III кылым

III (үчүнчү) кылым — 201-жылдын 1-январынан 300-жылдын 31-декабрына чейин созулган I миң жылдыктын үчүнчү кылымы.

III кылымдын негизги окуяларынын бири — Рим империясындагы 235-284-жылдардагы кризис, ал «Аскердик анархия» деп да аталат. Северан династиясынын акыркы императору Александр Северус 235-жылы өлтүрүлгөндөн кийин, империя экономикалык кыйынчылыктарга, варварлардын басып киришине, жарандык согуштарга жана бөлүнүүгө дуушар болгон. Батышта Галлия империясы, чыгышта Пальмира империясы пайда болуп, Римдин алдында толугу менен жок болуп кетүү коркунучу турган. Император Аврелиан бул аймактарды кайра багындырып, Диоклетиандын реформалары менен империя чыгыш жана батыш бөлүктөргө бөлүнгөнBBC. Third Century Crisis of the Roman EmpireThe Collector. Rome’s Crisis in the 3rd Century: A Look at 7 Key Events in History.

Персияда 224-жылы Ардашир I Парфиянын акыркы падышасы Артабан Vди жеңип, Сасанийлер империясын негиздеген. Бул империя Римдин негизги атаандашы болуп, Кушан падышалыгынын батыш бөлүктөрүн багындырганOxford Reference. Timeline: 3rd century.

Кытайда Хань династиясынын кулашынан кийинки саясий жана аскерий чыр-чатактар уланып, 208-жылы Кызыл аскалардагы салгылашууда Цао Цаонун жеңилиши менен Үч падышалыктын доору башталган. Цао Пи 220-жылы Вэй падышалыгын негиздеп, Кытай Шу, Ву жана Вэйге бөлүнгөн. 263-жылы Вэй Шуну, 266-жылы Сыма кланы Вэйди басып алып, Цзинь династиясын негиздеген, ал 280-жылы Вуну багындыр гон соң Кытайды бириктиргенChinaKnowledge. An Encyclopaedia on Chinese History and Literature. Jin Dynasty 晉 (265-420).

 Булактар 

 Тышкы шилтемелер 
 Хронос. Интернеттеги дүйнөлүк тарых
 World History Encyclopedia
 History Skills

Категория:Кылымдар
Категория:III кылым