Мотор отундары детонациясы

Мотор отундары детонациясы —  поршендүү моторлорду кыймыл аракетке келтирүүдө мотор отундары күйүү процессинде органикалык  пероксиддер пайда болушунун жана анын чогулушунун натыйжасында келип чыгуучу кубулуш. Пероксид саны кризистик концентрацияга жеткенде детонация кубулушу пайда болот (от алуу, жарылуу). Ал согуу толкундары пайда болушуна жана жалын таралыш ылдамдыгынын өсүшү менен мүнөзделөт. Жарылуучу зат газ абалында болсо, аралашманын басымы бир нече  МПага, ал эми суюк же катуу түрүндө болсо — 10,000 МП ашканда жарылуу пайда болот. Кыймыл-даткычтар туура иштеген учурда жалын 10-20 м/сек, детонация учурунда, 1500-2500 м/сек ылдамдыкта тарайт. Бир тектүү заттар детонациянын ылдамдыгы турактуу болот. Газ абалындагы жарылуучу аралашмаларда детонация кубулушунун таралышы, аралашма жаратылышына, басымга, темп-рага көз каранды болгон күйүүчү газ конц. белгилүү чекке жеткенде гана ишке ашат. М. о. д. мотордон сыртка кете турган түтүктөн тарсылдаган үн чыгарып, кыймылдаткычты ысытып, мотор күчүн начарлатат. Өндүрүштө М. о. д. болбос үчүн аларга тетраэтилкоргошун (антиде-тонатор) кошулат.

 Колдонулган адабияттар 
 Химия: Энциклопедиялык окуу куралы/Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2004. - 422 б. ISBN 9967-14-021-6
Категория: Химия