Hydrogenium

Hydrogenium"Hydrogenium": Peter van der Krogt, "Elementa chemica" apud situm Elementymology & Elements Multidict sive hydrogenum"Hydrogenum" apud Numen:  the Latin lexicon; ita etiam Batave apud Encyclo.nl (a verbis Graecis antiquis ὕδωρ 'aqua' + γίγνομαι 'fieri') est primum systematis periodici elementum chemicum. Numerus est protonum unus.

Hydrogenio sunt isotopia tria: 
 Hydrogenium (Protium) 11H sine neutronibus in nucleo
 Deuterium 21H unum neutron in nucleo habens
 Tritium 31H duo neutrona in nucleo habens

Tritium primum isotopum radioactivum in helium-3 mutatur, unum electronem atque unum antineutrinum velocissima expellens. Tritii longaevitas media 17,77 anni est.

Hydrogenium moleculare in statu normali (298 K) aeriforme est. Status aggregationis liquidus sub 15.45  Kelvinis est, solidus sub temperatura 14.05 K. Hoc gas sine odore sine colore sine sapore facile solvitur in nonnullis metallis, praecipue in palladio.
Hydrogenium est elementum abundantissimum in universo et in corpore humano et in circa 75 centesima massae universi et 89 centesima numeri atomorum praebet. Stellae in serie principali maxime ex hydrogenio in plasmatico statu aggregandi constant. Sed in planeta terra sub specie aquae plerumque invenitur (H2O) necnon in hydrocarboneis quia molecula gaseosa H2 velocior et levior est quam ut gravitate terrestri retineatur: qua de causa in aere minus invenitur.

 De classificatione in systemate periodico 
Difficile est locum idoneum in systemate periodico hydrogenio adsignare. Sunt ei res communes cum grege uno: nam unum electronem in orbitali exteriore praebet et cationta (H+, hoc est protones) formare potest quae aciditatem in solutionibus gignunt. Sed non est metallum et ceteris proprietatibus ab elementis gregis I multum differt. Communia quaedam habet cum grege 17 halogeniorum: ita unus electro ei deest ut configurationem electronicam proximi gasis nobilis hoc est helii accipiat et anionta formare potest (H-). Cetera vero cum halogenis communia non habet.

Itaque multi hydrogenium seorsum ponunt.

 De vinculis chemicis 
Quia hydrogenium et cationtes et aniontes gignit paene cum omnibus elementis composita nectere potest praeter gasia nobilia. Si cum atomo valde electronegativo (e.g. oxygenium, nitrogenium, fluorum vinctum est) potest fieri ut vincula sui generis hydrogenica dicta gignantur, ut inter moleculas aquae. Quae vincula debilia quidem sunt sed magni momenti in biologia (proteinae, ADN). Exempli gratia moleculae aquae inter se continentur per talia vincula. Nam oxygenium electrones ad se attrahit et parvum onus electricum - ita acquirit dum parvum onus +  atomi hydrogenii praebent. Oxygenium alterius moleculae tunc attrahit  atomos hydrogenii proximarum molecularum.

 De usu humano 
Hydrogenium optimus energiae in futuro fons speratur quia cum comburitur oxidatur in aquam quae nec polluit aerem nec temperaturam atmosphaerae auget. Strenue igitur quaeritur quomodo ex aqua efficacissime eliciatur. Hodie per electrolysim producitur quae multam energiam impendit. Fortasse quondam per lucem solarem idem fieri poterit. Alioqui etiam in purificatione hydrocarboneorum producitur molecula hydrogenii.

Iam hodie missilia ignea per hydrogenium liquidum et oxygenium liquidum propulsantur.

 Notae 

 Fontes 
Atkins, Jones, Laverman. Principes de chimie, quarta editio, deboeck, 2017, 8B: L'Hydrogène (pp 649-653)

 Nexus externi 
 Hoc elementum apud Patreon: periodic videos

Categoria:Elementa chemica
Categoria:Non metalla