Brüs

Brüs (inscì anca in tudesch istoregh; italian: Brusio; rumanc: Brüsch) a l'è un cumün sgüisser del distret de Bernina, in del Cantun Grisun. Al gh'ha pü u manch  abitant e una süperfis de 46.29 km², e al se tröva a una altitüden de 780 meter sura 'l nivel del mar.

El cumün de Brüs a l'è tacaa ai cumün de Bianzon (IT-SO), Sciür (IT-SO), Grosott (IT-SO), Pus'ciaf, Tej (IT-SO), Tiran (IT-SO), Verv (IT-SO), Villa de Tiran (IT-SO).

 Storia 
Brüs l'è numenaa per la prima volta in de l'ann 1106 col nomm de Bruse. 

L'andament istoregh de la pupulaziun de Brüs l'è indicaa in de la tabela chi de suta:
 ann pupulaziun  1803 620  1850  1,000 1900  1,199 1950 1,528 1960 1,445 1970 1,344 1980 1,258 1990 1,220 2000 1,202
 Pruerbi in dialet brüsaschVSI - Vocabolario dei dialetti della Svizzera Italiana, Lügan/Belinzona, 1953 
 Al can al sbraja indónd ca 'l maja.
 Al cünta nogót a zifulà, sa l'asan al vòl miga bev.
 A li cavri, fina in giügn, dagan un pügn.
 A li femni bögna miga ga dumandà quancc ann li gh'hann.
 Al sul da fevré al mena al carné.
 Chi gh’ha tort, crida plü fort.
 Cura ca 'l ciel al fa la lana, l'aqua l'è miga luntana.
 Cura ca 'l Frantalun mét sü 'l capel, via la falsc e scià 'l restel.
 Dal früt sa conóss la planta.
 Guardévas da l'ann bisest e da quel che ch'i ven apress.
 I bun amis i henn rar cumè li móschi blanchi.
 La cà da l'óm l'è 'l mónd, e 'l mónd da la fémna l'è la cà.
 La castegna la gh'ha 'l pan e 'l furmagg.
 La via par rivà al cör da l'óm la passa par al ventricul.
 San Giacum e Sant'Ana, i pinciaröi gió par la cana.
 San Lurenz, li castegni cume dent.
 Sant Andrea da la barba blanca.
 Voss gh'avé tant móst? Zapa la vigna da óst.

 Riferiment 

Categoria:Cumün del Canton Grison
Categoria:Paes de la Val Pos'ciav