Giörgia

A Giörgia (nomme ofiçiâ:  საქართველო - Sakartvelo) ò Zòrzia a l'é in stâto de l'Àzia ocidentâ a-i confìn cón l'Eoröpa ch'o se trêuva into Càucazo do Sud colocòu in sciâ rîva de levànte do Mâ Néigro. O confinn-a co-a Rùscia a-o nòrd, a Turchîa e l'Arménia a-o sud, l'Azerbaigian a-o sudest e o l'é tocòu da-o Mâ Néigro à ponénte. O pàize o crêuve 'n estensción de 69 km2 e o l'à inn-a popolaçión de 3 688 647 abitanti.Dæti do 2020  Indipendénte da-o 1991, a sêu capitâ a l'é Tbilisi.

 Economîa e polìtica 
Da un pónto de vista giögràfico, o l'é pàrte de l'Àzia OçidentâAtlante Zanichelli, Zanichelli editore, 2003 (tavv. 20, 44; p. 134) - ISBN 88-08-21338-2;, conscideròu un pàize transcontinentâ; National Geographic Visual Atlas of the World, National Geographic, 2009, p. 291 National Geographic Visual Atlas of the World - National Geographic Society (U.S.) - Google Books: "Georgia... continent: Europe/Asia", dæto che e sêu regioîn setentrionæ son traversæ da-o baçìn do Gràn Càocazo, unn-a de linie che pe' convençión a fâ da separaçión tra l'Euröpa e l'Àzia.... Da un pónto de vìsta politico, stòrico e de coltûa, o l'é de spésso mìsso fra i pàixi de l'Eoröpa Orientâ..

A Giörgia a conprénde de facto dôe regioìn independénte, l'Abkhazia e l'Oseçia do Sud, ch'an otegnûo in reconosciménto internaçionâ limitòu dòppo a goæra rùscio-giörgiann-a do 2008 . Do màrso 2022, a Giörgia a l'à domandòu de vegnî pàrte de l'Unión Eoropêa; a-i 14 de dexénbre do 2023, o Conséggio Eoropêo o l'à acordòu a-a Georgia a condiçion de candidâto.  A Giörgia a l'é un membro do Conséggio d'Eoröpa, de l'OSCE, de l'EUROCONTROL, da Bànca Eoropêa pe-a Reconstruçión e o Desvilùppo, e do GUAM . O l'é compréizo into Ciàn d'Açión pe l'apartenénsa a-a NATO.

Conosciùa fin da-i ténpi clàscichi co-i régni de Colchis e Iberia, e a sede d'in régno naçionâ inti ténpi de l'Etæ de Mêzo co-îna coltùa, léngoa e religión destacâ da-i sêu vexin, a Giörgia a l'é stæta anéssa da l'Inpêo Rùscio a-o prinçìpio do secolo XIX.  Dòppo in breve periodo d'independénsa aprêuvo a-a Revoluçión Rùscia do 1917, a Giörgia a l'é stæta ocupâ da l'Armâ Róssa do 1921, co-o vegnî da Repubrica Soçialista Sovietica da Giörgia, pàrte de l'Union Sovietica. Do 1991, a l'à deciaròu a sêu independénsa, ch'a l'é stæta reconosciùa do tùtto a-i 25 de dexénbre do mæximo ànno.

 Pòsti de interesse 

 Vôxe corelæ 
 Zorzani

 Nòtte 

 Bibliografîa 

 Âtri progètti