ວິວັດທະນາການ

ໃນດ້ານຊີວະວິທະຍາ ວິວັດທະນາການ (ຄຳເຄົ້າ: ວິວັທນາກາຣ; , , ) ແມ່ນການປ່ຽນແປງທາງພັນທຸກຳໃນປະຊາກອນຂອງສິ່ງມີຊີວິດ ຈາກລຸ້ນນຶ່ງສູ່ລຸ້ນນຶ່ງ.

ວິວັດທະນາການເກີດຈາກຂະບວນການຫຼັກ 3 ຂະບວນການ ໄດ້ແກ່ 
 ຄວາມແປຜັນ 
 ການສືບພັນ ແລະ
 ການຄັດເລືອກ 
ໂດຍອາໄສແຊນ (gène) ເປັນໂຕກາງໃນການສົ່ງຜ່ານລັກສະນະທາງພັນທຸກຳ ອັນເປັນພື້ນຖານຂອງການເກີດວິວັດທະນາການ ລັກສະນະເຊັ່ນນີ້ ແມ່ນເກີດຂຶ້ນໃນປະຊາກອນເພື່ອໃຫ້ເກີດຄວາມແປຜັນທາງພັນທຸກຳເມື່ອສິ່ງມີຊີວິດໃຫ້ກຳເນີດລູກຫຼານມັກເກີດລັກສະນະໃໝ່ ຫຼືປ່ຽນແປງລັກສະນະເດີມ.

ລັກສະນະໃໝ່ທີ່ເກີດຂຶ້ນນີ້ມີສາເຫດສຳຄັນ 2 ປະການ: ປະການນຶ່ງ ເກີດຈາກຂະບວນການກາຍພັນຂອງແຊນ, ສ່ວນປະການສອງ ເກີດຈາກການແລກປ່ຽນແຊນລະຫວ່າງປະຊາກອນ ແລະລະຫວ່າງແອສະແປດ (espèce) ໃນສິ່ງມີຊີວິດທີ່ມີການສືບພັນແບບອາໄສເພດ ສິ່ງມີຊີວິດໃໝ່ທີ່ເກີດຂຶ້ນຈະຜ່ານຂະບວນການແລກປ່ຽນແຊນ ອັນກໍ່ໃຫ້ເກີດຄວາມແປຜັນທາງພັນທຸກຳທີ່ຫຼາກຫຼາຍໃນສິ່ງມີຊີວິດ. 

ວິວັດທະນາການເກີດຂຶ້ນເມື່ອຄວາມແຕກຕ່າງທາງພັນທຸກຳເກີດຂຶ້ນ ຈົນເກີດຄວາມແຕກຕ່າງຫຼາຍຂຶ້ນເລື້ອຍໆ ຈົນກາຍເປັນລັກສະນະທີ່ແຕກຕ່າງກັນ.
ອ້າງອີງ

ບັນນານຸກົມ
Cracraft, J.; Donoghue, M. J., eds. (2005). Assembling the tree of life. Oxford University Press. ISBN 0-19-517234-5.
Darwin, Charles (1859). "XIV". On The Origin of Species. p. 503. ISBN 0-8014-1319-2.
Futuyma, Douglas J., ed. (1999). "Evolution, Science, and Society: Evolutionary Biology and the National Research Agenda". Office of University Publications, Rutgers, The State University of New Jersey.
Hall, B. K.; Hallgrímsson, B., eds. (2008). Strickberger's Evolution (4th ed.). Jones & Bartlett. p. 762. ISBN 0-7637-0066-5.
Kimura M (1991). "The neutral theory of molecular evolution: a review of recent evidence". Jpn. J. Genet. 66(4): 367–86. doi:10.1266/jjg.66.367. PMID 1954033.
Lewontin, R. C. (1970). "The units of selection". Annual Review of Ecology and Systematics 1: 1–18.doi:10.1146/annurev.es.01.110170.000245.JSTOR 2096764.
Moore, R.; Decker, M.; Cotner, S. (2009). Chronology of the Evolution-Creationism Controversy. Greenwood. p. 454.ISBN 0-313-36287-4.
National Academy of Science Institute of Medicine (2008).Science, Evolution, and Creationism. National Academy Press. ISBN 0-309-10586-2.
Panno, Joseph (2005). The Cell: Evolution of the First Organism. Facts on File INC. ISBN 0-8160-4946-7.
Provine, W. B. (1988). "Progress in evolution and meaning in life". Evolutionary progress. University of Chicago Press. pp. 49–79.

 ອ່ານຕື່ມ 
ບົດຄວາມສຳລັບຜູ້ເລີ່ມຕົ້ນສຶກສາ











ປະຫວັດສາດຄວາມເປັນມາຂອງຄວາມຄຶດທາງວິວັດທະນາການ




ບົດຄວາມອ່ານລະດັບສູງ







Minelli A. (2009) – Forms of Becoming. 242 pp. Princeton: Princeton University Press 


ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ
ຂໍ້ມູນທົ່ວໄປ






ປະຫວັດຄວາມເປັນມາຂອງຄວາມຄຶດທາງວິວັດທະນາການ



ການທົດລອງກ່ຽວກັບວິວັດທະນາການທາງຊີວະວິທະຍາ


ຄຳປາໄສທາງອິນເຕີເນັດ



ໝວດ:ວິວັດທະນາການ
ໝວດ:ຊີວະສາດ