ຣາພັນເຊວ

ແລປົງຈາກ  ແຣປົງສ໌ () ຫຼື ລາພັນເຊນ () ຫຼື ສາວນ້ອຍຜົມຍາວ ແມ່ນເທບນິຍາຍເຢຍລະມັນ ໄດ້ຖືກເກັບຮິມໂຮມໂດຍອ້າຍນ້ອງຕະກູນກິມ. ລົງພິມເທື່ອທຳອິດໃນປີ ຄ.ສ. 1812Jacob and Wilhelm Grimm, Household Tales (English translation by Margaretmm Hunt), 1884, "Rapunzel"  ແລປົງເປັນນຶ່ງໃນເທບນິຍາຍທີ່ມີຊື່ສຽງ ແລະເນື່ອເລື່ອງໄດ້ຖືກການນຳໄປໃຊ້ໃນການສະແດງໂດຍນັກແຕ້ມກາຕູນ ແລະນັກສະແດງຕະຫຼົກຫຼາຍຫຼວງ. 
 ເລື່ອງຫຍໍ້ 
ແລປົງນັ້ນມີຫຼາຍເວີຊັ້ນ ໂດຍເນື້ອເລື່ອງອາດບໍ່ຄືກັນ ແຕ່ທຸກເວີຊັ້ນຈະມີແມ່ຍິງຜົມຍາວຢູ່ເທິງຫໍຄອຍ.
ມີ​ເທື່ອ​ໜຶ່ງ​ຄູ່​ຜົວ​ເມຍ​ທີ່​ຢາກ​ມີ​ລູກ​ມາ​ດົນ​ນານ, ຈົນ​ສຸດ​ທ້າຍ​ຜູ້​ຍິງ​ໄດ້​ໃຫ້​ຄວາມ​ຫວັງ​ວ່າ​ພຣະ​ຜູ້​ເປັນ​ເຈົ້າ​ຢາກ​ໃຫ້​ຄວາມ​ປາດ​ຖະ​ໜາ​ຂອງ​ນາງ​ສຳ​ເລັດ. ຢູ່​ໃນ​ເຮືອນ​ຂອງ​ຄູ່​ຜົວ​ເມຍ​ມີ​ປ່ອງ​ຢ້ຽມ​ນ້ອຍ​ໜຶ່ງ​ທີ່​ມີ​ທັດ​ສະ​ນີ​ຍະ​ພາບ​ໄດ້​ມອງ​ຂ້າມ​ສວນ​ໝາກ​ໄມ້​ທີ່​ສວຍ​ງາມ, ໃນ​ນັ້ນ​ມີ​ດອກ​ໄມ້​ແລະ​ຜັກ​ທຸກ​ຊະ​ນິດ. ຢ່າງໃດກໍຕາມ, ມັນຖືກລ້ອມຮອບດ້ວຍກໍາແພງສູງ, ແລະບໍ່ມີໃຜກ້າທີ່ຈະເຂົ້າໄປໃນພາຍໃນ, ເພາະວ່າມັນເປັນຂອງແມ່ມົດທີ່ມີພະລັງຫຼາຍທີ່ທຸກຄົນຢ້ານກົວ. ມື້ໜຶ່ງ ຜູ້ຍິງຄົນນັ້ນຢູ່ທີ່ປ່ອງຢ້ຽມ ແນມເບິ່ງສວນທີ່ນາງເຫັນພື້ນທີ່ປູກກະລໍ່າປີ, ແລະເບິ່ງຄືສີຂຽວ ແລະສົດຊື່ນຫຼາຍ ຈົນນາງຮູ້ສຶກຢາກກິນມັນ. ຄວາມຢາກຂອງນາງນັບມື້ນັບເພີ່ມຂຶ້ນ ແລະ ເມື່ອນາງຮູ້ວ່ານາງບໍ່ສາມາດເອົາພວກມັນໄດ້, ນາງເລີ່ມຮູ້ສຶກໂສກເສົ້າ, ຈືດໆ ແລະ ເຈັບປ່ວຍ. ຜົວ​ຢ້ານ​ແລະ​ຖາມ​ວ່າ:

- ເຈົ້າມີຫຍັງ, ເມຍທີ່ຮັກ?

