Эрин гүлдүүлөр

Эрин гүлдүүлөр (Labiatae же Lamiaclal) - эки үлүштүү өсүмдүктөр классынын тукуму.

Бир, эки, көп жылдык чөп, лиана, чала бадал, бадал, чанда анча бийик эмес дарак. Сабагы төрт кырдуу, жалбырагы жөнөкөй, жээги тегиз же ичке тишчелүү же тоголок жарым айчыктуу, сабакка тушташ же тегерете жайгашкан. Гүлү жалгыздан же калемчедей, шыпыргыдай топ гүлдү түзөт; көпчүлүгүнүкү эки жыныстуу, туура эмес түзүлүштүү. Чөйчөкчөсү менен желекчеси түтүкчөдөй. Жээги беш бөлүктүү, эки бөлүгү ирирээк, үч бөлүгү кичирээк, ошондуктан алар эки эриндүү деп аталат. Аталыгы 4 же 2, энелиги бирөө, 4 бөлүктүү үстүнкү мөмөлүктүү. Мөмөсү - 4 бөлүктүү жангакча. Эрин гүлдүүлөрдүн 200 уруусунун 3500дөн ашуун түрү жер жүзүнүн суук материгинен башка бөлүктөрүндө таралган. 

Кыргызстанда 62 уруунун 160тан ашуун түрү өрөөндөн тартып, бийик тоодогу чала чөлдө, кургак жана нымдуу боздоңдо, бадалдуу, токойлуу жерде, өзөндү бойлой, аңызда, жол боюнда, айдоо четинде, шалбаада ж. б. жерлерде өсөт. Эрин гүлдүүлөрдүн көпчүлүгү эфир, техникалык майларды алуу үчүн, парфюмерия өнөр жайында, медицинада, тамак-ашка татымал катары кеңири пайдаланылат. Көбү балдуу өсүмдүктөр, кооздук үчүн гүлзарда да өстүрүлөт. Эл арасында көкөмерен, аркар оту, көк чай чөп дарылыкка кенири колдонулат.

Колдонулган адабияттар
«Кыргызстан». Улуттук энциклопедия: 7-том / Башкы ред. Ү. А. Асанов. К 97. Б.: «Кыргыз энциклопедиясы» башкы редакциясы, 2015. - 832 б., илл. ISBN 978-9967-14-125-4
Категория:Өсүмдүктөр