Massa (Italia)

Massa  vel Massa Lunensis (alia nomina: Massa prope Frigidum}, Massa Marchionalis, Massa Cybea; olim Tabernae Frigidaewww.associazioneaurelia.it, Herculis Fanum) (Italiane: Massa) est Urbs Italiae et municipium, circiter 68 940 incolarum, in Regione Tuscia situm et caput Provinciae Massensis et Carrariensis. Urbani Massenses vel Massani appellantur.

 Insignia 

 Nomina urbis 
In aetate antiqua: Herculis Fanum, Taberna Frigida, Tabernae Frigidaewww.associazioneaurelia.it vel ad Tabernas Frigidas.

In medio aevo: Massa prope Frigidum, Massa Lunensis.

In aetate moderna: Massa Marchionalis, Massa Cybea, Massa Carrariae.
Urbani: Massenses vel Massani.

Geographia
Massa a fluvio Frigido permĕātur, in parte urbana septemtrio-occidentali.

 Historia 
Ab saeculo quinto decimo usque ad saeculum undevicensimum, Massa fuit caput Principatus Massae et Carariae (postea Ducatus), qui ad familias Malaspinam et Cybo Malaspinam pertinuit. Anno 1829, urbs Ducatui Mutinae et Regii coniuncta est, qui finem habuit anno 1860, cum Ducatus et ergo etiam Massa Regno Sardiniae, quod insequenti anno novum regnum Italiae factum est, adiunctae sunt.

 Clari cives 
 Hic vixerunt 
 Eliza Bonaparte

 Aedificia egregia 
 Castrum Malaspinae
 Palatium Ducale

 Ecclesia Catholica Romana 
Massa cum Cararia ac Apua est sedes episcopalis cui nomen est Dioecesis Massensis-Apuana.

 Fractiones, vici et loci in municipio 
 Fractiones 
 Massa Maris  Marina di Massa
Altagnana, Alteta, Antona, Baita, Bargana, Bergiola, Bondano, Borgo del Ponte, Bozzone, Ca' di Cecco, Caglieglia, Campareccia, Canevara, Capaccola, Casania, Casette, Casone, Castagnara, Castagnetola, Castagnola, Cervara, Cinque Vie, Ciremea, Codupino, Cupido, Forno, La Gioconda, Gotara, Gronda, Grondini, Guadine, Le Iare, Lavacchio, Mirteto, Monte Pepe, Ortola, Pariana, Partaccia, Pian della Fioba, Poggi, Poggiolo, Poggioletto, il Ponte, Porneta, Poveromo, Poveromo Macchie, Pratta, Puliche, Quercioli, Redicesi, Remola, Resceto, Ricortola, Rinchiostra, Rocca, Romagnano, Ronchi, San Carlo Terme, San Cristoforo, San Leonardo, San Lorenzo, Santa Lucia, Il Santo, Sei ponti, Tombara, Turano, Vergheto, Le Villette, Volpigliano, Zecca.

 Municipia finitima 
 Carraria,
 Fivisanum,
 Minucianum (LU),
 Mons Tiniosus,
 Sala Vetitia (LU),
 Stathiema (LU),
 Vallis Inferior (LU).

 Tuscia (regio),
 Provincia Massensis et Carrariensis,
 Lunensis Ager (terra),
 Carraria (urbes),
 Principatus Massae et Carariae vel Ducatus Massae et Carariae,
 Urbes Italiae.

 Nexus externi 
 Situs publicus 

 Pinacotheca 

 Notae