- ໂອ້! ລາວ​ຕອບ​ວ່າ ຖ້າ​ຂ້ອຍ​ບໍ່​ໄດ້​ກິນ​ຜັກ​ກາດ​ຈາກ​ສວນ​ຫລັງ​ບ້ານ​ຂ້ອຍ ຂ້ອຍ​ຈະ​ຕາຍ​ຢ່າງ​ແນ່ນອນ.

ຜົວ​ທີ່​ຮັກ​ນາງ​ຫຼາຍ, ນາງ​ຄິດ​ກັບ​ຕົນ​ເອງ.

- ກ່ອນ​ທີ່​ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ​ຍິນ​ຍອມ​ໃຫ້​ເມຍ​ຂອງ​ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ​ເສຍ​ຊີ​ວິດ, ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ​ຈະ​ເອົາ​ຜັກ​ກາດ​ໃຫ້​ນາງ, ບໍ່​ວ່າ​ຈະ​ເປັນ​ຄ່າ​ຈ້າງ.

ພໍຮອດຕອນທ່ຽງ ລາວໄດ້ໂດດຂ້າມຝາຂອງສວນເຈົ້າຟ້າງຸ່ມ, ຈັບກະລໍ່າປີໜຶ່ງ ມືໜຶ່ງ, ເອົາມາໃຫ້ເມຍຂອງລາວ, ຜູ້ທີ່ເຮັດສະຫຼັດ ແລະ ກິນທັນທີດ້ວຍຄວາມຢາກອາຫານ. ​ແຕ່​ມັນ​ແຊບ​ຫຼາຍ, ​ແຊບ​ຫຼາຍ, ​ໃນ​ມື້​ຕໍ່​ມາ​ນາງ​ຢາກ​ກິນ​ອີກ​ຫຼາຍ​ກວ່າ​ເກົ່າ, ​ແຕ່​ຖ້າ​ຜົວ​ບໍ່​ໄດ້​ໄປ​ສວນ​ອີກ, ນາງ​ບໍ່​ໄດ້​ພັກຜ່ອນ. ສະນັ້ນ ລາວ​ຈຶ່ງ​ໄປ​ໃນ​ຕອນ​ກາງຄືນ, ແຕ່​ລາວ​ຢ້ານ​ຫຼາຍ, ເພາະ​ແມ່ມົດ​ຢູ່​ໃນ​ລາວ.

- ເຈົ້າກ້າແນວໃດ, ນາງເວົ້າຢ່າງໂກດແຄ້ນ, ທີ່ເຂົ້າມາສວນຂອງຂ້ອຍແລະລັກຜັກກາດຂອງຂ້ອຍ? ເຈົ້າຈະຖືກລົງໂທດ!

- ອ້າວ! ພຣະອົງ​ຊົງ​ຕອບ​ວ່າ, ຂໍ​ໃຫ້​ອະໄພ​ແກ່​ຄວາມ​ກ້າຫານ​ຂອງ​ຂ້ານ້ອຍ ເພາະ​ຂ້ານ້ອຍ​ໄດ້​ເຮັດ​ດ້ວຍ​ຄວາມ​ຈຳເປັນ. ເມຍຂອງຂ້ອຍເຫັນກະລໍ່າປີຂອງເຈົ້າຈາກປ່ອງຢ້ຽມ, ແລະນາງຢາກມັນຫຼາຍຈົນຕາຍຖ້າລາວບໍ່ກິນມັນ.

ແມ່ມົດນັ້ນເວົ້າກັບລາວ, ສະກັດກັ້ນຄວາມໂກດຮ້າຍຂອງນາງ:

- ຖ້າ​ຫາກ​ວ່າ​ສິ່ງ​ທີ່​ທ່ານ​ເວົ້າ​ວ່າ​ເປັນ​ຄວາມ​ຈິງ​, ເລືອກ​ເອົາ​ຜັກ​ກາດ​ຫຼາຍ​ເທົ່າ​ທີ່​ທ່ານ​ຕ້ອງ​ການ​, ແຕ່​ໃນ​ເງື່ອນ​ໄຂ​ຫນຶ່ງ​: ທ່ານ​ຕ້ອງ​ໃຫ້​ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ​ລູກ​ທີ່​ເມຍ​ຂອງ​ທ່ານ​ເກີດ​ມາ​ໄດ້​. ຂ້ອຍຈະກວມເອົາຄວາມຕ້ອງການຂອງເຈົ້າທັງຫມົດ, ແລະຂ້ອຍຈະດູແລເຈົ້າຄືກັບວ່າຂ້ອຍເປັນແມ່ຂອງເຈົ້າ.

