E l'aura fai son vir

E l'aura fai son vir (anca Il vento fa il suo giro; en Lumbàrd El vent el fà el sò gir), l'è un film dal 2005 creàd dal regista Giorgio Diritti.

Storia
La scenegiadüra, scrivüda dal stess regista cun Fredo Valla, la cunta la storia de Philippe Héraud, un ex prufessùr che l’ha decìs de fà el pastùr ins i Pirené francés.

Par la verità l’om l’è adré a cercà 'na sistemassión par la sò familia, datu che indùe i stan i en adré a fa sü 'na centràl nücleàr. Dopu avè cercàd inütilmént cà in Svisra, de riturnu in Francia l’om el se truarà a passà par la Val Maira, ind el paesìn de Chersògn, uramài spupulàd e abitàd apena da vec. El rest d’la pupulassión la turna ind el picul burgh de muntagna sulamént par fagh le vacanse ind i mes estìu. 

Quela de Chersògn l’è ‘na comünità murgnuna, vüna d’le ültime indùe se parla amò la lengua ucitana. Dopu quàl dübi inissiàl, l'aministrassión dal cumün la se duprerà par truà a Philippe 'na cà in afìt che i abitànt metaràn a post. A l’inissi el paés l’è cuntént d'la presensa d’la giùin familia, cumposta anca da la muié e da tri fiöi. Ben prest però nassaràn le prime incumprensión, par quàl abitüdin de i nöu rivàd, miga sempor rispetùs d'le tradissión lucàl e di dirìt de prupietà e in particulàr d’la gelusìa de n'alevadura de vache che i metarà in d'i guài. El prublema püssè grand el nassarà quand le cavre de Philippe andaràn a mangià ind'i terén abandunàd dai vèc paisàn. 

Insì, cun el passà dal temp, la növa familia la diventarà antipatica a la magiuransa d'i abitànt che, da l'inissiàl gentilessa, i passaràn a manifestà rabia e insuferensa, che la diventarà forta cun assión de buicutàg vèrs l'atività dal pastùr.

Distribüssión
E l'aura fai son vir l’è stai presentàd cun sücèss a tanti festival internassiunàl, cun la prima al London Film Festival e l’ultima visión, prima de andà in sala a la Festa dal Cinema de Ruma dal 2006. In ültim l’ha avüd 'na distribüssión limitada ind le sale italiane dal mag dal 2007.

Lengua
La pelìcula l’è particulàr parchè l’è staia girada in lengua italiana, en francés, ma suratüt in ucitàn. In sala, i part in francés e quele in ucitàn i erun sutatitulade.

Ambientassión
El film l’è stai giràd ind la Val Maira, vüna di val ucitane d'la pruincia de Cüni, e püssè precisamént ind la frassión de Ussol, che la se tröva ind el cumün de Prass. 

Veramént ind la storia se parla miga de post reàl, ma se fa riferimént al paés imaginari de Chersogno, num inventàd, pruabilmént ispiràd dal visìn Munt umonim.

Cast
I atùr a ecessión de Thierry Toscan e Alessandra Agosti, i en tüti miga prufesiunista; abitànt dal post che i han acetàd de partecipà al film. Tra i tant i gh’en Dario Anghilante e Giovanni Foresti.

Ispirassión
E l'aura fai son vir l’è ispiràd a un mod de dì pupulàr che’l ved el vent cume l’urigin de tüte le robe, cume muimént circulàr indùe tüt el g’ha un inissi e ‘na fin. Ch’la imagin chi l’è rapresentada ind el film anca cun la figüra dal mat dal paés, che’l cur par i prà cun i brass slargàd cume se’l staréss par sgulà.

Curiusità
Al film l’ha culaburàd anca el grüp folk rock de Lou Dalfin ind una scena ambientada ind el curs d’un lur cuncèrt.

Ligàm ins la red
 Sit uficiàl 

E l'aura fai son vir
E l'aura fai son vir