ພາສາຍີ່ປຸ່ນ

ພາສາຍີ່ປຸ່ນ (ຄັນຈິ: 日本語 ຮິຣາງານະ: にほんご ໂຣມາຈິ: nihongo ທັບສັບ: ນິຮົງໂກະ [ɲihoŋŋo]) ແມ່ນພາສາຫຼັກຂອງປະເທດຍີ່ປຸ່ນ. ມັນຢູ່ໃນຕະກູນພາສາຍີ່ປຸ່ນ-ຣິວກິວ. ຊາວຍີ່ປຸ່ນເອີ້ນພາສາຂອງຕົນເອງວ່າ "国語 (Kokugo)" ໝາຍເຖິງ "ພາສາແຫ່ງຊາດ," ແຕ່ກໍຍັງເອີ້ນວ່າ "nihongo"https://www.bunka.go.jp/kokugo_nihongo/sisaku/joho/joho/kakuki/22/sokai003/05.html.

ລະບົບຂຽນພາສາຍີ່ປຸ່ນມີ ຮິຣາງານະ, ຄາຕາການະ, ແລະ ຄັນຈິ. ຮິຣະການະ ແລະ ຄາຕາຄານະ ມີໜ້າທີ່ໃຫ້ສຽງພາສາ, ໃນຂະນະທີ່ ຄັນຈິ (ອັກສອນຈີນ) ມີໜ້າທີ່ໃຫ້ຄວາມຫມາຍ. ທັງສາມລະບົບນີ້ສາມາດນຳໃຊ້ປົນກັນໄດ້ໃນປະໂຫຍກ.

 ລະບົບການເວົ້າ/ຂຽນ 
ພາສາຍີ່ປຸ່ນໃຊ້ຮູບແບບ SOV (ຕົວປະທານ - ຄຳປະກອບ - ຄຳກິລິຍາ), ສ່ວນພາສາລາວໃຊ້ SVO (ຕົວປະທານ - ຄຳກິລິຍາ - ຄຳປະກອບ).

ຕົວຢ່າງ:

 ຍີ່ປຸ່ນ (SOV): ຂ້ອຍ ຂຽນ ປື້ມ → 私は 本を 書きます (watashi wa hon o kakimasu).
 ລາວ (SVO): ຂ້ອຍ ຂຽນ ປື້ມ → ຂ້ອຍ ຂຽນ ປື້ມ.

ພາສາຍີ່ປຸ່ນ ແລະ ພາສາລາວ ມີຄວາມຄ້າຍຄືກັນໃນລັກສະນະການສ້າງປະໂຫຍກ. ທັງສອງພາສານີ້ໃຊ້ການຕິດທ້າຍຄຳຫຼືຄຳເຊື່ອມເພື່ອປ່ຽນໄປເປັນປະໂຫຍກຄຳຖາມ. ຕົວຢ່າງ, ໃນພາສາຍີ່ປຸ່ນ, ຄຳວ່າ そうです (sou desu) ໝາຍເຖິງ "ແມ່ນ." ແຕ່ຖ້າເພີ່ມ か (ka) ບ່ອນທ້າຍ, ຈະກາຍເປັນ そうですか (sou desu ka) ໝາຍເຖິງ "ແມ່ນບໍ?".

ໃນທຳນອງດຽວກັນ, ພາສາລາວໃຊ້ຄຳ "ບໍ?" ຢູ່ທ້າຍປະໂຫຍກຄຳຖາມ, ຕົວຢ່າງ "ແມ່ນ" ຈະກາຍເປັນ "ແມ່ນບໍ?". ດັ່ງນັ້ນ, ທັງສອງພາສາມີລັກສະນະການຖາມຄຳຖາມແບບຄ້າຍຄືກັນ ໂດຍບໍ່ຕ້ອງປ່ຽນລຳດັບຄຳເຫມືອນພາສາອັງກິດ

ຫຼັງສົງຄາມໂລກຄັ້ງທີ II, ຄຳພາສາອັງກິດຫຼາຍຄຳໄດ້ເຂົ້າໄປໃນພາສາຍີ່ປຸ່ນ, ຊື່ວ່າ "wasei-eigo" (和製英語). ຕົວຢ່າງໜຶ່ງແມ່ນ アイスクリーム (aisukurīmu), ທີ່ໝາຍເຖິງ "ice cream".

