Atidoha

thumbNy atidoha dia taova iray tena manan-danja ao amin’ny rafitra mitarika ny vatana (rafitra nevrôsy), ao anatin’ny karazana taova antsoina hoe rafitra afovoan’ny rafi-pitabatabana. Io no foibe misaina, mitadidy, manome baiko ny fihetsika sy ny fahaiza-misaina rehetra.
 Toetoetry ny atidoha 

 Misy ao anaty karandoha, voaaro amin’ny taolana sy ny rano anaty loha (liquide céphalo-rachidien)
 Mirefy eo amin’ny 1,3 ka hatramin’ny 1,4 kilao amin’ny olon-dehibe
 Misy neurôna an-tapitrisany maro izay mifandray amin’ny alalan’ny synapses
 Mizarazara ho faritra samihafa (cortex, cervelet, tronc cérébral)

 Asan’ny atidoha 

 Mitantana ny vatana: manome baiko amin’ny hozatra sy taova rehetra (toy ny fitempon’ny fo, ny fifohana rivotra)
 Mitahiry fahatsiarovana sy manampy amin’ny fahaiza-mianatra
 Manome saina sy fahatsapana: toy ny fihetseham-po, fahatsapana fanaintainana, fahasambarana
 Mifehy ny fiteny, fahitana, fihainoana, sns.

 Fizaràn'ny atidoha 

 Atidoha aloha (cerveau proprement dit): mitarika ny fisainana, fahatsiarovana, fahatsapana
 Atidoha ambany (tronc cérébral): mitantana asa fototra (toy ny fofonaina, fitempon’ny fo)
 Cervelet: miandraikitra ny fifandanjana sy ny fivezivezena

 Aretina mety hahazo ny atidoha 

 Aretina Alzheimer: fahaverezan-tsaina sy fitadidiana
 Aretina Parkinson: olana amin’ny fivezivezena sy ny hozatra
 Aretin-tsaina hafa: fahaketrahana, tsy fahampian-tsaina (schizophrénie), aretin’andoha

 Zava-dehibe amin’ny fahasalaman’ny atidoha 

 Fihinanana sakafohttps://mg.globalvoices.org/2024/01/16/167816/ manankarena amin’ny omega-3 sy vitamina
 Fanaovana fanatanjahantena sy fanaovana saina miasa (toy ny famakiana, lalao an-tsaina)
 Fisorohana zava-mahadomelina sy fifohana sigara

 Fanamarihana: 

 Ny "saina" amin’ny fiteny andavanandro dia miresaka momba ny toe-tsaina sy toe-panahy, nefa amin’ny siansa dia matetika miresaka mivantana ny atidoha.
 Raha tianao atao lahatsoratra ho an'ny ankizy, dia azo atao amin'ny fiteny tsotra kokoa.
 Raha tianao atao fandikan-teny avy amin’ny Wikipedia frantsay/anglisy, dia afaka manampy amin’izany koa aho.

Sokajy:Taova