Daarde iew

twiede iew - daarde iew - veerde iew
De daarde iew vaan de christeleke jaortèlling leep vaan 201 tot en mèt 300. In 't Romeins Riek waor dit 'nen tied vaan groete crisis, boe-in d'n eine nao d'n aandere militair nao 'ne staotsgreep keizer woort. Allein aon 't begin en 't ind woort 't Riek centraol geregeerd. In China gebäörde get soortgelieks: de Handynastie kaom tot e definitief ind, wat 't land in 'ne crisis stortde dee pas opheel wie de Jindynastie de mach pakde. In Perzië kaom de Sassanidedynastie aon de mach, die 't land iewe zouw regere en tot groete huugde zouw bringe. In Midde-Amerika begós de Klassieke Mayatied, dinkelek oonder invlood vaan de mechtege naoberstaot Teotihuacan.

Groete gebäörtenisse
 212: Keizer Caracalla gief alle vrij gebore manslui vaan 't Romeins Riek börgerrech.
 220: Keizer Han Xiandi treujt aof; definitief ind aon de al hendeg verzwaakde Handynastie en begin vaan d'n tied vaan de Drei Keuninkrieke (Cao Wei, Shu Han, Oosteleke Wu), die voortkoume oet rieke vaan lokaol veldhiere.
 224: Artabanus IV, de lèste keuning vaan 't Partheriek, weurt aofgezat door Ardashir, dee de Sassanidedynastie stiech.
 ca. 225: De lèste keuning vaan de Satavanahadynastie weurt aofgezat. Noord-Indië is noe veur 't iers in langen tied neet mie vereineg.
 235: Maximinus I, d'n ierste vaan de seldaotekeizers, kump aon de mach. Begin vaan de Crisis vaan de Daarde Iew.
 238: 't Jaor vaan de zès keizers. Oetindelek kump Gordianus III es winner droet.
 ca. 240: Sri Gupta stiech 't Guptariek, wat in de volgende iewe Indië gans zal dominere.
 266: Sima Yan, keuning vaan Jin en rezjènt vaan Cao Wei, eis de keizerstitel op es Jin Wudi en stiech daomèt de Jindynastie.
 280: Jin Wudi vereuvert gans China; veur 't iers in jaore is 't land weer oonder eine keizer vereineg.
 284: Diocletianus weurt keizer; heimèt indeg de Crisis nao zoeget zèsteg jaor.

Religie
 220: Keizer Elagabalus verklaort de gelieknaomegen Arabische god tot oppergod vaan 't Romeins pantheon, e besleet wat nao ziene maord twie jaor later gaw weurt trökgedrejd.
 242: Profeet Mani begint mèt 't preke vaan 't manicheïsme, 'n syncretische religie die illeminte oet 't christendom, 't zoroastrianisme en 't boeddhisme vereineg.
 251: Novatianus, dee 't neet ins is mèt de verkezing vaan Cornelius tot paus, verklaort ziech tot (tege)paus en stiech 't novatianisme.

Kuns
 212: Caracalla verordonneert de bouw vaan de nao häöm geneumde Therme.
 oonbekind: 't ierste deil vaan de Pha That Luang-tempel in Vientiane weurt gebouwd.
 ind daarde iew: de Hymne vaan Oxyrhynchus, 't ajdste christelek leed boe ouch de mezieknotatie vaan bewoerd is gebleve, weurt opgesjreve.

Persoene
Voorste
 Ardashir I
 Caracalla
 Diocletianus
 Sri Gupta
 Jin Wudi
 Septimius Severus

Gelierde en religieus leiers
 Arius
 Cassius Dio
 Diogenes Laërtius
 Mani
 Nagarjuna
 Porphyrius

Jaore
 Jaore 200 201  202  203  204  205  206  207  208  209  210 Jaore 210 211  212  213  214  215  216  217  218  219  220 Jaore 220 221  222  223  224  225  226  227  228  229  230 Jaore 230 231  232  233  234  235  236  237  238  239  240 Jaore 240 241  242  243  244  245  246  247  248  249  250 Jaore 250 251  252  253  254  255  256  257  258  259  260 Jaore 260 261  262  263  264  265  266  267  268  269  270 Jaore 270 271  272  273  274  275  276  277  278  279  280 Jaore 280 281  282  283  284  285  286  287  288  289  290 Jaore 290 291  292  293  294  295  296  297  298  299  300

*