Элдик сот арачысы

Элдик сот арачысы – элдин түздөнтүз сот акыйкаттуулугуна катышуу принцибин жүзөгө ашыруучу сот тутумундагы институттарынын бири. Классикалык жагынан алганда, ал ошол иш үчүн гана кокустук усулунда тандалып алынган 6, 12 же андан башка сандагы элдик сот арачыларынан – акылдаштар алкагынан, жана да укук маселелерин чечүүчү 1 (кээбир учурларда бирнече) кесипкөй соттон турат. Э. с. а-нын чечиминин негизинде сот өзүнүн өкүмүн чыгарып, жаза чарасын аныктайт. Эреже катары, Э. с. а. баштапкы баскычта турган өтө маанилүү кылмыш ишин карап, анын чечими кайра даттанууга жатпайт. Ал Англияда XII–XV кылымдарда чыгып, Улуу француз ыңкылабынан кийин (1789–1793-жж) Европа менен дүйнөнүн башка жерлеринде кеңири тарай баштаган. Ушу тапта Э. с. а. институттары АКШда, Улуу Британияда, Канадада, Ирландияда, Швейцарияда ж. б. өлкөлөрдө иштейт. Орусияда 1864–1917-жылдар аралыгында иштеп, 1993-жылы (анын 9 субъектисине гана) кайра киргизилди. КРде андай институтут жок.

 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты.  – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр