U Burghettu (Santu Spiritu)

U Burghettu (Borghetto Santo Spirito in italian) u l'è in cumün ligüre de 4.627 abitanti inta pruvinsa de Savuna.

 Geugrafìa 

U Burghettu u se tröva sutta au Munte Piccheu (âtu 280 m) intu teritoiu sciacàu tra u Mâ Ligüre, u Riàn Cazasse e i munti ch'i u separan dau Sejâ. U teritoiu burghetìn u l'è caraterizàu daa presensa da Scciumêa Varatella, ch'a l'à furmàu a ciâna custêa dund'u l'è scituàu u paize.

 Cunfìn 
U Burghettu u cunfina cun Buisàn e Löa a setentriùn, cun Tuiàn a punente e cu-U Sejâ a mezugiurnu. A levante u l'è bagnàu dau Mâ Ligüre.

 Storia 
miniatura|Mappa du Burghettu fèta du 1807|sinistra
 Urigine du numme 

 Antighitè 

 Etè de Mêzu 

 Etè muderna 

 Etè cuntenpuranea 

 Abitanti 
 Evulusiùn demugrafica 

 Minuranse fureste 
Dandu amentu a l'ISTAT, au 31° de dixenbre du 2023, au Burghettu i ghe sun 469 residenti furesti.

 Cugnummi ciü difüxi 
I cugnummi ciü difüxi au Burghettu i sun Rossi, Vacca, Cattaneo, Angelucci e Bianchi.

 Persune lighè cu-u Burghettu 
 Bartolomeo Borelli (A Ceve, 1829 - U Burghettu, 1905), inzegnê e puliticu
 Luigi Ossoinach (Rijeka, 1899 - U Burghettu, 1990), zügaù de balùn
 Guglielmo Borgo (Zena, 1906 - U Burghettu, 1979), zügaù e alenatù de balùn
 Enzo Di Paola (San Ferdinando di Puglia, 1910 - U Burghettu, 1988), pianista, cunpuxitù e parolê.
 Ugo Magnetto (U Burghettu, 1902 - Löa, 1984), zügaù de balùn

 Posti de interesse 
 Architetüe religiuse 

 Gêxa de San Matê: a l'è l'antìga parocchia du burgu, realizâ au postu de ina primma gêxa tiâ sciü intu Trexentu au mumentu da fundasiùn du pàize. A l'è stèta cunsacrâ ai 4 de utubre du 1643 dau vescu d'Arbenga Pier Francesco Costa e d'alantù a l'à cunservàu u sò stìle baroccu. Custrusiùn a trè navâte, a gh'à in artâ magiù du 1715 e ina serie de capelette laterâli; tra e opere ciü inpurtanti, drentu aa gêxa i ghe sun trei quaddri du Giuxeppe Badaraccu, ina statua de San Matê da scöa du Maragiàn e ina de Santa Maria Madalena du Paolo Olivari.
 Atoiu de San Giuxeppe: u l'è l'atoiu du centru storicu, custruìu du 1685 de föa de miage e in prinsipiu dìtu da Misericordia o da "buna morte". Arangiàu ch'u nu l'è guèi, u se tröva inta ciassa dedicâ aa Madonna da Guardia e u cunserva u quaddru du Miraculu da müa, opera du Badaraccu.
 Gêxa-santuariu de Sant'Antoniu: gêxa de ciü növa custrusiùn, a l'è l'âtra parocchia du pàize insèmme a quella de San Matê.
 Capella da Madonna di Angeli: a l'è ina capella ch'a se tröva inta regiùn de Cazasse, vixìn ai cunfìn cun Löa. In urigine chi a gh'êa in atoiu, tiàu sciü du 1645 pe cuntu de Giacomo Maria Orsero, ma u l'è stètu ruvinàu du 1795 intu cursu da bataggia de Löa. A növa capella, osciüa daa famiggia Guido e realizâ au pustu de l'antigu atoiu, a l'è stèta cunsacrâ du 1939 e, da alantù, ai 2 d'agustu se festezza tütti i anni a festa da titulâre.
 Capella da Madonna da Nêve: a l'è afaciâ in s'ou stradùn che dau Burghettu a và in Tuiàn, in curispundensa du burgu abandunàu de Pataè.
 Cunventu de Santu Spiritu: antiga custrusiùn religiusa furmâ da ina gêxa cun, d'ataccu, in cunventu e in uspeâ, a se truvâva in simma au Càu d'Ansiu e da lê u Burghettu u l'à pigiàu u numme. Fundàu a l'11 de mârsu du 1154, u cunventu u l'è stètu aa fìn caciàu zü dai fransexi du 1811, pe druvì a stradda "nasiunâle" che d'ancö a l'è diventâ l'Aurelia.

 Architetüe sivili 

 Castellu Borelli: residensa custruìa intu XIX seculu, scimile a in castellu medievâle.
 Palassu Elena Pietracaprina: tiàu sciü du 1915, u l'è stètu u palassu du cumün; d'ancö u l'è vegnüu a sêde da bibliutêca cumünale.
 Cumüna Veggia: sêde du Cumün du Burghettu dau 1797 fina du 1917, a l'êa stèta ricavâ inta custrusiùn de l'uspeâ pe pelegrìn de Santu Spiritu, ch'u s'êa mesciàu chi aa fìn du Sinquesentu dau cunventu in s'ou câvu. U palassu u l'è spartiu sciü dui ciè, tütti dui cuerti da ina volta a padigiùn decurâ da pitüe de l'Öttusentu, cu-a sala du Cunseggiu ch'a l'êa quella au primmu cian.
 Veggia scöa materna
 Furnu du Cumün
 Punte da feruvia in s'ou Varatella: u l'è u punte da linea Zena-Vintimiggia, fabricàu inti anni fra u 1860 e u 1872 e fètu duggiu inti anni Trenta, ch'u permette de traversâ u Varatella. A sò strutüa a l'è a trei èrchi e, inta sò custrusiùn, p'ou ciü a l'è stèta döviâ a cuscì dita pria de Cixàn, levàu e volte ch'i sun de maùi e quarche toccu de calcâre rösa du Tanarellu.
 Gumbi de Pataè

 Architetüe militâri 
 Miagge du Burghettu: e miagge de difesa du Burghettu i ne seran tüttu u paise veggiu andandu aprövu au mèximu giu traciàu ai tempi da sò fundasiùn, du Duxentu.
 Trincêe du Castelâ: in s'ou Castelâ i se trövan di resti de trincêe fète du 1795, ch'i l'êan parte de difese di austru-piemuntexi atachè intu cursu da bataggia de Löa.

 Ecunumia 

 Cultüa 

 Istrusiùn 

 Dialettu burghetìn 

 Feste e fêe 

 Sport 

 Aministrasiùn 
 Scindici du Burghettu 

 Binelaggi 
U cumün du Burghettu u l'è binellu de quellu de:
 , dai 23 d'agustu du 2025.

 Vie de cumünicasiùn 
 Stradde 

 Feruvìa 
miniatura|220x220px|A stasiùn du Burghettu

 Portu 

 Notte 
Notte au testu

Notte bibliugrafiche

 Bibliugrafìa 



 Âtri prugetti  

 Ligammi de föa