Cyrus Minor

Cyrus MinorCicero, Senec. 17,59. Div. 1,25,52. fuit filius regis Persarum, Darii II, et eius uxoris Parysatidis, frater minor Artaxerxis II cui regnum eripere conatus est. Natus circa 424 a.C.n., anno 401 a.C.n. pugna apud Cunaxam in Babylonia occisus est. Minor dicebatur ne confunderetur cum magno Cyro, conditore imperii Persici. De eius vita praecipuus fons nobis est scriptor Graecus Xenophon, qui Cyrum in bello adversus fratrem comitatus est. Cui tamen fonti non fides sine suspicione habenda est : nimis enim Cyro favet.

 De Cyri seditione et morte 
Anno 407 a.C.n. satrapes Lydiae, Magnae Phrygiae, CappadociaeHell. I,4,3. Anabasis I,9,7. a patre factus navalibus copiis praeerat, quae cum Lacedaemoniis adversus Athenienses pugnare deberent. Tunc socios pecuniaHellenica I,5,3-8 ; I,6,18 ; II,1,10-11 ; II,3,8. Thucydides II.65.12. saepe adiuvit necnon novas naves plus quam semel ministrando (nam maritimis proeliis Lacedaemonii plures clades ab Atheniensibus acceperunt). Patre vero mortuo anno 404 a.C.n. insidias fratri Artaxerxi regnare incipienti parare a Tissapherne, satrapa Cariae et Ioniae, accusatusAnabasis I,1,3 : fortasse iure etiam si Xenophon verbum διαβάλλει ponit.,  nisi precibus matris Parysatidis donatus esset, in satrapiam salvus non redisset, ubi iniuriam sibi factam ulcisci constituit. A quo tempore magnum exercitum colligere coepit, tamquam expeditionem adversus Pisidas pararetAnabasis I,2,1.. Bello autem Peloponnesio confecto, Lacedaemonios victores  Cyrus auxilia  rogavit, quae  suorum priorum beneficiorum velut merces forentHellenica III,1,1.. Nec Sparta recusavit sed eum classe sua adiuverunt  atque milites Graecos Bello Peloponnesio exercitatos ac sibi pecuniam ex arte militari quaerentes in Asiam tramitti siverunt.  Illi mercenarii Graeci, quibus mox nomen Decem Milia inditum est, quamquam primo ignari quo ducerenturAnabasis I,3,1., tamen, ducente Lacedaemonio profugo Clearcho, Cyrum usque ad Cunaxam in Babyloniam secuti sunt. Ibi proelio commisso cum rege Artaxerxe, Graeci quidem adversarios fuderunt atque fugientes persecuti sunt, sed  redeuntes cognoverunt Cyrum et qui circa eum steterant media acie perisse.
Fontes
Isocrates, Panegyricus. 145-6 et epistula II, 7-8
Plutarchus, Artaxerxes, cap. I-IV et VI-XIII.
Thucydides libro secundo de Bello Peloponnesiaco 65.12
Xenophon, libro primo Anabaseos
 Hellenica, libri I-III.
 Oeconomicus, capitulo quarto (18-25).

 Plura legere si cupis 
Dominique Lenfant,	"La « décadence » du grand roi et les ambitions de Cyrus le Jeune : aux sources perses d'un mythe occidental?", Revue des Études Grecques, 2001: 407-43
Stephen Ruzicka, "Cyrus and Tissaphernes, 407-401 B.C.", The Classical Journal, 1985: 204-211 
 Graham Wylie,	"Cunaxa and Xenophon", L'Antiquité Classique, 1992: 119-134 
"Kyros 1" - apud: Pierers Universal-Lexikon, tomus 9. Altenburgi 1860, p. 939-940

 Notae 

 Nexus externi 
Cyrus Minor in Encyclopaedia Iranica - Apud Livium
Categoria:Achaemenidae
Categoria:Satrapae Imperii Persarum
Categoria:Nati saeculo 5 a.C.n.
Categoria:Mortui 401 a.C.n.
Categoria:Proelio interfecti