ຜົວຍອມຮັບດ້ວຍຄວາມໂສກເສົ້າ, ແລະທັນທີທີ່ລາວເຫັນລູກສາວຂອງລາວເກີດມາ, ລາວໄດ້ມອບນາງໃຫ້ກັບແມ່ມົດ, ຜູ້ທີ່ໃຫ້ຊື່ເດັກຍິງວ່າ Rapunzel (ຊຶ່ງຫມາຍຄວາມວ່າຜັກກາດ) ແລະເອົານາງໄປ.

Rapunzel ເປັນສາວງາມທີ່ສຸດທີ່ເຄີຍຢູ່ພາຍໃຕ້ແສງຕາເວັນ. ເມື່ອ​ນາງ​ມີ​ອາຍຸ​ໄດ້​ສິບ​ສອງ​ປີ, ແມ່ມົດ​ໄດ້​ລັອກ​ນາງ​ໄວ້​ໃນ​ຫໍຄອຍ​ໃນ​ປ່າ​ແຫ່ງ​ໜຶ່ງ, ເຊິ່ງ​ບໍ່​ມີ​ຂັ້ນໄດ​ຫຼື​ປະຕູ, ມີ​ແຕ່​ປ່ອງຢ້ຽມ​ນ້ອຍ​ແລະ​ສູງ. ເມື່ອແມ່ມົດຕ້ອງການເຂົ້າໄປ, ນາງໄດ້ຢືນຢູ່ພາຍໃຕ້ນາງແລະເວົ້າວ່າ:

Rapunzel, Rapunzel, ຖິ້ມຜົມຂອງເຈົ້າລົງ, ຂ້ອຍຈະປີນຜ່ານມັນ.

ດີ, Rapunzel ມີຜົມຍາວແລະງາມຫຼາຍແລະດີເທົ່າກັບ spun ຄໍາ. ທັນທີທີ່ນາງໄດ້ຍິນສຽງຂອງແມ່ມົດ, ນາງໄດ້ຖອດເຊືອກຜູກຂອງນາງ, ປ່ອຍໃຫ້ມັນຕົກລົງຈາກເທິງປ່ອງຢ້ຽມຂອງນາງ, ເຊິ່ງຫ່າງຈາກພື້ນດິນຫຼາຍກວ່າຊາວຫລາ, ແລະແມ່ມົດຈະປີນຜ່ານພວກມັນ.

ແຕ່​ໄດ້​ເກີດ​ຂຶ້ນ​ອີກ​ສອງ​ສາມ​ປີ​ທີ່​ລູກ​ຊາຍ​ຂອງ​ກະສັດ​ໄດ້​ຜ່ານ​ປ່າ​ນັ້ນ​ໄປ​ໃກ້​ຫໍ​ຄອຍ​ທີ່​ລາວ​ໄດ້​ຍິນ​ເພງ​ໜຶ່ງ​ທີ່​ຫວານ​ຊື່ນ​ແລະ​ອ່ອນ​ຫວານ​ຈຶ່ງ​ຢຸດ​ຟັງ. ມັນແມ່ນ Rapunzel ຜູ້ທີ່ໃຊ້ເວລາຂອງນາງຢູ່ໃນຄວາມໂດດດ່ຽວຂອງນາງເພື່ອຄວາມບັນເທີງຂອງຕົນເອງໂດຍການເວົ້າຄືນເພງທີ່ຫນ້າພໍໃຈທີ່ສຸດດ້ວຍສຽງຫວານຂອງນາງ. ລູກຊາຍຂອງກະສັດຢາກເຂົ້າໄປ, ແລະລາວຊອກຫາປະຕູຂອງຫໍຄອຍ, ແຕ່ລາວບໍ່ພົບ. ລາວກັບບ້ານ, ແຕ່ເພງໄດ້ເຂົ້າໄປໃນຫົວໃຈຂອງລາວຫຼາຍ, ຍ່າງໄປປ່າທຸກໆມື້ເພື່ອຟັງ. ມື້ໜຶ່ງ​ຢູ່​ໃຕ້​ຕົ້ນ​ໄມ້, ລາວ​ໄດ້​ເຫັນ​ແມ່​ມົດ​ມາ​ຮອດ, ​ແລະ ​ໄດ້​ຍິນ​ນາງ​ເວົ້າ​ວ່າ:

Rapunzel, Rapunzel, ຖິ້ມຜົມຂອງເຈົ້າລົງ, ຂ້ອຍຈະປີນຜ່ານມັນ.

