Lengua livon

La lengua livon (līvõ kēļ o rāndakēļ) a l'era ona lengua ugro-finnega parlada in Letonia, in de la zona de la Curlandia e Livlandia, fina al 2013 quand che a l'è morta l'ultema persona maderlengua. Ancaben che l'è voramai ona lengua smorzada, 30 persone inn bone de parlàll ancamò.http://www.livones.net/en/valoda/the-livonian-language  L'è on parent strencc de l'eston e del voeuro e l'è vuna di do lengov considerade autoctone in de la lesg letona in sui lengov.https://likumi.lv/ta/id/14740-valsts-valodas-likums La gh'ha nissun ligam filogenetegh con la lengua nazzional del paes, ma la gh'ha influenzad debon el leton, donca i do lengov compartissen ona gran part del lessegh. Gh'eren du dialet: quell oriental, de Livlandia che l'è soravissud domà fina al secol quell de 19, e quell ocidental, de Curlandia.
manzína|miniatura|Segnaletega trilengov leton-livon-ingles.

 Difusion 
I popoi ugro-finnegh inn rivad in del territori de la Letonia d'incoeu 2000-3000 agn prima del Signor. Poch despoeu inn rivad i popoi baltegh ch'i hann menad i livon invers el nord del paes.http://dspace.utlib.ee/dspace/handle/10062/16959 El territori de Riga d'incoeu l'era abitad di livon fina a quand ch'inn rivad i todesch ch'i hann fondad la cità in de l'ann 1201. La lengua livon a l'era parlada alora aproeuv de la costa de la Livlandia d'incoeu (arent a Limbaži, Ainaži, Ropaži) e in tuta la mità nord-est de la Curlandia, arent a Mērsrags, Roja, Ventspils). Questi toponem chì a inn squas tucc d'origen livon.

In del secol quell de 19, i livon i staven de cà sgiamò domà in su la costa setentrional de la Curlandia, l'inscì ciamada "Costa di Livon" (Līvõd rānda) in de la part setentrionala di region de Talsi e Ventspils.

 Costa di Livon 
miniatura|Lengov i dialet de la Letonia, 1860
Questi i inn i comun indova che l'era spantegada ancamò la lengua livon in del secol quell de 20, prima de la soa estinzion. Del 1991 al 2003 questi comun chì i faseven part d'on territori con status special "Lībiešu krasts" (liv. Līvõd Rānda).
miniatura|La Costa di Livon
Nom in livonNom ofizzialPațikmōOvišiLūžLūžņaPizāMiķeļtornisĪraLielirbeŪžkilāJaunciemsSīkrõgSīkragsIrēMazirbeKuoštrõgKošragsPitrõgPitragsSǟnagSaunagsVaidVaideKūolkaKolkaDūmõlDūmeleMägkilāŪšiMustānumMelnsilsSūokilāPūrciemsĢipkaGipk

 Gramatega 
Gh'inn vot cas gramaticai. 'Me che in eston e veps, l'acusativ el gh'è no, el vegn dovrad inscambe el genitiv.Vītso, Tīts Reins (2013). Blumberga, Renāte; Mäkeläinen, Tapio; Pajusalu, Karl. red. "Lībiešu valodas pamatiezīmes". Lībieši: vēsture, valoda un kultūra (Rīga: Līvõ Kultūr sidām):  267.—286. lpp. ISBN 978-9984-49-730-3 In del passad, i gh'eren anca l'ablativ, l'alativ e l'adessiv, ma i vegnen pu dovrad foeura di espression idiomateghe e fras fade, o cert toponem dovrad despess fiss 'me Kurmōlõ (a Curlandia) o Kurmōld (de Curlandia).
+Flession de la parolla "āigast" (ann)singolarpluralnominativāigastāigastõdsgenitivāigastāigastōdpartitivāigastõāigastididativāigastõnāigastõdõninstrumentalāigastõksāigastõdõksilativāigastõāigastižinessivāigastsāigastiselativāigastõstāigastist

 Riferimencc 

Olter proget

Categoria:Lengov baltofinneghe
Categoria:Lengov de la Letonia