Арарат марз

Арарат марз, Арарат вилаят (эрм. Արարատի մարզ) — Эрменистандин кьиблединни рагъакӀидай пата авай вилаят я (эрм. մարզ [марз]).

РагъакӀидай пата Туьркиядихъ галаз, кьибле пата – Азербайжандинхъ галаз, кьиблединни рагъэкъечӀдай патахъ – Вайоцдзор марздихъ галаз, рагъэкъечӀдай патахъ – Гегархуник марздихъ кефердин патахъ – Котайк марздихъни меркездин округ тир Еревандихъ галаз, кефердинни рагъакӀидай патахъ Армавир марздихъ са сергьятра ава.

Майдан — 2 096 км². Агьалияр — 260 367 кас. Агьалийрин къалинвал — 124,22 кас/км².

Административ юкь — Арташат я. Маса шегьерар — Арарат, Веди, Масис я.

Гилан вилаятдин кьил Гарик Саркисян я, ам 2018-лагьай йисан 1-лагьай июндиз тайинарна РИА Новости - Эрменистандин гьакиматди 10-дакай 8 губернатор тайинарна.

 Шегьерни хуьрер 


 География 
Чилин кьадар — 2 096 км², вири уьлкведин майдандикай адал 7 % гьалтзава, и къалурзавай лишандиз килигна вилаят уьлкведин 9-лагьай чкадал ала. Ада гилан Эрменистандин

Вилаятди Арарат кьулувилин кьиблединни рагъэкъечӀдай пата чка кьунва. Адан кефердин пад Йерано сувари, рагъэкъечӀдай пад — Гегам, Дахнакни Мжкатар сувари, кьибледин пад УрцӀ сувари гьакӀни рагъакӀидай пад — Аракс вацӀу кьунва. Вилаятдин юкьва Ерах сувари чка кьунва. Кьулувилерал вилаятдин чилерикай 30 % гьалтзава, амайди — сувар я.

Виридалайни кьакьан сув — Спитакасар (3560 м), ам Гегам цӀиргъиник ква. Виридалайни аскӀан чка (801 м) Аракс дугуна ава.

Вилаятда тӀуз физвай вацӀарикай кьилинбур Аракс, Раздан, Азатни Веди язва. Марздин климат лап жуьреба-жуьрединди я. Ам лап агъада авай дугунра жеда акьалтӀдай кьурагь климатдин ва кьакьанвилерал жедай жив квай мекьи климатдин арада галтад жезва.

 Хосров там 
Арарат вилаятда гьукуматди хуьзвай тӀебиатдин заповедник тир Хосров таму чка кьунва. Адан чилин кьадар 23213,5 га я. Там Гегам цӀиргъинин кьиблединни рагъакӀидай патан гуьнедал, гьакӀни Еранос, Дагнак, Ириц Лерни Хосровасар цӀиргъерин гуьнейрал экӀя хьанва. Ина къавкъаздин лекьенди уьмуьрзава, лап кьериз-кьериз гьалтзавай, «яру ктабдик» кутунвай вагьши гьайван яPanorama.am — Эрменистанда авай «Хосров там» заповедникда фоторакьариз къавкъаздин лекьен гьатна. Эрменистанда 2019-лагьай йис къавкъаздин лекьендиз гьуьрметнаМИР24- Эрменистанда 2019-лагьай йис къавкъаздин лекьендиз гьуьрметна.

 Тарих 

Гилан Арарат марз 1995-лагьай йисан ноябрдин 7-лагьай йикъан административни территориал паюникай къанундалди арадал гъана. Ам Армениядин Арарат, Арташатни Масис районар сад авунин рекьелди туькӀуьрнава.

 Агьалияр 

 1991 1993 1995 1997 1999 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2010Агьалияр278 900279 700269 800269 000268 900271 800271 900272 100272 700273 400274 200275 100279 200Шегьердин агьалияр93 90093 00085 10082 90081 30080 60079 90080 10080 30080 50080 70081 00082 300Чешме: ArmStatArmStat, «Demographic Handbook of Armenia» (архив), 2007. ArmStat, «Number of De Jure Population of the Republic of Armenia as of April 1, 2010», 2010. 

 Баянар 

 ЭлячӀунар 
 Официал сайт 

Категория:Эрменистандин марзар