Дүйшөкеев Дөөткул

Дүйшөкеев Дөөткул Жыгаччы. 1932-ж. Ат-Башы районундагы Кара-Суу айылында төрөлгөн.

Бишкектеги педагогика институтунун биология-география факультетин аяктап агартуу майданында, кийин Кыргызстан айыл чарба институнун зоотехника факультетин бүтүрүп колхоздо ферма башчы, колхоздун төрагасынын орун басары, совхоздун директору болуп иштеген. Азыр «Кошой» колхозунун башкармасынын төрагасынын орун басары. Ал устакерчиликте атасынын нускасын алган. Дөөткул эгер жердиги даяр болсо эки-үч үйдүн жыгачын жыл айлантпай колдон чыгарат. Ат-Башынын шартында жыгачтары бышык келип, жасаган буюмду алган адам нап табат. Мында каратал иштетүүгө жеңил, бирок урунууга морт. Кызыл талды да пайдаланат. Андан сырткары Жумгал талын алып келип, там аркасына тигип алат. Сөгөт талды, жергиликтүү токой теректи да баалайт. Мырза терек климатка жараша көп чоңоё албайт. Булардан ал боз үйдүн сөогүн жаратат. Уста жыгачты жалбырагы түшкөңдөн кийин же бүрдөгөнгө чейин кесип, аарчып таңып коёт да көлөкөдө кургатат. Анан матоо ыкмасын баштайт. Таңгак жыгачты чечип, сууга салып нымдашкан кезде «кокко» (кор кылуу - «кордоо» деп аталат) салат. Тал кызыйт. Кол күйөөр күйбөс болгондо жыгач жумшарат да, матоого коюлат. Аны жерге таштабай түркүк кылып коёт. Кургагандан кийин аны бирден алып кыргыга алат. Ат-Башыда чен жыгачты «бакшы жыгач» дейт. Уста аны менен өлчөп, кереге көктөйт. Көктөөдөн чыкканда бир аз карайып калган жыгачтар тарткы аркылуу агартылат. Керегенин көгүн уйдун терисинен жасайт. Терини жонунан узата бир бөлүп алып, жондон боорун көздөй туурасынан тилет. Эгер көк жоон тилинсе көзөнөктөн өтпөй жыгач сынышы ыктымал. Ичке тилинсе бош болуп, керегени ойдогудай кынай албайт. Жыгачка ичке зымдан илмек түйүп алып, андан көктү өткөрөт. Ал «бука» деп аталат. Жыгачты буулап жашытат. Ичтеги сары суулары чыгып, чайыры жоюлат. Талдан жасалган түндүк жеңил болот. Кайың түндүк, кара жыгачтын түндүгү салмактуу келет. Ошол түндүктү тепме түндүк дейт. Ага уук жакшы сайылат. Муну кыйып келээри менен аарчып, сомдоп, кургатып алып он күндөй сууга салат. Андан кийин корго салаары менен чөп тырмоонун дөңгөлөгүнө жатак алдырат. Устанын түндүгү эки жаактан турат. Ал боз үйдүн өлчөмүнө карата аныкталат. Тагыраак айтканда 80 баш үйдүн түндүгү 4 метр 20 см болот. Сүрөтү түстүү баттамада.

 Колдонулган адабияттар 
Акматалиев A. Кыргыздын уз-усталары: Антология/Башкы ред. А. Карыпкулов; сүрөтчүлөрү Д. Чочунбаева, Г. В. Половникова. — Б.: КЭнин Башкы редакциясы, 1997, — 240 б.
ISBN 5-89750-080-0
Категория:Инсандар