Физо тажрыйбасы

Физо тажрыйбасы ⎯ кыймылдуу чөйрөдө жарыктын таралуу ылдамдыгын аныктаган тажрыйба. 

Фр. физиги Физо 1851-ж. жүргүзгөн тажрыйбасында, жарыктын кыймылдуу чөйрөнү анча-мынча ээрчий тургандыгын көрсөткөн. Кыймылдуу чөйрөдөгү жарыктын ылдамдыгы с/пαϑ, мында c – кыймылсыз чөйрөдөгү жарыктын ылдамдыгы, n – чөйрөнүн сынуу көрсөткүчү, ϑ – чөйрөнүн байкоочуга (б.а. лабораториялык эсептөө системасына) карата кыймыл ылдамдыгы, α – ээрчүү коэффициенти, “+” жана “–“ тиешелүү түрдө жарык менен чөйрөнүн ылдамдыктарынын бирдей же карама-каршы багытта экендигин көрсөткөн белгилер. Фр. физиги Френель тарабынан ээрчүү коэффициенти үчүн мурда алынган α=1–1/n2 формуласынын тууралыгы Физо тажрыйбасынан далилденген.

Физо тажрыйбасы кыймылдуу чөйрөнүн электр-динамикасын түзүүдө маанилүү роль ойногон болучу. О. эле ал Эйнштейндин салыштырмалуулук теориясынын эксперименталдык негизделишинин бири да болуп калды.

Колдонулган адабияттар
 Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору.  Физика. Энциклопедиялык окуу куралы. 2004 Бишкек.  ISBN 9967-14-010-0
Category:Физика