Жандуу зат

Жандуу заттар – биосфераны ээлеген продуценттердин, консументтердин жана редуценттердин жыйындысы.

 Жандуу заттын өзгөчүлүктөрү 
 Жандуу зат көп энергия ташып жүрөт. 
 Жандуу затта химиялык реакциялар миңдеген, миллиондогон эсе тез жүрөт. 
 Жандуу зат өз кыймылын белгилүү бир даражада өзү көзөмөлдөйт. 
 Жандуу зат морфологиялык жана химиялык көп түрдүүлүккө ээ. 
 Жандуу затты түзгөн химиялык бирикмелер тирүү организмдерде гана туруктуу болушат.

 Жандуу организмдердин биомассасы 
Жердин жалпы биомассасы орточо эсеп менен 2,4 ∙ 1012 т түзөт (бул жалпы биосферанын массасынын 0,01 %). Бул сандын 97 % өсүмдүктөр, 3 % – жаныбарлар ээлейт. 
Азыркы учурда Жер планетасында бир нече миллион жандуу организмдердин түрү белгилүү.
ПадышачылыктарИлимде белгилүү болгон түрлөр саныЖаныбарлар1 500 000Өсүмдүктөр500 000Козу карындар100 000Бактериялар6 000Вирустар1 000

 Жандуу заттардын негизги функциялары 
 Энергетикалык 
 Топтогуч 
 Кычкылдандыруу жана калыбына келтирүү
 Ажыраткыч 
 Муундардын алмашып туруу 

 Колдонулган адабияттар 
 EKOLOJİ ÇEV-150. 4. Hafta: Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi / Dr. Nurzat Totubayeva

Категория:Энергия
Категория:Химия