Tahlèl

Tahlèl (Arab: التهليل at-Tahlii) iyâ arèya bâcaan kalèmat tauhèd, iyâ arèya kalèmat Lā ilāha illa l-Lāh (لا إله إلا الله, taḍâ' pangèran kacowali Alla). Kalèmat tahlèl arèya bâgiyân ḍâri kalèmat syahâḍât, sè aropaaghi dhâsar ḍâri rokon Islam sè lèma', jhughâ kaangghuy inti bân sakabbhina dhâsar ajhârân Islam. Kalèmat bâcaan arèya tamaso' dhikkèr bân mètorot syarè'at Islam anḍi' nèlay sè palèng rajâ bân palèng otama.Rasulullah ﷺ mengajarkan doa berikut ini, عن جَابِر بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ: (( أَفْضَلُ الذِّكْرِ لا إِلَهَ إِلا اللَّهُ ، وَأَفْضَلُ الدُّعَاءِ: الْحَمْدُ لِلَّهِ )) Dari Jabir bin Abdullah berkata, “Saya mendengar rasulullah ﷺ bersabda: “Dzikir yang paling utama adalah Laa Ilaaha Illallahu dan doa yang paling utama adalah Alhamdulillah.” (HR. Tirmidzi no. 3305, Ibnu Majah no. 3790, Ibnu Hibban, dan al-Hakim. Al-Hakim menshahihkannya, sedangkan syaikh Al-Albani menghasankannya dalam Shahih Sunan Tirmidzi no. 2692).

 Artè 
Kalèmat Lā ilāha illa l-Lāh kasoson ḍâri 3 horop, iyâ arèya alif-lam-ha (ا – ل – ه), bân bâḍâ 4 kata, Las, Ilaha, illa bân Alla [لا إله إلا الله], bân bisa è parèncè kadhi rèya:

Oca' Laa, è sebbhut laa nafiyah lil jins (horop lam sè mabâḍâ' kabâḍâ'anna sakabbhina macemma oca' bhârâng samarèna). Misalla ḍâlem oca' "Laaraiba fiih" (taḍâ' kamang-mangan è ḍâlemma), artèna mabâḍâ' sakabbhina macem kamang-mangan ḍâlem al-Qur'an. Saèngghâ laa ḍâlem kalèmat tauhèd aghândhu' artè mataḍâ sakabbhina macem ilaah, kalabân bentu' apa'a bhâi bân sapa'a bhâi dhibi'na."Bacaan Surat Yasin dan Tahlil Lengkap Bahasa Arab, Latin dan Terjemahan". SINDOnews Kalam. Èaksès tangghâl 2025-03-14. 

Oca' ilah, oca' arèya aropaaghi bentu' mashdâr (oca' dhâsar), toronan ḍâri oca' aliha - ya'lahu (يأله - أله ) sè artèna ibâḍâ. Namong oca' ilaahun (إله) aropaaghi isim mashdâr sè anḍi' artè maf'ul (objek), saèngghâ artèna sasembhâ'ân otabâ bhârâng sè dhâddhi sasaran ibâḍâ. 

Lamon è papolong kalabân oca' Laa, maka dhâddhi laa ilaaha (لا إله), maka artèna taḍâ' sasembhâ'ân otabâ bhârâng sè dhâddhi sasaran ibâḍâ, apa'a bhâi bentu'na. 

Oca' illa, artèna kacowali, è sebbhut kalabân horop istitsna' (pangacowaliyân) sè tugassâ kaangghuy makalowar oca' sè bâḍâ è samarèna illa ḍâri hokom sè marè è pataḍâ' bi' laa.

Contona, 'Laa rajula fil Masjid illa Muhammad', taḍâ' orèng lakè' è Masjid salaènna Muhammad. Oca' Muhammad è pakalowar ḍâri hokom sabelluna ilaa iyâ arèya sakabbhina orèng lakè' taḍâ' è Masjid.

Oca' Alla, Arowa Pangèran, è kennal bi' maklok lèbât fitra na, karna Pangèran sè abhâdhi maklok. Sabâgiyân ahlè bhâsa ngoca', asma Alla [الله] asalla ḍâri oca' al-Ilah (الإله). Hâmza na (ء) è pataḍâ' kaangghuy maghâmpang macana, terrossâ horop lam sè pertama sè è pa tasydid, lam sè nomer ḍuwâ' è bâca tebbel. Saèngghâ è bâca Alla, arèya pendapatdhâ ahlè bhâsa Arab iyâ arèya Sibawaih.

Imam ajellassaghi sè artèna, "Alla al-Ma'bud (sè è ibâḍâè), al-Ma'luh (sè è sembhâ). Taḍâ' sè berha' kacowali Alla".Imam Ibnul Qoyyim menjelaskan maknanya, الله وحده هو المعبود المألوه الذي لا يستحق العبادة سواه “Allah Dialah al-Ma’bud (yang diibadahi), al-Ma’luh (yang disembah). Tidak ada yang berhak diibadahi kecuali Dia”. (Madarij as-Salikin, 3/144). Ḍâri keterangngan rèya, olama' nyebbhuttaghi rokon kalèmat laa ilaaha illallaah bâḍâ 2.At-Tauhid li anNasyiin, hlm. 30

 Manpaat totor 

 Jamènan maso' sowarghâ 
Totor kalèmat tahlèl ta' aberri' jamènan ka orèng ollè maso' sowarghâ. Jamènan arèya coma berlaku lamon sè notor tahlèl noro' parènta bân ajhâui sakabbhina larangan ḍâri Alla. Salaènna jèya, jamènan arèya è bhâghi ka manossa sè athobhât ḍâlem islam bân ta' ngolangè polè. Totor tahlèl ta' aberri' jamènan ka sè notor bhâkal maso' sowarghâ, lamon sè notor sengaja  ngalakonè ma'siyat bân sanget sadar. Jamènan maso' sowarghâ coma è bhâghi ka sè anḍi' iman bân marè lèbât prosès hisab.asy-Sya'rawi, M. Mutawalli (2007). Basyarahil, U., dan Legita, I. R., ed. Anda Bertanya Islam Menjawab. Diterjemahkan oleh al-Mansur, Abu Abdillah. Jakarta: Gema Insani. hlm. 16. ISBN 978-602-250-866-3.

 Sombher