Boky faharoan' ny Mpanjaka

Ny Boky faharoan' ny Mpanjaka na Mpanjaka faharoa dia boky ao amin' ny Testamenta Taloha ao amin' ny Baiboly izay anisan' ny atao hoe boky ara-tantara. Ao amin' ny Tanakh (Baiboly hebreo) izy dia anisan' ny bokin' ny mpaminany.  Manohy ny tantaran' ny Fanjakan' i Jodà sy ny an' i Israely izay niantomboka tao amin' ny Boky voalohan' ny Mpanjaka ity boky ity.

Io boky io dia mitantara ny nanjakan' ireo mpanjaka tsirairay hatramin' i Ahazia (na Ôkôziasa) ka hatramin' ny faharavan' ny Fanjakan' i Jodà. Aseho tsirairay ny nitondran' ireo mpanjakan' i Isiraely sy ny an' i Jodà izay voahelok' Andriamanitra noho ny tsy fanarahan' izy ireo ny didiny. Ny Fanjakan' i Isiraely dia rava voalohany ka ny Asiriana no nahavita izany, fa ny Fanjakan' i Jodà kosa no rava farany tokony ho 130 taona taorian' izany tamin' ny fanafihan' ny Babilôniana.

Asehon' ilay boky fa navela ho rava ny Fanjakan' i Israely sy ny Fanjakan' i Jodà noho izy ireo nanjakan' ny tsy finoana an' Andriamanitra. Talohan' izany dia nandefa mpaminany Andriamanitra mba hananatra ny vahoaka sy ireo mpanjaka tsy hanompo andriamani-kafa fa hiverina amin’ ny finoana marina, nefa tsy nisy vokany firy izany.

 Ny anaran' ilay boky sy ny fanoratana azy 

 Ny anaran' ilay boky 
Ny Boky faharoan' ny Mpanjaka dia azo hafohezina amin' ny hoe Mpanjaka faharoa. Ao amin' ny Baiboly hebreo (Tanakh) dia mitambatra ao amin' ny atao hoe Melakhim ("Mpanjaka") ny Mpanjaka voalohany sy ny Mpanjaka faharoa (Jereo: Bokin' ny Mpanjaka; hebreo: Sefer Melakhim).

Voatery nosarahana izy roa ireo mba tsy ho lava loatra ny horonana nanoratana azy tany aloha. Ao amin’ ny Septanta na Septoaginta (Baiboly jiosy amin' ny dikan-teny grika) sy ny Volgata (Baiboly amin' ny dikan-teny latina) anefa dia atao hoe Bokin' ny Fanjakana (Libri Regnum) voalohany sy faharoa sy fahatelo ary fehefatra ireo boky efatra mifanarakaraka, dia ny Samoela voalohany, ny Samoela faharoa, ny Mpanjaka voalohany ary ny Mpanjaka faharoa.
Septoaginta sy VolgataBaiboly hebreoBaiboly kristiana ankehitrinyBokin' ny Fanjakana
(Libri Regnum)Boky voalohan' ny Fanjakana
(Α' Βασιλειών)Bokin' i Samoela
(Sefer Shamuel)Boky voalohan' i SamoelaBoky faharoan' ny Fanjakana
(Β' Βασιλειών)Boky faharoan' i SamoelaBoky fahatelon' ny Fanjakana
(Γ' Βασιλειών)Bokin' ny Mpanjaka
(Sefer Melakhim)Boky voalohan' ny MpanjakaBoky fahefatry ny Fanjakana
(Δ' Βασιλειών)Boky faharoan' ny Mpanjaka

 Ny mpanoratra 
Araka ny lovantsofina dia i Jeremia no nanoratra ny Boky faharoan' ny Mpanjaka, sahala amin’ny Boky voalohan' ny Mpanjaka. Fa ireo mpikaroka momba ny Baiboly dia milaza fa olona maro tamin’ ny fotoana samihafa no nanoratra sy nanambatra ny lahatsoratra.

 Fizaràn' ny boky 
Azo zaraina roa na telo ny Boky faharoan' ny Mpanjaka:

Raha zaraina roa io boky io, ny fizaràna voalohany dia mahafaoka ny toko voalohany hatramin' ny faha-7 ary ny fizaràna faharoa ny toko faha-8 hatramin' ny farany (faha-25). Ny fizaràna voalohany dia fitantarana momba ny Fanjakana roa (i Israely sy i Jodà) hatramin’ ny nandravàna an’ i Samaria, renivohitr' i Israely ka nahalasa babo ny Israelita tany Asiria. Ny fizaràna faharoa indray dia mitantara ny fotoana nisian’ ny Fanjakan’ i Jodà hatramin' ny faharavany taorian’ ny naharavan' ny Fanjakan’ i Isiraely. 

