Klangfarbenmelodie

(Theodisce = Klangfarbe, ‘’ + Melodie, ‘melodia’ = ‘melodia colorum soni’, ‘melodia ex coloribus soni constans’) est ratio musica quae melodiam inter nonnulla instrumenta musica distribuit, potius quam solum uno instrumento (vel copiae instrumentorum) tribuere, sic  et texturam ad cantionem addens. Haec ratio aliquando punctillismus appellatur, nomen ex ratione picturae neoimpressionistae mutuatum.

Prolata est haec notio ab Arnoldo Schoenberg in Harmonielehre, libro de harmonia (: 470–471), ubi “structuras coloris” explicat. Schoenberg et Antonius Webern, eius discipulus, ob hanc rationem praesertim celebrantur, Schoenberg insignissime in tertia suarum  (opus 16), et Webern in Quinque Rebus pro Orchestra (opere 10, veri simile responsum ad opus 16 Schoenbergianum), Concerto pro Novem Instrumentis (opere 24), Compositione pro Violoncello et Clavili (opere 11), et orchestratione  sex vocum in Dono Musico Bachiano. Haec ratio comparari potest cum Bachiana subiecti fugae partitura et textura constante quae in  adhibentur:

Clara talis distributionis vocum exemplum quae usum nominis antecesserunt est Symphonia Phantastica Hectoris Berlioz, ubi, in movimento quarto (“Iter ad Supplicium”, mensuris 109–112), melodia inter nervos et ventos transfunditur. Praeterea, Klangfarbenmelodie in operibus Claudii Debussy invenitur: “Musica Debussyana colorem sonorum inaudito structurae statui insigniter attollit; iam in Praeludio postmeridiani temporis fauni color tibiae et arpae officium habet spectandi.”Anglice: “To a marked degree the music of Debussy elevates timbre to an unprecedented structural status; already in Prélude à l'après-midi d'un faune the color of flute and harp functions referentially” (Samson 1977).

Pro exemplis melodiae coloris sonorum ad singulum tonum adhibitae quae tenere audientes possunt, vide thema et variationes in actu tertio Wozzeck, operae Albani Berg (opere 7), alius discipuli Schoenbergiani, et Octo Studia et Phantasiam pro Quinquinio Ventorum Ligneorum Elliott Carter (1950) (: 455).

Decennio 196, notio Klangfarbenmelodie Carolum Henricum Stockhausen aliosque compositores Europaeos movit ut colores sonorum modo serialistico, praecipue in musica electronica, ad artem redigere conarentur (Rushton 2001).

 Notae 

 Bibliographia 
 Ballardini, Franco. 2024. Klangfarbenmelodie: la metafisica degli armonici nell’Harmonielehre di Arnold Schönberg. Tridenti: Mimesis Milano. 187–207. 
 Rushton, Julian. 2001. “Klangfarbenmelodie”. In The New Grove Dictionary of Music and Musicians, ed. secunda, ed. Stanleius Sadie et Ioannes Tyrrell. Londinii: Macmillan Publishers.
 Samson, Jim. 1977. Music in Transition: A Study of Tonal Expansion and Atonality, 1900–1920. Novi Eboraci: W. W. Norton & Company. ISBN 0-393-02193-9.



 Atonalitas




 Nexus externi 
 Orchestra Klangfarben, www.collectif-alka.com
 Ricercar a 6 ex Dono Musico Ioannis Sebastiani Bach, acousmata.com

Categoria:Theoria musica posttonalis