Үзөңгү-Кууш, капчыгай

Борбордук Теңир-Тоодо. Какшаал жана Борколдой, Карлы тоо, Карлыкыр тоолорунун аралыгында кеңдик багытында 80км ге созулуп жатат. Капчыгай батыштан чыгышты карай кууштайт (15–16км ден 200м ге чейин). Таманынын деңиз деңгээлинен бийиктиги баш жагында 3700м, аягында 2600м; Курчаган тоолордун салыштырмалуу бийиктиги 1000–1200м. Капчыгайдын башы Котур жана Айталаа сууларынын аралыгында кенен өрөөн (таманынын жазылыгы 15–16км ге чейин); төртүнчүлүк мезгилдеги муз кап тоонун таасиринен пайда болгон кум, шагыл таштардан туруп, айрым жерлеринде байыркы түздүктөрдүн калдыктары кездешет. Жапыз дөбөлөр, майда чуңкурлар басымдуу, тоо кырларындагы мөңгү капчыгайдын башталышына чейин түшүп жатат. Капчыгайдын ортоңку бөлүгү кууштап (2–3км ге чейин), капталдары тигирээк, Жарыкташ, Туюк, Чолок капчыгай, Шалдырак (сол куймалары) жана Кичине жана Чоң Туура суу, Чоң Төө-Куйрук, Туюк булак, Эки чат, Кичи Төө-Куйрук, Чакан таш (оң куймалары) сууларынын капчыгайлары, кокту-колоттору менен терең тилмеленген. Капчыгайдын аягы өтө кууш (200–300м ге чейин), капталдары тик, көптөгөн капчыгайлар (Кичи Үзөңгү-Кууш, Кичи Терек, Чоң Терек, Чаты терек жана башка), кокту-колоттору менен тилмеленген. Капчыгай аркылуу Чоң Үзөңгү-Кууш суусу агып, Какшаалды кесип Кытайга кетет. Баш жагы палеоген, неоген жана антропогендин конгломерат, кумдук, алевролит, кум, шагыл, ортоңку бөлүгү девон, карбондун сланец, акиташ теги, порфирит, диабаз, спилит, аягы девондун кумдук, сланец, кремний, конгломерат жана башка тектеринен турат. Климаты континенттик, суук, январдын орточо темперасы – 22°С; айрым убактарда – 50°С ге жетет; жылдык жаан-чачыны 300мм ден ашпайт. Капчыгайдын таманына жанаа баш жагына талаа, айрым жерлерине шалбаа, капталдарына бадал аралашкан кургак талаа (3000м бийиктикке чейин), андан жогору муздак чөл жана нивалдык-гляциалдык ландшафт алкактары мүнөздүү. Жайкы жайыт.

 Адабият 
 Кыргызстандын географиясы Мамлекеттик тил жана энцклопедия борбору. Бишкек-2004.  ISBN 9967-14-006-2 

 Интернеттеги шилтемелер 
 http://www.google.kg/search?tbm=isch&hl=ru&source=hp&biw=1024&bih=547&q=%D1%83%D1%89%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%B5+%D1%84%D0%BE%D1%82%D0%BE&gbv=2&oq=%D1%83%D1%89%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%B5&aq=5&aqi=g10&aql=&gs_sm=c&gs_upl=7203l9391l0l21344l6l6l0l1l1l0l344l672l3-2l2l0 

Категория:Нарын облусунун капчыгайлары
Категория:Мөңгү
Категория:Теңир-Тоо
Категория:Капчыгайларлар
Категория:Тумар-2011