François Achille Bazaine

François Achille Bazaine dia jeeraly fratsay ny zom-pirenen'i  teraka ny 13 Febroary 1811  tao Versailles ary maty ny 23 Septambra 1888 tao Madrid (Espaina).

Niady tany Alzeria, tany Espaina, tany Krimea, tany Italia izy avy eo nibaiko ny tafika frantsay nandritra ny dia nankany Meksika. Napoleon III dia nanao azy ho Marshal an'i Frantsa ary loholona ao amin'ny Fanjakana Faharoa tamin'ny 1864 ho valisoa noho ny fitondrantenany. Izy no malaza indrindra amin'ny tsy fahombiazany amin'ny asany amin'ny maha-komandin'ny Tafik'i Rhine azy ary noho izany dia nandray anjara tamin'ny faharesen'ny Frantsay tamin'ny Ady Franco-Prussian tamin'ny 1870. Nentina teo anatrehan'ny fitsarana miaramila tamin'ny Septambra 1873 izy, ary voaheloka ho faty. Noho ny fangatahan'ny mpitsara izay vao nanameloka azy, ny Filohan'ny Repoblika Mac Mahon dia nanova ny saziny ho roapolo taona an-tranomaizina.

 Ady Franco-Prussian tamin'ny 1870
Tamin'ny 12 aogositra 1870, teo afovoan'ny ady, dia voatendry ho lehiben'ny komandin'ny Tafik'i Rhin i Bazaine, izay resy, niezaka nihemotra nankany Châlons-sur-Marne mba hanatevin-daharana ny tahiry sy hiatrika ny tafika alemà.

Na izany aza, rehefa nanana fahafahana nandrava andian-tafika fahavalo maromaro taorian'ny ady tao Mars-la-Tour tamin'ny 16 Aogositra, dia nanapa-kevitra izy, tamin'ny fahagagan'ny mpiasany, ny hanaisotra ny miaramilany 180.000 ho any Metz, ka namela ny tenany ho tapaka tany Free France ary noho izany dia tao amin'ny tahiriny. Roa andro taty aoriana, ny harivan'ny ady tao Saint-Privat, i Marshal Canrobert dia naniry mafy ary namerimberina nangataka fanampiana tamin'i Bazaine, saingy tsy nahazo izany. Ity farany, raha ny marina, dia tsy mihevitra an'i Saint-Privat ho ady lehibe ary mandà tsy handray anjara amin'ny miaramilany.

Ny fiampangana famadihana sy ny fitsarana 
Ny fihemorana an'i Bazaine raha ny marina dia nanafaka ny tafika alemà nanao fahirano izay nirohotra nankany Orléans mba hiatrika ny hetsika atsanganan'ny tafika repoblikana amin'izao fotoana izao. Ny vesatra ara-moraly amin'ny faharesena dia nomena an'i Bazaine avy eo. 

Manome ny heviny ny birao mpanadihady izay miteraka fananarana maro. Nangataka ny hitondrana azy eo anatrehan’ny fitsarana miaramila ilay olona voakasika. Voaheloka ho faty tamin'ny fanalam-baraka ara-tafika izy noho ny fahaleovantenany tany an-kalamanjana, nitsabo tamin'ny fahavalo ary nanolotra ny tanànan'i Metz.

Afaka nandositra izy ny alin’ny 9-10 aogositra 1874 ary nandositra nankany Espaina.

Sokajy:Jeneraly frantsay
sokajy:Teraka tamin'ny taona 1811
sokajy:Maty tamin'ny taona 1888