Gjirokastër

Gjirokastër (prononçiòu , Gjirokastra inta fórma definîa, Antipatrea in latìn, Αργυρόκαστρο in grêgo) o l'é 'na çitæ e comùn albanéize de 28.673 abitànti, capolêugo da región co-o mæximo nómme. A l'é unn-a de vìnti çitæ ciù grénde da naçión e, co-a seu àrea urbâna, a l'arîva a squæxi 84.430 abitànti.

A çitæ a se trêuva inte l'Albanîa de meridión, inte 'na valâ into mêzo tra i brìcchi do Mali i Gjerë e o sciùmme Drino, a 300 mêtri in sciô livéllo do mâ. A pàrte vêgia da çitæ a l'é stæta diciarâ cómme patrimònio de l'umanitæ de l'UNESCO insémme a-a çitæ de Berat. In çìmma a-a çitæ o ghe svétta o seu castéllo, dónde se têgne ògni çinqu'ànni o Festivàl Naçionâle do Folclôre de Gjirokastër. A Gjirokastër o gh'é nasciûo o prescidénte de l'Albanîa comunìsta, l'Enver Hoxha, e o scritô Ismail Kadare.

Gjirokastër a conparìsce inte vivàgne stòriche scìnn-a da-o 1336 sott'a-o seu nómme grêgo medievâle, Αργυρόκαστρο, Argyrókastro, quand'a l'êa pàrte de l'inpêro bizantìn. De de lì, a l'à dónca comensòu a svilupâse in sciâ colìnn-a che ancheu a l'é òcupâ da-o castéllo, p'êse contéiza tra o despotâto d'Epìro e a famìggia di Zenebishi, sott'a-a goìdda do Gjon Zenebishi, ch'o n'à fæto a seu capitâle do 1417. Pasòu 'n ànno da-a mòrte do Gjon, do 1418 a l'é stæta conquistâ da l'inpêro òtomàn e a l'é vegnûa a capitâle do sanjak d'Albanîa. Inti ànni do domìnio di tùrchi a çitæ a l'êa conosciûa sott'a-o nómme de Ergiri ò Ergiri Kasrı. De quélli ténpi, e converscioìn a l'islamîximo e a vegnûa de génte mosulmànn-e da-e canpàgne a l'à fæto cangiâ Gjirokastër da 'na çitæ pò-u ciù crestiànn-a, comm'a l'êa ancón do sécolo XVI, a-avéighe 'na magiorànsa mosulmànn-a a l'inprinçìpio do Nêuveçénto. De ciù, Gjirokastër a l'êa vegnûa 'n inportànte çéntro religiôzo pe-i bektashi.

Conquistâ da-e armæ grêghe inta goæra balcànica do 1912-1913, Gjirokastër a l'é finîa into nêuvo stâto indipendénte de l'Albanîa do 1913. A popolaçión grêga a s'é solevâ cóntra sto destìn, diciaràndose pe quàrche ténpo, do 1914, a Repùbrica Outònoma de l'Epîro do Nòrd, con Gjirokastër cómme a seu capitâle. A-i ténpi do regìmme comunìsta, Gjirokastër a l'é stæta diciarâ "çitæ musêo" pò-u seu patrimònio architetònico. Inti ùrtimi ànni do regìmme, a Gjirokastër l'é scciupòu de solevaçioìn cóntra o govèrno ch'àn portòu a-a crîxi do 1997. Ciù che i albanéixi, ch'én a magiorànsa da popolaçión, inta çitæ gh'é 'n'inportànte minorànsa grêga, che chi a gh'à o seu çéntro, di aromén, di rom e di egiçién balcànichi.

 Giögrafîa 

 Stöia 

 Abitànti 

 Pòsti de interèsse 

 Coltûa 

 Economîa 

 Manifestaçioìn 

 Fèste e fêe 

 Spòrt 

 Aministraçión 

 Vîe de comunicaçión 

 Nòtte 

 Âtri progètti 

 Ligàmmi de fêua 


Categorîa:Çitæ de l'Albanîa