ພະຍາດບໍ່ຕິດຕໍ່

ພະຍາດບໍ່ຕິດຕໍ່ ຫຼື ກຸ່ມພະຍາດ NCDs () ແມ່ນກຸ່ມພະຍາດທີ່ບໍ່ສາມາດຕິດຕໍ່ຈາກຄົນສູ່ຄົນໄດ້ຜ່ານການສຳຜັດ ຫຼື ຫາຍໃຈຮ່ວມກັນ. ພະຍາດກຸ່ມນີ້ມັກຈະຄືບຄານເຂົ້າມາຢ່າງຊ້າໆ ແລະ ເປັນຊຳເຮື້ອ (Chronic) ເຊິ່ງສາເຫດຫຼັກບໍ່ໄດ້ມາຈາກເຊື້ອໂລກ ແຕ່ເກີດຈາກ ພຶດຕິກຳການໃຊ້ຊີວິດ ທີ່ສະສົມມາເປັນເວລາດົນນານ.

 ປະເພດຂອງພະຍາດທີ່ພົບເລື້ອຍ 
ໃນປະເທດລາວ ແລະ ທົ່ວໂລກ, ພະຍາດໃນກຸ່ມນີ້ທີ່ເປັນບັນຫາຫຼັກໄດ້ແກ່:
 ພະຍາດເບົາຫວານ (Diabetes): ເກີດຈາກລະດັບນ້ຳຕານໃນເລືອດສູງຜິດປົກກະຕິ.
 ພະຍາດຄວາມດັນເລືອດສູງ (Hypertension): ເຊິ່ງເປັນປັດໄຈສ່ຽງສຳຄັນທີ່ນຳໄປສູ່ພະຍາດຫົວໃຈ ແລະ ເສັ້ນເລືອດໃນສະໝອງແຕກ (Stroke).
 ມະເຮັງ (Cancer): ເຊັ່ນ ມະເຮັງຕັບ, ມະເຮັງປອດ.
 ພະຍາດລະບົບທາງເດີນຫາຍໃຈຊຳເຮື້ອ: ເຊັ່ນ ພະຍາດປອດອຸດກັ້ນຊຳເຮື້ອ (COPD) ທີ່ມັກພົບໃນຜູ້ທີ່ສູບຢາ.

 ປັດໄຈສ່ຽງ ແລະ ສະຖານະການໃນລາວ 
ອົງການອະນາໄມໂລກ (WHO) ລະບຸວ່າ NCDs ແມ່ນສາເຫດການເສຍຊີວິດອັນດັບຕົ້ນໆຂອງຄົນລາວ ໂດຍຄິດເປັນສັດສ່ວນການເສຍຊີວິດທີ່ສູງກວ່າພະຍາດຕິດຕໍ່ແລ້ວໃນປັດຈຸບັນ. ປັດໄຈທີ່ເຮັດໃຫ້ຄົນລາວເປັນພະຍາດນີ້ຫຼາຍຂຶ້ນປະກອບມີ:
 ການບໍລິໂພກ: ການກິນອາຫານລົດຈັດ (ຫວານ, ມັນ, ເຄັມ) ເຊັ່ນ ການກິນແປ້ງນົວຫຼາຍເກີນໄປ ແລະ ການດື່ມເຄື່ອງດື່ມທີ່ມີທາດເຫຼົ້າ.
 ການສູບຢາ: ເປັນສາເຫດຫຼັກຂອງມະເຮັງປອດ ແລະ ພະຍາດຖົງລົມໂປ່ງພອງ.
 ການຂາດການອອກກຳລັງກາຍ: ວິຖີຊີວິດແບບໃໝ່ທີ່ນັ່ງເຮັດວຽກຫຼາຍກວ່າການເຄື່ອນໄຫວຮ່າງກາຍ.

 ອ້າງອິງ 

ໝວດ:ພະຍາດ
ໝວດ:ສຸຂະພາບ
ໝວດ:ການແພດ