Эркин соода боюнча Түндүк Америка келишими (НАФТА)

Эркин соода боюнча Түндүк Америка келишими (НАФТА) (англ. North American Free Trade Agreement, NAFTA; фр. Accord de libre-echangenord-americain,  ALENA; исп. Tratado de Libre Comercio de Americadel Norte, TLC AN) - Канада, АКШ жана Мексиканын ортосундагы эркин соода тууралуу келишими. 

НАФТА келишимине 1992-ж. 17-декабрда кол коюлган жана 1994-ж. 1-январда күчүнө кирген. Алгачкы кадамы - 1947-ж. кабыл алынган «Эббота» планы болгон. Максаты - Канаданын экономикасындагы алдыңкы тармактарына АКШнын инвестицияларын стимулдаштыруу болуп саналган. 1959-ж. АКШ жана Канада биргелешкен согуштук өндүрүш тууралуу келишимин түзүшкөн, натыйжада канадалык согуш техникаларын өндүрүүдө америкалык стандарттарды киргизүүгө шарт түзүлгөн. Кийинки кадамы - 1965-ж. түзүлгөн машина куруу материалдарын сатууну либерализациялоо жөнүндөгү келишими саналат. Бул башка көптөгөн тармактардын интеграциясына шарт түзгөн. НАФТАнын негизги максаты АКШ, Канада жана Мексиканын ортосундагы соода жана инвестиция тармагындагы тоскоолдуктарды жок кылуу.

 Бажы жана паспорттук тоскоолдуктарды жок кылуу жана келишимдеги өлкө катышуучуларынын ортосундагы товардын кыймылын жана кызматтарды стимулдаштыруу;
 эркин соода зонасында акыйкат конкуренцияны түзүү жана колдоо;
 келишимдеги өлкө-мүчөлөрүнө инвестицияларды тартуу;
 келишимди киргизүүнүн жана колдонуунун кыймылдаткыч механизмин түзүү, талаш-тартыштарды жана башкарууну биргелешип чечүү;
 келишимди кеңейтүү жана жакшыртуу максатында үч тараптуу, аймактык жана эл аралык кооперация үчүн базаны түзүү.

Колдонулган адабияттар
Адам укуктары, демократия, бийлик. Энциклопедиялык сөздүк. – Б.: 2015. -496 б. ISBN 978-9967-27-790-8
Категория:Адам укуктары
Категория:Экономика