Hantu ḍâlem bhudhâjâ Melayu

Bâdâ bânnya' mitos hantu Melayu (Melayu: Carèta hantu Melayu; Jawi: هبو ملايو), rèkarènah kaparcajâ'ân animisme konah sè ampon èbentu' sareng kosmologi Hindu-Buddhâ bân pangarona Muslim, è naghârâ-naghârâ modern Brunèi, Inḍonèsia, Malaysia, bân Singapura bân jhughân è antara parantauan Melayu è naghârâ-naghârâ Asia Tèmor Lao' sè semma'. Oca' umum kaanghuy hantu panèka hantu, sè anḍi' bânnya' macem. Bâdâ konsep hantu akadhi vampir binè' Kuntilanak bân penanggal sè èkennal è sabbhân wilayah. Maskè kaparcajâ'ân tradisional ta' ngangghep sakabbhinah hantu panèka mahlok jahat, bhudhâjâ populèr Malaysia kabânynya'an akategoriaghi kabbhi mènangka macemma jin sè jahat.

 Sajhârâh 
Keyakinan tradisional mènangka hantu amolaè ḍâri animisme prasejarah. Namong, wilayah panèka ampon abit aghâdhui kontak sè lowas sareng kabhudhâjâ'ân laèn, bân panèka ampon apangaro ḍâ' bentu'na pan-bârâmpan legenda panèka. Hubungan dhâghâng asareng India lao' bân Cènah ampon èmolaè pan-bârâmpan abad sabellunah masèhi, sabâgiyân rajânah abhânto bhudhâjâ bân carèta rakyat lokal. Aghâma-aghâma India, èngghi panèka Hindu bân Buddhâ, ampon ce' aberri'na pangaro è Asia Tèmor Lao'.

Islam jhughân èkennalaghi ḍâri India, bân ampon dhâḍḍhi aghâmâ sè dominan è Jhâbâ bân Somattra è ahèr abad ka-16. Kaparcajâ'ân Muslim apang tompang bân acampor sareng pangaro bhudhâjâ bân aghâmâ sè ampon bâḍâ, katèmbhâng èbâsmi saḍhâjâna. Sala sèttong contona panèka festival Mandi Safar, sè asalla aropaaghi praktèk Hindu Tamil sè orèng-orèng mandi è tasè' otabâ songay bân ngalakonè upacara sè mabhârsè bân ajâgâ ḍâri panyakèt bân bhâlâih, bân sè jhughân afungsi kaangghuy ngennallaghi ḍâ' para ngangodhâḍân sè siap akabin. Saellana dâtengnga Islam, paraya'an panèka èparèngi artè anyar mènangka paraya'an kaangghuy araya'aghi kabârâs'ânna Muhammad dâri panyakèt. Ritual panèka ampon abit ènyataaghi èlarang sareng para ulama Singapura bân Melayu kalabân alasan jhâ' ritual panèka èlarang sareng ajhârâ Islam, namong praktèk panèka ghi' terros alanjut è ḍâlem sa toh-bâktoh è Malaysia bân Indonesia.

 Kaparcajâân tradisional 
Menorot kaparcajâ'ân tradisional Melayu, jiwa manossa (roh otabâ èssèna) panèka okoranna jempol bân ngaton mènangka bhângon kènè'na bhâdhân (sarong otabâ selongkop) è tempatta sè bâḍâ.

 Sombher