In 't nuujs - Zuud-Amerika

2020
15 november
Zès daag nao 't óntsjlaag van Martin Vizcarra es presidentj van Peru lèk zienen opvolger Manuel Merino, es gevolg van zjwaor proteste wobie zelfs 'nen doeje vilt, 't werk alweer denaer.De Standaard - Peruaanse interimpresident Merino treedt af na dodelijke protesten

9 november
't Parlemènt van Peru zèt de van corruptie besjöldigde presidentj Martín Vizcarra aaf.Nu.nl - Peruaanse president Vizcarra afgezet door parlement

19 juni
Brazilië haolt es twiede landj waereldwied mie es ei miljón geregistreerde gevel van COVID-19.O Globo - Brasil ultrapassa 1 milhão de casos sem saber real dimensão de sua epidemia nem ter claro quando atingirá o pico, dizem especialistas

25 mei
Temidde van groete chaos vènje in Suriname parlemèntsverkezinge plaatsj. De VHP van oppositieleier Chan Santokhi pak 20 zetele, dewiel de regerende NDP van presidentj Desi Bouterse zjwaor verluus en op 16 oetkump.De Ware Tijd - Tien DNA-zetels al wegNu.nl - Uitslag Surinaamse verkiezingen bekend: partij van Bouterse verliest

7 fibberwarie
Krimmeneel Saïd R., dae èng in verbandj weurt gebrach mit Ridouan T., weurt in Colombia gearresteerd.Nu.nl - Saïd R., rechterhand van Ridouan T., aangehouden in Colombia

2019
29 november
De Surinaamse president Desi Bouterse weurt tot 20 jaor gevangenissjtraof veroerdeild.Nu.nl - Desi Bouterse veroordeeld, slotstuk van omstreden militaire carrière

10 november
Nao waeke van proteste treujt Evo Morales aaf es presidentj van Bolivia. Hae liet de presidentsverkezinge euverdoon; senatries Jeanine Áñez weurt presidentj a.i.

16 juni
In gans Argentinië en Uruguay, groete deile van Paraguay en 't zuje van Brazilië vilt de sjtroum oerelank oet.

17 april
Alan García, de vreugere presidentj van Peru dae in verbandj weurt gebrach mit 'n corruptiezaak, begeit op 69-jäörige laeftied zelfmaord daor zich denaer te sjete.Nu.nl - Oud-president Peru overleden na zichzelf neergeschoten te hebben

26 jannewarie
Inne Braziliaanse sjtad Brumadinho (MG) brik 'nen dam bie 'n iezermien. Inne moddersjtroum kómme zestig luuj óm 't laeve. Ouch gief 't zo'n driehónderd vermisde.Msn.com - Dodental na damdoorbraak Brazilië loopt op naar zestig 

23 jannewarie
In Venezuela reup parlemèntsveurzitter Juan Guaido zich oet tot 'veurluipige presidentj' van 't landj, temidde van proteste taegen 't bewèndj van Nicolas Maduro.CNN.com - Venezuelan opposition leader declares himself president amid massive marches

1 jannewarie
Jair Bolsonaro weurt beëidig es presidentj van Brazilië.

2018
28 oktober
D'n extreemrechse kandidaat Jair Bolsonaro wintj de twiede runj van de Braziliaanse presidentsverkezinge. Hae krieg 55,1% van de geljige sjtumme, taegeneuver 44,1% veur zienen opponentj Fernando Haddad.O Globo - Resultados das eleições 2018

7 oktober
In de Braziliaanse presidentsverkezinge haolt d'n extreemrechse kandidaat Jair Bolsonaro zoeget 46% van de sjtumme. Ziene veurnaamsten oppenentj Fernando Haddad haolt 29%. De twie runj is op 28 oktober.CNN.com - Brazil's far-right Bolsonaro wins first round of presidential election

2 september
't Nationaal Museum van Brazilië in Rio de Janeiro brentj oet.

29 april
De Boliviaanse politicus en ginneraal Luis García Meza sjtörf op 88-jäörige laeftied.Nu.nl - Ex-dictator Meza (88) van Bolivia overleden

29 miert
Bie 'ne brandj in e pelissiebureau inne Venezolaanse sjtad Valencia zien zeker 68 gevangene óm 't laeve gekómme.NOS - Zeker 68 doden door brand in politiebureau Venezuela

20 fibberwarie
De Venezolaanse regering begint mit de verkoup vanne cryptovaluta petro.Trouw - Venezuela introduceert zijn eigen variant van de Bitcoin

11 fibberwarie
Bie 'n óntploffing tiedes 'n carnavalsoptoch in 't Boliviaanse Oruro kómme ach luuj óm 't laeve; zeker veertig luuj rake gewóndj.NOS - Doden door explosie gasfles tijdens carnavalsviering in Bolivia