ຫຼັງຈາກນັ້ນ Rapunzel ໃຫ້ຜົມຂອງນາງຫຼຸດລົງແລະ sorceress ໄດ້ປີນຂຶ້ນ.

ຖ້ານັ້ນແມ່ນຂັ້ນໄດທີ່ເຈົ້າປີນຂຶ້ນ, ຄິດວ່າເຈົ້າຊາຍ, ຂ້ອຍຢາກລອງໂຊກຄືກັນ.

ແລະ​ມື້​ຕໍ່​ມາ, ເມື່ອ​ມັນ​ເລີ່ມ​ມືດ, ລາວ​ໄດ້​ເຂົ້າ​ໄປ​ໃກ້​ຫໍ​ຄອຍ​ແລະ​ເວົ້າ​ວ່າ:

Rapunzel, Rapunzel, ຖິ້ມຜົມຂອງເຈົ້າລົງ, ຂ້ອຍຈະປີນຜ່ານມັນ.

ທັນທີ​ນັ້ນ​ຜົມ​ກໍ​ລົ້ມ​ລົງ ແລະ​ລູກຊາຍ​ຂອງ​ກະສັດ​ກໍ​ລຸກ​ຂຶ້ນ. ທໍາອິດ Rapunzel ຢ້ານກົວເມື່ອນາງເຫັນຜູ້ຊາຍເຂົ້າໄປໃນ, ເພາະວ່ານາງບໍ່ເຄີຍເຫັນມາກ່ອນ, ແຕ່ລູກຊາຍຂອງກະສັດໄດ້ເລີ່ມຕົ້ນເວົ້າກັບນາງດ້ວຍຄວາມຮັກ, ແລະບອກນາງວ່າເພງຂອງລາວໄດ້ກະຕຸ້ນຫົວໃຈຂອງລາວໃນແບບນັ້ນຕັ້ງແຕ່ນັ້ນມາ. ບໍ່​ສາ​ມາດ​ທີ່​ຈະ​ມີ​ສັນ​ຕິ​ພາບ​ສໍາ​ລັບ​ການ​ປັດ​ຈຸ​ບັນ​ດຽວ​ແລະ​ເຂົາ​ໄດ້​ຕັດ​ສິນ​ໃຈ​ທີ່​ຈະ​ພົບ​ກັບ​ນາງ​ແລະ​ສົນ​ທະ​ນາ​ກັບ​ນາງ. ດ້ວຍຄວາມຢ້ານກົວຂອງ Rapunzel ນີ້ຫາຍໄປແລະເມື່ອລາວຖາມນາງວ່ານາງຢາກເປັນພັນລະຍາຂອງລາວ, ນາງເຫັນວ່າລາວຍັງອ່ອນແລະເບິ່ງດີ, ນາງຄິດກັບຕົວເອງວ່າ:

- ຂ້ອຍຈະດີກວ່າກັບລາວຫຼາຍກວ່າກັບແມ່ມົດເກົ່າ.

ລາວເວົ້າວ່າແມ່ນແລ້ວ, ແລະຈັບມືຂອງນາງກັບລາວ, ເພີ່ມວ່າ:

- ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ​ຈະ​ດີ​ໃຈ​ຫຼາຍ​ທີ່​ຈະ​ອອກ​ໄປ​ກັບ​ທ່ານ​, ແຕ່​ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ​ບໍ່​ຮູ້​ວ່າ​ຈະ​ໄດ້​ຮັບ​ການ​ລົງ​; ເມື່ອ​ເຈົ້າ​ມາ ຈົ່ງ​ເອົາ​ເສັ້ນ​ໄໝ​ທີ່​ເຮົາ​ຈະ​ເຮັດ​ເຊືອກ​ມາ​ໃຫ້​ຂ້ອຍ ເມື່ອ​ຍາວ​ພໍ​ແລ້ວ ຂ້ອຍ​ກໍ​ລົງ​ໄປ ແລະ​ເຈົ້າ​ຈະ​ພາ​ຂ້ອຍ​ຂຶ້ນ​ມ້າ.

