Caḍar

Caḍar (  , niqāb ) èngghi panèka kaèn panotop cèthak otabâ salèrana bâbinè'an .  Niqab panèka artè syar'i ka'angghuy caḍar, panèka samacem kaèn sè èghuna'aghi ka'angghuy notobhi salèrana. Caḍar èghuna'aghi sareng sabâgiyân bâbinè ' muslim mènangka bagiyân ḍâri jilbâb (hijab). Caḍar bânnya' èangghuy sareng bâbinè'an è naghârâ-naghârâ Arab è sakètar Teluk Persia akadhi Arab Saudi, Yaman, Bahrain, Kuwait, Qatar, Oman bân Uni Emirat Arab. Biasana jhughân ètemmoè bân èghuna'aghi sareng bhâbinè'an è Pakistan, bân sabâgiyân bhâbinè'an muslim è naghârâ-naghârâ Bârâ' .

 Ḍâlem hokom Islam 
Bâḍâ parbidhâ'ân è ḍâlem mazhab fikkih Islam (khusussa Sunni ) parkara hokom ngaghem caḍâr bâgi bâbinè'an. Gâḍu pamangghi è antara para ahli fikkih umumna tentang parkara pangaghemman caḍar, ponapa wâjib (fardu), èsaranaghi (mustahab), otabâ coma sakadhâr ollè. Perbhidhâ'ân pamangghi ka’ḍinto ta’ salèng moso tor ta’ parlo salèng atokar, amarghâ sobung mazhab Islam sè aharamaghi. Contona, mazhab Syafi'i, mazhab sè ètoro'è sareng kabânnya'an orèng Islam è Asia Tenggara, aghâdhui pamangghi sè mu'tamad. Ḍâlem mazhab Syafi'i, ènyata'aghi jhâ' aorat bâbinè' è ḍâlem parkara sè èparèksa sareng orèng laèn (bânnè mahram ) panèka sakabbhina bhâdhânna tamaso' pa'dhâpa' tanang ḍuwâ'na bân salèrana. Sabâb panèka, orèng binè' wâjib notop pa'dhâpa' tanang ḍuwâ'na ban ngaghem caḍar ka'angghuy notop salèrana. 


 Kriminalisasi bân larangan 
Caḍar otabâ niqab ampon maḍâteng kontroversi è dhunnya Bârâ'. È Prancis, sanajjhân ta' èserrang kalabân kadhibi'an, caḍar maso' ḍâlem ḍhâng-onḍhâng sè ngalarang bhârang-bhârang aghâma ḍâri aghâma Kristen, Yahudi, Islam, bân salaènna. È sakola'an negeri  (ta' tamaso' perguruan tinggi) bân larangan notobhi salèrana, tamaso' topèng otabâ helm sè nutobhi sadhâjâna salèrana kajhâba manabi teppa' ajhâlân.

È taon 2004, parlemen Prancis aghâbây ḍhâng-onḍhâng ka'angghuy ngator "cara aghuna'aghi simbol aghâma èḍâlem lembaga pendidikan umum".  Peraturan panèka ngalarang pangaghemman simbol sè jellas alambangaghi sèttong-sèttong aghâma è sakola'an umum.  Peraturan panèka èajuwaghi sabâb komisi penegak sekulerisme Prancis, Stasi Commission, maksa ka'angghuy ajâwâb parsoalan tentang panotop cèthak è sakola'an negeri Prancis, karana orèng sè ta' ngalakonè ta' ngartè napa fungsi bân tojjhuwanna bân arassa ta' saè. 

Sanajjhân Prancis jhughân nolak simbol-simbol aghâma akadhi sè kasebbhut – bânnè namong jilbab Islam – ḍebbat dhunnya ampon bânnya' sè fokus ḍâ' pangarona ḍâ' orèng Islam karana bânnya'na populasi Muslim è Èropa, khusussa Prancis, bân bâḍâna Islamofobia. 

È bulân Juli 2010, Majelis Nasional Perancis mengesahkan Loi Interdisant La Dissimulation Du Visage Dans L'espace Public, (ḍhâng-onḍhâng tentang larangan panutopan salèra è kennengan umum). Ḍhâng-onḍhâng ngalarang sadhâjâna orèng sè ngaghem panotop salèrana è aḍâ'na orèng bânnya'.  Pasèra bisaos sè alanggar kateptepan ḍhâng-onḍhâng panèka bhâkal èokomm kalabân dhindhâ palèng bânnya' 150 Èuro bân kodhu ngèrèng kellas pangajhârân kewarganegaraan Prancis.  Pasèra bisaos sè maksa orèng binè' ka'angghuy ngaghem caḍar è Prancis bhâkal èkennèng okoman penjara palèng bânnya' 2 taon bân/otabâ dhindhâ palèng bânnya' €60.000. 

È bulân Oktober 2018, Komisi Hak Asasi Manusia Perserikatan Bangsa-Bangsa nyata'aghi jhâ' larangan Prancis kasebbhut ngancam hak bâbinè'an ka'angghuy ngalakonè aghâmana, bân ngasèlaghi "pangorongan abâ' è compo', hak ka'angghuy ngaksès layanan publik, bân marginalisasi." 

 Sombher 

 Bâca'an salanjhângnga 

 Khan, Kamillah (2008). Niqaab: A Seal On The Debate. Kuala Lumpr: Dar Al Wahi Publication. ISBN 978-983-43614-0-2. 

 Pranala lowar 

 Agama bân Etika - Keyakinan: Niqab, British Broadcasting Corporation (BBC), 13 April 2007.
 Modesty Gowns for Female Patients, BBC, 5 Sèptèmber 2006
 Jilbâb bân Elit Lakè' Inggris, Social Science Research Network (SSRN)
 Kawâjibhân ngaghem jilbâb  
 Caḍar ta' wâjib
 Jerami sè di-bui!  2007-09-26 Èarsip è Wayback Machine.