Anèmia

Anèmia iyâ arèya kebâḍâan sè jumla sel ḍârâ mèra otabâ jumla hemoglobin ḍâlem sel ḍârâ mèra bâḍâ è bâbâ normal."Anemia: Practice Essentials, Pathophysiology, Etiology". 9 Nopèmber 2021. Aksès 8 Pèbruwari 2022. Sel ḍârâ hemoglobin aperran ngangko' oksigen ḍâri jantung sè èyollè ḍâri paru-paru, bân ngateraghi ḍâ' kabbhi bâgiyân bâdhân. Anèmia iyâ arèya penyakèt ḍârâ sè segghut ètemmo. Anèmia bisa èbâgi adhasaraghi bento' otabâ morfologi sel ḍârâ mèra, etiologi, bân penampakan klinis. Asabâb anemia sè palèng segghut jarèya pendarahan sè te lebbi, rosakka sel ḍârâ talebbi hemolisis otabâ kakorangan bento' ḍâri sel ḍârâ mèra sè lo' èfektif.
jmpl|Ḍârâ manossa anemia defisiensi besi (pewarnaan Giemsa)
Orèng èkoca' anemia bilâ konsentrasi hemoglobina korang ḍâri 13,5 g/dl otabâ hematrokit (Hct) korang ḍâri 41℅ (lakè'), bân konsentrasi Hb korang ḍâri 11,5 g/dl otabâ Htc korang (bâbinè'). Anèmia ahambat tombu kembang ana'. Perkembangan otak ana' jarèya tergantung ḍâ' asupan nutrisi sè èkonsumsi. Sala sèttong nutrisi penting rèya kodhu terpenuhi ḍâ' lèma' taon oḍi' ana' sopajâ adukung ngoptimalaghi perkembangan otakka jarèya zat bessè. Sabâb, ana' kakorangan asupan harian zat besi, maka bisa nyebabaghi anèmia defisiènsi bessè sè bisa anḍi' dampak negatif permanen.
Anemia akibat gangguan eritropoiesis
1. Animenia defisiensi besi:
Tak cokop suplai besi Se akibat aghi defek ka sintetis Hb, akebat aghi munculleh sel dere mera Se hipokrom ban mikrosister
2. Anemia megaloblastik
Defisiensi folat otabah Vitamin B 12 akibat aghi gangguen ka sintesis timidin ben defek ka replikasi DNA. Efek Se muncul  iye areyah  marajeh prekursor sel darah (megaloblas) e sumsung tulang. Hematusopiesis Se tak aktif Ben  pansitopenia

 Tanḍhâ bân gejala      
Gejala anèmia

Bilâ anèmia kadhâdiân ḍâlem bâkto sè abit, konsentrasi Hbna dhâddhi renda sampè' gejalana muncul. Gejalana rèya aropa:

 Asiomatic: bilâ anemia rèya dâlem bhâkto sè abit
 Letargi
 Napas pendè' otabâ seksek,
 Cetak arassa dhemmang
 Palpitasi
 Pocât
 Kekebalan bhâdhân toron

Tanḍhâ-tandhâ dâri anèmia sè kodhu ècongngo' pemereksaanna jârèya:

 Pucat se membran mukosa, jârèya colo', konjungtiva, kuku
 Sirkulasi hiperdinamik, akadi' takikardi, pulse sè èlang, aliran mumur sistolik
 Gagal jantung
 Pendarahan retina
Tanḍhâ-tanḍhâ spesifik pada pasien anèmia è antarana:
 Glosistis: kedhâdhiyân pasien anèmia megaliblastik, anèmia defisiensi besse
 Jaundis: kadhaddhiyân hemolisis, anemia megaloblastik dhemmang
 Splenomegali: èsabâbaghi hemolisis, bân anèmia megaloblastik
 Ulserasi è soko: kedhâdhiyân nèmia sickle cell
 Deformatis tolang: kadhadhiyân talasemia
 Neuropati perifer, atrofi optik, degenerssi spinal, aropaaghi efek dâri defiensi vitamin B12,
 Garing bhiru è ghusè, ensefalopati bân beuropati motorik parifer segghut èkatela' bi' pasien sè keracona metal.

 Sombher