Fèḍâ bân kaffara

Fèḍâ  otabâ fidya ( bhâsa Arab: الفدية) bân kaffara otabâ kafarah ( bhâsa Arab: كفارة) panèka ḍhenḍhâ  (biasana aropa kakanan poko’, contona bherrâs) sè kodhu è bhâjer sareng orèng moslèm polana ngalanggâr sala sèttonga katentoan ḍâlem ibâdâ pasa karana panyakèt taonan, panyakèt towa, bân laèna.

Mènangka bhâsa fèḍâ فدية asala ḍâri bhâsa Arab فدى sè artèna aparèng arta unto’ orèng. Dhinèng istilah, al-fidyah panèka paḍâ ḍâri al-fida’ sè artèna ghântèan (tebusân) sè mabhibhâs orèng mukallaf ḍâri hokom sè è pèkol.

Olama’ Hanafiyah, Syafi’iyah bân Hanabilah sèttong mopakat fèḍâ  ḍâlem pasa è pèkolaghi ḍâ’ orèng sè ta’ mampo qada’ powasa. Nèka ghâbây orèng towa sè ta’ mampo apasa, bân orèng sakè ta’ râs bârâs.

 kaffara 
kaffara (jhughân è tolès kalabân kafarah), panèka sombhângan mènangka aghâma aropa pèssè otabâ kakanan sè è bherri’ unto’ abhânto orèng sè ta’ anḍi’. kaffara kodhu è jhâlânaghi unto’ pasa sè lèbât tanpa alasân sè essa – contona, bilâ bâdâ orèng ngelèbâthi otabâ mabhâttal pasana è bulan Ramaḍan tanpa alasân sè essa. Unto’ nghântè pasa sè bhâttal, kodhu mardhika aghi kabulâ, bân bilâ,ta’ mampo, kodhu apasa 60 arè ros terrosan. bilâ ta’ mampo, kodhu abherri’  kompensasi amal unto' bhâjer kakanan betara 60 orèng mèskèn. È ènggris, bâjârân kaffara è taon 2021     panèka £5 per orèng, sè jumblana £300 unto' tèyap pasa sè sangaja è pa bhâttal.

mhâjer kaffara jhughân è kaperlo ḍâlem èslam unto' ngalanggâr jhânjhi otabâ sompa.

 Cara majhâr Fèḍâ 
Cara majhâr Fèḍâ 

 Ukuran fèḍâ è jhelling ḍâri 'urf (kappra sè bhâgus) è masyarakat. bilâ ghi' iyangghâp abherri' ngakan ḍâ' orèng mèskèn, maka hokoma essa.: 
 fèḍâ  kodhu kalabân kakanan, ta’ bisa è ghântè pèssè polana nèka parènta sè è maksod ḍâlem ayât.: 
 saarè a' apasa kodhu  abherri' ngakan sèttong' orèng mèskèn.: 
 Bisa abherri' kakanan matta (è tambâ jhuko') otabâ kakanan sè ampon massa'.: 
 Ta' kèngèng abherri fèḍâ sabelluna Ramaḍan.: 

bâkto abherri fèḍâ kèngèng teyap ta' apasa, otabâ bisa è arè ahèr Ramaḍan lajhu è bhâjer kabbhi: 

 Sombher