Diponegoro

Benḍoro Pangeran Haryo Ḍiponegoro panèka pangèran jhâbâ sè alabân pamarènta Bâlândhâ. Pottrana Hamengkubuwana III sè sarèyang aghuna'aghi peran penting è Perang Jhâbâ taon 1825 kantos 1830. Saamponna èkala' bân ètangkep, salèrana èbuwâng ka Makassar, bân sèḍhâ è ḍissa' è omor 69 taon.

Perjuanganna lèma taon alabân pamarènta'an Bâlândhâ è Jhâbâ ampon Esalameddhi sareng orèng Indonesia sajjhek pan bârâmpan taon, sè dhâddhi sombher inspirasi ḍâ' Revolusi Nasional Inḍonesia bân nasionalisme è Inḍonesia moḍern, bân laènna. Salèrana panèka pahlawan nasional è Inḍonesia.Daftar Nama Pahlawan Nasional Republik Indonesia (1)". Sekretariat Negara Indonesia. Diarsipkan dari asli tanggal 14 April 2012. Diakses tanggal 9 May 2012.

 Kaodi'ân Awal 
Ḍiponegoro èlahèrraghi è Yogyakarta è tangghâl 11 Nopèmber 1785, ḍâri gunḍik R.A. Mangkarawati, ḍâri Pacitan, sareng ramana, Gusti Raḍen Mas Suraja, sè saterrossa ongghâ ka tahta kalabân jhujhur Hamengkubuwana III. Saamponna dhibâsa, Ḍiponegoro dhâddhi Benḍara Raḍen Mas Antawirya.

Pangeran Ḍiponegoro èkennal mènangka orèng sè penter, bânnya' maca, bân ahli è ḍâlem hokom Islam-Jhâbâ.[4] Salèrana jhughân lebbi tertarik ḍâ' parkara aghâma ḍâri parkara pamarenta'an pangadhilân bân abhâreng orèng bânnya'. Pangeran jhughân lebbi senneng alengghi è Tegalrejo, semma' ḍâ' kennengnganna emba binè'na, Gusti Kangjeng Rato Tegalrejo, rajina Sultan Hamengkubuwana I, èbhândhingaghi è karaton. Molae ghi’ kene’, ḍiponegoro ce’ semma’na ka reng-oreng ban para santre. Babaḍ Ḍiponegoro ajellassaghi jhâ' è bâkto ghi' kènè', èbhuna ngajhâri namen paḍi bân lalakon rakyat laènna è Tegalrejo. Hal ka’dinto adhâddiyagi Ḍiponegoro se ghi’ ngodâna ce’ semma’en sareng ra’yat tor adhâddiyagi abâ’na ngartè ḍa’ kasossa’anna orèng Jhâbâ è bâbâna panyeksa'an pamarenta kolonial Hinḍia Bâlândhâ.

Pangeran Ḍiponegoro panèka orèng sè senneng ka jhâran bân ghi' bâḍâ è tegalrejo sabellunna perrang, Ḍiponegoro anḍi' lebbi dâri 60 orèng Jhâbâ kaangghuy ajâgâ jhârânna. Tangki aèn sè èkaghâbay ḍâri ghèddhung kaangghuy abherri' ènom jhâranna ghi' bâda kantos samangkèn (2021). Kandang bân kandang kudana Pangeran cè' bânnya'na kantos Sentot sè ghi' ngoḍâ, sè ḍâtâng ka Tegalrejo è omor ennem taon saamponna alè'na sè towa, Raḍen Ayu Maduretno, akabin sareng Pangeran, lebbi senneng ajhâr nompa' jhâran katèmbhâng dhâddhi santrè. È molaèna Perrang Jhâbâ, jhâran celleng tompa'ennah Ḍiponegoro, Kiai Gitayu (Gentayu), bân lincanna è pelana ècatet sareng komanḍan kavaleri Bâlândhâ. E bâkto perrang, katerampilan Pangeran è ḍâlem nompa' tor ajhâlânaghi jhârân sè bhâgus, sangèt abhânto dhibi'na kaangghuy salamèt èbâkto bisa ngalle ḍâri moso neng è meḍan sè malarat, khusussâ è bâkto aleèngka Songay Progo, è ḍissa' Pangeran tao sakabbhina kennengngan sè ningkè' sè bisa èghunaaghi kaangghuy ajhâlân è songay sè lebar ta' kalabân kalannyo' aèng.

 Sombher