Jacom Tendol

El Jacom Tendol (talian: Giacomo Attendolo; Codegnœula, 28 de masg del 1369 – Pescara, 4 de sgener del 1424) l’è stait un conduter lombard. Cognossud anca nomà coma Nin (talian: Muzio), l’ha menad in bataja una armada bolognesa-fiorentina a Casalacc, event indova l’è vegnud famos con la scomagna de ‘Sforza’, che l’haveva sgiamò gadegnad per via de la sò gajardaria.

Pœu pader del Franzesch Sforza – che l’indarà a governà Milan per sedes agn – el Jacom l’è vegnud cont e scior de un frach de terre ind la Lombardia merdional, Volta e Mez’Italia adree al suzzess che l’ha scoss con la sò carrera militara.

L’è considerad el fondador de Cà Sforza.

 Vita 
El Jacom l’è nassud ind el 1369 a Codegnœula, in Romagna, ind una fameja sciora de piscinit nobii de campagna. Fiœul del Sgiovann Tendol e de la Lisa, el ven ciamad ‘Nin’ (scurtament de ‘Jacomin’) di sò sgent per spartìll fœura del bobà grand che el gh’haveva l’istess nomen.

Segonda la tradizzion, el sgioven Jacom l’era dree a menà el piò ind un camp quand che di merzenari comandad del Boldrino de Panicale eren dree a passà di sò bande per zircà di soldad novei. L’ha subet robad vun di cavai del pader per indà a cognossej e rogàgh de lassàll sgiontàss al grup sò de lor.
alt=|miniatura|335x335px|Jacom Tendol
De chì adree – insema ai fradei Bosi, Franzesch, Bortol e a duu cusin – el Nin el s’è sgiontad adree a la compagnia de l’Albarigh de Barbian, che per la prima vœulta el l’ha ciamad con la scomagna de ‘Sforza’ (‘Quell Fort’).

Ind el 1398 l’era al servizzi de Perugia contra i trupe milanese del Sgiovann-Galeazz Vescont, cont el qual el Nin el s’è subet liad, a la fœusgia di scef merzenari del temp. Depos, el s’è batud insema a Fiorenza e contra Cà Vesconta ma, ind el 1402, a la bataja de Casalacc, l’è stait batud del sò vegg majester, l’Albarigh de Barbian. A rivà al 1409, l’era ai dependenze del Nicolla III de Ferrara, che l’era dee a vesser menasciad de Parma.

Desgià che la sò spertisia in guerra la vegneva pussee bona contra Fiorenza e el papad, l’è restait per tuta la sò vita de chì adree ind el Regn de Napoli al servizzi de la resgina Sgiovanna II, apœus a la mort del rè. Adree a una bega con vun dei homen favorid de la resgina, l’è stait menad via in preson, ancaben che la resgina la fudess riessida a fàll menà fœura, cont el dàgh ancasì i fevod de Benevento e Manfredonia per reserzìll di dagn. In questa ocasion l’ha tolt in mojer la Caterina Alopo.

Ind el 1417 l’è stait menad de la resgina a vutà el papa contra Braccio de Montone, e el s’è trait adree el fiœul Franzesch. L’è pœu tornad indree a Napoli, ma gh’è soltad a voltra un’oltra bega cont el Giovanni Caracciolo, nœuv sgimach de la regina.

Ind el 1423 l’è stait menad a L’Aquila per infogà una rebellion in favor de la resgina, ma l’è morud ingossad ind el fium Pescara.

 Fameja 
Ch’a se saiva, Tendol el gh’ha havud sedes bagaj de trè mojer deverse e de dò sgimache:

Ind el 1409, de la prima mojer Antonia, el gh’ha havud:
 El Bosi (1410–1476), cont de Codegnœula

Ind el 16 de sgiugn del 1413 l’ha sposad la Catarina; insema i gh’hann havud:
 El Leonard (1415–1438)
 El Peder (1417–1442), vesquev de Ascoli Piceno a partì del 1438
 La Sgiovanna (nassuda e moruda ind el 1418)

alt=|miniatura|395x395px|Una miniadura del Nin Tendol
Ind el 1421, el s’è sposad una terza vœulta con la Maria e gh’hann havud:
 El Bortolomee (1420–1435), cont de Celano (1430)
 El Carel (15 de sgiugn del 1423 – 12 de setember del 1457), pœu ciamad ‘Gabriell’ apœus a la sò ordinazzion coma vescov de Milan ind el 1445

Con la sò sgimaca, la Tamira Caja, el gh’ha havud:
 El Mansuet (1400–1435)
 L’Onestina (1402–1422), monega benedetina

Con l’oltra sgimaca, Lucia Terzani da Marsciano, el gh’ha havud:
 El Franzesch (23 de luj del 1401 – 8 de marz del 1466), duca de Milan ind el 1450
 La Lisa (1402–1476)
 L’Albarigh (1403–1423)
 La Tonia (16 de sgener del 1404 – 1471)
 El Leon (masg del 1406 – setember del 1440), conduter
 El Sgiovann (1407 – desember 1451), conduter
 El Grigœur (29 de occiover del 1409 – avril del 1473), che l’ha voltad el sò nomen in ‘Lissander’ in onor del papa Lissander V
 L’Orsola (1411–1460), un’oltra monega

 Ligamen de denter 
 Cà Sforza
 Conduter
 Franzesch Sforza

 Ligamen de fœura 

 Font 





 Referenze 

Categoria:Nassud in del 1369
Categoria:Mort in del 1424
Categoria:Sforza
Categoria:Nobil lombard