ພວກເຂົາເຈົ້າຕົກລົງເຫັນດີວ່າລາວຈະໄປທຸກໆຄືນ, ເພາະວ່າແມ່ມົດພຽງແຕ່ໄປໃນເວລາກາງເວັນ, ຜູ້ທີ່ບໍ່ໄດ້ສັງເກດເຫັນຫຍັງຈົນກ່ວາ Rapunzel ຖາມນາງວ່າ:

- ບອກຂ້ອຍ, ແມ່, ເປັນຫຍັງເຄື່ອງນຸ່ງຂອງຂ້ອຍບໍ່ເຫມາະສົມກັບຂ້ອຍ? ມັນນ້ອຍລົງທຸກຄັ້ງ

- ອ້າວ! sorceress ຕອບ. ເຈົ້າຖືພາ! ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ​ຄິດ​ວ່າ​ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ​ໄດ້​ເຊື່ອງ​ທ່ານ​ຈາກ​ທຸກ​ຄົນ, ແລະ​ທ່ານ​ໄດ້​ຫລອກ​ລວງ​ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ!

ນາງໄດ້ຈັບຜົມທີ່ສວຍງາມຂອງ Rapunzel ດ້ວຍຄວາມໂກດແຄ້ນ, ຫັນມັນສອງສາມເທື່ອໃນມືຊ້າຍຂອງນາງ, ເອົາມີດຕັດສອງຄູ່ດ້ວຍຂວາຂອງນາງ, ແລະຫຼັງຈາກນັ້ນ, ຫຼັງຈາກນັ້ນ, ຕໍ່ມາ, ນາງໄດ້ຕັດມັນອອກ, braids ທີ່ສວຍງາມຕົກລົງກັບດິນ, ແລະນາງ. ຄວາມໂກດຮ້າຍໄດ້ບັນລຸເຖິງຄວາມໂຫດຮ້າຍທີ່ນາງເອົາ Rapunzel ຜູ້ທຸກຍາກໄປທະເລຊາຍ, ບ່ອນທີ່ທ່ານໄດ້ຕັດສິນລົງໂທດນາງໃຫ້ຢູ່ໃນນ້ໍາຕາແລະຄວາມເຈັບປວດ.

ໃນມື້ດຽວກັນກັບທີ່ແມ່ມົດໄດ້ຄົ້ນພົບຄວາມລັບຂອງ Rapunzel, ໃນຕອນກາງຄືນນາງໄດ້ເອົາຜົມທີ່ນາງຕັດ, ມັດໄວ້ກັບປ່ອງຢ້ຽມ, ແລະເມື່ອເຈົ້າຊາຍມາ, ນາງເວົ້າວ່າ:

Rapunzel, Rapunzel, ແຜ່ຜົມຂອງເຈົ້າ, ຂ້ອຍຈະປີນຜ່ານມັນ,

ລາວ​ໄດ້​ພົບ​ເຫັນ​ເຂົາ​ເຈົ້າ​ແຂວນ​ຄໍ. ຫຼັງຈາກນັ້ນ, ລູກຊາຍຂອງກະສັດໄດ້ຂຶ້ນໄປ, ແຕ່ລາວບໍ່ພົບ Rapunzel ທີ່ຮັກຂອງລາວ, ແຕ່ແມ່ມົດ, ຜູ້ທີ່ໄດ້ຮັບພຣະອົງດ້ວຍໃບຫນ້າທີ່ຮ້າຍແຮງທີ່ສຸດໃນໂລກ.

-ສະບາຍດີ! ລາວ​ເວົ້າ​ແບບ​ເຍາະ​ເຍີ້ຍ, ເຈົ້າ​ມາ​ຫາ​ເມຍ​ນ້ອຍ​ຂອງ​ເຈົ້າ, ແຕ່​ນົກ​ນ້ອຍ​ບໍ່​ຢູ່​ໃນ​ຮັງ​ຂອງ​ມັນ​ອີກ​ຕໍ່​ໄປ ແລະ​ຈະ​ບໍ່​ຮ້ອງ​ອີກ; ພວກ​ເຂົາ​ໄດ້​ພາ​ລາວ​ອອກ​ຈາກ​ຄອກ​ຂອງ​ລາວ ແລະ​ຕາ​ຂອງ​ເຈົ້າ​ຈະ​ບໍ່​ເຫັນ​ລາວ​ອີກ​ຕໍ່​ໄປ. Rapunzel ແມ່ນຄົນທີ່ສູນເສຍເຈົ້າ, ທ່ານຈະບໍ່ພົບນາງ.