 ອັກສອນພາສາຍີ່ປຸ່ນ 

 ຮິຣາງານະ 

 Gojūon 
+ອະອິອຸເອະໂອະあ
ອະい
ອິう
ອຸえ
ເອະお
ໂອະか
ຄະ/ກະき
ຄິ/ກິく
ຄຸ/ກຸけ
ເຄະ/ເກະこ
ໂຄະ/ໂກະさ
ຊະ/ສະし
ຊິす
ຊຸ/ສຸせ
ເຊະ/ເສະそ
ໂຊະ/ໂສະた
ທະ/ຕະち
ຊິ ຈິつ
ສຶ/ຕສຶて
ເທະ/ເຕະと
ໂທະ/ໂຕະな
ນະに
ນິぬ
ນຸね
ເນະの
ໂນະは
ຮະ/ວະひ
ຮິふ
ຟຸ/ຮຸへ
ເຮະ/ເອະほ
ໂຮະま
ມະみ
ມິむ
ມຸめ
ເມະも
ໂມະや
ຍະ/ຢະゆ
ຍຸ/ຢຸよ
ໂຍະ/ໂຢະら
ລະ/ຣະり
ລິ/ຣິる
ລຸ/ຣຸれ
ເລະ/ເຣະろ
ໂລະ/ໂຣະわ
ວະゐ

ວິ/ອິゑ

ເວະ/ເອະを
ໂອະ/ໂວະん
*ນ ງ ມ

 Yōon 
+YaYuYoきゃ
ເຄັຍະ/ເກັຍະきゅ
ຄິວ/ກິວきょ
ຄຽວ/ກຽວしゃ
ຊະしゅ
ຊຸしょ
ໂຊະちゃ
ຊະ/ຈະちゅ
ຊຸ/ຈຸちょ
ໂຊະ/ໂຈະにゃ
ເນັຍະにゅ
ນິວにょ
ນຽວひゃ
ເຮັຍະひゅ
ຮິວひょ
ຮຽວみゃ
ເມັຍະみゅ
ມິວみょ
ມຽວりゃ
ເລັຍະ/ເຣັຍະりゅ
ລິວ/ຣິວりょ
ລຽວ/ຣຽວ

 ກາຕາການະ (ຄາຕາຄານະ) 
ໃຊ້ຂຽນຄຳຍືມມາຈາກພາສາຕ່າງປະເທດ ຊື່ ເຊັ່ນ ホテル (ໂຮເທລຸ ໝາຍເຖີງ ໂຮງແຮມ)

 Gojūon 
ອະອິອຸເອະໂອະປຽບທຽບໃນພະຍັນຊະນະພາສາລາວア
ອະイ
ອິウ
ອຸエ
ເອະオ
ໂອະສຣະໃນພາສາລາວ
ອະ ອາ ອິ ອີ ອຸ ອູ ອຶ ອື ເອະ ເອ ແອະ ແອ ໂອະ ໂອ ເອາະ ອໍ ເປັນຕົ້ນカ
ຄະ/ກະキ
ຄິ/ກິク
ຄຸ/ກຸケ
ເຄະ/ເກະコ
ໂຄະ/ໂກະກ ຂ ຄサ
ຊະ/ສະシ
ຊິス
ຊຸ/ສຸセ
ເຊະ/ເສະソ
ໂຊະ/ໂສະຊ ສタ
ທະ/ຕະチ
ຊິ ຈິツ
ສຶ/ຕສຶテ
ເທະ/ເຕະト
ໂທະ/ໂຕະຕ ຖ ທナ
ນະニ
ນິヌ
ນຸネ
ເນະノ
ໂນະນ ໜハ
ຮະヒ
ຮິフ
ຟຸ/ຮຸヘ
ເຮະホ
ໂຮະຫ ຮマ
ມະミ
ມິム
ມຸメ
ເມະモ
ໂມະມ ໝヤ
ຍະ/ຢະユ
ຍຸ/ຢຸヨ
ໂຍະ/ໂຢະຍ ຢラ
ລະ/ຣະリ
ລິ/ຣິル
ລຸ/ຣຸレ
ເລະ/ເຣະロ
ໂລະ/ໂຣະຣ ລ ຫຼワ
ວະヰ

ວິ/ອິヱ

ເວະ/ເອະヲ
ໂອະ/ໂວະン
*ນ ງ ມວ
*ຕົວຢ່າງ ヴィエンチャン (ວີເອັງຈານ ໝາຍເຖິງ ວຽງຈັນ)

 Yōon 
YaYuYoキャ
ເຄັຍະ/ເກັຍະキュ
ຄິວ/ກິວキョ
ຄຽວ/ກຽວシャ
ຊະシュ
ຊຸショ
ໂຊະチャ
ຊະ/ຈະチュ
ຊຸ/ຈຸチョ
ໂຊະ/ໂຈະニャ
ເນັຍະニュ
ນິວニョ
ນຽວヒャ
ເຮັຍະヒュ
ຮິວヒョ
ຮຽວミャ
ເມັຍະミュ
ມິວミョ
ມຽວリャ
ເລັຍະ/ເຣັຍະリュ
ລິວ/ຣິວリョ
ລຽວ/ຣຽວ

 ອ້າງອີງ 

 ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ 

ໝວດ:ປະເທດຍີ່ປຸ່ນ
ໝວດ:ພາສາ