Âta Vîa di Mónti Lìguri

L'Âta Vîa di Mónti Lìguri (abreviâ de sovénte con AVML o ciù senpliceménte Âta VîaÂta Vìa di Munti Lìgü(r)i in arbenganéize, Ôta Via di Munti Ligüri in finarìn, Ota Via de Muntagne da Ligüria in garescìn, Òta Vîa di Munti Lìguri in novéize) o l'é 'n itinerâio d'escorscioìn lóngo squæxi 440 km ch'o se svilùppa in sciô confìn naturâle ch'o definìsce o versànte marìtimo lìgure.

 Stöia 
L'Âta Vîa a l'é nasciûa ofiçialménte do 1983 da 'n progetto ch'o và a riunî o Çéntro Stùddi Unioncàmere Lìguri, o Club Arpìn Italiàn e a Federaçión Italiànn-a Escurscionìsmo. Sta ræ a l'é tutelâ gràçie a-a lézze regionâle do 25 de zenâ do 1993, nùmero 5 ch'a l'ha afidòu a gestión a l'asociaçión co-o mæximo nómme costitoîa in mòddo apòxito. In percórso ch'o l'à anticipòu o traciòu de l'Âta Vîa d'ancheu o l'êa segnalòu inti prìmmi ànni dòppo a goæra da-a F.I.E. (Federaçión Italiànn-a Escurscionìsmo) o tra a Còlla do Zôvo (SV) e a Còlla de Çénto Crôxe (SP).

 Percórso 
miniatura|300x300px|A cartìnn-a co-o percórso de l'Âta Vîa|sinistra
O percórso o l'é spartîo inte 44 tàppe de longhéssa e dificoltæ diferénte e o l'é segnalòu co-in segnavîa rósso-giànco-rósso co-a scrîta AV inta pàrte giànca. O pónto ciù a ponénte o se trêuva inta çitæ de Vintimìggia, méntre o terminâle a levànte o se trêuva a Ceparànn-a, inta ciànn-a de Bolàn, a-o confìn co-a región Toscànn-a.

O sentê o travèrsa o Pàrco naturâle regionâle de Àrpi Lìguri, o Pàrco naturâle de Cabànn-e de Marcaiêu e o Pàrco naturâle regionâle de l'Àveto. O moménto de màscima artéssa tocâ into percórso o l'é o mónte Sciacarê (2.201 m s.l.m.).

L'Âta Vîa a l'é percorìbile intregaménte a pê ò, pe di lónghi tòcchi, in biçiclétta da montàgna (ranpighìn) ò a cavàllo ascì. Quarchedùnn-a de tàppe o de porçioìn de ste chi se pêuan fà co-a màchina o co-a möto in sciâ stràdda asfaltâ ò sterâ.

