Lengoe romanse

E lengoe romanse (inta grafîa clascica: lengue romançe), ciamæ ascì lengoe neolatinn-e, son quelle léngoe indoeuropê chi se son svilupæ a partî da-o primmo milénnio in sciâ bâze do latìn vorgâ.

 Örìgine do nomme 
O termine romanso o derìva da l'avèrbio latìn romanice (da l'agetîvo romanicus: "romàn"), a seu vòtta derivòu da l'espresción romanice loqui ("parlâ comme i Romen"), che indicâva quelli abitanti da Romània (l'Inpêo romàn) chi no parlàvan ni in latìn corètto (latine loqui) ni in quarche léngoa barbara (barbare loqui)https://www.treccani.it/enciclopedia/romanzo_%28Enciclopedia-dell%27-Arte-Medievale%29/. 

Sucesivaménte o termine o l'à iniçiòu a indicâ ascì e òpie leterâie scrîe in lengoe neolatinn-e, pe pöI arivâ a indicâ un lìbbro in pròza.
miniatura|292x292px|Difuxón globâle de léngoe romànse

 Paragon 
{| cellspacing="3px"
|-
| Latin clascico ||| (Ea) semper antequam cenat fenestram claudit.
|-
|Latin vorgâ||| (Ea) claudi[t] semper illa fenestra antequam de cenare
|-
|Sardo canpidaneize
|Issa serrat semp(i)ri sa bentana in antis de cenai
|-
|Sardo logudoreize
|Issa serrat semper sa bentana in antis de chenàre.
|-
|Sassareize
|Edda sarra sempri lu balchoni primma di zinà.
|-
|Italiàn
|(Ella) chiude sempre la finestra prima di cenare.
|-
|Umbro
|Essa chjude sempre la finestra prima de cena'.
|-
|Toscàn
|Lei serra sempre la finestra avanti cena.
|-
|Siçiliàn
|Iḍḍa ferma sempri la finesṭṛa anti mi pistìa/mancia.
|-
|Còrso do Nòrd
|Ella chjode/chjude sempre u purtellu nanzu di cenà.
|-
|Còrso do Sud
|Edda/Idda sarra sempri u purteddu nanzu/prima di cinà.
|-
|Napoletàn
|Essa 'nzerra sempe 'a fenesta primma 'e cenà
|-
|Bareize
|(Jèdde) akjude sèmbe la fenèstre prime de mangè
|-
|Spagnòllo
|(Ella) siempre cierra la ventana antes de cenar/comer.
|-
|Mozarabico
|Ella cloudet sempre la fainestra abante da cenare
|-
|Giudezmo
|.אֵלייה סֵירּה סײֵמפּרֵי לה בֵֿינטאנה אנטֵיס דֵי סֵינאר 
Ella cerra siempre la ventana antes de cenar
|-
|Aragoneize
|(Ella) zarra siempre a finestra antes de cenar
|-
|Lionéize
|(Eilla) pecha siempre la ventana primeiru de cenare
|-
|Estremaduregno
|(Ella) afecha siempri la ventana antis de cenal
|-
|Véneto
|Eła ła sara/sera sempre ła fenestra vanti de xenàr/disnar
|-
|Romén
|Ea închide întotdeauna fereastra înainte de a cina
|-
|Aromén
|(Ea/Nâsa) ãncljidi/nkidi totna firida/fireastra ninti di tsinã
|-
|Friulàn
|Jê e siere simpri il barcon prin di cenâ
|-
|Romancio
|Ella clauda/serra adina la fanestra avant ch'ella tschainia
|-
|Ladìn
|(Ëra) stlüj dagnora la finestra impröma de cenè
|-
|Catalàn
|(Ella) sempre tanca/clou la finestra abans de sopar
|-
|Ocçitàn
|(Ela) barra/tanca sempre/totjorn la fenèstra abans de sopar
|-
|Franco-provensâ
|(Le) sarre toltin/tojor la fenétra avan de goutâ/dinar/sopar
|-
|Galiçiàn
|(Ela) pecha/fecha sempre a fiestra/xanela antes de cear
|-
|Mirandeize
|(Eilha) cerra siempre la bentana/jinela atrás de jantar
|-
|Pòrtogheize
|(Ela) fecha sempre a janela antes de jantar
|-
|Zenéize
|Lê a særa sénpre o barcón primma de çenâ
|-
|Romagnòllo
|(Lia) la ciud sëmpra la fnèstra prëma ad magnè
|-
|Emiliàn
|(Lē) la sèra sèmpar sù la fnèstra prima ad snàr
|-
|Lombardo orientâle
|(Lé) la sèra sèmper sö la finèstra prima de senà.
|-
|Lombardo ocidentâle
|(Lee) la sara sù semper la finestra primma de disnà/scenà
|-
|Piemonteize
|Chila a sara sèmper la fnestra dnans ëd fé sin-a/dnans ëd siné
|-
|Françeise
|Elle ferme toujours la fenêtre avant de dîner/souper
|-
|Picardo
|Ale frunme tojours l' creusèe édvint éd souper
|-
|Normàn
|Lli barre tréjous la crouésie devaunt de daîner
|-
|Vallon
|Ele sere todi li finiesse divant di soper
|}

 Nòtte 

 Âtri progètti  

 Colegamenti estèrni 
 http://thes.bncf.firenze.sbn.it/termine.php?id=147

Categorîa:Lengue do Gruppo Italico