Raha zaraina telo indray ny boky dia izao izany fizaràna izany: ny tantaran' ny mpaminany Elisa (1 – 13) sy ireo Fanjakana roa hatramin' ny nandaravana an' i Samaria (14 – 17) ary ny fotoana faramparany teo amin' ny Fanjakan' i Jodà (18 – 25).

 Ny tantaran' ny mpaminany Elisa (1 – 13) 
vignette|Namelona ny zanak' ilay vehivavy sonamita i Elisa - nataon' i Benjamin West - taona 1766.

 Tohin' ny asan' i Elia sy fanamelohan' Andriamanitra an' i Ahazia (1.1 – 1.18)
 Ny nampakarana an' i Elia any an-danitra sy ny fiantombohan' ny asan' i Elisa (2.1 – 2.24)
 Ny adin' i Israely sy i Jodà tamin' ny Môabita (3.1 – 3.27)
 Ireo fahagagana nataon’ i Elisa (4.1 – 6.7)
 Ny ady tamin' ny Asiriana (6.8 – 8.29)
 Ny tantaran' i Jeho (9.1 – 10.36)
 Hatramin' ny nanjakan' i Atalia ka hatramin' ny nahafatesan' i Elisa (11.1 – 13.25)

 Ireo Fanjakana roa hatramin' ny nadravana an' i Samaria (14 – 17) 

 I Amazia, mpanjakan' i Jodà (14.1 – 14.21)
 I Jerôbôama II, mpanjakan' i Israely (14.22 – 14.29)
 I Azaria, mpanjakan' i Jodà (15.1 – 15.12)
 I Samoma sy i Pekahia ary i Peka, mpanjakan' i Israely (15.13 – 15.31)
 I Jôtama sy i Ahaza, mpanjakan' i Jodà (15.32 – 16.1.20)
 I Hôsea, mpanjaka farany tao Israely (17.1 – 17.6)
 Natao sesitany ny Israelita ary nametrahana mpivahiny ny tao Samaria (17.7 – 17.40)

 Ireo fotoana faramparany teo amin' ny Fanjakan' i Jodà (18 – 25) 

 I Hezekia (na Ezekiasa) sy ny mpaminany Isaia ary ny amin' i Asiria (18.1 – 20.30)
 I Amôna sy i Manase - mpanjaka tsy nivava (21.1 – 21.26)
 I Jôsia (na Jôsiasa) sy ny fanavaozana ny finoana (22.1 – 23.30)
 Ny naharavan’ i Jerosalema (23.31 – 25.29)

 Ny olona resahina ao amin' ilay boky 

 Ny mpanjakan' i Jodà 
Miisa 15 ireo mpanjaka nifandimby tao amin' ny Fanjakan' i Jodà izay resahina ao amin' ny Boky faharoan' ny Mpanjaka, dia i Jorama, i Ahazia, i Atalia, i  Jôasy, i Amazia, i Ozia, i Jôtama, i Ahaza, i Hezekia, i Manase, i Jôsia, i Jôahaza, i Jôiakima, i Jôakina ary i Zedekia.

 Ireo mpanjakan' i Israely 
Miisa 11 ny mpanjaka nifandimby tao amin' ny Fanjakan' i Isiraely izay resahina ao amin' ny Boky faharoan' ny Mpanjaka, dia ireto avy izany: i Ahazia, i Jôrama, i Jeho, i Jôahaza, i Jôasy, i Jerôbôama II, i Zakaria, i Saloma, i  Menahema, i Pekahia ary i Peka.

 Ny mpanjakan' ny firenena hafa 
Ireto avy ny mpanjaka hafa voaresaka ao amin' ny Bokin' ny Mpanjaka faharoa: i Hazaela (mpanjakan' i Arama-Damaskôsy), i Bena-Hadada III (zanak' i Hazaela), i Teglata-Falasara III (mpanjakan' i Asiria), i Salmanatsara V (mpanjakan' i Asiria), i Senakeriba (mpanjakan' i Asiria), i Ratsona (mpanjakan' i Arama-Damaskôsy) ary i Nebokadnetsara II (mpanjakan' i Babilôna). 

 Ny mpaminany 
Ireto avy ireo mpaminany voalaza ao amin' ilay boky: i Elia, i Elisa, i Holda, i Isaia ary i Amôsa. 

 Jereo koa 
Boky ara-tantara prôtôkanônika:

 Bokin' i Jôsoa (na Jôsoe)
 Bokin' ny Mpitsara
 Bokin' i Rota
 Boky voalohan' i Samoela
 Boky faharoan' i Samoela
 Boky voalohan' ny Mpanjaka
 Boky faharoan' ny Mpanjaka
 Boky voalohan' ny Tantara
 Boky faharoan' ny Tantara
 Bokin' i Ezra (na Esdrasa)
 Bokin' i Nehemia

Boky ara-tantara deoterôkanônika:

 Bokin' i Tôbia
 Bokin' i Jodita
 Boky voalohan' ny Makabeo
 Boky faharian' ny Makabeo