Чыңгыш ажы Булан уулу

Чыңгыш ажы Булан уулу (1849-1934) - өз учурунда эл-жери үчүн кам көрүп, калайык-калктын оозуна алынган уюштургуч ишмер, эл башчысы.

Тынымсейит тукумунан. Анын келечекти көрө билген ишмердиги тынымсейиттер Ысык-Көлдөн Нарын өрөөнүнө жер которуп барган мезгилинде өзгөчө билинген. Алгачкылардан болуп там салдырып, Кыз-Булак (азыркы  Эмгекчил) айылын негиздеген. Өз каражатына диний мектеп ачып, балдардын кат-сабатын жойгон. Айылда булгаары иштетип, самын жасоочу чакан ишкана уюштурган. Кашкар жана Анжиян аймактарына мал айдатып, соода-сатык иштерин жүргүзгөн. 1898-ж. Анжиян көтөрүлүшүнө катышкан деп падыша өкмөтү аны Сибирге айдаткан. Ал жерде Т. Сатылганов менен кездешкендиги жөнүндө малыматтар бар. 1916ж-дагы үркүн окуясы мезгилинде Чыгыш Кытайга качып бара жаткан жердештеринин бир тобун Үзөңгү-Кууш капчыгайынан кайра алып келип, элди ачкачылыктан кырылып калуудан сактап калган. 1929-32-ж. колхоз уюштуруу мезгилинде Ч. манап тукумуна байланыштуу, Совет өкмөтү тарабынан (2-жолу) куугунтукка алынып, Оренбургга айдалган. Оренбургда Шабдан баатырдын балдары (Мөкүш, Самүдүн, Кемел ж. б.) жана атбашылык ырчы Боогачылар менен бирге болгон. Ысмы кийин Эмгекчил айылынын жана Нарын шаарынын бир көчөсүнө берилген.

Колдонулган адабияттар
«Кыргызстан». Улуттук энциклопедия: 7-том / Башкы ред. Ү. А. Асанов. К 97. Б.: «Кыргыз энциклопедиясы» башкы редакциясы, 2015. - 832 б., илл. ISBN 978-9967-14-125-4
Категория:Инсандар