Samuel Ratany

I Samuel Ratany, fantatra amin’ny solon’anarana   (1901–1926), dia poeta sy mpanoratra malagasy nanan-kaja, niavaka tamin’ny fampitahana ny soratra malagasy amin’ny aingam-panahy avy amin’ny fomba ara-pomba nentim-paharazana.
 Ny fiainany 

 Ny fiankohonana 
Teraka tamin’ny 16 jolay 1901 tao Ankadibevava Antananarivo i Samuel Ratany. Zana-dRatsimamakitany (Ratany no niantsoana azy), komandy mpampandry tany sy mpampianatra tao amin’ny Mission Protestante Française (MPF) tao Ambatobevanja sy Ramariavero. Nanambady an-dRasoazananohatra tamin'ny taona 1926, ary niteraka ny zanany vavy tokana, atao hoe Rasoaveromanana. Maty tamin' ny 10 oktobra 1926 i Samuel Ratany, ary nalevina ao Lazaina Avaradrano Antananarivo. 

 Ny fianarana nataony 

 Ambatobevanja: toerana nanombohany nianatra.
 Paul-Minault Ambohijatovo: nanohizany nianatra ary nanombohany nandalina ny haisoratra.

 Tononkalo sy soratra: Andrianjafitrimo anadahin-dreniny no nikolokolo azy.
 Hira sy zavamaneno: ny rainy no nampianatra azy.
 Finoana kristianina no nitaizana azy: protestanta.

 Ny asany 
Mpitana bokim-bola tao amin’ny tranombarotra “Vassiliou” Antananarivo izy taorian'ny fahavitany ny fianarana i Samuel Ratany. 

 Ny maha-mpanoratra azy 
Vao dimy ambin' ny folo taona monja dia i Samuel Ratany efa nanomboka nanoratra ary sarotiny tokoa, ka nisy niverenany intelo, inefatra ny fandrafetana sy faniovana ny asa soratra navoakany. Tanicus no nataony solon'anarany. Hanandratra ny literatiora malagasy no zava-kendreny.

 Tononkalo 
 “Izay ho feoko eo am-pialana aina”
 “Irery teo akaikin’ny fasana”
 “Embona” ( natolony ho an-dRabearivelo)
 “Mba rotsirotsio”
 “Tafaverina”
 “Elégie de minuit” (natolony ho an’i Jean Joseph Rabearivelo)
 “In memoriam”(natolony ho an’i Albert Ranaivo)
 “Femme”

 Sombin-tantara 
 Imbalanony
 Nandevina
 Vita ho azy

 Sombin'eritreritra 
Mitovitovy endrika amin’ny ohapitenenana sy ohabolana. Ohatra: “Ranovelona tsy miditra any am-pasana ny Ranomaso nefa vavolombelon’ny maha tany ny tany”.

 Hainteny 
 Hono, ray tsiriry
 Fanaovam-beloma ny maty.

 Gazety sy gazetiboky nanoratany 
 Tanamasoandro
 Akon’Iarivo
 Journal de Madagascar
 Ny Mpandinika
 Fandrosoam-baovao
 Tsara hafatra
 Sakaizan’ny tanora
 Telegrafy
 Mifoha i Madagasikara
 Fehizoro
 Masoandro

 Ny mpanoratra sakaizany 
Rabearivelo no poeta nifanerasera sy nifankatia taminy, ka anisan' izy ireo: Ny Avana, Ignace Ratsimbazafy, Fredy Rajaofera, Meteora, Joseph Rajaonah, Eliza Feda, Rafanoharana, Jean Narivony, Lusio. B, Rodlish.

 Tara-kevitra ao anaty asa sorany 
Vanim-potoana fiforetana anaty no nahitana ny asany izay ahitana ireto tara-kevitra ireto:

 ny sorisorin-tsaina,
 ny alahelo tsy fanta-piaviana
 ny fikaloana ny zavaboary
 ny lasa sy ny fahazazana
 ny fahafatesana sy ny fasana
 ny embona sy hanina
 ny fahadisoam-panantenana
 ny fahakambotiana
 ny fasana

 Jereo koa 

 David Jaomanoro

 Jean-Joseph Rabearivelo
 Jacques Rabemananjara
 Jean-Luc Raharimanana
 Michèle Rakotoson

 Dox
 Naivoharison Patrick Ramanmonjisoa

 Lucien Xavier Michel-Andrianarahinjaka

 Esther Nirina

 Hajasoa Vololona Picard
 Charlotte-Arrisoa Rafenomanjato
 Pastora Rahajason
 Elie Rajaonarison
 Ny Avana Ramanantoanina
 Flavien Ranaivo
 Esther Razana

 Lisitry ny mpanoratra malagasy

 Loharano azo anovozana 

 https://gw.geneanet.org/taniko?lang=fr&n=ratany&p=
 http://plateforme.education.mg/bibliotheque-numerique/course/view.php?id=524
 https://poetawebs.e-monsite.com/pages/fakafaka/page-70.html

Category:1926 Category:Mpanoratra