Gekkonidae

Gekkonidae sunt familia Squamata magnitudinibus parvis ac mediis (et Varanidarum gratia et ampliis), in regionibus caeli calidi per orbem terrarum endemica. Eis solis inter Squamatis vox est, et eae ad similibus communicandum utuntur. Circa duo milia specierum exstant, et verisimile est multas iam inventas iri. Nomen gekko, e quo familia nuncupata est, verbum Indonesium onomatipoeicum est, cum vocem eorum Animalium imitatur.

Omnes Gekkonidae, subfamilia Eublepharinarum exclusa, palpebris carent, et potius habent membranam perlucidam oculum tegentem, quam ad purgandam lingunt. Multae species se defendentes materiem foedam olfactu et faeces adversus oppugnatores eiciunt, multaeque species caudas defensionis causa demittunt—ratio autotomia appellata. Plurimae species ob proprios pulvinulos pedis celebratae sunt, qui cuius gratia eis licet superficies terites rectasque ascendere, et adeo tecta umbratilia facile transire (vis Waalsiana huic facilitati adiuvare putatur). Hanc proprietatem plures homines noverunt qui zonas torridas habitant, et Gekkonidas benignos hospites quasique familiares domi accipiunt, etiam quia Insectis vescuntur, Culicidis inclusis.

Nota est maxima species, Hoplodactylus delcourti, uno ex specimine farto in cella musei Massiliae in Francogallia condito descripta, et uno observatione confirmata in loco agresti anno 1870. Haec species, 60 cm longa, fuit endemica in Nova Zelandia, ubi in vernaculis habitabat silvis. Probabiliter exstincta facta est cum multis harum insularum faunis saeculo undevicensimo exeunte, cum novae species invadentes, sicut Ratti et Mustelae, in terram tempore colonizationis Europaeae introductae essent. Minimum familiae membrum Sphaerodactylus ariasae, 16 mm tantum longa, in parva insula ante litus Reipublicae Dominicanae anno 2001 reperta est.Ross Piper, Extraordinary Animals: An Encyclopedia of Curious and Unusual Animals (Greenwood Press, 2007).

 Taxinomia 
Familia Gekkonidarum divisa est in quinque subfamilias, quae permulta genera continent.

 Subfamilia Aeluroscalabotinae
 Genus unum Aeluroscalabotes, una species A. felinus, in Asia Meridio-Orientali reperta
 Subfamilia Diplodactylinae, septendecim genera, in Oceania reperta
 Genus Bavayia
 Genus Carphodactylus
 Genus Crenadactylus
 Genus Diplodactylus
 Genus Eurydactylodes
 Genus Hoplodactylus
 Genus Lucasium
 Genus Naultinus
 Genus Nephrurus
 Genus Oedura
 Genus Phyllurus
 Genus Pseudothecadactylus
 Genus Rhacodactylus
 Genus Rhynchoedura
 Genus Saltuarius
 Genus Strophurus
 Genus Underwoodisaurus
 Subfamilia Eublepharinae, quinque genera
 Genus Coleonyx
 Genus Eublepharis
 Genus Goniurosaurus
 Genus Hemitheconyx
 Genus Holodactylus

 Subfamilia Gekkoninae, 74 genera per omnem orbis terrarum inventa; nonnulla maximorum generum sunt:
 Genus Gehyra
 Genus Gekko, Gekkonidarum genus typicum
 Genus Hemidactylus
 Genus Phelsuma, plurima in Madagascaria endemica
 Genus Phyllodactylus
 ...
 Subfamilia Teratoscincinae
 Genus Teratoscincus, septem speciebus constans

 Cladogramma 

Nonnullae species, olim inter Gekkonidas collocatae, hodie in varias familias distributae sunt nuper creatas; secundum Vidal et Hedges (2005) vera Gekkonidarum phylogenesis est:

 ─o Bifurcata Vidal & Hedges, 2005
  ├─o Gekkota
  │ ├─o Pygopodomorpha Vidal & Hedges, 2005
  │ │ ├── Pygopodidae
  │ │ ├── Carphodactylidae
  │ │ └── Diplodactylidae
  │ └─o Gekkomorpha Vidal & Hedges, 2005
  │   ├── Eublepharidae
  │   └─┬─┬── Phyllodactylidae
  │     │ └── Gekkonidae Gray, 1825
  │     └── Sphaerodactylidae
  └─o Unidentata Vidal & Hedges, 2005

Gekkota (Gekkonidae similiaque) linguam bifidam habent, ergo inter Bifurcata ponuntur, sed dentes ovi duos habent, non unum, ergo extra Unidentata sunt.

 Gekkonidae communes 
 Pachydactylus, genus gekkonidarum cui sunt multae species
 Pachydactylus bibroni, in Africa Australi endemica
 Lepidodactylus lugubris, in Asia Orientali et Oceano Pacifico endemica
 Ptychozoon genus gekkonidarum arborearum in Asia Meridio-Orientali endemica
 Gehyra mutilata (Peropus mutilatus), in nonnullis linguis gheckl appellata.
 Coleonyx variegatus, in meridio-orientalibus Civitatibus Foederatis et septentrio-occidentali Mexico endemica.
 Sphaerodactylus ariasae, in Insulis Caribaicis endemica, et minimum orbis terrarum lacertile

 Geckel

Notae

 Bibliographia 
 Forbes, Peter. 2005. The Gecko's Foot—Bio Inspiration: Engineered from Nature. Londini: 4th Estate. ISBN 0-00-717990-1.

 Nexus externi 

 Artificiales Gekkonidarum pedes pro veste "Viri aranei" (BBC 2007-08-28)
 De curatione Gekkonidarum
 Geckonidarum tutela
 Gekkonidae apud jcvi.org
 Mundana Gekkonidarum Consociatio, cum imaginibus, "caresheets," indice specierum
 Imagines anatomiae Gekkonidarum
 Pes Gekkonidarum
 Quomodo Gekkonidae parieti adhaerescant

Categoria:Animalia urbana
Categoria:Reptilia dilecta
!
Categoria:Taxa Gray
Categoria:Taxa 1825