9 fibberwarie
't Internasjonaal Sjtraofhof begint 'n óngerzeuk nao de Filipiense president Rodrigo Duterte en de Venezuelaanse president Nicolás Maduro. Beide presidente weure verdach van misdade taege de minsjelikheid.NRC Handelsblad - Internationaal Strafhof onderzoekt Filippijnse president Duterte 

17 jannewarie
In 'nen disco de Braziliaanse sjtad Fortaleza vèntj 'n sjeetpartie plaatsj wobie 14 luuj waere doedgesjote. Dènkelik geit 't óm 'n crimineel aafraekening.Diario do Nordeste - 14 pessoas mortas na maior chacina do Ceará

6 jannewarie
In Peru zien 52 luuj óm 't laeve gekómme bie e busóngelök.NU - Totaal aantal doden busongeluk Peru komt uit op 52 

2017
8 augustus
D'n Argentiense politicus Jorge Zorreguieta, veural bekèndj es de vajer van keuningin Máxima van de Nederlenj, sjtörf op 89-jäörige laeftied.Nu.nl - Jorge Zorreguieta op 89-jarige leeftijd overleden

2 april
Bie euversjtruiminge en aerdversjuvinge in Colombia zien 293 luuj óm 't laeve gekómme. 202 luuj raakde gewóndj. Nog 220 zien vermis.NRC Handelsblad - Minstens 200 doden door aardverschuiving Colombia - noodtoestand uitgeroepen

19 jannewarie
E vleegtuug mit aan baord de Braziliaansen opperrichter Teori Zavascki sjtört in zie bie Paraty (RJ). Zavascki waor belas mit "Operatie Wesjsjtraot", 'n anti-corruptiezaak.O Globo - Equipe dos bombeiros resgata o corpo de Teori Zavascki

15 jannewarie
Bie relle tösje rivaliserende benjes in 'n gevangenis in Natal, Brazilië, kómme zeker dèrtig luuj óm.

6 jannewarie
Bie relle tösje rivaliserende benjes in 'n gevangenis in Boa Vista, Brazilië, kómme zeker 33 luuj óm. 

2 jannewarie
Bie relle tösje rivaliserende benjes in 'n gevangenis in Manaus, Brazilië, kómme zeker 60 luuj óm. Hiemit is dit de bleujetigste gevangeniskamp in dit landj saer 1992.O Globo - Guerra entre facções deixa ao menos 60 mortos em presídio de Manaus

2016
28 november
E vleegmesjien mit aan baord de Braziliaanse voetbalclub Chapecoense sjtort kortbie Medellín (Colombia) denaer. 'n Minderheid van de inzittende euverlaef de ramp.BBC Mundo - Avión que transportaba al equipo de fútbol brasileño Chapecoense sufre un accidente en Colombia

7 oktober
De Nobelpries veur de Vrei geit nao de Colombiaanse president Juan Manuel Santos "óm zien doelmatige insjpanninge de mie as vieftig jaor doerende börgerkreeg in zie landj te beènjige, 'ne kreeg dae minstes 220.000 Colombiane 't laeve haet gekos en bekans 6 miljoen luuj haet verdraeve."

31 augustus
Dilma Rousseff, ieder dit jaor al gesjors, weurt door de Braziliaanse Senaat mit 61 taege 20 sjtumme definitief aafgezat as presidentj van Brazilië.Liveblog O Globo - Processo de impeachment é aprovado por 61 votos

5 augustus
De Olympische Zomerspeule in Rio de Janeiro waere geëupendj.Liveoetzènjing NOS

23 juni
In Havana sjlete de regering van Colombia en de rebellebewaeging FARC 'n akkaord, wat ónger mie in de óntwaopening van de rebelle veurzuut.

28 mei
De regering van Brazilië belègk e sjpoodberaod naodat 'n grópsverkrachting in Rio de Janeiro groete proteste losmaak.NOS.nl - Spoedberaad in Brazilië om groepsverkrachting

12 mei
De Braziliaanse senaat sjtump nao 'n marathonzitting veur aafzètting van presidentj Dilma Rousseff. Zie weurt hiemit veur zès maond gesuspendeerd in aafwachting van de wiejer proceduur.CNN.com - Dilma Rousseff suspended as Senate votes to impeach

2015
25 mei
Bie de verkezinge in Suriname haolt de NDP van presidentj Desi Bouterse de mierderheid.

