ທິຣານາ

ທິຣານາ () ເປັນເມືອງຫຼວງ ແລະ ເມືອງທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດໃນດ້ານປະຊາກອນ ແລະ ພື້ນທີ່ຂອງປະເທດອານບານີ ນະຄອນຕັ້ງຢູ່ທາງພາກກາງປະເທດໂດຍມີພູໄດຕັ້ງຢູ່ທາງທິດຕາເວັນອອກ ແລະ ມີຮ່ອມພູເຊິ້ງຕັ້ງຢູ່ໃກ້ກັບທະເລເອເດຣຍຕິກທາງທິດຕາເວັນຕົກສຽງເໜືອ ເນື່ອງຈາກນະຄອນຕັ້ງຢູ່ໃນຮາບພຽງທິຣານາ ແລະ ຢູ່ໃກ້ກັບທະເລເມດີແຕຣາເນ. ນະຄອນຈຶ່ງໄດ້ຮັບອິດທິພົນຂອງພູມອາກາດແບບເມດີແຕຣາເນ. ທິຣານາຖືເປັນໜຶ່ງໃນນະຄອນທີ່ມີຝົນຕົກ ແລະ ມີແສງແດດຫຼາຍທີ່ສຸດຂອງທະວິບເອີຣົບ ໂດຍມີຊົ່ວໂມງທີ່ພົບແສງແດດປີລະ 2,544 ຊົ່ວໂມງ.

ທິຣານາຖືກຈັດຕັ້ງເປັນນະຄອນໃນປີ ຄ.ສ 1614 ແຕ່ພື້ນທີ່ຂອງນະຄອນໃນປັດຈຸບັນ ມີເຜົ່າອິລີເຣຍເຂົ້າມາຕັ້ງຖິ່ນຖານຕັ້ງແຕ່ຍຸກເຫຼັກ ຕໍ່ມາໄດ້ຖືກຊາວໂຣມັນຍຶດຄອງ ແລະ ການເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງຈັກກະວັດໂຣມັນພາຍຫຼັງຈາກສົງຄາມອິລີເຣຍ ແຫຼ່ງມໍລະດົກສຳຄັນໃນຍຸກນັ້ນທີ່ຍັງປາກົດໃນປັດຈຸບັນຄືບ້ານໂມເສກແຫ່ງທິຣານາ ຕໍ່ມາໃນຄຣິດສະຕະວັດທີ 5–6 ໂບດພາລີໂອຄຣິສຕຽນໄດ້ຖືກສ້າງຂຶ້ນບໍລິເວນແຫ່ງມໍລະດົກນັ້ນ.

ຫຼັງຈາກທີ່ຈັກກະວັດໂຣມັນຖືກແບ່ງອອກເປັນຕາເວັນອອກ ແລະ ຕາເວັນຕົກໃນຄຣິດສະຕະວັດທີ 4 ຈັກກະວັດບີຊານຕານໄດ້ເຂົ້າມາຄອບຄອງພື້ນທີ່ນີ້ ແລະ ສ້າງປາສາດເປເຕຣເລໃນໄລຍະການປົກຄອງຈັກກະພັດຍຸສຕິນິອານຸສທີ 1. ນະຄອນຖືກປ່ອຍລະເລີຍໂດຍບໍ່ມີຄວາມສໍາຄັນເປັນໄລຍະເວລາດົນນານ ຈົນມາຮອດໃນຄຣິດສະຕະວັດທີ 20 ລັດຖະສະພາລູຊະເຢໄດ້ປະກາດໃຫ້ທິຣານາເປັນເມືອງຫຼວງຂອງປະເທດຫຼັງຈາກທີ່ອານບານີປະກາດອິດສະຫຼະພາບໃນປີ ຄ.ສ 1912.

ປັດຈຸບັນ ທິຣານາເປັນສູນກາງດ້ານເສດຖະກິດ, ການເງິນ, ການເມືອງ ແລະ ການຄ້າທີ່ສຳຄັນຂອງປະເທດ ເນື່ອງຈາກນະຄອນຫຼວງຕັ້ງຢູ່ໃນພາກກາງ ແລະ ມີການຂົນສົ່ງຮູບແບບຕ່າງໆທີ່ທັນສະໄໝ ທັງທາງອາກາດ, ທາງນ້ຳ, ທາງລົດໄຟ ແລະ ທາງຖະໜົນ. ນະຄອນເປັນທີ່ຕັ້ງຂອງລັດຖະບານອານບານີ ເຊິ່ງເປັນທີ່ທຳການຂອງປະທານາທິບໍດີ, ນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ແລະ ລັດຖະສະພາອານບານີ. ນະຄອນໄດ້ຮັບລາງວັນເມືອງຫຼວງເຍົາວະຊົນເອີຣົບປະຈຳປີ 2022

 ອ້າງອີງ 

 ປຶ້ມອ່ານເພີ່ມເຕີມ 






Abitz, Julie. Post-Socialist Development in Tirana. Roskilde: Roskilde Universitetscenter, 2006.

Aliaj, Besnik; Keida Lulo and Genc Myftiu. Tirana: the Challenge of Urban Development, Tirana: Cetis, 2003 
Aliaj, Besnik. A Short History of Housing and Urban Development Models during 1945–1990, Tirana 2003.
Bertaud, Alain. Urban Development in Albania: the Success Story of the Informal Sector, 2006.
Bleta, Indrit. Influences of Political Regime Shifts on the Urban Scene of a Capital City, Case Study: Tirana. Turkey, 2010.

Felstehausen, Herman. Urban Growth and Land Use Changes in Tirana, Albania: With Cases Describing Urban Land Claims. University of Wisconsin-Madison, 1999
Galeteanu, Emira. Tirana: the Spectacle of the Urban Theatre. MA Dissertation. Carleton University: Ottawa, 2006.
Guaralda, Mirko (2009). Urban Identity and Colour : the Case of Tirana, Albania. Spectrum e-news, 2009(Dec), pp. 13–14.
Jasa, Skënder. Tirana në shekuj: Terona, Theranda, Tirkan, Tirannea, Tirana: monografi, disa artikuj e materiale arkivore kushtuar historisë së Tiranës, Tirana 1997.
Kera, Gentiana. Aspects of the Urban Development of Tirana: 1820–1939, Seventh International Conference of Urban History. Athens, 2004.

Pojani, Dorina (2011). Mobility, Equity and Sustainability Today in Tirana, TeMA 4, no. 2, pp.99–109 

Alien by Alexandra Lewis, RTV Ora, Tirana, Albania, 2019, a TV series produced by domestic RTV Ora on life in Albania seen by a foreigner, Australian-born journalist Alexandra Lewis living in Tirana, Albania

 ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ 

 Municipality of Tirana 


ໝວດ:ເມືອງຫຼວງໃນທະວີບເອີຣົບ
ໝວດ:ເມືອງໃນປະເທດອານບານີ