Hyginus Gromaticus

Hyginus gromaticus (natus in saeculo primo AD – obiit in initio saeculi secundi) fuit scriptor quidam ceterum nobis plane ignotum.
Origo cognominis
Hyginus 'gromaticus' nuncupatus est a groma instrumento quodam agrimensorum Romanorum). Nihil certum de illo auctore habemus. Forsitan in tempore et principatu Traiani Caesaris floruit (AD 98–117). Nomen eius tamen falsa traditione textuum nobis datur, quoniam in uno codice Guelferbitano (Arceriano) solum vocabulum gromaticus Hygino attributum est. Legitur enim in apparatu Thulini editionis (p. 131) Liber KYGYNI GROMATICI, in omnibus quidem ceteris hoc vocabulum semper cum libro coniunctum est: LIBER HYGINI GROMATICVS. Perspicuum est ita ut in futuro hunc scriptorem illo cognomine coniungere minime debeamus.

Opera eius in fragmentis solum extant, quae quidem quoque cum alio quodam Hygino permixta atque confusa sint. Tituli operum duorum ei attributi sunt: primum De limitium constitutione, quod opus in editonibus Lachmanni et Thulini invenitur, aliud Liber gromaticus de divisionibus agrorum in una sola subscriptio codicis Arceriani parte secunda servatur. Tertium opus De munitionibus (aut metatione? s.v.l.) castrorum quod prius hoc Hygino tributum est, nunc quidem Pseudo-Hygino cuidam a doctis datum. 
Opera
 Blume, F., Lachmann, K., Rudorff, K. (edd.), Gromatici veteres. Die Schriften der römischen Feldmesser, II tom., Berolinae MDCCCXXXXVIII-MDCCCLII, pp. 166-208.
 Thulin, C. O. (ed.), Corpus agrimensorum Romanorum. Opuscula agrimensorum veterum I, Lipsiae MCMXIII, pp. 131-171. 
 B. Campbell (ed., transl., comm.): The writings of the Roman land surveyors. Introduction, translation and commentary (= Journal of the Roman Studies Monographs. 9). Londinium 2000.
 M. Clavel-Lévêque, D. Conso, A. Gonzales, J.-Y. Guillaumin et al. (ed., transl., comm.): Corpus Agrimensorum Romanorum V. Hygin, L'Œuvre gromatique. Luxemburgum 2000. (online) 
 J.-Y. Guillaumin (ed., transl., comm.): Les arpenteurs romains. Tome 1: Hygin le Gromatique, Frontin. (= Les belles Lettres 1, Collection des universités de France Série latine). Lutetia 2005. 
 J-O. Lindermann, E. Knobloch, C. Möller (ed., transl., comm.):  Hyginus – Das Feldmesserbuch. Ein Meisterwerk der spätantiken Buchkunst. Herausgegeben, übersetzt und mit Kommentaren versehen'', Darmstadium 2018. 

Nexus externi
 De limitibus constituendis (editione Lachmanni, Latine)
 De constitutione limitum (ed. Thulini, Latine)

Categoria:Auctores Latini antiqui
Categoria:Scriptores Imperii Romani
Categoria:Nati saeculo 1
Categoria:Mortui saeculo 2
Categoria:Scriptores de re rustica
Categoria:Agrimensores