Химиялык термодинамика

Химиялык термодинамика ― заттар термодинамикалык касиеттеринин алардын курамына, түзүлүшүнө көз карандылыгын изилдөөчү, химияга таандык кубулуштарды термодинамика мыйзамдары жана мыйзам ченемдүүлүктөр негизинде кароочу физика-химиялык бөлүгү. Мындай кубулуштарга ― химиялык реакциялар, фазалык өтүүлөр (эрүү, тоңуу, буулануу), адсорбция кирет. Химиялык термодинамика негизги тармактары: термохимиялык, химиялык жана фазалык теңдештик жөнүндөгү окуу, эритмелер теориясы, беттик кубулуштар термодинамикасы, Химиялык термодинамика мыйзамдары менен эрежелерине таянат. Термодинамиканын биринчи мыйзамы термохим. негизин түзөт. Термохим. химиялык реакциялар, физ., химиялык процесстер жылуулук эффектилерин изилдейт. Гесс закону процесстин жылуулук эффектисин эсептөө менен аныктоого мумкүндүк берет. Ар түрдүү физика-химиялык процесстер жана химиялык реакциялар жылуулук эффектилеринин температурага көз карандылыгын көрсөткөн Кирхгоф теңдемеси да термодинамиканын экинчи мыйзамына таянат. Ал теңдеме кандайдыр бир темп-радагы процесс жылуулук эффектисинин белгилүү мааниси боюнча анын экинчи температурадагы маанисин аныктоого мүмкүндүк берет. Теңдештик жөнүндөгү окуунун негизин термодинамиканын экинчи мыйзамы түзөт. Термодинамиканын экинчи мыйзамы берилген шартта, системада жүргөн процесстер багытын, өз алдынча жүрүү мүмкүнчүлүгүн, сырткы шарттын теңдештик абалга тийгизген таасирин аныктайт. Химиялык термодинамика процесси багытын, өз алдынча жүрүү мүмкүнчүлүгүн, процесс шартына жараша аныктоо термодинамикалык функциялар: энтропия S, изобара-изотермалык потенциал (Гиббс энергиясы) изохора-изотермалык потенциал I (Гельмгольц энергиясы) пайдаланат. Химиялык термодинамика химиялык потенциал, массалар аракеттешүү мыйзамынын, изотерма, изобара реакциялар теңдемесинин жана башка мааниси чоң. Заттар термодинамикалык касиеттери: энтропия, жылуулук сыйымдуулугу, энтальпия, изобаралык, изохоралык потенциалдар температурага карата өзгөрүшү статистикалык термодинамика ыкмалары боюнча аныкталат. Термодинамиканын үчүнчү мыйзамы жана Планк постулаты заттар энтропиясынын абсолюттук маанисин эсептөөгө мүмкүнчүлүк берет. Реакцияга катышкан ар бир зат энтропиясынын негизинде реакция учурундагы энтропия өзгөрүшүн аныктоого болот. Химиялык термодинамиканын мыйзамдары, термодинамика мыйзамдары жана ыкмалары химиялык, металлургиялык жана башка процесстерде, геохимия, геология, биология жана башка илимдерде кеңири колдонулат.

 Булактар 
 Химия: Энциклопедиялык окуу куралы/Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2004. - 422 б. ISBN 9967-14-021-6
Категория: Химия