Heemesch

Als heemesch oder indigen bezeechent een, mat engem alen, lokalen a lëtzebuergeschen Ausdrock, am grousse Ganze Mënschen, Déierenaarten, Planzenaarten a Bräich, déi an deem Land oder där Géigend wou ee se untrëfft entstane sinn an eeben do hir Heemecht hunn.

D'Adjektiv heemesch ass Famill mat de Substantiven Heem, Heemecht a mat den Adverben heiheem an doheem.

D'Adjektiv einheimesch ass e verlëtzebuergescht einfacht Däitsch vum Adjektiv einheimisch an eng Iwwersetzung vum franséischen indigèneDermann-Loutsch, Liette, 2006. Dictionnaire français-luxembourgeois seet zum Adjektiv indigène (S. 318): indigène, einheimesch, vun hei an zum Substantiv indigène (S. 318): m, Einheimeschen, ee vun hei..

Donieft fënnt een och mol dat Wuert eenheemesch als "Iwwersetzung" vum däitschen einheimisch. De François Schanen seet dozou awer: Den "ein-" ass geschichtlech en "in-" (Wahrig: 15. Jh. inheimisch. ahd. inheim). Wann een also verlëtzebuergescht, da gëtt et net "eenheemesch", mä "anheemesch", wat kee versteet. Den "een-" am Lëtzebuergeschen ass éischter d'Zuel oder den Artikel "een--": eestëmmeg (einstimmig) awer mat astëmmen (mit einstimmen).Wikipedia:De Stamminee#eenheemesch oder einheimesch oder.3F.3F Diskussioun um Stamminee iwwer eenheemesch

De Begrëff heemesch gëtt ë. a. gebraucht fir:

 déi éischt Vëlker oder Kulture vun enger Plaz: UrawunnerDe LOD kennt just dëse Begrëff (gelies 4.4.2014), Aborigen oder Indigen VëlkerDe Franséisch/Lëtzebuergesch Dictionnaire op Wiki-Prinzip - dicol.lu iwwersetzt indigène mat Agebuerenen, autochtone mat Agebuerenen (Nom masculin), autochtone mat Urawunner a population autochtone mat Urbevëlkerung (gelies 4.4.2014).
 déi natierlech an net agewandert Planze vun enger Plaz: Indigen Planzen
 déi biologesch Bezeechnung fir Liewewiesen, déi an engem bestëmmte Raum ouni mënschlechen Afloss entstane sinn: Autochthon Aart
 den ale lëtzebuergeschen Ausdrock fir d'Stierwe vun engem DéierD'Luxemburger Wörterbuch: hëmmesch(t) (Wb. 06: hemesch) Adj.: «verendet» — d'Päerd ass h. (gaang) — zou h. goen (verenden — Ösl.)D'Wörterbuch der luxemburgischen Mundart vun 1906 (hémesch = verendet)

 Kuckt och 
 Endeemesch

Kategorie:Lëtzebuergesch Sprooch