ເຈົ້າຊາຍຮູ້ສຶກເຈັບປວດທີ່ສຸດ ແລະໃນຄວາມສິ້ນຫວັງຂອງລາວ ລາວໄດ້ໂດດລົງຈາກຫໍຄອຍ; ລາວ​ໂຊກ​ດີ​ທີ່​ບໍ່​ໄດ້​ເສຍ​ຊີ​ວິດ, ແຕ່​ມີ​ໜາມ​ທີ່​ລາວ​ຕົກ​ໃສ່​ຕາ​ລາວ. ລາວ​ເລີ່ມ​ຍ່າງ​ຜ່ານ​ປ່າ​ຕາບອດ, ບໍ່​ກິນ​ຫຍັງ​ນອກ​ຈາກ​ຮາກ​ແລະ​ພືດ​ສະ​ຫມຸນ​ໄພ ແລະ​ພຽງ​ແຕ່​ຄອບ​ຄອງ​ຕົນ​ເອງ​ດ້ວຍ​ຄວາມ​ໂສກ​ເສົ້າ​ແລະ​ໂສກ​ເສົ້າ​ເສຍ​ຫາຍ​ຂອງ​ເມຍ​ທີ່​ຮັກ​ຂອງ​ລາວ. ນາງ​ໄດ້​ເດີນ​ທາງ​ໄປ​ແບບ​ນີ້​ເປັນ​ເວລາ​ບາງ​ປີ​ໃນ​ຄວາມ​ທຸກ​ລຳບາກ​ທີ່​ສຸດ, ຈົນ​ເຖິງ​ຈຸດ​ຈົບ​ທີ່​ເປັນ​ຖິ່ນ​ແຫ້ງແລ້ງ​ກັນ​ດານ ບ່ອນ​ທີ່ Rapunzel ມີ​ຊີວິດ​ຢູ່​ໃນ​ຄວາມ​ທຸກ​ລຳບາກ​ຕໍ່​ເນື່ອງ​ໃນ​ຄອບຄົວ​ຂອງ​ລູກ​ຊາຍ​ທີ່​ນາງ​ໄດ້​ເກີດ​ມາ. ລາວໄດ້ຍິນສຽງຂອງນາງແລະຄິດວ່າລາວຮູ້ຈັກນາງ; ລາວ​ໄດ້​ຍ່າງ​ໄປ​ຫາ​ລາວ​ຊື່ໆ, ລາວ​ຈື່​ລາວ​ໄດ້​ໃນ​ທັນທີ​ທີ່​ລາວ​ໄດ້​ພົບ​ນາງ, ເມື່ອ​ລາວ​ເຫັນ​ລາວ ລາວ​ໄດ້​ກອດ​ຄໍ ແລະ​ຮ້ອງໄຫ້​ຢ່າງ​ຂົມຂື່ນ. ນໍ້າຕາທີ່ໄຫລລົງໃສ່ຕາຂອງລາວໄດ້ຟື້ນຟູວິໄສທັດເກົ່າຂອງລາວແລະລາວໄດ້ເຫັນອີກເທື່ອຫນຶ່ງຄືເກົ່າ. ພຣະອົງ​ໄດ້​ພາ​ເຂົາ​ເຈົ້າ​ໄປ​ຍັງ​ອານາຈັກ​ຂອງ​ພຣະອົງ ບ່ອນ​ທີ່​ເຂົາ​ເຈົ້າ​ໄດ້​ຮັບ​ດ້ວຍ​ຄວາມ​ຍິນດີ, ແລະ​ເຂົາ​ເຈົ້າ​ມີ​ຊີວິດ​ຢູ່​ຫລາຍ​ປີ​ທີ່​ມີ​ຄວາມ​ສຸກ​ແລະ​ພໍ​ໃຈ.

ອ້າງອີງ

ບັນນານຸກົມ
ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ
D.L. Ashliman's Grimm Brothers website. The classification is based on Antti Aarne and Stith Thompson, The Types of the Folktale: A Classification and Bibliography, (Helsinki, 1961).
Translated comparison of 1812 and 1857 versions
The Annotated Rapunzel with variants, illustrations and annotations 

ລແປົງ