 Tàppe 
nùmeropercórsokmartéssa màscima in m s.l.m.1Vintimiggia (IM) - A Còlla10510 - Mónte Baracón2A Còlla - Còlla Sgora91063 - Còlla Sgòra3Còlla Sgora - Còlla Scâsàn12,21587 - Tésta d'Àrpe4Còlla Scâsàn - Sèlla d'Agnàira131909 - Pàsso da Valétta5Sèlla d'Agnàira - Sèlla da Valétta152201 - Mónte Sciacarê (IM-CN-F)6Sèlla da Valétta - Còlla de Sàn Benàrdo de Mendàiga (IM)102085 - Mónte Cimonàsso7Còlla de Sàn Benàrdo de Mendàiga - Còlla de Nâva (IM)10,51356 - Péuzzo di Prævi8Còlla de Nâva - Pàsso do Preàllo (Orméa)61258 - Pàsso do Preàllo9Pàsso do Preàllo - Còlla de Sàn Bærtomê d'Ormêa (CN)8,81739 - Mónte Armétta10Còlla de Sàn Bærtomê d'Ormêa - Còlla de Sàn Benàrdo de Garésce (CN)13,51708 - Mónte Galé11Còlla de Sàn Benàrdo de Garésce - Còlla do Scravaión (SV)9,41084 - Brìcco do Schenàsso12Còlla do Scravaión - Zôvo de Toiàn (SV)5,7971 - Sèlla Nòrd Mónte Sebànco13Zôvo de Toiàn - Zôvo de Giustéxine (SV)71389 - Mónte Càrmo14Zôvo de Giustéxine - Còlla do Melògno (SV)91335 - Bricco Agnelìn15Còlla do Melògno - Còlla de Sàn Giàcomo (SV)151028 - Còlla do Melògno16Còlla de Sàn Giàcomo - Còlle de Cadebónn-a (SV)13819 - Mónte Baracón17Còlle de Cadebónn-a - E Méugge (SV)11,4720 - E Méugge18E Méugge - Còlla do Zôvo (SV)11,7883 - Brìcco Sportiòle19Còlla do Zôvo - Prà Rióndo (SV)131287 - Mónte Béigoa20Prà Rióndo - Pàsso do Faiàllo (SV)8,81145 - Çìmma Fratìn21Pàsso do Faiàllo - Pàsso do Turchìn (GE)8,81061 - Pàsso do Faiàllo22Pàsso do Turchìn - Còlla de Pràggia (GE)11,5960 - Còlla Sùd Mónte Foscàllo23Còlla de Pràggia - Pàsso da Bochétta (AL-GE)131065 - Sèlla Nòrd Mónte Tacón24Pàsso da Bochétta - Pàsso di Zôvi (GE)6785 - Ciàn di Rèste25Pàsso di Zôvi - Croxétta d'Oê (GE)7,4680 - Sèlla Sùd Mónte Vitöia26Croxétta d'Oê - Còlla de Crêo (GE)7,8795 - Sèlla Sùd Mónte Caroscìn27Còlla de Crêo - Pàsso do Scofæa (GE)14978 - Pàsso do Fêugo28Pàsso do Scofæa - Sèlla da Giazìnn-a8,21080 - Vàlico Mónte Lavagnêua29Sèlla da Giazìnn-a - Barbaziâ (Lòrsega) (GE)6,51120 - Barbazeâ30Barbaziâ - Pàsso da Ventarêua9,21120 - Barbaziâ31Pàsso da Ventarêua - Pàsso da Forçèlla (GE)9,71345 - Mónte Ramaxêo32Pàsso da Forçèlla - Pàsso de Làmme7,21300 - Pàsso de Làmme33Pàsso de Làmme - Pàsso da Spingàrda (GE-PR)7,61701 - Mónte Aiónn-a34Pàsso da Spingàrda - Pàsso do Bócco (GE-PR)13,81623 - Sèlla do Mónte Negro35Pàsso do Bócco - Còlla Craiölo91404 - Mónte Zàtta36Còlla Craiölo - Pàsso de Çénto Crôxe (SP-PR)161177 - Mónte Ventarêua37Pàsso de Çénto Crôxe - Pàsso da Capelétta51102 - Pàsso Scasélla38Pàsso da Capelétta - Pàsso di Doî Sànti171640 - Mónte Gótteo39Pàsso di Doî Sànti - Pàsso Câsavitéllo11,61583 - Mónte Techión40Pàsso Câsavitéllo - Pàsso do Rastéllo5,61161 - Mónte Antésce41Pàsso do Rastéllo - Pàsso di Cazói10,21093 - Mónte Scioîo42Pàsso di Cazói - Pàsso Arpixélla8,61062 - A Conchétta43Pàsso Arpixélla - Vàlico di Solìn5,4720 - Mónte Amiâdô44Vàlico di Solìn - Ceparànn-a (SP)11,3575 - Vàlico di Solìn
Gh'é de variànte do percórso individoòu do 1983, a ciù inportànte de ste chi a l'è quélla ch'a pìggia in conscideraçión e tàppe 38 e 39 cómme 'na sôla, colegàndo diretaménte o Pàsso da Capelétta co-o Pàsso Câsavitéllo.

 Sentê Itàlia 
L'Âta Vîa di Mónti Lìguri a fa pàrte do progètto ciamòu Sentê Itàlia, itinerâio lóngo ciù de 6.000 chilòmetri ch'o pàrte da Trièste e o travèrsa tùtto l'èrco arpìn, a cadénn-a di Apenìn, a Siçìlia e a Sardégna fìn a Sànta Terêza de Galûa, adêuviando ascì e ræ de viêu de l'Âte Vîe da Val d'Aòsta, a piemontéize GTA, a toscànn-a GEA, ciù quélle de l'Ùnbria.

 Galerîa d'inmàgine 

 Nòtte 
Nòtte a-o tèsto

Nòtte bibliogràfiche

 Bibliografîa 




 Âtri progètti 

Categorîa:Stràdde da Ligùria
Categorîa:Sentê