Sining

Sining èngghi panèka tarian ritual tradisional sè asalla dâri orèng Gayo Acèh, Indonesia. Tarian panèka èyangghep èlampaaghi molaè aher abad ke-18 kantos awal abad ke-19 bân aghâdhui fungsi sakral è dâlem kaodhi'ân sosial Gayo. Dusa èlambangaghi kakowadan, kataremtemman, bân hubungan sè harmonis antara manossa, alam, bân kakowadhân rohani. Mèlana, tarian panèka bhunten èlakoni namong kaangghuy hiburan, namong mènangka bâgiyân dâri upacara tradisional sè èisi arte simbolis bân nilai-nilai kosmologis. È dâlem penampilanna, para penari Sining niru gerakan mano' sè ngabber otabâ alenggi, sè alambangaghi kabebasan, kewaspadaan, bân keseimbangan alam. Tarian panèka biasana èlakoni è attas panggung kaju sè èangghep, khusussa è bâkto ritual kaangghuy mabângun bengko tradisional otabâ peresmian rato bân tokoh tradisional laènna. Gerakan sè èokor bân ritmis ècerminaghi cara odi'na orèng Gayo sè teratur, è bâkto konteks ritual ètekanaghi peran tarian Sining mènangka media sè nyambung antara manossa, leluhur, bân alam semesta.

 Karakteristik 
Gerakan-gerakan è Tarian Sining ta' èikat sareng pola koreografi sè kaku, namong èulang, kalabân motif sè èulang è pan-bârâmpan segmen ritual. Struktur gerakna tamaso' cethagga kalabân sanga' pose bân bâllu' variasi, badan kalabân ennem pose bân sapolo gerakan, tanang kalabân bâllu' pose bân bâllu' gerakan, bân soko kalabân sanga' pose bân bâllu' gerakan. Keragaman unsur gerak panèka ècerminaghè kompleksitas simbolis Tarian Sining, è dimma bhân-sabbhân bâgiyân badan andi' arte dhibi' sè akaè' sareng keseimbangan, kasadaran, bân harmoni antara manossa bân alam. Salaen gerak-gerik badan, tarian Sining jugan eerengngagi kalaban baca’an mantra-mantra jaman kona se daddi du’a pangaoban dha’ roh-roh wali alas tor kakowadan alam. Para penari biasana apowasa otabâ ngajhâri pantang tertentu sabellunna penampilan mènangka syarat kaangghuy kesucian ritual. È dâlem prosesi tari, mata sè ètotop bân tanang sè èangkat èlambangaghi parnyo'onan ijin kosmik bân usaha kaangghuy ajhârbâ'aghi struktur bengko kalabân arah kiblat bân tatanan alam semesta. Unsur-unsur panèka aghâdhui penekanan jhâ' Sining bânnè namong tarian, namong ritual sakral sè nyambung dimensi rohani, sosial, bân kosmologis dâlem kaodhi'ân Gayo.

Tarian Sining aghâdhui arte simbolis sè dâlem ghâbây orèng Gayo, khusussa mènangka manifestasi hubungan harmonis antara manossa, alam, bân kakowadhân rohani. Gerakan akadhi mano' ngajhâri kabebasanna nyabâ, waspada, bân kamampowan manossa kaangghuy maos tandha-tandha alam. Posisi badan, kalabân tanang èangkat ka langngè' bân mata ètotop, nandha'aghi pasrah bân parnyo'onan berkat dâri kakowadhân kosmik, saènggâna sadhâjâ aktivitas manossa khusussa mabângun bengko otabâ ngobâ pimpinan èterrossaghi è dâlem harmonis sareng hokom alam bân karsana ilahi. Sacara fungsional, Sining abâdâhaghi ritual perlindungan bân pemurnian. Pertunjukan tarian panèka èparcajâ kaangghuy matadha' musibah, masenneng roh-roh sè ajaga è daerah panèka, bân mamastheaghi kaamananna anggota bengkona otabâ masyarakat sè terlibat dâlem upacara tradisional. Salaèn jârèya, Sining aropaaghi media kaangghuy nerrossaghi nilai-nilai budaya, polana lèbât tarian panèka, generasi ngodâ èkennalaghi dâ' pangajaran leluhur tentang keseimbangan è dâlem kaodhi'ân, ètoro'è tradisi, bân hormat dâ' alam. Dèmikian, Tari Sining bhunten namong melestarikan tradisi ritual namong jhughân makowat jati diri budaya bân solidaritas sosial orèng Gayo.

 Sombher