Translitteratio

Saepissime, e.g. Ephemerides Carmeliticae, vol. XIV, 1963, p. 272; Orientalia christiana periodica, vol. 32-33, 1966, p. 290 etc. est conversio inter systemata scribendi, cum si potis est una littera in systemate valet idem ac littera in alio. Si systemata inter se non congruunt, sonitus litterarum ipsi notandi sunt.

 Exempla 
Facile, etsi haud accuratissime, possumus scribere eandem sententiam litteris Latinis, Graecis, Hebraicis, Cyrillicis aut Arabicis:
 tres homines video 
 τρῆς ὅμινης οὐίδεω (aut βίδεω) (abecedarium Graecum)
 טרֵס הָמִנֵס וִדֶאוֹ (scriptura Hebraica)
 трес гоминес видео (abecedarium Cyrillicum)
 -->
 طرَاس حـُومِنَاس بيدَاُ (scriptura Arabica) 

Translitteratio abecedarii Graeci

Translitteratio scripturae Hebraicae

Translitteratio scripturae Syriacae
Scriptura Syriaca, cuius pagina invenitur hīc Anglice, est litterarum genus per quod lingua Aramaica sive Syriaca scribitur. Quaeque littera habet similem in abecedario Hebraico.

 Translitteratio abecedarii Cyrillici 

Multae linguae abecedario Cyrillico utuntur et permultas litteras Cyrillicae originis raras habent In tabulis Unicodicis: Cyrillic, Cyrillic supplement, Cyrillic extended A, B, C.. Multa systemata translitterationis litterarum Cyrillicarum ad varios fines elaborata sunt, quorum nullum omnem scripturam Cyrillicam continet. Regulae, quibus Vicipaedia Latina de facto in litteris Cyrillicis linguae Russicae, Ucrainiciae et Albaruthenicae translitterandis utitur, Vicipaediae Italianae proximae sunt (Systema ISO 9). Haec sunt (ut solum litteras ad translitterandum difficiles enumeremus):
κ = k
ц = c
з = z
ж = ž
х = ch
ш = š
ч = č
щ = šč
ы = y
ё = ё (sic!)
э = è
й = j etc.
In litteris Ucrainicis i est i, и est y, г est h. Hoc systema (ISO-9) abecedario Bohemico propinquum est.

In multis nominibus Russicae et Ucrainicae originis bonis fontibus testatis translitterationem veterem invenire potes, linguae Germanicae similem et saeculis XVIII—XX pervulgatam (nam multi viri docti Russi Germaniae studebant multique Germani in Russia vivebant et docebant et libros edebant). Ubi:
κ = c, k
ц = ts, z, tz
в = w
з = s, z
ж = zh
х = ch
ш = sch
ч = tsch
щ = schtsch (sic!)
ы = y
ё = e, io, jo
э = e
Hoc systema Germanicum maxime idoneum est, si signis diacriticis uti nolis. 

Nonnumquam et nomina, translitterata secundum regulas, propinquas regulis Polonis, invenire possis, in quibus;
ч = cz
ш = sz
щ =szcz

Abecedarium Cyrillicum linguae Serbocroaticae systema translitterationis Latinae vetus et solitum habet, et in Vicipaedia Serbica lector litteras Cyrillicas aut Latinas sibi videndas automatice eligere potest (sed systema Serbocroaticum ab omnibus systematibus translitterationis litterarum Russicarum et Ucrainicarum differt).

 Translitteratio ex abecedario Arabico 
Plurima sunt systemata per quibus ex Arabicis in Latinas litteras nomina scribi queunt. Nihilominus, nullum ex horum certum est Latinissimus, quia Mediae Aetatis nullo systemati versa sunt nomina, atque carebant momento Arabes apud Romanos antiquitatis. Apud Vicipaediam, solumus nomina Arabica saepe per systemati vocato ALA-LC Anglice (ecce pagina Anglice de hoc systemati) praeter aliqua pernota nomina sicut exempli gratia Osama bin Laden ac nomina cuius Latinizatio nobis nota est, sicut Ramadanus mensis.
Sis, potes et per transliterationem Hebraicam sonorum Arabicorum in Latinas vertere litteras, secundum tabulam hanc:

 Littera Arabica Littera Hebraica Littera Romana ا  א  h interdum inter vocalia ب  בּ  b ت ת th ث ج  ג  g ح ח nihil خ  ch د ד d ذ ر  ר  r ز  ז  z س  ס s ش  שׁ ص צ ض ط ט t ظ ع ע nihil غ  g ف  פ  ph ق  ק  c ك  כ  ch ل  ל  l م  מ  m ن  נ  n ه  ה  h و  ו  v ي  י  i ى  Nihil  Nihil ة  ה  h, sed nonnumquam omissum
Systemati hoc scribuntur Machometus et al-ḥamdu li-llāh (quod sibi vult Alleluia) Mūammad et alamdulillā(h) additis vocalibus.

