Квант суюктугу

Квант суюктугу  -  касиети квант эффектней менен аныкталган суюктук.

Абсолюттук нөлгө жакын температурадагы суюк гелий Квант суюктугуна мисал болот. Гелийдин башка заттардан айырмасы  -  температурасы абсолюттук нөлгө жакын болсо да, ал суюк бойдон кала бергендигинде. Квант эффектинен суюктук өтө төмөнкү температурага чейин муздаганда гана пайда боло баштайт. Бул температуpa суюктуктун бөлүкчөлөрү үчүн алардын жылуулук кыймыл энергиясы боюнча эсептелинген де Бройль толкунунун узундугу ал бөлүкчөлөрдүн ортосундагы аралыкка чамалаш болгонго чейин төмөндөөгө тийиш. Суюк гелий мындай шартка 3 - 2 К температурада жетет. Заттын абсолюттук нөлгө жакын темпрада суюк абалда болушу квант эффекти деп аталат.

Классикалык механиканын жобосу боюнча температуранын төмөндөшү менен бардык нерселердин бөлүкчөлөрүнүн кинетикалык энергиясы азаюуга тийиш. Өз ара аракеттенүүчү бөлүкчөлөрдүн системасында өтө төмөнкү температура кезинде да бөлүкчөлөр аз термелүү жасайт. Демек, абсолюттук нөл температурада заттын бөлүкчөлөрү белгилүү бир абалды ээлеп толук кыймылсыз болбойт; алардын кинетикалык энергиялары нөл болбостон, кандайдыр бир нөлдүк деп аталуучу өтө жай термелүү жасайт. Эгер ушул нөлдүк термелүүнүн амплитудасы бөлүкчөлөрдүн ортосундагы орточо аралыкка чамалаш болсо, анда мындай нерсе абсолюттук нөл температурага чейин суюк бойдон кала берет. 1 атмосфера басымда бардык заттардын ичинен гелийдин эки изотобу гана (4Яе, 2Не) эң кичине массага ээ жана атомдорунун ортосундагы өз ара аркеттениш күчү өтө начар болгондуктан, гелий абсолюттук нөлгө жакын температурада да суюк бойдон калат

 Колдонулган адабияттар 
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1978. Том 3. Ирик - Лактар. -640 б.
Категория:Физика