Northfrisek

Yeth minorita usi kowsys yn Almayn yw Northfrisek (Frasch/Fresk/Freesk/Friisk). Kowsys yw gans 30,000 person yn Frisi Kledh. Keskelmys yw an yeth dhe'n dhew yeth Frisek aral, Saterfrisek usi kowsys yn Is-Saksoni ha Westfrisek usi kowsys y'n Iseldiryow.

An yeth Sowsnek yw keskelmys dhe Frisek keffrys. Klassys yw an dhew yeth yn bagas Anglo-Frisek kemmyn hag Anglo-Frisek yw gorrys yn bagas gans an yethow Jermanek Mor Kledh gans Is-Almaynek.

 Rannyethow 
skeusennik|Arwodh dhiwyethek y'n Westerlön.
Yma dew bennvagas a rannyethow Northfrisek: rannyethow an dor bras ha rannyethow enesek. Oll yn oll yma deg rannyeth a Northfrisek ynter an dhew vagas ma.

 Northfrisek Enesek 
 Söl'ring
 Öömrang/Fering
 Halunder

 Northfrisek an Dor Bras 
 Frisek Wiedringharde
 Frisek Bökingharde
 Frisek Karrharde
 Frisek Goesharde North
 Frisek Goesharde Kres
 Frisek Goesharde Soth (marow a-dhia 1981)
 Frisek Halligen

 Ensamplow 
skeusennik|Arwodh dhiwyethek yn Dagebüll Mole.
Treylyans an lavar a-woles yw: "'Spann, loor koth, splann!', Häwelman a grias, mes ny yllys gweles po'n loor po'n ster; i res eth dhe'n gweli seulabrys" (dhyworth: Der kleine Häwelmann gans Theodor Storm).

 Enesek 
Söl'ring (rannyeth a Sylt)
 „Ljucht, ual Muun, ljucht!” skriilt Häwelmann, man di Muun wiar narigen tö sen en uk di Stiaren ek; ja wiar al altermaal tö Bēr gingen.
Fering-Öömrang (rannyeth a Föhr hag Amrum)
 „Locht, ual muun, locht!” rep Heewelmaan, man a muun wiar nochhuaren tu sen an a stäären uk ei; jo wiar al altermaal tu baad gingen.
HeligolandekHeligolandek (rannyeth a Helgoland)
 „Lochte, ool Muun, lochte!” rüp Heäwelman, oawers de Muun wear naarni tu sin’n en uk de Steern ni; dja wear al allemoal tu Baad gingen.
skeusennik|Arwodhow diwyethek yn Almaynek ha Northfrisek.

 Dor Bras 
Frisek Goesharde North, Hoorninger Fräisch eghen a Langenhorn
 „Jocht, uule moune, jocht!” biilked Hääwelmoon, ors e moune waas närngs to schüns än da steere ok ai; ja weern al aal to beede gingen.
Frisek Wiedringharde
 „Ljocht, uuile moone, ljocht!” biilked Hääwelmuon, män e moone was näärgen to schüns än uk e steere ai; jä würn al altomoale to beerd gingen.
Halligen Frisian (kowsys y'n enysyow Halligen mes yw rann an rannyethow Dor Bras)
 „Jaacht, uale mööne, jaacht!” bölked Hääwelmoon, man de mööne woas näärngs to siinen än de steere uk ee; jä weern al altomaole to beed giangen.
Mooring (rannyeth a Bökingharde)
 „Jucht, üülje moune, jucht!” biiljked Hääwelmoon, ouers e moune wus nargne tu schüns än e stääre uk ai; ja wjarn ål åltumååle tu beed lim.

 Tabel hevelyans 
Sowsnek re beu komprehendyes rag hevelyans.
RannyethTasMammHworBroderSöl'ringFaaðerMooterSesterBröðerFeringaatjmamsasterbrulerÖömrangbruderFrisek HalligbaabemämsosterbröörHalunderFoorMemSösterBruurFrisek WiedinghardetäätemäämbroorFrisek KarrhardemämbrauderFrisek BökinghardetaatjemambrouderFrisek Goesharde KresatemämbroorFrisek Goesharde Sothfåår, fååðerbrööðerFrisek Goesharde NorthfååjesosterbrårSowsnekfathermothersisterbrother

 Studh a-lemmyn 
An niver a Northfrisegoryon yw ynter 8,00 ha 10,000, mes nyns eus arhwithransow kewar. Yn peryll yw an yeth awos ny'n dysk fleghes yn lower a leow. Yn Lyver Rudh an Yethow Peryllys gans UNESCO, klassys yw Northfrisek avel peryllys yn tevri. Gwithys yw an yeth gans an Chartour Europek rag Yethow Ranndiryel po Bian.

 Gweller ynwedh 
 Yethow Jermanek
 Yethow Frisek
 Yethow Minorita yn Almayn
 Frisi Kledh

Klass:Almayn