra sy taranja fandalinana ao amin' ny teôlôjia sy ny filôzôfia ary ny literatiora izay iarovana amin' ny fomba mirindra ny foto-pampianarana amin' ny alalan' ny fandresen-dahatra sy ny lahateny maty paika. Antsoina hoe "apôlôjista" na "apôlôjeta" (io teny farany io no mahakasika kokoa ny fivavahana) ny mpanoratra mandray anjara amin' io fomba fiarovana io. Nantsoina hoe "apôlôjista kristiana" ny mpanoratra kristiana voalohany (manodidina ny taona 120–220) izay niaro ny finoany amin' ny mpitsikera sy nanolotra ny finoany amin' ny olon-kafa. Amin' ny fampiasana io teny io amin' izao taonjato faha-21 izao, ny apôlôjetika dia matetika dia adihevitra momba ny fivavahana sy ny teôlôjia.

Avy amin' ny teny grika taloha hoe ἀπολογία / apologia ilay teny, izay midika hoe "fanamarinana, fiarovana (amin' ny fanakianana)".

Anisan' ny fampiasana voalohany an' io teny io ny Apôlôjian' i Sôkraty nataon' i Platôna (grika: Πλάτωνος Ἀπολογία Σωκράτους / Plátônos Apología Sôkrátous), izay resadresaka niarovan' i Platôna an' i Sôkraty tamin' ny fitsarana azy. Io teny hoe "Apôlôjia" io koa no lohatenin' ny asa soratra isan-karazany nataon' ny mpanoratra kristiana grika sy latinina tamin' ny andron' ny Empira, toy ny Apôlôjia roa nataon' i Jostinôsy Martira, izay azo inoana fa natao ho an' ny emperora Antônino Pio (latina: Antoninus Pius), ny nataon' i Atenagôrasy any Atena, ary ny Apologeticum osoratan' i Tertoliano, izay anisan' ny mpiaro (apôlpôjeta) ny kristianisma voalohany.

Ankoatry ny sehatry ny fivavahana kristiana dia manao apôlôjetika koa ny fivavahana hafa toy ny jodaisma, ny silamo, ny bahaisma, ny bodisma, ary ny hindoisma. Ahitana apôlojetika koa ny sehatra filôzôfika toy ny deisma sy ny panteisma.

 Jereo koa 

 Teôdikea
 Lisitry ny teny ao amin' ny teôlôjia kristiana