Сван чӀал

Сван чӀал (чпин тӀвар: лушну нин, ლუშნუ ნინ) — сванрин чӀал, кӀартӀвел чӀаларикай сад тирди.

ЮНЕСКО-ди сван чӀал терг хьунин кичӀевилик квайди хьиз тайинарнаUNESCO Interactive Atlas of the World’s Languages in Danger. Ада пара архаик, муькуь кӀартӀвел чӀалари квадарнавай лишанар хвена.

 География 
Гуржистандин кефердинни рагъакӀидай пата, Сванетия лугьудай тарихдин вилаятдиз сад ийизвай Местиа ва Лентех районра, яшамишзава. ГьакӀни XX виш йисан сифте кьиляй 2008 йисал кьван абур Абхазиядик акатзавай Гулрипш райондин Кодордин кӀама чкӀанвай тир. Рахазвайбурун кьадар — 15 агъзур кьван кас (гила саки вири Сванетияда яшамишзава, 2008 йисал кьван — 2 агъзур кьван кас Вини Абхазияда яшамишзавай тир).

 Описание 
Сван чӀал кьуд нугъватдиз чара жезва: Вини Балдин ва Агъа Балдин (Местиа райондани Кодордин кӀама), лашхдин ва лентехидин (Лентехидин районда).

Вини Сван (15 000 рахадай кас) — Вини Бал (Ушгули, Кала, Ипар, Мулах, Местиа, Лензер, Латал); Агъа Бал (Бечо, Цхумар, Эцер, Пар, Чубех, Лакхам).

Агъа Сван (12 000 рахадай кас) — Лашхян (Лашх); Лентехян (Лентехи , Хелед, Хопур, Рцхмелур, Чолур).

Сван чӀала гуржи ва мегрел чӀаларай къачур гафар пара ава.

 Кхьинар 
400px|right|thumb|КӀартӀвел чӀаларин чкӀайвал

Сван чӀал алфавит авачирди хьиз гьисабзава. Лингвистикадин кӀвалах авун патал гуржи ва латин кхьинар кардик кутазва. Сван алфавит XIX ва XXI виш йисариз туькӀуьриз алахъзвай тир. Мисал патал, 1864-лагьай йисуз кириллицадал туькӀуьрнавай сван азбука акъатна, ана ишлемишнавай алфавитдив вердиш хьаначир:

абвгҕдежђзӡhiӄлмнопҧqрстꚋухх́цწчჭшѵ

Гуржи графикадин бинедал туькӀуьрнавай сван алфавитда авай лишанар ибур я::
აა̈ა̄ა̄̈ბგდეე̄ზთიი̄კლმნჲოო̈ ო̄ო̄̈პჟრსტუუ̈უ̄უ̄̈უ̂ფქღყშჩცძწჭხჴჯჷჷ̄

 Баянар 

 Эдебиат 



 Kevin Tuite, Svan. Université de Montréal. ISBN 3-89586-154-5.

 Гафарганар 




 ЭлячӀунар 

Категория:Къавкъаздин чӀалар