ອູດແກະ

ອູດແກະ (ໂຕເຕັມ: 羊駝; ໂຕຫຍໍ້:羊驼; ພິນອິນ: yáng tuó "ຢາງ ໂຖວ") ມີຊື່ທາງວິທະຍາສາດວ່າ Vicugna pacos ເປັນສັດລ້ຽງໃນຕະກູນອູດ (camelid) ໃນທະວີບອາເມລິກາໃຕ້ ມີລັກສະນະຄ້າຍຄຶງກັບອູດແກະໃຫຍ່. ອູດແກະເປັນສັດທີ່ຢູ່ລວມກັນເປັນຝູງ ພົບໄດ້ໃນທີ່ສູງບໍລິເວນແຖບເທືອກເຂົາອັງເດດ ທາງຕອນໃຕ້ຂອງປະເທດເປລູ ຕອນເໜືອຂອງປະເທດໂບລິວີ ປະເທດເອກົວເຕີ ແລະຕອນເໜືອຂອງປະເທດຊິລີ ໂດຍຈະຢູ່ບໍລິເວນທີ່ລະດັບຄວາມສູງຈາກນ້ຳທະເລປະມານ 3,500 ແມັດ (11,000 ຟຸດ) ຫາ 5,000 ແມັດ (16,000 ຟຸດ)
 ລັກສະນະ 
ອູດແກະມີລັກສະນະຄ້າຍອູດແກະໃຫຍ່ ແຕ່ຈະແຕກຕ່າງກັນທີ່ບໍ່ໄດ້ນຳມາໃຊ້ວຽກຂົນຂອງ ແຕ່ຈະຖືກລ້ຽງເພື່ອນຳຂົນມາເຮັດເປັນເຄື່ອງນຸ່ງ ຂົນອູດແກະນຳມາໃຊ້ປະໂຫຍດໄດ້ຫຼາກຫຼາຍ ຕັ້ງແຕ່ຜ້າຫົ່ມ ເສື້ອໜາວ ໝວກ ຖົງມື ຜ້າພັນຄໍ ແລະເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມປະເພດຕ່າງ ໆ ໂດຍຂົນຂອງອູດແກະຕາມທຳມະຊາດມີຫຼາຍສີ ໂດຍໃນເປລູມີການຈຳແໜກສີຂົນອອກເປັນ 52 ສີ ຂະນະທີ່ທາງອົດສະຕາລີຈຳແໜກໄວ້ 12 ສີ ແລະສະຫະລັດອາເມລິກາຈຳແໜກເປັນ 16 ສີ.
 ພຶດຕິກ 
ອູດແກະມີສຽງຮ້ອງຫຼາຍສຽງ. ມັກຮ້ອງເປັ່ງສຽງແຫຼມສູງເມື່ອຕົກຢູ່ໃນໄພອົນຕະລາຍ. ໝາຫຼືແມວທີ່ແປກໜ້າອາດເຮັດໃຫ້ອູດແກະນຶກຄຶດວ່າໂຕເອງຕົກຢູ່ໃນໄພອົນຕະລາຍໄດ້. ອູດແກະມັກເຮັດສຽງດູດເພດານອ່ອນຫຼືອາດເຮັດອສະແດງບົ່ງບອກຄວາມເປັນໝູ່ເປັນມິດ. ອູດແກະມັກຮຳສງເປັນເພງສັ້ນ ໆ ໃນລຳຄໍມື່ອຢາກສະແດງບອກໃຫ້ອູດແກະໂຕອື່ນຮູ້ວ່າຕົນຢູ່ໃກ້ຄຽງຫຼືພວມມີຄວາມສຸກມ່ວນໃຈຢູ່ ໂດມີສຽງຮຳທີ່ແຕກຕ່າງກັນໄປໃນແຕ່ລະໂຕ. ອູດແກະມັກຮ້ອງເປັ່ງສຽງສູງຄ້າຍຄືກັບນົກເມື່ອໂຕຜູ້ຕໍ່ສູ້ກັນ ເຊິ່ງອາດເປັນສຽງເປັ່ງທີ່ເຮັດໃຫ້ສັດຕູຢ້ານກົວ. ອູດແກະຈະຮູ້ສຶກວ່າເປັນອົນຕະລາຍຫຼືຖືກຄຸກຄາມເມື່ອຖືກສຳຜັດທີ່ບໍລິເວນກົ້ນ ແລະຈະປ້ອງກັນໂຕດ້ວຍການເປົ່າພົ່ນນ້ຳລາຍອອກມາຄືອູດ.

 ອ້າງອີງ 

ໝວດ:ວົງອູດ
ໝວດ:ສັດເຊື່ອງ