Italiaans

't Italiaans is de officieel taol vaan Italië, wie die door zoe'n 65.000.000 lui gesproke weurt. 't Is ouch de officieel taol vaan San Marino en Vaticaanstad en ein vaan de veer officieel taole vaan Zwitserland. Wijer weurt de taol ouch gesproke in Malta, de Sloveense en Franse grensgebede, in veurmaolege euverziese gebede wie Albanië, Eritrea en de Dodekanesos en door immigrante in de VS, Brazilië en Argentinië. 't Italiaans is ouch de officieel taol vaan de Orde vaan Malta. De Italiaanse standaardtaol is veurnaomelek gebaseerd op veertiendeniewse dialekte oet de Toscane. De taole vaan Corsica, Sardinië en Sicilië weure miestal neet es dialekte vaan 't Italiaans gezeen, in 't bezunder 't Sardijns neet.

 Lienwäörd 
Väöl Italiaanse wäörd zien, oonveranderd of aongepas, in 't Limburgs gekoume. Dees wäörd zien in veer hoofcategorieë op te deile. De ierste zien de financieel terme (euvergenome in de late middeliewe), wie baank en kassa. De twiede zien de muziekterme, wie allegro, andante, adagio, sonate, cantate, opera, aria, solo, duo etc. De daarde zien de wäörd die mèt de allewijl hendeg populair Italiaanse keuke te make höbbe: pasta, spaghetti, pizza, ravioli ezw. In de veerde categorie valle veural de wäörd die typisch Italiaanse dinger aongeve, wie mafia.

 Sjrif 
't Italiaans weurt gesjreve in 't Latijns sjrif. 't Alfabet kint 21 lètters. De lètters j, k, w, x en y oontbreke, al koume ze wel veur in lienwäörd oet 't Grieks en Ingels. Italiaanse wäörd eindege bekans ummer op klinkers.  

 Grammair 

 Geslachte 
't Italiaans kint twie geslachte: mannelek en vrouwelek. Zelfstendege naomwäörd die eindege op -o zien bekans ummer mannelek en zelfstendege naomwäörd die eindege op -a zien bekans ummer vrouwelek. Oetzunderinge zien beveurbeeld wäörd oet 't Grieks wie "(il) diploma" en "(il) problema".

 Miervoud 
Miervoudsvörming is hendeg sumpel. Eindeg 't woord op -o, weurt 't miervoud -i, beveurbeeld letto - letti. Eindeg 't woord op -a, weurt 't miervoud -e: chiesa - chiese. Väöl lienwäörd, wäörd die eindege op -i (crisi), medeklinkers (film), wäörd die aofgeleid zien vaan 'nen oersprunkeleke vörm (foto - fotografia) en wäörd mèt 't accent op de lètste lèttergreep (tabù) verandere in 't miervoud neet.Berloco 2018


 Lidwäörd 
't Gief zeve bepaolde lidwäörd in 't Italiaans: 
 geslach bezunderhede inkelvoud miervoud mannelek eindeg op o il i mannelek veur 'ne klinker l' gli mannelek veur z, s+medeklinker, x, gn, h of ps lo gli vrouwelek eindeg op a la le vrouwelek veur 'ne klinker l' le

Wijer gief 't zeve onbepaolde lidwäörd:
 geslach bezunderhede inkelvoud miervoud mannelek gebruuk bij s (+ medeklinker), x, y, z, gn, pn, ps in 't miervoud mèt 'ne klinker uno degli mannelek in 't inkelvoud mèt 'ne klinker un dei vrouwelek gebruuk bij klinker un' delle vrouwelek - una delle

 Referenties 





 Extern linke 
 Wikipedia in 't Italiaans
 Hollandstaolege startpazjena veur 't Italiaans

Categorie:Roemaanse tale
Categorie:Tale in Italië
Categorie:Tale in Frankriek
Categorie:Tale in Zjwitserlandj
Categorie:Monaco
Categorie:San Marino
Categorie:Sjlovenië
Categorie:Vaticaanstad