Дыйканбаева Хамида

Дыйканбаева Хамида Оймочу. 1921-ж. Кемин районундагы КичиКемин айылында төрөлгөн.

Жети жылдык мектепти бүтүп, мугалим болуп иштеген. Калинин районунда жашайт. 1990-жылдан Кыргызстан Эл чеберлер союзунун мүчөсү. Хамиданын шырдакчылыгы айыл аралап, ал «Хамида оюму» деген атта таанылган. Уз буюмга жалпы оюм берет. Башкалардан артыкчылыгы «жээк оюм» менен ортолук оюмдун ортосундагы «аламыч» өзүнчө кийизден бөлүнүп берилбей, ал ошол эле эки оюмдун езүнөн пайда болот да, аны берки оюмдардан айырмалоо үчүн сыртынан башка түстөгү милте жүргүзүп коёт. Мындай тутумдаштырууда ал үч өңдөгү оюмдарды бири биринен чаташтырбай бир эле шартта төп, так кыйыштырат. «Жээх оюмга» (четтик оюм) көбүнчө «жарым кыялды» (анда бир топ элдик оюмдардын элементтери көрүнөт) алат, анын чети жиксиз көрүнөт. Ал төрт шырдактык кийизди бир алып  ойгондуктан буюм четтеринде үсүл-кесил оюм чыкпай так алынат. Мында табакчалар жиксиз кетип, ич ара айкалышат. Буларды жалпы тутумдаштырып, бирөөлөрдү туурабай, таасир алуу менен өзүнчө бурулуш жасагандыктан «Хамида оюму» жаралат. Уз көбүнчө кызыл, сары, кара түстөрдү пайдаланат. Кээде жашыл түстү сарыга карама-каршы коёт. Анын шырдактары ойкуп-кайхып учуп жүргөн канаттуулардын «базарыя» элестетет. Анткени «карга тырмак оюму» чыккан «куш оюму» өзүнчө, «кочкор мүйүз оюму» «мүйүз оюму», «сиңар мүйүз оюмунун» алды-артынан, асты-үстүнөн шартташып кете берет. Мында канаттуулардан символдоштурулган көркөм каражаттар буюм бетине үстөмдүк кылгандай туюлат. Оюмдар ичи-сыртынан алып караганда «карга тырмак», «көгүчкөн оюмдары» сымал элести бөтөнчөрөөк берет да, экөө башкаларга караганда арбын катыш жасайт. Негизи уздук оюм каражаттары композициялуу чыгарма катары бааланат. Уз буюмдарына шырык колдонбойт. Ал кийизди фабрикадан чыккан манаттай, ноотудай бышык уюта билет. Төрт чарчы шырдактарына үчтөн алты табакты (үйдү) туташтырат. Тегерете кыялданта алган анын төрт жерине «төтөгө» сымалдата «карга тырмак оюмун» чыгарып, ичинен «мүйүз оюмдарын» берип, араларынан кайра «карга тырмак оюм» чыгарат. Уулдары Адыл менен Таалай эне нускасын алган. Эмгеги түстүү баттамада. Катышкан көргөзмөлерү, кароо-сынактары жана алган сыйлыктары 1978-ж. Фрунзе шаарынын 100 жылдыгына карата «Көркөм кол өнөрчүлөрдүн республикалык кароо-сынагы». Кийиз буюмдары үчүн Кыргыз ССР Жергиликтүү өнөр жай министрлигинин Ардак грамотасы; 1982-ж. СССРдин 60 жылдыгына карата «Кол өнөрчүлөрдүн республикалык кароо-сынагы». Шырдагы үчүн Кыргызстан КП БКнын жана Кыргыз ССР Министрлер Советинин Ардак грамотасы; 1984-ж. Кыргыз ССРинин жана Кыргызстан Компартиясынын 60 жылдыгына карата «Элдик чеберлердин көркөм буюмдарынын республикалык II кароо-сынагы». Шырдак, чыны кап жана баштык өңдүү белек-бечкек буюмдары үчүн Кыргызстан КП БКнын жана Кыргыз ССР Министрлер Советинин Грамотасы; 1989-ж. Кыргызстан Эл чеберлер союзунун уюштуруу курултайына карата «Элдик чеберлердин республикалык көргөзмөсү». Кийиз буюмдары үчүн ЭЧЖРКнүн III даражадагы диплому, медалы.; 1990-ж. «Кыргызстан Эл чеберлер союзунун уюштуруу көргөзмөсү». Кийиз буюмдары менен катышкан.

 Колдонулган адабияттар 
Акматалиев A. Кыргыздын уз-усталары: Антология/Башкы ред. А. Карыпкулов; сүрөтчүлөрү Д. Чочунбаева, Г. В. Половникова. — Б.: КЭнин Башкы редакциясы, 1997, — 240 б.
ISBN 5-89750-080-0
Категория:Инсандар