Canton Giüra

El Canton Giüra l'è giü dei vintisés cantù de la Svìsera, sitüàt endèla part nord-ocidentàl del paés. La capitàl l'è Delémont e la denominasiù uficiàla en fransés (lèngua magiuritària del cantù) l'è  République et Canton du Jura.

 Stória 
El re de Borgògna 'l g'ha dunàt el gròs del teretóre che 'ncö 'l fùrma el Canton Giüra al vèscof de Basilea endèl an 999. La regiù l'è stàda 'n stat sovràno part del Sacro Romano Impero per de piö de otsènt agn. Dòpo 'l Tratàt de Westfalia del 1648 el Giüra el g'ha cuminciàt a ìga dei ligàm strècc co la Confederasiù Svìsera. Al Congrès de Vienna el Giüra l'è pò stat asegnàt al Canton Berna. Chèsta deciziù la g'ha proocàt fòrte malcontét. El Giüra l'ìa de lèngua franséza e de religiù catòlica, quan che 'nvéce el Canton Berna l'ìa suratöt de lèngua todèsca e de religiù protestànt. La popolasiù de la regiù del Giüra la g'ha domandàt l'endependènsa. Dòpo de 'na lòta de agn e agn, la custitüsiù l'è stàda acetàda 'ndèl 1977 e 'ndèl 1978 la spartisiù l'è deentàda uficiàla quan che 'l pòpol svìser el g'ha votàt en sò favùr. Isé, 'ndèl 1979 el Giüra l'è deentàt chèl dei vintisés dei cantù de la Confederasiù Svìsera.

 Südiviziù aministratìve 
 Distrècc 
El Canton giüra l'è dividìt en 3 distrècc:
 Delémont (Todèsch: Delsberg) - capital: Delémont
 Porrentruy (Todèsch: Pruntrut) - capital: Porrentruy
 Franches-Montagnes (Todèsch: Freiberge) - capital: Saignelégier

 Cümü 

I cümü del Canton Giüra i è 64:

 Alle
 Basse-Allaine
 Bassecourt
 Beurnevésin
 Boécourt
 Boncourt
 Bonfol
 Bourrignon
 Bressaucourt
 Bure
 Châtillon (JU)
 Clos du Doubs
 Coeuve
 Corban
 Cornol
 Courchapoix
 Courchavon
 Courfaivre
 Courgenay
 Courrendlin
 Courroux
 Courtedoux
 Courtételle
 Damphreux
 Delémont
 Develier
 Ederswiler
 Fahy
 Fontenais
 Glovelier
 Grandfontaine
 Haute-Ajoie
 La Baroche
 La Chaux-des-Breuleux
 Lajoux (JU)
 Le Bémont (JU)
 Le Noirmont
 Les Bois
 Les Breuleux
 Les Enfers
 Les Genevez (JU)
 Lugnez
 Mervelier
 Mettembert
 Montfaucon
 Montsevelier
 Movelier
 Muriaux
 Pleigne
 Porrentruy
 Rebeuvelier
 Rocourt
 Rossemaison
 Saignelégier
 Saint-Brais
 Saulcy
 Soubey
 Soulce
 Soyhières
 Undervelier
 Vellerat
 Vendlincourt
 Vermes
 Vicques