Hölsberg

Hölsberg is e dörp in de gemeinte Baekdale in Zuud Limburg. Op 1 januari 2014 woonde d'r 4.055 luuj. Tot 1982 waor Hölsberg 'n zelfsjtendige gemeinte. Bie de gemeintelike herindeiling kaom 'n deil van 't gebeed van de veurmalige gemeinte Hölsberg bie de gemeinte Valkeberg aan de Geul. Hölsberg woort veur 't ièrsj vermeld in 1147 es Hulsberga. 

De kèrk van Hulsberg is gewied aan de heilige Clemens. 't Kèrkgeboew dateert oarsjprónkelik oet 1820, meh ze woort ingriepend verboewd en vergruèt in 1908 en 1930. De glaas-in-loadvinstere zint gemaak door Hans Truyen. 't Örgel is geboewd door de Mestreechse örgelboewesj Willem Theodoor Pieter Theo Pereboom en Jean Leyser en is geplaats rónd de jaorwisseling van 1871/1872. In 't instrument is piepwerk oet de 18e ièw verwèrk. 
Op de kruutsing Raodhoessjtraot en Sjoalsjtraot sjteit 'n groat Heilig Hartbeeld oet 1941. Dao taegeneuver sjteit 'n beeldje van de "Vlegende bok" mèt in de buurt 'n mei-den.

Aan de Sjoalsjtraot bevingk zich 'n neogotisch kloaster, opgetrokke oet kundersjtein, van de zustesj Franciscanesse. Zie gaove jaorelank ónderwies aan de lièger sjoal (Basissjoal) in Hölsberg.

Aan de Mèswaeg lik 'n groate nuuj woonwiek mèt "veld"name es sjtraotname.

De "Zendmast Hulsberg", 'n radio- en televisiemas, sjteit  in 't gehuch D'n Emmaberg, dat sinds de herindeiling bie Valkeberg huèrt. Tot 1982 huèrde dit gehuch  bie de gemeinte Hölsberg.

Buurtsjappe
 Aolbaek
 Arensgenhout
 Kleingenhout
 D'n haof Wisjegrach, 'n carréboerderie, is e rieksmonument. 
 G'n Eikske
 Panhoes

Waope
De gemeinte Hölsberg kreeg relatief laat, op 19 december 1931, van d'n Hoage Raod van Adel e waope, wat zich zoa lièt umsjrieve:

Gedeild: I. in zilver (wit) 'ne lièw van keel (road), genageld en getóngk van goud (gael) mèt döbbele  sjtaart; II. in goud 'ne vanoet 't sjildpunt opriezende berg van sinopel (greun), getup mèt e hölstekske in natuurleke kleur; achter 't sjild sjteit mèt d'n linker óndererm dao-op röstend, d'n H. Clemens, paus en martelaer, in pauselek kleid, de kop gedèk mèt d'n tiara, alles van natuurleke kleur. Um d'n haus dreug hae 'n kaord van goud, mèt dao-aan 'n anker van sabel (zjwart). In de rechterhand haet hae 'ne pauseleke kruussjtek.

De lièw is 't waope van 't gesjlach Valkeberg, hière euver Hölsberg, 't linkerdeil (heraldisch, dus veur de kieker rechs) is sjprekend, Clemens is de petroanheilege.Heraldrywiki - Hulsberg

Dialek
In Hölsberg kalt me 't Hölsbergs, 'n Oas-Limburgs dialek dat väöl liekent op 't Valkebergs, meh al get oasteliker van karakter is.

Historische inwoanertalle
 Jaor  Aantal  Greuj (gans Limburg) 1830  1.023Volkstèlling 1830  -- 1840  1.059Volkstèlling 1840 - Limbörg  +3,5% (+5,6%) 1849  1.127Volkstèlling 1849 - Hertogdóm Limbörg: gemeintesgewijs indeiling vaan de provincie  +6,4% (+4,3%) 1859  1.144Volkstèlling 1859 - Plaotseleke indeiling  +1,5% (+4,4%) 1869  1.144Volkstèlling 1869 - Feiteleke of getèlde bevolking in eder gemeinte van 't riek  0% (+4,5%) 1879  1.222Volkstèlling 1879 - Limbörg: plaotseleke indeiling  +6,8% (+7,0%) 1889  1.324Volkstèlling 1889 - Limbörg  +8,3% (+6,8%) 1899  1.682Volkstèlling 1899 - Limbörg  +27,0% (+10,2%) Jaor  Aantal  Greuj (gans Limburg) 1909  1.754Volkstèlling 1909 - Plaotseleke indeiling  +4,3% (+17,8%) 1920  2.083Volkstèlling 1920 - Plaatseleke indeiling  +18,8% (+32,6%) 1930  2.506Volkstèlling 1930 - Plaotseleke indeiling  +20,3% (+25,1%) 1947  2.196Volkstèlling 1947 - Plaotseleke indeiling  -12,4% (+24,2%) 1956  2.419Woeningtèlling 1956 - Veurnaomste gegeves per gemeinte  +10,2% (+27,3%) 1960  2.687Volkstèlling 1960 - Bevolking vaan gemeintes en oonderdeile vaan gemeintes  +11,1% (+7,4%) 1971  3.475Volkstèlling 1971 - Plaotseleke indeiling  +29,3% (+13,9%)

Opmerking
 De getalle veur 1971 zeen aafgerónd op ganse vieftalle; 't percentaasj zouw daorum neet gans kènne kloppe.

Greun: Gemeinte Hölsberg
Blauw: Provincie Limburg

Dörpsvereiniginge
 Fanfaar St. Caecilea
 Fanfare St. Clemens (Arensgenhout)
 Drumband St. Rochus
 Dameskoar Laudate
 Carnavalsvereiniging de Beumerwalders
 Jónkheid Hölsberg
 Voetbalvereiniging SV Hulsberg

 Zuuch ouch 
 De Hölsberg

Rifferenties

Extern links
http://www.hulsberg.info

Categorie:Baekdale
Categorie:Dörper in Nederlands Limburg