2014
[niks gerapporteerd]

2013
17 mei
Jorge Videla, de vreugeren dictator van Argentinië, sjtörf op 87-jäörige laeftied.Clarín.com - Murió el ex dictador Jorge Rafael Videla

5 mei
Helmin Wiels, leisman van de Curaçaose partie Pueblo Soberano, weurt op 't sjtrandj doedgesjote.Nu.nl - Politicus Helmin Wiels op Curaçao doodgeschoten

14 april
De socialis Nicolas Maduro wèntj mit 'n klein mierderheid de presidentsverkezinge in Venezuela. Hae volg ziene gesjtorve partiengenoet Hugo Chavez op.CNN.com - Chavez's political heir declared winner; opponent demands recount

5 miert
Hugo Chávez, de zittende president van Venezuela, sjtörf op 58-jäörige laeftied aan kanker.CNN.com - Hugo Chavez, influential leader with mixed record, dies at 58

27 jannewarie
In 'n nachclub in Santa Maria, Rio Grande do Sul, Brazilië, brik 'ne brandj oet dae mier as 200 doeje en mier as 100 gewónje eis.CNN.com - Brazil nightclub fire: 'Like a war zone' with bodies piled

2012
29 september
Op Curaçao beneump de gouvernäör 'n interimkabinèt ónger leijing van Betrian; premier Gerrit Schotte van de gevalle regering vech de legitimiteit van dit besjluut aan en sjrpik van 'ne 'sjtaotsgreep'.

4 april
In Suriname nump de Nationaal Assemblee de Amnestiewèt aan. Hiedaor weure presidentj Desi Bouterse en anger verdachte van de Decembermaorde in 1982 neet wiejer vervolg.NRC.nl - Amnestiewet Suriname aangenomen

22 fibberwarie
Bie e treinóngelök in Buenos Aires, Argentinië, kómme zaeker 49 luuj óm en valle hóngerde gewónje, óndanks dat de botsing zelf relatief lich waor.CNN.com - State media: 49 dead, more than 600 injured in Argentina train crash

2011
23 oktober
Bie presidentsverkezinge in Argentinië weurt de zittende Cristina Kirchner al in de ierste runj mit absolute mierderheid gekoze.Elecciones2011 - rizzeltaote

2010
28 november
't Braziliaans laeger en de polies höbbe 't Complexo Alemão, de sjloppewiek van Rio de Janeiro, op gewelddaodige drugstróppe vereuverd.Jornal do Brasil - Polícia hasteia bandeiras do Brasil e da Polícia Civil no AlemãoO Globo - Mansão do tráfico tem em todos os cômodos ar-condicionados e TVs

31 oktober
Ouch in de twiede runj van de presidentsverkezinge wèntj Dilma Rousseff 't van Jose serra; ze weurt daomit d'n opvolger van Lula da Silva en de ierste vrouwelike presidentj van Brazilië.CNN.com - Brazil elects Dilma Rousseff, nation's first woman president

27 oktober
Ex-presidentj Néstor Kirchner van Argentinië sjtörf op 60-jäörige laeftied.La Nacion - El país, conmocionado por la muerte del ex presidente Néstor Kirchner

13 oktober
De ierste kómpele, die sinds begin augustus vas zaote in 'n ingestortde mijn in Chili, koume bove de groond.Nu.nl - Tranen en tumult bij terugkeer mijnwerkers

3 oktober
In Brazilië vènje presidèntsverkezinge plaats. De zittende presidèntj Luiz Inácio Lula da Silva deit neet weer mit. Zien partiejgenoetin Dilma Rousseff haolt zjus neet de absolute mierderheid; 'n twiede runde zal op 31 oktober plaatsvènje.CNN.com - Brazil's presidential election heads for a runoff

30 september
In Ecuador vèntj 'n crisis plaats, woebiej de politie en elemènte oet 't laeger taege presidentj Rafael Correa in opsjtandj kómme.CNN.com - South American leaders meet after Ecuador president's rescue

26 september
In Venezuela vènje parlemèntsverkezinge plaats. De socialistische partiej van presidèntj Hugo Chavez haolt 'n klein (<2/3) mierderheid, woedoor hae zónjer de oppositie gein verangeringe aan de gróndjwèt kin doorveure.CNN.com - Chavez's party wins most seats in Venezuelan assembly elections

25 mei
Bie de verkezinge in Suriname weurt de NDP van ex-dictator Desi Bouterse de groetste partie. Bouterse sjteit terech veur misdade taege de minsheid en weurt internationaal gezoch óm cokehanjel.NRC.nl - Bouterse grote winnaar Surinaamse verkiezingen

15 mei
In Suriname sjtort e vleegtuug van de maatsjappiej Blue Wing naer. Alle zes inzittende kómme óm.Nu.nl - Vliegtuig neergestort in Suriname

27 fibberwarie
In Chili vèntj 'n extreem zjwaor aerd- annex ziebaeving plaats van 8,8 op de momentmagnitudesjaol. De materieel sjaoj is enorm, 't aantal doeje löp in de hónjerde.

2009
1 juni
De Air-Francevlöch AF 447 van Rio de Janeiro nao Paries sjtort door 'n óngelök in zie.

2008
2 juli
Ingrid Betancourt (46), ex-presidentkandidate, weurt nao 6 jaor gevange te zin gewaes, door 't Colombiaans leger bevried.

Zuud-Amerika
!