Көгүлгат

Көгүлгат  -  көгүлгаттар тукумундагы көп жылдык өсүмдүк уруусу.

Бийиктиги ар кыл бадал. Сабагы тикенектүү. Мөмөсү тоголок же сүйрү. Өңү ак, саргыч, Кызыл ж. б. Көгүлгаттын эгилме түрү күнөс жана жылуу жерде жакшы өсөт. Гүлү көбүнчө жазгы суукта үшүп кетет. Көгүлгаттын 50дөн ашык жапайы түрү Түндүк Америка, Европа жана Азияда тараган. Сибирь, Орто Азия, Кавказ, Ыраакы Чыгыш, Украинада өсөт.

Көгүлгат -  тез бышуучу жемиш өсүмдүктөрүнүн бири. Көчөтү 2 - 3 жылда мөмөлөйт. Гектарынан 25 - 30 т түшүм жыйналат. Мөмөсүндө 8 - 11% кант, 1,2 - 1,7% органикалык кислота, 0,88% пектин заттары, С, Вь Р витаминдери, А провитамини, темир жана фосфор туздары бар. Мөмөсүнөн кыям, компот, шарап, маңыз ж. б. жасалат.
Көгүлгаттын 1500дөй сорту белгилүү, алар европа жана америка тобуна бөлүнөт. Анын европа сортунун мөмөсү чоң, жегиликтүү. Чаңгыл кебер илдетине көп чалдыгат. Бөлүштүрүү жана бүчүрү менен көбөйөт.

Ал органикалык жана минерал жер семирткичтер менен кошумча азыктандырылып турат. Эрте жазда зеки бутактарын кыйып, мөмө берүүчү 20 - 25 бутак калтырылат. Буга Көгүлгат курту чоң зыян келтирет.

Колдонулган адабияттар
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1978. Том 3. Ирик - Лактар. -640 б.
Категория:Өсүмдүктөр