Gas

Vocabulum a  Latine excogitatum.  : “Ideo paradoxi licentia, in nominis egestate, halitum illum ‘’ vocavi, non longe a ‘chao’ veterum secretum.”"Nova analysis aquarum Medeviensium: Vetus sive insimus fons" (1800) auctore Jacobo Berzelio: "In temperatura +17º volumen gasium dimensum fuit 6,5 pollicum cubicorum decimalium pro quoque cantharo." et "Gas hydr. sulph. & gas acidi carbonici ad æqualia volumina commixta & eidem experimento subjecta, ab aqua calcarea, uno p. c. relicto,. absorbebantur." et ceterae similes.Indeclinabile in scripto De gas Hydrogenii Arseniati Natura et Indole, Commentationes Societatis Regiae Scientiarum Gottingensis. Volumen 16.Ebbe Vilborg, Norstedts svensk-latinska ordbok, ed. 2a. (2009). (, : “vel in  quae nulla actione sanguinem afficiunt, ut puta azotico, servatur.” nom. pl. sive -āsa sicut vās,: “in  oxygenea et nitrogenea resoluto”. Ibidem ablativus pluralis est “gasibus” (“ commistis”). sive -āsia; : “ vix inter eas ita distet, ut quoad  res aliter se gerat.” Ibidem ablativus pluralis est “gasibus”. vel indecl., n.) sive Cfr. "Gaz hydrogeno-phosphoratum precipue discernitur ...", apud Cfr. "... et immersione longiore omnino gaz oxygenum evanescebat ...", apud  (), sive ,Vox Latina; Vilborg; Zdeněk Quitt, Pavel Kucharský, Lexicon Bohemo-Latinum, Publica Domus Editoria Paedagogica, Praga (1992) vel , est unus ex tribus statibus materiae classicis. Prope zerum absolutum quaelibet res corporea praeter helium-4 est solida; calore ei addito, in liquidum circa suum punctum liquefactionis liquescit (vide commutationem phasis); in gas circa suum punctum ebullitionis bullit; et, si satis calor addatur, statum plasmaticum intret, quo sui electrones adeo fiant energetici ut atomos parentes in gase relinquant.

Gas purum in atomis singulis consistere potest (e.g., gas nobile, aut gas atomicum sicut neon), in moleculis elementariis ex uno atomi genere genitis (e.g., oxygenium), vel in moleculis compositis ex variis atomis genitis (e.g., carbonii dioxidum). Mixtura gaseosa continere potest varia gasa pura, sicut aer. Quod gas a liquidis solidisque distinguit, est magna singularum gasium separatio particularum, quae gas sine colore observatoribus humanis caecum plerumque facit.

Gas etiam materiae ipsae saepe dicuntur, si temperaturis nos ambientibus statum gaseosum ostendunt.

Distinctio inter gas et liquidum dependet ab existentia lineae transitionis, quae desinit in punctum criticum. Super punctum criticum, gas fit fluidum supercriticum.

 Etymologia 
Gas est vocabulum a Ioanne Baptista van Helmont inventum, qui, libro Ortus Medicinae inscripto, scripsit: “Ideo paradoxi licentia, in nominis egestate, halitum illum Gas vocavi, non longe a Chao veterum secretum”. Cur gas per litteram  scripsisset ex eius more pronuntiandi pependit, quia littera , prima consonans vocabuli Graeci χάος, Batavice non aliter enuntiatur quam .

 Notae 

 Gasia nobilia
 Gas naturale
 Pressio vaporis

 Nexus externi 


Categoria:Chemica

Categoria:Notiones in physica