Ahmadisma

Ny ahmadisma dia hetsi-panavaozana mozilmana mesianista naorin' i Mirza Ghulam Ahmad tamin' ny taonjato faha-19 tao Penjab any India nandritra ny fanjanahan-tany britanika.

I Mirza Ghulam Ahmad (1835-1908) dia mozilmana teraka tao Qâdiyân ao Penjab. Nihavana tamin' ny Britanika izy ka tsy nanao fampielezan-kevitra momba ny fivavahany sady nilaza ny tenany ho fisehoan' ny Mesia indray. Izany Mesia izany dia i Jesoa amin' ny Kristiana, fa ny Avataran' i Vishnu amin' ny HindoaLucien Bouvat, Les Ahmadiyya de Qadian, éd. BoD (Books on Demand), Norderstedt, 2013, p. 161 [tahiry]..

Nanomboka tamin' ny taona 1889 i Ahmad dia nanao fanambaràna fa naniraka azy hamerina ny finoana silamo amin' ny fahadiovany i Allah sady nanambara ny tenany ho "mpanavao" (mujaddid) sy "olona itenenan' Andriamanitra" (muhaddath na muhaddith) ary "mpitari-dalana" (mahdi)Denise Brégand, "La Ahmadiyya au Bénin", Archives de sciences sociales des religions, no 135,‎ 2006, p. 73-90.. Izany no nahatonga ny ahmadisma ho nenjehin' ny ankamaroan' ny sampana lehiben' ny silamo izay mino fa i Mohamady no mpaminany farany. Nambaran' ny Antenimiera pakistaney tamin' ny taona 1974 fa finoana tsy mozilmana ny ahmadismaYohanan Friedmann et Jane Dammen McAuliffe (dir.), "Amadiyya", ao amin'ny Encyclopaedia of the Qurān, Brill, 2001, p. 50..

Tamin' ny nahafatesan' i Ahmad dia nifidy kalifa handimby azy ny mpanaraka azy izay niaina tamina fiaraha-monina mahaleo tena. Amin' izao fotoana izao dia hita amin' ny firenena miisa 190  ny mpino Ahmadý ka ny antsasany dia ao Pakistàna ary ny sisa any India, Nizerià, Sorinama, Etazonia sns. Tsy heverina ho Mozilmana izy ireo ao Pakistàna sy ao Afganistàna ary ao Arabia Saodita.

Nanomboka tamin' ny fivakisana tamin' ny taona 1914 dia mizara roa miavaka tsara ny ahmadisma, dia ny Fiombonana Mozilmana Ahmadià sy ny Fihetsika Ahmadià any Lahora. Ny isan' ny mpanaraka ny ahmadisma dia eo amin' ny 10 ka hatramin' ny 20 tapitrisa eo, fa izy ireo kosa dia milaza fa mihoatra ny 10 tapitrisa"Meet the Ahadis (The News Mississauga)" [tahiry], ahmadiyya.ca, Ahmadiyya Canada, 30 2007.. Tamin' ny taona 1999 dia nilaza ny Ahmadý fa misy eo amin' ny 4,7 tapitrisa ao Pakistàna, nefa ny fitondrana mozilmana ao dia manohitra an' izany isa izanyMunawwar Ahmad Malik, Accroissement du Nombre dans La Jamaat Ahmadiyya: 5 Millions de Baiths en 1999 ! Mythe ou Réalité ?, Al Hafeez, novembre 1999 (vakio eto [tahiry]).. Misy milaza fa mialokaloka any India ny Ahmadý miisa 130 000 eo"Number of Ahmadis in India" [tahiry], Immigration and Refugee Board of Canada, 1st november 1991 (notsidihina tamin'ny 09 Marsa 2009)..

Miasa mafy ny fikambanana amin' ny fikarakarana ny lafiny maha olona, indrindra aty AfrikaBakri Abedi (trad. Mathieu Roy), Un diamant d'Afrique: vie du cheikh Kaluta Amri Abedi, 1924-1964, Paris, DL2A Buluu Publishing, 2016, 448 p. (ISBN 979-10-92789-26-3, notice BnF no FRBNF45053716, vakio eto [tahiry])., amin' ny fanamboarana toerana sy trano fitsaboana maimaimpoana.

 Jereo koa 

 Silamo

 Loharano