Canton Suleta

El Canton Suleta (en todèsch: Solothurn) l'è giü dei cantù de la Svìsera. El se tróa endèla part nord-ucidentàla del paés. La sò capitàl l'è la cità de Suleta.

 Geografìa 
El Canton Suleta l'è sitüàt endèla part nord-ucidentàla de la Svìsera. A òvest el cunfìna col Canton Giüra, a òvest e a sud el cunfìna col Canton Berna, a est col Canton Argovia. A nord l'è delimitàt del Canton Basilea Campagna. Per rizù stòriche du dei sò distrècc i è de le enclàvi sitüàcc dré al cunfì co la Francia.

El teretóre cantunàl l'è streersàt del fiöm Aar e dei sò aflüèncc. El panorama l'è perlopiö piat, ma 'l töl dét apò de culìne pedemontàne del sistéma del Giüra. 

La superfìce totàl del cantù l'è de 791 km²;.

 Stória 
El cantù l'è furmàt dei teretóre cunquistàcc e aquizìcc de la sò capitàl endèl córs dei sècoi. Per chèsta rizù la fùrma del cantù l'è mìa tat regolàr, suratöt per vìa de le dò enclàvi dré al cunfì co la Francia, custitüìde en du dustrècc separàcc del cantù.

'Ntra 'l 1798 e 'l 1803 el cantù l'è stat part de la Repüblica Elvética. Endèl 1803, el Canton Suleta  l'è sta giü dei disnöf cantù svìser che gh'è stat recostitüìcc de Napuliù Bunapart (At de Mediasiù).
Aisebé che la popolasiù l'ìes de religiù catòlica, el Canton Suleta el s'è mìa ünìt al müimènt separatìsta catòlich (Sonderbund) del 1845. A la stèsa maniéra, el g'ha apröàt le custitüsiù federài del 1848 e 1874. La custitüsiù 'n vigùr al dé d'encö la remónta al 1887, endèl 1895, però, l'è stàda reviziunàda mìa de póch.

 Distrècc e cümü 

El Canton Suleta l'è furmàt de dés distrècc che i è asociàcc a du a du per creà sich cìrcoi legislatìf (en todèsch ciamàcc Wahlkreise):
 Distret de Bucheggberg
 Distret de Wasseramt
i fùrma 'l Wahlkreis de Wasseramt-Bucheggberg
 Distret de Dorneck
 Distret de Thierstein
i fùrma 'l Wahlkreis de Dorneck-Thierstein
 Distret de Lebern
 Distret de Soleta
i fùrma 'l Wahlkreis de Soleta-Lebern
 Distret de Gösgen 
 Distret de Olten
i fùrma 'l Wahlkreis de Olten-Gösgen
 Distret de Gäu
 Distret de Thal
i fùrma 'l Wahlkreis de de Thal-Gäu

Chèsti distrècc töcc ensèma i reönés 125 cümü:

 Aedermannsdorf
 Aeschi
 Aetigkofen
 Aetingen
 Balm bei Günsberg
 Balsthal
 Beinwil
 Bellach
 Bettlach
 Biberist
 Biezwil
 Bolken
 Boningen
 Breitenbach
 Brügglen
 Bärschwil
 Bättwil
 Büren
 Büsserach
 Deitingen
 Derendingen
 Dornach
 Dulliken
 Däniken
 Egerkingen
 Eppenberg-Wöschnau
 Erlinsbach
 Erschwil
 Etziken
 Fehren
 Flumenthal
 Fulenbach
 Gempen Gerlafingen
 Grenchen
 Gretzenbach
 Grindel
 Gunzgen
 Gänsbrunnen
 Günsberg
 Halten
 Herbetswil
 Hochwald
 Hofstetten-Flüh
 Hubersdorf
 Hägendorf
 Härkingen
 Kappel 
 Kestenholz
 Kleinlützel
 Kriegstetten
 Küttigkofen
 Langendorf
 Laupersdorf
 Lohn-Ammannsegg
 Lommiswil
 Lostorf
 Luterbach
 Lüsslingen
 Matzendorf
 Meltingen
 Messen
 Metzerlen-Mariastein
 Mühledorf
 Mümliswil-Ramiswil
 Nennigkofen
 Neuendorf Niederbuchsiten
 Niedergösgen
 Niederwil
 Nunningen
 Oberbuchsiten
 Oberdorf
 Obergerlafingen
 Obergösgen
 Oekingen
 Oensingen
 Olten
 Recherswil
 Rickenbach
 Riedholz
 Rodersdorf
 Rüttenen
 Schnottwil
 Schönenwerd
 Seewen
 Selzach
 Suleta
 Subingen
 Trimbach
 Tscheppach
 Walterswil
 Wangen bei Olten
 Welschenrohr
 Winznau
 Wisen
 Witterswil
 Wolfwil
 Zuchwil
 Zullwil