Чай чөп

Чай чөп (Hypericum) - өсүмдүктөрдүн чай чөптөр (же клузиялар) тукумунун уруусу.

Чөп жана бадал сымал. 300-400 түрү бар. Көбүнчө мелүүн жана субтропик алкактарда өсөт. КМШ өлкөлөрүндө 50, Кыргызстанда 1 уруунун беш түрү бар. Көзөнөкчөлүү Чай чөп көп тараган. Ал - көп жылдык дары өсүмдүгү. Сабагынын бийиктиги 3080 см, жылмакай жумуру келип, эки капталы кырлуу, сабагынын уч жагы бутак, жалбырактуу. Жалбырагы карама-каршы же сабакты курчай жайгашкан. Гүлү сары, жалгыздан же чатырча топ гүлү татаал калканча же шыпыргы топ гүлгө чогулган. Мөмөсү - үч уялуу, көп уруктуу чанак. Көбүнчө шалбаалуу жерлерде өсөт. Айрым түрү - отоо чөп. Көбү - дары өсүмдүгү. Кургатылган сабак, жалбырагында эфир майы (0,1%), өңдөөч зат (10%), аскорбин к-тасы (9,3-13,5 мг), каротин (55 мг%) бар. Медицинада куруштуруучу, микробго, күйүккө каршы, ошондой эле бүйлөнү бекемдөөдө, теринин ириңдүү жарасын дарылоодо пайдаланылат. Көп түрлөрү кооздук үчүн өстүрүлөт. Дары жасоо үчүн гүлдүү, жалбырактуу сабагы жыйналат.

Колдонулган адабияттар
«Кыргызстан». Улуттук энциклопедия: 7-том / Башкы ред. Ү. А. Асанов. К 97. Б.: «Кыргыз энциклопедиясы» башкы редакциясы, 2015. - 832 б., илл. ISBN 978-9967-14-125-4
Категория:Өсүмдүктөр