 Translitteratio scripturae devanagari 

Scripturae Indicae atque ordo consonantium Iaponicus orti sunt ex abecedario Brahmi, quo usi sunt Indi temporis Sandrocotti et Alexandri ad linguam suam scribendam. Per approximationes Graecas horum litterarum, potest scribi et Latina approximatio, quae autem non curat de sono et, deinde, dehortanda est!
 Consonantes Indicae                                                        Litteras Brahmi 𑀓 || 𑀔 ||  𑀕 ||  𑀖 ||  𑀗 ||  𑀘  𑀙 || 𑀚  𑀛 || 𑀜  𑀝 || 𑀞  𑀟 || 𑀠  𑀡 || 𑀢  𑀣 || 𑀤  𑀥 || 𑀦  𑀧 || 𑀨 ||  𑀩  𑀪 ||  𑀫  𑀬 || 𑀭  𑀮 || 𑀯  𑀰 || 𑀱  𑀲 || 𑀳 Litteras Devanagaricaeक ||  ख || ग  घ || ङ || च  छ || ज || झ  ञ  ट   ठ || ड || ढ   ण ||  त  ||  थ  द || ध   न  प ||  फ  ब || भ   म ||  य  र || ल  व || श  ष ||  स   ह
|-
! Hiragana
| か  が || ||か゚| さ  ざ || || || || || || ||
| た  だ ||
| な は ||
| ば ぱ ま
| や ら ||ら゚| わ     Transcriptio Hiraganorum solita, seu Rōmaji k-  g-  ng- s-  z-         t-  d-  n- h-  b- p- m- y- r- l- w-     Approximatio Graeca sonorum Sanscritorum Κ Χ ΓΓαγγης pro गङ्गा Gáṅga (ignotum) Ν seu Γ ante velaremΓαγγης pro गङ्गा Gáṅga ΘΘῖνα pro चीन Cīna seu Ζ ΖΒαρύγαζα pro भरुकच्छ Bharukaccha ΖὈζήνη pro उज्जैन Ujjain (ignotum) ΝΤαπροβάνη pro ताम्रपर्णी Tāmraparṇī ΘΠαλιμβόθρα pro पाटलिपुत्र Pāṭaliputra Τκόστος pro कुष्ठ kuṣṭha Δ? Θ? Ν ΤἸαξάρτης pro क्षरति Kṣarati Θ? Δ? ΘΣίνθος pro सिन्धु Síndhu Ν Β seu ΠΠαλιμβόθρα pro पाटलिपुत्र Pāṭaliputra seu ΦὝφασις pro विपाशा Vipāśā Φ? Β? ΒΒαρύγαζα pro भरुकच्छ Bharukaccha Μ Ι (sed et Е aliquando) Ρ Λ Ignotum, sed vi fit ὑὙδάσπης pro वितस्ता Vitastā Σ Sonus asper

Vocalis Devanagarice scriptaTranscriptio IAST Approximatio GraecaIPAअaᾰ (sed ε vel ο apud Megasthenen)/ɐ/आāᾱ, aliquando η/aː/इiῐ/ɪ/ईīῑ/iː/उuοκόστος pro कुष्ठ kuṣṭha/ʊ/ऊūου?/uː/ऋṛρ?/r̩/ॠṝρρ?/r̩ː/ऌḷλ?/l̩/ॡḹλλ?/l̩ː/एeη/eː/ऐaiαι/ɐːi̯/ओoω?/oː/औauαυ?/ɐːu̯/

Quibus approximationibus, Sandrocottus, nomine Sanscrito चन्द्रगुप्त मौर्य, Graece scribitur Ζανδράγοπτα Μαῦρια, Latine Zandracopta Mauria, quod non tam differt a nomine Classice tradito.
Sed, cave, approximationibus his non semper solemus Latinizationes rectae habere. Exempli gratia:
 Urbs Calcutta, कोलिकत​ Sanscrite, Graece fuisset Κολίκατα id est Latine Colícata, tametsi vere legitur hodie Cólcata;
 Urbs Hirosima, per Sanscritis litteris Graece fuisset Βιρόσιμα id est Latine Birósima, tametsi vere legitur Hirosimá.

Translitteratio scripturae Sericae

Translitteratio scripturae Thibetanae

Notae

Nexus interni
Abecedarium Phoneticum Internationale
Latinizatio
Transcriptio phonetica
Vicipaedia:Translitteratio

Nexus externi
 Transliteration of Non-Roman Scripts 
 Unicode Transliteration Guidelines 

Categoria:Linguistica
Categoria:Systemata scribendi
!