Щелочтуу жер металлдары

Щелочтуу жер металлдары — элементтер мезгилдик системасы II группа негизги группасына кирген элементтер: бериллий (ат. н. 4) Ве, магний (12) Мg, кальций (20) Са, стронций (38) Sr, барий (56) Ва, радий (88) Rа. Жаратылышта ар түрдүү минералдар түрүндө кездешет. Булардын оксиддери — «жер» (алхимиктер аташкан), суу эритмелеринде негиздик реакцияга ээ болгондуктан Щ. ж. м. деп аталган. Мg, Са, Sr, Ва, Rа полиизотоптуу элементтер. Бардыгы күмүш түспөл, боз, ийилчээк, чоюлчаак, тыгызд. төмөн металлдар. Окистенүү даражасы +2. Ве башкасы дээрлик металлдык касиеттерди көрсөтүшөт. Металлдык касиеттер Мg ® Rа- көздөй жогорулайт. Алар абада О2, Н2О, F2 м-н, 300-400°С Н2 жана галогендер менен аракеттенишет Ве кычкылтек менен 500°С реакцияга кирет. Элементтер суюлтулган к-таларда, суюк аммиакта, Ве щелочтор да жакшы эришет. Электролиз, алюминотермия, металлотермия ыкмалары менен алынат. Ве легирлөөчү элемент катары, рентген түтүкчөлөрүнүн айнектерин даярдоодо, нейтронду чыгарып туруучу аппараттарды жасоодо, Мg жеңил куймаларды алууда, пиротехникада, сүрөт тартууда, Са оксиддерди калыбына келтирүү үчүн колдонулат.

 Колдонулган адабияттар 
 Химия: Энциклопедиялык окуу куралы/Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2004. - 422 б. ISBN 9967-14-021-6
Категория: Химия