Alap-alap australia

Alap-alap australia (Falco longipennis) panèka mano' falkon sè ètemmoè khusus è Australia. Mano' panèka jhughân lè-ngallè è bâkto mosèm cèllep ka Inḍonèsia bân Selandia Baru. Alap-alap australia panèka aropa'aghi mano' pamangsa palèng kènè' è Australia, kalabân lanjhângnga ra-kèra 30 kantos 36 cm. Alap-alap australia panèka sanget nyaropaè alap-alap kawah, okoranna coma lebbi kènè' bân anḍi' bulu sè lebbi petteng.

Alap-alap australia panèka nengneng è alas abukka' bân bisa aluk-bhiluk kalabân kesset lèbât un-ḍâunan nalèkana nabâng mano' sè laèn. Alap-alap australia jhughân bisa langsong perna bân bhâkal èntar ka taman kotta, kebbhun, bân rebbhâ sè alun-bhulun. Alap-alap australia bhâkal abhuru mano' kènè' sè okoranna para' paḍâ'â bân abâ'na, bân segghut ètemmoè nalèkana para' compet arè abhuru bhâkbhuru bân serangga rajâ.

Nalèkana abuḍu'â, mano' alap-alap australia panèka ngennengngè lèbunna mano' laèn. Mano alap-alap australia sè binè' bhâkal ngerremmè tellorra sabâtara mano' lakè' abhuru.

 Katerrangan 
Jennis alap-alap panèka lanjhângnga ra-kèra 30 kantos 35 cm. Berrâ'ân mano' lakè' panèka ra-kèra 132 kantos 280 g bân mano' binè' ra-kèra 190 kantos 420 g kalabân lèbârra lèmbâng panèka ra-kèra 66 kantos 87 cm. Bâgiyân attassa bu-abu towa, cètakka lebbi petteng, anḍi' songot roncèng, gherrunganna bâk potè, satengnga bâgiyân palè'èrranna pocet malèbâr kantos lè'èr buḍi, bâgiyân bâbâ mèra coklat ngoḍâ, calorèt tèpès lebbi petteng, panotop bunto' bâbâna pocet, bunto'on apalang, sakalèng-lèngnga matana bhiru pocet. Mano' sè ghi' ngoḍâ abâk paḍâ bân sè ḍibâsa tapè lebbi coklat bân mèra karat.

 Panyebbhârân bân Ras 
Alap-alap australia bâḍâ tello' sub-spesies sè èyakowè kalabân panyebbhârân, alèpotè Australia, Papua, Maluku bân Nusa Tenggara.

 hanieli (Hellmayr, 1914) – Sunda Kènè', ḍâri Lombok Kantos Timor.
 longipennis (Swainson, 1837) – Australia bân Tasmania; è lowar mosèm abuḍu'ân lè-ngallè kantos Papua, Maluku bân New Britain.
 murchisonianus (Mathews, 1912) – Australia, Maluku bân Papua Nugini.

 Konservasi 
Alap-alap australia taḍâ' neng è ḍaftar mènangka spèsiès terancam è Australia bân bâḍâ è ḍaftar mènangka spèsiès sakoni' paratèyan. Ghânèka bâḍâ è Lampiran II ḍâri Badan Konservasi Perdagangan Internasional.

 Sombher