Bahasa Nasal

Bhâsa Nasal panèka bhâsa daerah sè èghunaaghi sareng orèng Nasal è Kabupaten Kaur, Propinsi Bengkulu. Bhâsa panèka èklasifikasiaghi mènangka bhâsa sè jumlah penuturna rèlatif sakone' bân samangkèn èancam punah polana èghunaaghina sajân èbâtesi è dâlem kaodhi'ân sabbhân arè, khusussa è antara generasi ngodâ. È dâlem pan-bârâmpan panèlitian, Nasal serrèng èsebbhut mènangka dialèk Bengkulu, sanajân sacara linguistik aghâdhui ciri-ciri sè unik bân nojjhuaghi hubungan leksikal sè cokop semma' sareng bhâsa Lampung bân bhâsa Melayu lokal è paseser bara' Sumatera.

Sacara geografis, bhâsa Nasal èghunaaghi è Kacamatan Nasal bân bâgiyân dâri Kacamatan Maje, Kabupatèn Kaur. Penutur inti terkonsentrasi e kampong-kampong akadhi Tanjung Betuah tor Gedung Menung e Kacamatan Nasal, jugan pan-saponapan kampong e Kacamatan Maje se langsong abates sareng Nasal. È daerah-daerah panèka, Nasal ghi' èghunaaghi è dâlem interaksi keluarga, upacara tradisional, bân komunikasi informal antar masyarakat. Namong, è dâlem kontèks sosial kontemporer, pangangghuy Nasal sajân èpèyara sareng dominasi Bhâsa Indonesia bân Bhâsa Melayu Bengkulu mènangka lingua francas regional. Pergeseran bhâsa panèka èpangaro sareng pendidikan formal, mobilitas populasi, bân media massa, sè èlang-alèng èkorangè peran Nasal mènangka bhâsa komunikasi otabâ. Kondisi-kondisi panèka aghâbây Nasal penting bânnè namong mènangka sarana komunikasi namong jhughân mènangka penanda identitas budaya orèng Nasal, nyathet sejarah, nilai-nilai tradisional, bân pangataowan lokal orèng Kaur.

 Status bân Vitalitas 
Bhâsa Nasal èkategoriaghi mènangka bhâsa minoritas kalabân jumlah penutur sè rèlatif sakone' bân nojjhuaghi tandha-tandha pergeseran bhâsa, khusussa è antara generasi ngodâ. È ḍâlem kaoḍi'ânca sabbhân arè, bhâsa ka'ḍinto sajân korang èghunaaghi mènangka bhâsa otama komunikasi, èghântè'è sareng Bhâsa Indonèsia bân Bhâsa Melayu Bengkulu, sè andi' fungsi sè langkong jembar dâlem pendidikan, administrasi, bân interaksi antar kelompok. Menangka jawaban dâri kabâdâ'an panèka, bânnya' usaha pelestarian sè ampon èlampa'aghi, è antarana kompilasi kamus bilingual, dokumentasi kosa kata bân bhâsa lisan, bân kegiatan outreach bhâsa sareng lembaga bhâsa bân akademisi è Bengkulu. Langkah-langkah panèka ètojjuaghi bânnè namong kaangghuy ajaga bhâsa mènangka sarana komunikasi namong jhughân kaangghuy ajaga warisan budaya bân identitas etnolinguistik orèng Nasal.

È dâlem silsilah, bhâsa Nasal panèka akor bân bhâsa Lampung, bhâsa Malaju bân bhâsa Sumatera. Panèka èbuktèaghi kinship in basic vocabulary similarities, simple sentence structures, and sè sè pola salam dalam interaksi sosial. Kesamaan Panèka Nodhuaghi èngghi panèka ikatan sejarah antar hijrah sareng kalompo' hijrah è antara kalompo' penutur è pedalaman Sumatra Lao'.

Sala bânnya' sè menarik ciri bhâsa Nasal panèka è dâlem kekerabatan sistem alamat sè relatif unik. Pan-bârâmpan penelitian ampon nyatet alamat istilah sè bhân- bhâdhân ghâbây orèng towa, ponakan, bân anggota keluarga laènna sè ta' samporna èbuatkaghi dâ' istilah è bhâsa bhâsa Indonesia otabâ standar melayu. Sistem alamat Panèka ècerminaghi nilai-nilai sosial, struktur keluarga, bân perspektif Nasal tentang hubungan antar generasi.

 Oca' Pangangkui 
Ocak Staretanan
+Ninik: kakek otabâ nenek (umum, netral jenis kelamin)

Aki : kakek (lakè')

Ini: nenek (binè')

Uwak : paman otabâ tantè sè lebbi towa dâri orèng towana

Bibi : ale’na oreng towa

Anak cucung : ponakanna

Sanak: karabat sè semma' otabâ karabat garis keturunan
Ocak Kaodhi'an sabban arè
+Lemang : kakanan se ekagabay dhari nase’ ketan se eola kalaban bambu

Belango: panci lempong

Ngadap : ngadhep otabâ nyabis

Bejulu : alomampa areng-bareng otaba asareng-sareng

Ngalih : nyarèh ( jhuko’, hasel alas, otabâ barang)

Cultivating : ngolah tana otabâ tana sawah
Oca'-oca' panèka nojjhuaghi jhâ' bhâsa Nasal bhunten namong mènangka sarana komunikasi namong jhughân mènangka media kaangghuy nyampaiaghi nilai-nilai tradisional, struktur sosial, bân hubungan manossa sareng alam. Bânnya' istilah sè andi' arte kontekstual sè malarat kaangghuy èterjemahaghi kalabân teppa' dâ' bhâsa Indonesia kalabân ta' èlang nuansa kabudâjâ'ân.

 Sombher