Mandazi

Mandazi nga muluswayiri bakiwandiika mandazi oba maandazi kika kya mugaati omusiike ogwasibuka ku lubalama lw’ennyanja ewali aboogera olulimi Oluswayiri mu Buvanjuba bwa Afirika. Era kimanyiddwa nga bofrot oba puff-puff mu mawanga g'Omubugwanjuba bwa Afrika nga Ghana ne Nigeria. Y’emu ku mmere enkulu mu mmere y’Abaswayiri ababeera mu bitundu by’oku lubalama lw’ennyanja mu bitundu by'e Kenya ne Tanzania.   Ekika ky'emere eno emannyikiddwa nnyo mu kitundu olw'okuba nyangu yakukola, esobola okuliibwa na buli kika kya mere, enva oba akampwanchi mpwanchi nga ko, ng'era kisobola okuterekebwa ne bakibugumya nekiriibwa oluvannyuma. 

 Eby'efananyiriza 
Mandazi geefananyiriza donati, nga zirina obuwoomi ennyo nga buno busobola okwawulwamu n'ebirungo eby’enjawulo. Wabula, tebiwooma nnyo nga donati ez’omulembe eza Amerika era zitera okugabibwa nga ziriko sukaali gwebamamiddeko yonna.  Zitera okuba ez’enjuyi satu okwefananyirizaako sumbuusa, naye nga zitera okubeera nga zaakula mungeri neetoloovu oba ng'egi. Bwebifumbibwa, bibeera birina engeri gyebigindamu.

 Engeri gyebabitegekamu 
Mandazi gakolebwa nga basiika engano mu buto okutuusa ng'efuuse langi ey'efananyiriza zaabu owa kitaka. Amata g'Ebinazi.  Bwe bagattako amata g'ebinazi, amandazi  gatera okuyitibwa mahamri oba mamri. Ebinyebwa by'omutaka n'ensigo eziringa ebinazi, n’ebirungo ebirala, nga biyinza okukozesebwa okwongeramu obuwoomi obw’enjawulo. Oluvannyuma lw'obubifumba, osobola okubirya nga bikyayokya oba n'obirinda nebiwola. Bitera okutegekebwa n'ebiriibwa mu bitundu bya Africa Great Lakes, nga bisobola okuliibwa nga ziwerekerwako emere endala nnyingi. Bitera okukolebwa ku makya oba ekiro ky'egulo limu, nebiriibwa ku ky'enkya, nezibugumizibwa ekawungeezi okuliibwa ku ky'egulo.Peck, Richard.  Amandazi era gatera okuliibwa ne caayi oba omubisi ogwakakamulibwa okuva mu bibala, oba okubirya ng'obupwanchi pwanchi nga byo, Ebirungo eby'enjawulo, ebirimu ebibala, bisobola okukozesebwa okwongeramu obuwoomi obw’enjawulo.  Amandazi era gasobola okuliibwa ng'enyongereza oluvannyuma lw'okulya  emere, nga gababibwa eweebwa ne ssukaali ow'obuwunga oba ssukaali wa cinnamon. "Kenyan Cookbook". 

 Laba ne 

 Beinet, bisigibwa ku by'okulya eby'efaananyiriza ebyo okuva mu New Orleans
 Ox-tongue pastry, bisigibwa ku by'okulya  y’Abachina efaananako bwetyo
 Olukalala lw’emere ey’obuwunga esiikibwa 
 Donati
 Emere y’Abaswayiri
 Emere y’Omubuvanjuba bwa Afrika
 Mahamri
 Puff-Puff

 Ebijuliziddwa