Galiaa (NO)

Gajaa (Piemuntes: Gajà u Galià; Italian: Galliate) a l'è un cumün de la Pruincia de Nuara.

El gh'ha ona popolaziun de , cunt ona superfis de  km² e ona densità de popolaziun de  ab./km².

L'è tacaa ai cumün de Bernaa (MI), Camra, Cuggion (MI), Nuara, Robecchetto con Induno (MI), Armantin, Turbigh (MI).

 Storia 
Vist el sò süfìss in -aa l'è prubabil la sua urigin celtega. El nòm Galeatum el vegn föra per la prima völta in del 840, quand el vescuf nuares Adalgis l'ha dunaa i decimm de quest löch al Capitul de Nuara. In del 911 el re d'Italia Berengrari I l'ha acunsentii a la custrüsiun de un castell per difendes cuntra i Üngar (in lucalitaa Gajà Vecc).

A la metaa del XI secul l'arcidiocesi de Milan l'ha faa sü un nöf center, ciamaa Gajà Nöf, per cuntrastà l'influensa nuaresa. In del 1154, l'imperadur Federich I de Hohenstaufen, nemis di milanes, l'ha traa giò quest nöf paes, ma giamò düü agn dopu quest chì a l'era staa recustruii.

La lota per Gajà tra Nuares e milanes l'è 'ndada innanz tra i secui XIII e XIV. In d'un primm mument, i Nuares hinn riessii a trà giò i castei de Gajà Nöf, ma in del 1356 el Galeass Viscunt, düca de Milan, l'ha ciapaa de nöf el cuntròl del teritori. Inscì, la zona l'è divegnüda impurtanta per la sua pusisiun arent al fiümm Tisin. L'ha seguii i sòrt del Dücaa de Milan finna al 1738, quand che l'è staa daa, cume tütt el teritori de l'udierna Pruincia de Nuara, al Regn di Savoia. Düranta la segunda guera d'indipendensa (1859), l'è staa el löch del quartee general del Vitori Emanuel II, prima de la bataja de Magenta.

 Evoluzion demografega 

L'andament del nümer de abitant del cumün de Galiaa (NO) l'è mustraa in de la tabela chi de sutta

 Riferiment