Stephen Hawking

jmpl
Fisikawan teoritis bân kosmolog Inggris sè èkennal, sè palèng èkennal polana karya inovatifna tentang lubang ireng, relativitas umum, bân alam alam semesta. Salerana aberri' kontribusi bhâghus dâ' elmo, khusussa penemuan radiasi Hawking teori jhâ' lobang ireng èpancarraghi radiasi bân bisa akherra èuap, sè mabâli pemahaman kita dâ' lobang ireng bân fisika kuantum. Hawking lahir è tanggal 8 Januari 1942, è Oxford, Inggris. èpon ajhâr fisika è University College, Oxford, bân saterrossa ajhâr kosmologi è Universitas Cambridge. Maske èdiagnosis ALS (sklerosis lateral amiotrofik) è omorra 21 taon, èpon nerrossaghi penelitianna bân dhâddhi sala sèttong ilmuwan sè palèng berpengaruh è abad ke-20..

 Biografi 
E bâkto Perang Dunnya II, èpon motossaghi kaangghuy ajhâr matematika è universitas, namong ramana terro ajhâr kedokteran. èpon ètarèma è University College Oxford, namong polana universitas panèka ta' nyadhiyaaghi gelar matematika, Stephen mele ajhâr fisika. Saellana tello taon (bân, ca'èpon, "ta' bânnya' alako kerras"), èpon lulus kalabân gelar kehormatan kelas sèttong è bidang elmo alam. Dhari ka'dhissa', èpon terros ajhâr kosmologi è Universitas Cambridge. Stephen ollè PhD bân akhèrra dhâddhi professor, pagghun mènangka guru è Universitas Cambridge è dhâlem pan-bârâmpan taon.

Stephen Hawking ajhâuwâlaghi jhâ' lobang ireng bhunten "ireng" sè saongghuna. Lebat efek mekanika kuantum è sekitar cakrawala peristiwa, lobang ireng bisa on-laon èpancarraghi partikel-fenomena sè èkennal mènangka radiasi Hawking. Temuan panèka nojjhuaghi jhâ' lobang ireng bisa èlang massa bân akhèrra èuap. Èbâreng Roger Penrose, Hawking jhughân aghâbây teorema singularitas, sè nyataaghi jhâ', è bâbâ kondisi tertentu, relativitas umum memprediksi bâdâna singularitas, titik-titik è dimma ruang bân bâkto robbhu.

Teorema panèka nyadhiyaaghi landasan matematika sè kuat ghâbây gagasan jhâ' alam semesta èmolaè dâri singularitas, akadhi è Big Bang. Salaèn jârèya, Hawking nojjhuaghi jhâ' lobang ireng andi' suhu bân entropi, bân kalabân cara ghâpanèka atoro' ka hokom termodinamika. Temuan panèka nyambung bates fisika gravitasi, mekanika kuantum, bân termodinamika, sè mokka' jalan ghâbây penyatuan teori-teori dasar. Hawking jhughân ajhâuwâlaghi paradoks informasi lubang ireng, parkara nasib informasi kuantum bâkto materi ghâgghâr dâ' lubang ireng, sè pagghun sala sèttong masalah sè palèng mendasar è fisika teoritis.

Hawking nolès pan-bârâmpan buku sè laris, è antarana "A Brief History of Time," sè aghâbây ide-ide ilmiah sè rumit ghâbây orèng bânnya'. Salerana panèka pendukung komunikasi sains bân narèma bânnya' penghargaan bân penghargaan. Hawking seda è tanggal 14 Maret 2018, èpanènggalè warisan sè langgeng è dâlem elmo bân budaya populer.

Karya Stephen Hawking cè' ngobâna pemahaman kaulâh tentang alam semesta bân madhateng inspirasi ghâbây generasi-generasi ilmuwan bân masyarakat umum.

 Sombher