Regio's in Italië

Italië is oonderverdeild in twintig regio's (Italiaons: regioni).

 De regionaole organe 
Edere regio heet 'n parlemint ("consiglio regionale", regionaole raod), wat eder vief jaar weurt gekoze. Dit parlemint is bevoog tot regionaole wètgeving. 't Regionaol bestuur ("giunta regionale") weurt door de president vaan de regio geleid. De president weurt rechstreeks in algemein verkezinge gekoze. Es heer tröktrejt mote nui verkezinge weure oetgerope.

 De typologie vaan regio's 
't Gief twie soorte regio's: mèt normaal statuut en mèt speciaol statuut. 't Statuut (neet te verwarre mèt status) is de regionaol groondwèt.

 De regio's mèt normaal statuut 
Vieftien regio's höbbe 'n normaal statuut. Nao 'n hervörming vaan de Italiaonse groondwèt in 2001 höbbe dees regio's mie gezag, mer ze höbbe (nog) gein financieel otonomie. De regio's mèt normaal statuut bestoon sinds de jaore zeventeg vaan de 20ste iew.

 De regio's mèt speciaol statuut 
De vief regio's mèt speciaol statuut höbbe 'n groete otonomie, die door 'n speciaol staotswèt gebörg weurt. Dees regio´s weure otonoom regio´s geneump. Tösse 60 en 100% vaan alle laste koume die regio's touw.
De grun veur de otonomie zien versjèllend: in 't geval vaan de eilen Sicilië en Sardinië de geografische isolatie en 't separatisme; in Valle d'Aosta de Franstaolege en in Trentino-Zuid-Tirol de Duitstaolege minderheid. De geneumpde regio's woorte in 1948 opgeriech.
Friuli-Venezia Giulia woort in 1963 opgeriech, de mierderheid vaan de bevolking sprik Friulisch en in 't ooste gief 't 'n Sloveense minderheid.

Nao 'n hervörming in 1972 kraoge in de regio Trentino-Zuid-Tirol de bei provincies Trente (Italiaonstaoleg) en Bozen (euverwegend Duitstaoleg) de status vaan otonoom provincie en naome de mieste bevooghede vaan de regio euver.

 De regionaol oonderverdeiling 
De regio's zien op hun beurt in provincies en gemeintes verdeild (allein Valle d'Aosta heet gein provincies). Op dit momint gief 't 109 provincies en mie es 8100 gemeintes.

 De lies vaan de Italiaonse regio's 
# Regio Hoofstad Opp. (km²) Inw. (2007)Istat - Demografia in Cifre Kaart1  Abruzzen  L'Aquila  10.793  1.309.797 Regio's van Italië2  Apulië  Bari  19.364  4.069.8693  Basilicata  Potenza  9992  591.3384  Calabrië  Catanzaro  15.083  1.998.0525  Campania  Napels  13.592  5.790.1876  Emilia-Romagna  Bologna  22.122  4.223.2647  Friuli-Venezia Giulia  Triëst  7712  1.212.6028  Lazio  Rome  17.210  5.493.3089  Ligurië  Genua  5421  1.607.87810  Lombardije  Milaan  23.861  9.545.44111  Marche  Ancona  9695  1.536.09812  Molise  Campobasso  4438  320.07413  Piëmont  Turijn  25.398  4.352.82814  Sardinië  Cagliari  24.090  1.659.44315  Sicilië  Palermo  25.701  5.016.86116  Trentino-Zuid-Tirol  Trente  13.599  994.70317  Toscane  Florence  22.990  3.638.21118  Umbrië  Perugia  8454  872.96719  Valle d'Aosta  Aosta  3266  124.81220  Veneto  Venetië  18.390  4.773.554

 Bronne